Commissie en EU-drugsagentschap presenteren Europees drugsverslag 2026

Vandaag presenteren commissaris voor Binnenlandse Zaken en Migratie Magnus Brunner en het Drugsagentschap van de Europese Unie (EUDA) het Europees drugsverslag 2026, met de meest recente gegevens over de stand van de drugssituatie in Europa. 

Op basis van gegevens uit 29 landen (EU-27, Noorwegen en Turkije) blijkt uit het verslag dat drugs een steeds negatievere impact hebben op de Europese gezondheid en veiligheid naarmate ze beschikbaarer, diverser en krachtiger zijn geworden, terwijl georganiseerde criminele groepen vaker hun toevlucht nemen tot geweld.

Het rapport benadrukt dat opioïden, meestal in combinatie met andere stoffen, de belangrijkste oorzaak van drugsgerelateerde sterfgevallen in Europa blijven. Het EUDA schat dat er in 2024 in de EU ten minste 7 600 sterfgevallen door een overdosis waren, waarbij meestal meerdere stoffen betrokken waren. Deze geneesmiddelen vormen ernstige gevaren voor de gezondheid, met name nieuwe stoffen met een beperkt wetenschappelijk en publiek begrip van de risico's.

Illegale drugs, waaronder cocaïne en synthetische drugs, en nieuwe psychoactieve stoffen zijn op grote schaal beschikbaar. Nieuwe cannabisproducten blijven verschijnen, terwijl de verscheidenheid aan opioïden en stimulerende middelen die worden verkocht, toeneemt.

Tegelijkertijd vormt de drugshandel een grote bedreiging voor de veiligheid in Europa. Netwerken van georganiseerde criminaliteit diversifiëren hun smokkelroutes en -methoden om opsporingen te ontwijken, na intensievere politieoperaties in grote Europese havens. Ze exploiteren kleinere havens en ontwikkelen geavanceerdere verhulmethoden. 

In het verslag wordt benadrukt dat het volume onderschepte cocaïne in Europa in 2024 met meer dan 20 % is gedaald, ten opzichte van 419 ton in 2023. Het aantal inbeslagnames steeg echter tot 97 000 (tegenover 95 000 in 2023), wat erop wijst dat mensenhandelaars mogelijk op weg zijn naar kleinere, meer gefragmenteerde zendingen.

Drugsgerelateerde intimidatie en geweld blijven ook een punt van zorg, waaronder de uitbuiting en rekrutering van kwetsbare jongeren door criminele groepen.

De Commissie heeft haar steun aan de lidstaten om deze uitdagingen het hoofd te bieden, opgevoerd met een nieuwe EU-drugsstrategie en een actieplan tegen drugshandel en nieuwe regels voor het toezicht op en de controle van drugsprecursoren (2025). De Commissie werkt ook samen met de lidstaten, Europese havens, brancheorganisaties en EU-agentschappen om de drugshandel in havens tegen te gaan, in het kader van de Europese havenalliantie, en blijft nauw samenwerken met partnerlanden om de drugsproductie aan de bron aan te pakken en te voorkomen dat smokkelroutes de EU bereiken.

Achtergrond

Het Europees drugsverslag biedt een empirische onderbouwing voor de aanpak van de Commissie op het gebied van preventie, behandeling en veiligheid.

De EU-drugsstrategie en het EU-actieplan tegen drugshandel, die de Commissie in december 2025 heeft gepresenteerd, bevatten een alomvattende EU-respons op de uitdagingen op veiligheids-, gezondheids-, sociaal en milieugebied in verband met de handel in en het gebruik van illegale drugs. De strategie bevat een alomvattende aanpak om de lidstaten te ondersteunen bij het beschermen van de volksgezondheid en het voorkomen van drugsgerelateerde schade, het versterken van preventie, behandeling en re-integratie, alsook bij veiligheids- en misdaadpreventiemaatregelen. Het actieplan vormt een aanvulling op de strategie, met 19 prioritaire acties die gericht zijn op het versterken van de veiligheid, het verstoren van routes en bedrijfsmodellen van drugssmokkelaars. Zij zijn respectievelijk in maart en juni 2026 door de Raad bekrachtigd.

Het EU-drugsagentschap met zijn nieuwe, sterkere mandaat speelt een sleutelrol bij de ondersteuning van de lidstaten door nieuwe psychoactieve stoffen te identificeren, snelle waarschuwingen te geven en de risico's van zeer krachtige synthetische opioïden te beoordelen. Het ondersteunt de lidstaten ook bij hun preventie-inspanningen en bewustmakingsactiviteiten met betrekking tot de gevolgen van drugsgebruik en drugshandel.

Voor meer informatie 

EU-drugsstrategie 

EU-actieplan tegen drugshandel

Persbericht EUDA