Commissie investeert 14 miljard euro via Horizon Europa om wereldwijd leiderschap op het gebied van onderzoek en innovatie te stimuleren*
Vandaag heeft de Europese Commissie het belangrijkste werkprogramma van Horizon Europa voor 2026-2027 goedgekeurd, een investering van 14 miljard euro om onderzoek en innovatie (R&I) in de strategische doelstellingen van de EU te stimuleren. Deze doelstellingen omvatten het bereiken van klimaatneutraliteit, het stimuleren van het gebruik van artificiële intelligentie (AI) in onderzoek en innovatie en het waarborgen van veerkracht in een snel veranderende wereld.
Om dit te bereiken, introduceert het programma nieuwe interdisciplinaire oproepen en onderwerpen die het koolstofvrij maken en het gebruik van AI in onderzoek zullen stimuleren. Het breidt ook het initiatief “KiesEuropa”uit om wereldwijd talent aan te trekken en maakt het aanvragen van financiering en deelname in het kader van Horizon Europa eenvoudiger.
Nieuwe aanpak van horizontale uitdagingen
Een belangrijke nieuwigheid van het werkprogramma 2026-2027 zijn horizontale oproepen, die betrekking hebben op horizontale uitdagingen op verschillende onderzoeks- en innovatiegebieden.
Een van die oproepen, O&I ter ondersteuning van de Clean Industrial Deal, wijst 540 miljoen EUR toe om de marktintroductie van geavanceerde schone technologieën en koolstofvrije industriële oplossingen te versnellen. Er wordt gekozen voor een door de industrie geleide bottom-upbenadering, waarbij de nadruk ligt op het koolstofvrij maken van energie-intensieve industrieën en schone technologieën voor klimaatactie. De oproep voor AI in de wetenschap, met een budget van 90 miljoen EUR, ondersteunt betrouwbare AI-toepassingen in sectoren zoals geavanceerde materialen, landbouw en gezondheidszorg. Het draagt bij aan het initiatief Resource for AI Science in Europe, sluit aan bij de doelstellingen van Europa op het gebied van digitale transitie en versterkt het leiderschap van het continent op het gebied van veilige, ethische ontwikkeling van AI.
Naast de nieuwe horizontale oproepen zal de Nieuw Europees Bauhaus-faciliteit bijdragen tot het aanpakken van horizontale uitdagingen. Het zal in 2026-2027 meer dan 210 miljoen EUR toewijzen om wijken nieuw leven in te blazen door middel van ontwerp voor duurzaamheid en inclusie.
Talent aantrekken en ondersteunen
Het Choose Europe-initiatief, dat bedoeld is om wereldwijd talent aan te trekken, is een belangrijk onderdeel van dit werkprogramma. Er wordt 50 miljoen euro toegewezen aan de Marie Skłodowska-Curie-acties voor langetermijnbeurzen, postdoctorale stabiliteit en herplaatsingsstimulansen, zodat onderzoekers een impactvolle loopbaan in Europa kunnen nastreven. Het programma investeert 50 miljoen euro in onderzoeksinfrastructuren om de transnationale toegang en opleiding te verbeteren, terwijl de component “leerstoelen voor de Europese Onderzoeksruimte” 240 miljoen euro verstrekt om topwetenschappers naar achterblijvende regio's aan te trekken. Het onderdeel Europese innovatie-ecosystemen ondersteunt start-ups en scale-ups door middel van initiatieven zoals de Europese start-up- en scale-uphubs, die een transnationaal netwerk van innovatiehubs tot stand brengen die geworteld zijn in onderzoeks- en hogeronderwijsstelsels. Dit werkprogramma zal ook zorgen voor blijvende toegang tot kritieke onderzoeksinfrastructuur en -gegevens.
Eenvoudiger en toegankelijker werkprogramma
In reactie op de feedback van de onderzoeks- en innovatiegemeenschap zullen belangrijke vereenvoudigingsmaatregelen de administratieve lasten voor aanvragers verminderen en de deelname vergemakkelijken. Het werkprogramma is minder prescriptief en 33 % korter dan de editie 2023-2024. Het richt zich op minder, grotere projecten om de impact te maximaliseren.
Belangrijke vereenvoudigingsmaatregelen omvatten forfaitaire financiering voor de helft van het budget van de oproep, waardoor de administratieve lasten voor de deelnemers worden verminderd. Het programma bevat nieuwkomervriendelijke en op kleine en middelgrote ondernemingen gerichte onderwerpen om de belemmeringen voor nieuwe aanvragers en kleine ondernemingen te verminderen. Daarnaast zullen 41 gespreksonderwerpen worden geëvalueerd in twee fasen, zodat aanvragers eerst een kort voorstel kunnen indienen, waarbij volledige voorstellen alleen worden aangevraagd als ze succesvol zijn. Deze aanpak, in combinatie met geanonimiseerde evaluaties in bepaalde gevallen en gestroomlijnde voorstelmodellen, heeft tot doel de vooringenomenheid te verminderen en de subsidietermijn te verkorten.
Achtergrond
Horizon Europa is het onderzoeks- en innovatieprogramma van de EU ter waarde van 93,5 miljard euro dat loopt van 2021 tot 2027. De meeste financiering wordt toegewezen via vergelijkende oproepen tot het indienen van voorstellen, die zijn opgenomen in werkprogramma's waarin de doelstellingen en specifieke thematische gebieden worden uiteengezet. Het werkprogramma bevat ook regels zoals de standaard ontvankelijkheidsvoorwaarden en subsidiabiliteits-, selectie- en gunningscriteria.
Het werkprogramma 2026-2027 van Horizon Europa is gebaseerd op het strategisch plan 2025-2027 van Horizon Europa, dat in maart 2024 is goedgekeurd, door de diensten van de Commissie is opgezet en samen met de lidstaten, de met Horizon Europa geassocieerde landen, het Europees Parlement en meer dan 2000 belanghebbenden en burgers is ontworpen. Dit is het laatste werkprogramma in de programmeringsperiode 2021-2027.
Voor meer informatie
Werkprogramma van Horizon Europa voor de periode 2026-2027
Strategisch plan Horizon Europa
Financiering & Aanbestedingenportaal – financieringsmogelijkheden
*Bijgewerkt op 11/12/2025 om 14:45