Tien projecten in het kader van Erasmus+ met het oog op een label voor een gezamenlijk Europees diploma en een wettelijk statuut voor allianties van Europese universiteiten
Vandaag lanceert Mariya Gabriel, commissaris voor Innovatie, Onderzoek, Cultuur, Onderwijs en Jeugd, tien projecten in het kader van Erasmus+. Doel is nieuwe vormen van transnationale samenwerking tussen instellingen voor hoger onderwijs te testen conform de Europese strategie voor universiteiten van vorig jaar. Het gaat om een nieuwe mijlpaal op weg naar de Europese onderwijsruimte.
Zes van de geselecteerde projecten zullen de toekenning van een label voor een gezamenlijk Europees diploma onderzoeken, testen en mogelijk maken, een certificaat – op basis van een gemeenschappelijke reeks Europese criteria – ter aanvulling van de kwalificaties van studenten die gezamenlijke programma's met succes hebben voltooid in het kader van de transnationale samenwerking tussen verschillende instellingen voor hoger onderwijs De andere vier projecten zullen allianties van instellingen voor hoger onderwijs (bijvoorbeeld “de Europese universiteiten”) in staat stellen nieuwe vormen van samenwerking te testen, zoals een mogelijk Europees wettelijk statuut voor deze allianties.
Het label voor een Europees diploma is een stap in de richting van een gezamenlijk Europees diploma – waarbij verschillende EU-lidstaten betrokken zijn – en het wil de mobiliteit van studenten en de samenwerking bevorderen. Het label zal de vaardigheden en leerresultaten weergeven van studenten die een gezamenlijk programma in verschillende talen in verschillende instellingen en verschillende landen hebben gevolgd, waarbij ze van de mobiliteitsmogelijkheden van dit programma en van transdisciplinaire pedagogische methoden hebben geprofiteerd. Het zal bovendien een aanvulling vormen op de kwalificaties van studenten die gezamenlijke programma's met succes hebben voltooid in het kader van de transnationale samenwerking tussen verschillende instellingen voor hoger onderwijs, zoals de Europese universiteiten.
Het label zal op vrijwillige basis worden toegekend in de vorm van een certificaat waaruit de leerresultaten blijken – die het resultaat zijn van de transnationale samenwerking tussen verschillende instellingen – en dat op een gemeenschappelijke reeks criteria gebaseerd is. De geselecteerde projecten met betrekking tot het label voor een Europees diploma zullen worden uitgevoerd door instellingen voor hoger onderwijs, nationale en regionale autoriteiten en andere belanghebbenden.
Vier van de vandaag geselecteerde tien projecten zullen allianties van instellingen voor hoger onderwijs in staat stellen nieuwe vormen van samenwerking in de EU te testen, zoals een mogelijk Europees wettelijk statuut voor deze allianties. Het doel van dit wettelijk statuut bestaat erin allianties van universiteiten op vrijwillige basis mogelijkheden te bieden om samen te werken, gemeenschappelijke strategische beslissingen te nemen, met gezamenlijke aanwervingen te experimenteren, gezamenlijke curricula op te stellen, gezamenlijk van middelen gebruik te maken en personele, technische, gegevens-, onderwijs-, onderzoeks- en innovatiecapaciteit te bundelen.
Elk geselecteerd proefproject kan een budget van maximaal 200 000 euro uit hoofde van het programma Erasmus+ ontvangen gedurende één jaar, dat naar verwachting in het voorjaar van 2023 ingaat. In samenwerking met de betrokken nationale, regionale en/of institutionele autoriteiten zullen de projecten voorstellen formuleren en de volgende stappen voorbereiden naar een mogelijk gezamenlijk Europees diploma en een wettelijk statuut voor allianties in overleg met de sector hoger onderwijs en de lidstaten.
Eventuele toekomstige stappen zullen bestaande nationale oplossingen niet vervangen maar complementaire oplossingen op vrijwillige basis bieden om nauwere transnationale samenwerking te vergemakkelijken met volledige inachtneming van het subsidiariteitsbeginsel en de institutionele autonomie.
Achtergrondinformatie
De op 18 januari 2022 door de Europese Commissie gepresenteerde Europese strategie voor universiteiten wil een echte Europese dimensie in het hoger onderwijs ontwikkelen op basis van gedeelde waarden. Hierop voortbouwend wordt de lidstaten en de Commissie in de op 5 april 2022 aangenomen Conclusies van de Raad over een Europese strategie om met het oog op de toekomst van Europa de positie van instellingen voor hoger onderwijs te versterken verzocht allianties van instellingen voor hoger onderwijs, zoals de “Europese universiteiten”, te ondersteunen:
- Er moeten gemeenschappelijke criteria worden verkend die kunnen leiden tot een mogelijk Europees label voor gezamenlijke programma's. Later kan worden overwogen om – op vrijwillige basis – op nationaal, regionaal of institutioneel niveau gezamenlijke diploma's op alle niveaus in het leven te roepen, op basis van deze gezamenlijk opgestelde Europese criteria, in overeenstemming met de bestaande instrumenten van het Bolognaproces; en
- Er moeten stappen worden genomen om de belemmeringen voor een nauwere, langdurige en flexibele transnationale samenwerking weg te nemen en geïnstitutionaliseerde instrumenten voor samenwerking te ontwerpen, op basis van een voorafgaande grondige beoordeling van de noodzaak, de voordelen en de haalbaarheid ervan.
In de op 5 april 2022 door de Raad aangenomen aanbeveling van de Raad over bruggen bouwen voor doeltreffende Europese samenwerking in het hoger onderwijs wordt de lidstaten aanbevolen de toekenning van een label voor Europese gezamenlijke diploma's te onderzoeken en mogelijk te maken om het voor bij transnationale samenwerking betrokken instellingen voor hoger onderwijs eenvoudiger te maken gezamenlijke programma's aan te bieden en gezamenlijke diploma's uit te reiken. Verder wordt aanbevolen na te gaan of het noodzakelijk en haalbaar is geïnstitutionaliseerde instrumenten voor samenwerking op te zetten, bijvoorbeeld een mogelijk wettelijk statuut voor allianties van instellingen voor hoger onderwijs.
Deze open en vergelijkende oproep tot het indienen van voorstellen voor Europese beleidsexperimenten in het hoger onderwijs beantwoordt aan dit verzoek en heeft een totaalbudget van 2 miljoen euro. De oproep is op 15 juni 2022 geopend en de uiterste datum voor het indienen van aanvragen was 6 oktober 2022. Op 28 juni 2022 is online een informatiesessie voor aanvragers georganiseerd.
Meer informatie
Bijlage: lijst van geselecteerde proefprojecten
Mededeling van de Commissie over een Europese strategie voor universiteiten.