Begrotingsonderdeel Politie

[0:00:00] De vraag naar de minister is, en we gaan het zeker over de operationele sterkte hebben, ziet de minister dit ook als een probleem en zeker in de begrotingsdebatten die wij nu voeren over de operationele sterke waar ik mij bij veel collega's aansluit.

[0:00:14] Een ander die ik op dit soort vorm van criminaliteit, ziet de minister mogelijkheden in de defensiebegroting als je kijkt naar cybersecurity,

[0:00:22] en andere vormen van criminaliteit die overlap hebben met Defensie om met zijn of haar collega van Defensie, ik weet niet wat er in de toekomst gebeurt, dit veld te verkennen om uit die begroting van Defensie extra middelen te halen omdat dat twee kanten snijdt.

[0:00:38] En dat is een vraag aan de minister.

[0:00:41] Kortom, de pakkans van criminelen wordt steeds kleiner en die invalshoek moeten we elke keer erbij nemen.

[0:00:47] Als u ziet bij de laatste demonstraties waar mensen zich zo misdragen hebben, echt misdrijven plegen, dat de pakkans tussen de 10 en 17 procent zit volgens de politiedeskundigen.

[0:00:57] Lopen er pak en beet steeds 80% van de daders, loopt nog steeds vrij rond.

[0:01:03] En heeft de minister daar oog voor en ziet hij mogelijkheden, in waffervorm dan ook, om die pakkans te vergroten.

[0:01:10] Dan nog eventjes terug naar het politiepersoneel zelf.

[0:01:15] Ik weet als geen ander dat de waardering uit de Kamer zeer op prijs wordt gesteld.

[0:01:19] Maar ik weet ook als geen ander dat is wel boter bij de vis en laten we ons geloofwaardigheid hoog houden.

[0:01:27] Wij vinden overigens dat in alle malaise die ik nu schend rondom febricide en geweld achter de voordeur een belangrijke, zeer belangrijke prioriteit.

[0:01:38] Maar ik vraag de minister ook met ons oog te houden voor de oudere mishandeling die ook toeneemt en waar we onvoldoende zicht op hebben, maar politiemensen geven aan door het gebrek aan capaciteit dat ze dat soort softmeldingen, in de zin soft, weinig aanwijzingen, maar het is wel gebeurd.

[0:01:54] om daar oog voor te hebben en dat mee te nemen in de hele aanpak rondom geweld achter de voordeur en uiteraard op straat.

[0:02:02] We hebben de eerste, kijk ook naar psychisch geweld, kijk naar de babbeltrucs, we hebben de eerste doden te betrurren.

[0:02:08] Dus wij gaan ons in de komende tijd voor die geweld tegen ouderen enorm hard maken.

[0:02:14] Dan, ja, waar het hier natuurlijk met name ook om gaat.

[0:02:19] Wij geven zeker geen... Meneer Struis, momentje als een interruptie van mevrouw Mütleur.

[0:02:24] Er is één onderwerp waar we elkaar echt wel... Wij kunnen het altijd met elkaar vinden.

[0:02:30] Het is niet alleen één onderwerp, maar een belangrijk onderwerp is hoe gaan we om met met name ouderen die bijvoorbeeld te maken hebben met die nepagenten die voor de deur staan.

[0:02:40] Daar zien we een enorme stijging in.

[0:02:43] Ook de verkoop van

[0:02:45] Hele echte, authentieke politieuniformen.

[0:02:51] Dat gebeurt dus veelvoudig.

[0:02:52] Dat kan je gewoon online kopen.

[0:02:55] Welke acties zou de heer Struis met ons daarin willen ondernemen?

[0:02:59] We hebben met CDA in het verleden daar ook een punt van gemaakt, maar ik denk dat het goed is om wellicht ook op dit onderdeel samen op te trekken.

[0:03:07] Oké, meneer Struis.

[0:03:08] Ja, de wabbeltrucs wil ik graag met u optrekken.

[0:03:10] We hebben daar informeel al eens over gesproken.

[0:03:12] Ik wil hem iets verbreden, want ze doen zich ook voor als iemand die de watermeter op komt doen of namens SIGO.

[0:03:19] Dus ik wil graag dat we samen even de breedte pakken in die zin om effectief middelen in de handen te geven.

[0:03:27] Een tweede is dat wij de laagdrempelige melding van ook ouderen, maar iedereen die achter de voordeur zit en niet een slachtoffer kan worden,

[0:03:34] verbeteren en dat zit een deel in een directe lijn met politie, niet alleen één en twee, maar een extra knop in te drukken dat er ook, mocht je zo'n deurbel hebben, er zijn allerlei particulieren, om de beelden ook door te zetten naar de politie, want op het moment dat diegene op beeld staat, dat scheelt één door het.

[0:03:52] Nou dat soort, ik heb een pakket van dingen die ik zou willen, het gaat te ver voor deze discussie, maar wij, mijn vermoeden is dat wij elkaar daar echt op gaan vinden.

[0:04:02] Hartstikke, gaat u verder meneer Struis.

[0:04:05] Ja, ik ga het verder.

[0:04:07] Nou, ik ben in ieder geval blij dat er toch wel bij vele partijen inzicht is dat er wel geld bij moet.

[0:04:13] Of het nou linksom of rechtsom.

[0:04:15] Ik ben zeker niet van de blanco check.

[0:04:18] Ik heb wel geconstateerd dat er inderdaad binnen de politie nog wel eens even naar de niet-operationele sterkte moet worden gekeken.

[0:04:25] En hoe verbind je dat bij elkaar?

[0:04:28] Ook ik ben licht geïrriteerd over het vermorsen van geld in de ICT-ontwikkelingen de laatste jaren, maar het moet nu eenmaal op orde.

[0:04:37] En zeker geen blanco check, maar wij zullen alle steunen, wat goed onderbouwd is, en we gaan dat zelf ook proberen, om de eerste 46 miljoen te tacklen en op termijn de 350 miljoen voor elkaar te krijgen.

[0:04:49] En dat is nogmaals geen blanco check, want alle zinnige dingen

[0:04:52] over de kritische houding die mensen hier ook hebben, die deel ik voor een groot deel.

[0:04:59] Kortom, de politie staat onder water, de burgers zijn echt de klos en ik vraag nog aandacht voor één ding.

[0:05:04] Ik ben enorm gestrokken over de wijze waarop netwerkkorruptie en corruptie momenteel niet kan worden aangepakt in alle geledingen van onze democratie.

[0:05:16] Ik heb dat ook met de

[0:05:18] infiltratiediscussie gehoord.

[0:05:20] We hebben er gewoon geen tijd voor.

[0:05:21] Als je dit soort dingen laat lopen, dan hebben we echt een probleem.

[0:05:26] En dan nog even naar de demonstraties.

[0:05:28] Als ik zie wat voor demonstraties er aangekondigd zijn en die niet aangekondigd door de onrust in de maatschappij er aankomen.

[0:05:35] De politie staat echt onder water en zoals u weet, ik doe het toch, ik sluit een beetje anekdotisch af.

[0:05:41] Gisteren was mijn club, speelde uit tegen Utrecht en een commandant van Utrecht wilde mij even appen.

[0:05:47] Ik gun Sparta het allerbeste, maar laat ze niet winnen, want dan zijn we bang voor onrusten.

[0:05:52] En dat was een cynische grap, want het dagelijkse werk van elke politiebaas binnen de politie is het verdelen van de schaarste.

[0:05:59] En ik denk dat we ze de voordeel van de twijfel moeten geven en wij zullen elke motie steunen die die 46 miljoen dan wel op termijn die 350 miljoen gaan garanderen.

[0:06:11] Ik dank u wel.

[0:06:12] U bedankt, meneer Struis.

[0:06:13] Dan gaan we naar Diederik van Dijk namens de SGB.

[0:06:16] Dank u wel, voorzitter.

[0:06:18] Voorzitter, waakzaam en dienstbaar.

[0:06:20] Dit motto van de politie komt steeds verder in de knel.

[0:06:23] Wie snijdt in capaciteit en middelen raakt onvermijdelijk de kern van het politiewerk.

[0:06:28] en de SGP maakt zich grote zorgen over de staat van onze politie.

[0:06:32] De politie zelf geeft aan dat uitvoering en financiën niet langer in balans zijn, een belangrijk alarmsignaal.

[0:06:38] Terwijl criminaliteit verhart, taken toenemen en de maatschappelijke druk groeit, laat de meerjarige financiële situatie

[0:06:46] oplopende tekort te zien tot honderden miljoenen euro's per jaar.

[0:06:50] Waarom kiest het kabinet op dit moment voor een koers die de basis verder onder druk zet?

[0:06:55] En kan de minister concreet maken wat dit betekent voor de daadwerkelijke inzetbaarheid van agenten op straat?

[0:07:01] Zichtbaar blauw op straat is een randvoorwaarde voor veiligheid.

[0:07:04] Wijkagenten zijn de oog en oor in de wijk zichtbaar aanwezig in de H-vaten van de samenleving.

[0:07:10] En juist die laag staat onder zware druk.

[0:07:13] Wijkagenten die structureel worden weggetrokken voor noodhulp.

[0:07:16] Politiebureaus die sluiten of nauwelijks open zijn.

[0:07:19] Inwoners die de politie steeds minder kennen als vertrouwd gezicht in de buurt.

[0:07:23] Kan de minister garanderen dat deze tekorten niet leiden tot verdere afkalving van wijkteams?

[0:07:29] En tegelijkertijd zien we dat schaarse politiecapaciteit steeds vaker wordt opgeslokt door grootschalige uit de hand gelopen demonstraties.

[0:07:37] Agenten zijn urenlang bezig met het schoonvegen van snelwegen en het herstellen van orde die al veel eerder had moeten worden begrensd.

[0:07:44] Hier wordt de besluiteloosheid van het bevoegd gezag pijnlijk zichtbaar.

[0:07:48] Wanneer bestuurders te lang aarzelen, te weinig kaders stellen, te laat ingrijpen, wordt de politie ingezet als laatste vangnet.

[0:07:55] Dat gaat direct ten koste van de beschikbaarheid in wijken en dorpen.

[0:07:58] Welke lessen trekt de minister hieruit?

[0:08:01] Gaat hij samen met het lokaal gezag werken aan striktere kaders om eerder in te grijpen zodat de politie niet structureel als sluitpost fungeert?

[0:08:09] En hoe wordt voorkomen dat wijkagenten en basisteams telkens opnieuw het kind van de rekening zijn?

[0:08:15] Voorzitter, de gevolgen van structurele overbelasting zijn nu al pijnlijk zichtbaar.

[0:08:20] Te veel zaken blijven op de plank liggen.

[0:08:23] Doorlooptijden lopen op.

[0:08:24] De norm waarbinnen zaken behandeld moeten worden, wordt in de meerderheid van de gevallen niet gehaald.

[0:08:29] En slachtoffers blijven in onzekerheid achter.

[0:08:32] Dat ondermijnt het vertrouwen van de samenleving in de politie en in de rechtsstaat.

[0:08:36] Deelde minister de analyse dat het niet halen van normen dreigt te normaliseren.

[0:08:42] Welke concrete doelen stelt hij zichzelf om te voorkomen dat achterstanden verder oplopen?

[0:08:47] En kan hij inzichtelijk maken hoeveel zaken nu blijven liggen door capaciteitsgebrek?

[0:08:52] Daarom pleit de SGP voor conjunctuurongevoelige financiering van de strafrechtketen.

[0:08:57] Veiligheid mag geen sluitpost zijn.

[0:08:59] Politie, openbaar ministerie en rechtspraak zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden.

[0:09:04] Als er ergens wordt geknepen, stokt het geheel.

[0:09:08] Is de minister bereid om te verkennen hoe structurele, meerjarige, conjunctuur-onafhankelijke financiering vorm kan krijgen?

[0:09:16] Voorzitter, naast geld en capaciteit wil ik nadrukkelijk stilstaan bij de interne organisatie.

[0:09:22] Steeds vaker bereiken ons signalen dat de politie gebukt gaat onder managementlaag op managementlaag.

[0:09:28] Besluitvorming duurt lang, verantwoordelijkheid raakt versnipperd en de afstand tot de werkvloer groeit.

[0:09:34] Deze waterhoofdstructuur kost niet alleen geld, maar vooral operationele slagkracht.

[0:09:40] Wat daarbij wringt, is dat er binnen diezelfde organisatie wel ruimte lijkt voor steeds verdergaand diversiteitsbeleid, voor projectstructuren en voor uitgebreide aanwezigheid op zogenoemde inclusieve evenementen, terwijl de norm om zaken op te lossen steeds vaker niet wordt gehaald en dossiers blijven liggen.

[0:10:00] Dat roept de vraag op of de prioriteiten nog wel scherp zijn.

[0:10:03] Wat de SGP betreft keren we terug naar de kern, opsporing, handhaving en zichtbare aanwezigheid in de wijk.

[0:10:09] Is de minister bereid om kritisch te kijken naar taken, programma's en managementlagen die niet direct bijdragen aan de kerntaak?

[0:10:18] Waar ziet hij mogelijkheden om deze waterhoofdstructuur af te slanken?

[0:10:21] Dank u, voorzitter.

[0:10:24] Keurig ook wat betreft tijd.

[0:10:26] Tot slot, mevrouw Dobbe.

[0:10:30] Dank u wel, voorzitter.

[0:10:31] In de afgelopen paar jaar zijn door Haags afbraakbeleid uit heel veel buurten en wijken politiebureaus verdwenen en nog meer politiebureaus en politieposten dreigen te verdwijnen.

[0:10:41] En dit heeft grote gevolgen, juist in de buurten waar al veel voorzieningen zijn verdwenen, waar de overheid steeds verder op afstand staat en waar mensen zich steeds minder veilig voelen.

[0:10:51] waar de samenhang van de buurt en de samenleving in de buurt onder druk staat en de sociaal-economische verschillen groot zijn.

[0:10:57] Als politie ook steeds verder op afstand komt te staan, dan heeft dit gevolgen voor het vertrouwen dat mensen hebben in de politie.

[0:11:04] Ik ben met een wijkagent ook op stap geweest en ik heb daar het grote verschil gezien.

[0:11:08] Dat in sommige buurten, als de politieauto verscheen, kinderen vragen of de lampen van de auto aangezet kunnen worden, misschien zelfs de sirene, want dat was cool.

[0:11:17] Maar in andere buurten reageerden de kinderen angstig.

[0:11:20] Wat kwam die agent doen?

[0:11:22] De politie was niet cool, maar iets om bang voor te zijn.

[0:11:25] En zij zien politie alleen als er iets naars gebeurt, als de politie moet ingrijpen, want voor de rest is de politie uit de wijken verdwenen.

[0:11:32] En met de afbraak van capaciteit van tijd lukt het dan niet meer om als agent een band op te bouwen met de buurt en de bewoners om zichtbaar te zijn.

[0:11:40] En dan kan de politie alleen nog maar reageren, niet voorkomen, niet meer weten wat er aan de hand is, wat er speelt en bij wie.

[0:11:45] En dat breekt de veiligheid af in de buurten, maar het breekt ook de veiligheid af voor onze politiemensen.

[0:11:51] En in de brief van de minister van vorige week staat weer precies het tegenovergestelde van wat hier zou moeten gebeuren.

[0:11:57] Want bij iedereen die zegt dat ze veiligheid en politie belangrijk vinden, moet dat enorme alarmbellen laten afgaan.

[0:12:03] Verwachte onderbezetting wordt alvast inbegroot.

[0:12:05] Terwijl de reactie zou moeten zijn om onderbezetting, daar niet alvast het geld op weg te halen, maar een actieplan om deze onderbezetting weg te werken.

[0:12:13] Dat is nodig.

[0:12:14] en het tegenovergestelde gebeurt.

[0:12:16] En ik lees ook in de brief, de financiële opgave, oftewel in het kort, moet onder andere worden ingevuld door een strakkere vacatureregie, oftewel een vacaturestop.

[0:12:26] Lees ik de beleidsstijl van de minister goed en hoe verhoudt zich dat met onze motie die is aangenomen door de Kamer dat bezuinigingen niet ten koste zullen gaan van politiepersoneel, omdat hier aan de ene kant het aantal personeelsleden bij de politie wordt ingeperkt

[0:12:42] en de resterende politiemensheid met minder mensen zullen moeten gaan doen.

[0:12:47] Graag een reactie.

[0:12:48] En ik lees verder in de brief afbouw van personele bezetting door sluiten van al aangekondigde locaties.

[0:12:54] En ook dat ze tegenovergestelde van wat nodig is.

[0:12:57] Hoe verhoudt dit zich dan met onze aangenomen motie om pas op de plaats te maken bij het sluiten van politiebureaus?

[0:13:04] Ook hier graag een reactie op.

[0:13:06] Want de basis moet op orde zijn en daarom dienen wij een amendement in voor 46 miljoen euro om het tekort

[0:13:12] voor de politie voor dit jaar te kunnen dichten.

[0:13:14] En dat is het minimale, het minimale dat de politie zegt nodig te hebben.

[0:13:19] En we zullen ook een motie indienen om te zorgen dat we voorkomen dat tekorten oplopen tot 350 miljoen in 2030.

[0:13:25] Want als we dit niet doen, dan verdwijnen er 3.000 banen bij de politie, 3.000 agenten.

[0:13:31] En dat kan niet en dat mogen we niet laten gebeuren.

[0:13:34] Dan, in het rapport lokaal signaal van de inspectie JNV staan belangrijke conclusies en dit rapport gaat over de kwaliteit van de opsporing van basis teams en daaruit blijkt waar wij als SP al lang voor waarschuwen, namelijk dat de opsporing en de kwaliteit zwaar onder druk staat en dit met name ten koste gaat van zedezaken, van inbraken en van overvallen en slachtoffers zijn de dupe.

[0:13:56] En in 2024 werden er al zo'n 46.000 zaken stopgezet en voor 2025 zijn dit er misschien wel meer.

[0:14:06] Dat komt met name omdat de capaciteit niet op orde is en de gevolgen voor de samenleving groot zijn.

[0:14:10] De taken voor agenten worden er meer, daar hebben we het hier net ook al uitgebreid over gehad, complexer en het geld blijft uit.

[0:14:19] Het is code rood bij onze mensen in blauw.

[0:14:22] En bij zedenzaken is dit extra pijnlijk, want slachtoffers van seksueel geweld moeten vaak te lang wachten voordat hun zaak wordt opgepakt door de politie.

[0:14:32] Ondanks de inzet die er de afgelopen jaren is gedaan om deze wachttijden te verkorten en het actieplan Doorlooptijden Zedenzaken, ondanks dat blijft dit gewoon een enorm probleem.

[0:14:42] Het gaat hier bijvoorbeeld om vrouwen die ontzettend nare en traumatiserende dingen hebben meegemaakt en eindeloos moeten wachten op iets van rechtvaardigheid.

[0:14:51] Dat is onrechtvaardig en heel pijnlijk.

[0:14:53] En ik vind het een rijk en welvarend land als Nederland onwaardig hoe er met deze slachtoffers wordt omgegaan en dat ze daar zo lang op moeten wachten.

[0:15:00] En dit is niet de schuld van de politie of van zederesearcheurs.

[0:15:04] Die doen wat ze kunnen.

[0:15:05] En ik weet dat die hier zelf ook enorm mee zitten, dat ze dit niet gedaan krijgen.

[0:15:09] Maar het is de schuld van de politiek die het vertikt om ervoor te zorgen dat genoeg geld is, genoeg capaciteit is om dit op te pakken.

[0:15:17] En graag een reactie hierop.

[0:15:20] Hetzelfde geldt voor de aanpak van online seksueel geweld.

[0:15:23] Want online seksueel geweld is gigantisch aan het groeien de laatste jaren.

[0:15:26] En parallel hieraan moeten de investeringen bij de politie dit kunnen bijbenen.

[0:15:31] En ik hoor graag van deze minister of dit kan.

[0:15:34] Dit bijbenen kan dat.

[0:15:36] Als we niet het absolute minimum bijpassen wat de politie nodig heeft om de basis op orde te krijgen.

[0:15:41] En helaas gebeurt er namelijk, wat wij zien, op dit vlak gewoon echt te weinig.

[0:15:45] Er is al eerder een motie van onze kant aangenomen, van de heer Van Nispen, om de resultaten uit het rapport online seksueel geweld uit maart 2025 over te nemen.

[0:15:53] En wat is de stand van zaken hiervan?

[0:15:55] Dat hoor ik graag.

[0:15:56] Dank u wel.

[0:15:58] Keurig in de tijd.

[0:16:00] Dank collega's, dat is redelijk gelukt.

[0:16:03] Minister, zou u genoeg hebben aan 35 minuten?

[0:16:08] Lukt dat?

[0:16:11] Dat zou top zijn.

[0:16:12] Dan schors ik tot twaalf uur en adviseer ik ook de leden, de collega's, als je wilt lunchen, doe dat dan ook.

[0:16:19] Schors ik, zien we elkaar om twaalf uur.

[0:16:34] Dank u wel.

[0:16:34] All right.

[0:54:31] Ja, op een gegeven moment...

[0:54:49] Oké, beste mensen, we gaan beginnen.

[0:54:50] Ik heropen de vergadering.

[0:54:52] We zijn nog steeds bij het wetgevingsoverleg, begrotingsonderdeel politie.

[0:54:56] We hebben de eerste termijn aan de kant van de Kamer gehad.

[0:54:59] We hebben geschorst en de minister is terug met zijn ondersteuning.

[0:55:03] Ik begreep net dat de minister een inleidende tekst heeft, maar ik heb hem toch wel vriendelijk gevraagd om die niet te lang te houden.

[0:55:09] Maar er zit een relevante uitleg in al dus de minister, dus we gaan onze oren spitsen.

[0:55:14] Welke mapjes heeft u?

[0:55:16] Ja, voorzitter, dank u wel.

[0:55:18] Ik heb een paar mapjes.

[0:55:19] Dank je wel voor de koffie ondertussen.

[0:55:21] Financiën.

[0:55:21] O, die komt ook in de spreekteksten voorbij.

[0:55:25] Daarna hebben we een kopje politietaak.

[0:55:29] Een kopje capaciteit personeel.

[0:55:33] Ja, en dan een stukje andere relevante vragen.

[0:55:38] Oh, oké.

[0:55:38] En die lopen wat uiteen, zult u begrijpen.

[0:55:41] Overige belangrijke zaken.

[0:55:42] Overige belangrijke zaken.

[0:55:44] Meneer Van Dijcken heeft een vraag.

[0:55:45] Een heel klein vraagje, puur ter informatie.

[0:55:48] Zoals we weten, er ligt al een amendement op het terrein van politie.

[0:55:51] Komt het nu aan de orde of gaat dat van de week op en neer gebeuren?

[0:55:59] Dat is aan de minister wat mij betreft.

[0:56:01] Als hij dat nu... De appreciatie is daar.

[0:56:07] Microfoon, microfoon.

[0:56:10] Pardon, ik dacht dat de microfoon aan stond.

[0:56:12] Appreciatie gebeurt tijdens de begrotingsbehandeling in lijn met hoe het ook, ik begrijp, ook vorig jaar is gegaan.

[0:56:21] Als ik dat mis heb, dan moet ik dat nog even van u horen.

[0:56:25] Even dat we geen verwarring hebben, dit gaat over de amendementen.

[0:56:27] Precies, de moties gaat u zometeen... Na indiening dan.

[0:56:32] Helder.

[0:56:33] En ik kan me wel ook zo indenken op zich dat

[0:56:37] Omdat de amendementen zien natuurlijk op de fundamentele vraag de tekort van 46 miljoen.

[0:56:44] Ik neem aan dat dat ook natuurlijk helemaal verweven zit in uw beantwoording, minister.

[0:56:48] Dus ik kan me voorstellen dat daar de collega's ook wel enige duidelijkheid uit kunnen verkrijgen.

[0:56:54] We gaan snel beginnen, gaan we luisteren naar de minister.

[0:56:57] Ik kan me goed voorstellen dat de collega's een goede discussie willen hebben met de minister.

[0:57:02] Wees er alsjeblieft

[0:57:04] Kort, in het stellen van vragen, dat helpt ook vaak bij het krijgen van een betere antwoord.

[0:57:08] Ik ben er tot een uur kwart overheen, daar schorsen we even net mevrouw Conradi het over.

[0:57:13] En de Giffey en ik hebben berekend als we kwart voor twee, ze hebben echt wel een uur en drie kwartier om met de minister even goed de begroting door te nemen, als we dan met de tweede termijn beginnen alleen maar moties doen,

[0:57:26] appreciatie, schorsing en appreciatie, dan gaan we het allemaal redden.

[0:57:29] Goed, gaan we snel beginnen.

[0:57:30] Minister Arnien.

[0:57:31] Voorzitter, dank u wel.

[0:57:32] Zoals de collega's ook in de Kamer hebben aangegeven, ook van mijn kant is er ongekende waardering voor al die agenten die elke dag voor ons klaarstaan.

[0:57:40] En het vertrouwen van Nederlanders in de politie is ook hoog.

[0:57:43] Dat is iets om te koesteren.

[0:57:44] Het wordt elke dag opnieuw verdiend.

[0:57:46] We zijn allemaal ongekend trots op die agenten die met een ongekende, nuchtere vastberadenheid bezig zijn om Nederland veilig te houden.

[0:57:55] Dan heb je het over de wijkagent die iedereen kent, de collega die een late dienst oppakt, een rechercheur die doorzet tot de waarheid boven tafel is.

[0:58:02] Hun vakmanschap en toewijding vormen, dat kloppend hart, van het vertrouwen in de politie.

[0:58:07] En dus, en dan kom ik daarmee ook tot het vraagstuk wat centraal staat, is het van cruciaal belang dat de politie financieel in balans komt.

[0:58:15] niet als doel op zich, maar omdat dat de rust geeft om de continuïteit en de voorspelbaarheid te geven die nodig is om het werk ook goed te kunnen blijven doen.

[0:58:24] De opsporing van bijvoorbeeld figuren, hufters die tijdens oud en nieuw de boel

[0:58:31] Aanvallen, moderne middelen die werken, de politie die klaar is voor de toekomst.

[0:58:36] Zodat agenten kunnen blijven doen waar ze voor staan en waar ze voor zijn.

[0:58:39] Aanwezig zijn als het er toe doet, snel te handelen, opsporen van strafbare feiten en ook, zo belangrijk voor het politiewerk in ons land, menselijk te blijven voor die momenten die er echt toe doen.

[0:58:52] Als minister ben ik verantwoordelijk, politiek en stelsel verantwoordelijk voor de politie.

[0:58:55] En dat betekent dat ik afstemming heb te zoeken met de gezagen.

[0:58:58] Dat zijn de burgemeesters en het Openbaar Ministerie.

[0:59:01] Daarmee ook de landelijke prioriteiten vaststel.

[0:59:04] Dat ik verantwoordelijk ben voor de uitbreiding van bevoegdheden en ook verantwoordelijkheid draag voor het beheer.

[0:59:10] En op financieel gebied houdt dat dus vast dat ik de begroting vaststel.

[0:59:14] En daar staan we eigenlijk bij stil, goed beschouwd, bij dit wetgevingsoverleg.

[0:59:20] Zoals eerder met uw Kamer ook is gedeeld, heeft de politie een hele forse financiële opgave.

[0:59:27] En dan maak ik een duidelijke knip tussen de opgave voor 26 en de opgave vanaf 27.

[0:59:33] De initiële doorlichting, want we komen wel echt van heel ver, de initiële doorlichting van de politie liet een aanzienlijk structurele opgave zien van 850 miljoen euro.

[0:59:44] De politie heeft deze opgave zelf teruggebracht door keuzes, financieel-technische maatregelen die de taakuitoefening van de politie niet raken.

[0:59:52] Bijvoorbeeld maatregelen op informatievoorziening, huisvesting binnen de kares te brengen, temporiseren van hrm-trajecten.

[1:00:00] Alle mogelijke verantwoorde besparingen op posten anders dan personeel zijn daarmee gedaan.

[1:00:06] En ook vanuit mijn departement is hier heel kritisch op meegekeken.

[1:00:10] Resteert de financiële restproblematiek, die moet worden gedekt door de personele bezetting te beperken,

[1:00:16] voor dit jaar 46 miljoen euro.

[1:00:19] En ja, die loopt op, ik hoorde daar ook wat discussie aan uw zijde van de tafel over, die loopt wel op tot structureel ongeveer 350 miljoen vanaf 2030.

[1:00:29] Dus daar zijn we nu nog niet, want vandaag staan we stil bij de begroting van 26.

[1:00:36] Er is, en dan ga ik ook nade expliciteren hoe wat mij betreft die 46 miljoen euro ingevuld wordt, maar er is ook nog heel veel in beweging.

[1:00:45] We zijn nu in januari, het jaar duurt nog ruim 11 maanden.

[1:00:50] En ik kan u alleen meenemen, de Kamer, in de huidige stand van zaken.

[1:00:54] De politie is nog volop bezig om met die burgemeesters en het Openbaar Ministerie de exacte consequenties voor 26 in kaart te brengen.

[1:01:02] En toch ook voor de goede orde gezegd, alhoewel ik er geen vragen over krijg, maar ik wil het wel gezegd hebben.

[1:01:07] De totale begroting is de afgelopen jaren toegenomen en voor 26 bestaat het bedraag deze 8,5 miljard.

[1:01:15] Het is binnen dit financieel kader dat de financiële problematiek moet worden ingepast en de politie maatregelen heeft te treffen.

[1:01:24] En uit het laatst gevalideerde cijferbeeld blijkt dat in 26 de verwachting is dat de groei van de bezetting in de meeste eenheden ook mogelijk blijft.

[1:01:33] En dat kunt u ook zien in de tabel die ik u heb meegestuurd met de Kamerbrief, waar u eigenlijk allemaal mij naar vraagt.

[1:01:41] Bij de organisatieonderdelen staf, korps, leiding,

[1:01:45] en het politiedienstencentrum, dat is het centrum waar de bedrijfsvoering is ondergebracht, is de nodige begrenzing veruit, veruit benadruk ik het stevigst.

[1:01:56] En dan kom ik op het punt wat ik graag extra wil toelichten en waarvoor de voorzitter mij gelukkig iets van tijd heeft gegeven.

[1:02:03] Want u heeft mij laten weten bezorgd te zijn over de gevolgen voor de operationele slagkracht van de politie.

[1:02:09] en laat mij daar zoveel duidelijkheid als mogelijk over verschaffen.

[1:02:14] Bij de dekking van het resttekort van 46 miljoen geldt dat de korpschef van mijn Amstvoorganger de volgende opdracht heeft meegekregen.

[1:02:22] De basisteams, gebiedsgebonden politie en de opsporing in de basisteams worden helemaal buiten beschouwing gelaten.

[1:02:31] Hiermee wordt geborgd dat deze aanwezigheid, dat de aanwezigheid van politie in buurt, wijk, stad en gemeente en de opsporing in de basisteams dus niet geraakt wordt.

[1:02:41] Met andere woorden, wij komen dus in 2026 niet aan het blauwe op straat.

[1:02:47] En ik hoor menigeen van u dat wel stellen.

[1:02:50] En ik haal graag dat misverstand weg.

[1:02:52] De politie gaat dus niet komen aan personeel dat belast is met, ik zeg even, noodhulp.

[1:02:58] de afhandeling van 112-meldingen, heterdaad optreden, eerst de hulp bij levensbedreigende situatie.

[1:03:04] De politie gaat ook niet komen aan personeel dat gaat over wijkgericht politiewerk, wijkagent, informatiepositie voor opsporing, informatiepositie voor burgemeesters in het kader van openbare orde, zorg en veiligheid, signaleren van ondermijning, jeugdproblematiek, contact met scholen, ondernemers, buurtverenigingen.

[1:03:23] De politie gaat ook niet komen aan personeel dat gaat over de basisopsporing van diefstal, mishandeling, vernieling, buurtonderzoek, eerste verhoor en dossiers voor het openbaar ministerie, openbare orderhandhaving, optreden bij evenementen, ondersteuning noodbevelen burgemeesters, samenwerking met boa's en gemeenten.

[1:03:43] Er wordt in 2026 ook niet getornd aan de instroom van aspiranten.

[1:03:48] Er worden geen mensen ontslagen.

[1:03:50] En daarnaast, ook dat wil ik benadrukken, dat in 2026 er ook posten zijn die worden gefinancierd met bijzondere bijdrage.

[1:03:57] Ook die zijn buiten beschouwing.

[1:03:59] We hebben het dan over de politie inzet voor bewaken en beveiligen.

[1:04:02] De dienst speciale interventies.

[1:04:05] ondermijning, versterken landelijke eenheden en de bijzondere bijdrage in zaken zedenzaken, waar velen van u ook op hebben aangedrongen.

[1:04:14] Aan de basisteams en de bijzondere bijdrage komt de politie dus niet.

[1:04:18] Daar wordt ook geen begrenzing van de bezetting op doorgevoerd, dus ook niet op blauw op straat.

[1:04:23] De korpschef gaf ook aan dat bijvoorbeeld de samenwerking en de opsporing van criminele samenwerkingsverbanden en high-impact crimes doorgaat.

[1:04:36] Wat dan wel?

[1:04:37] Mijn beginpunt en uitgangspunt is dat er 46 miljoen euro gevonden moeten worden bij het besparen van de niet-operationele personele capaciteit.

[1:04:47] Politiedienstencentrum, korps, leiding, staf zullen fors moeten besparen.

[1:04:52] Dat geldt ook voor de bedrijfsvoering in de eenheden.

[1:04:55] Denk aan het niet invullen van vacatures die er al zijn of die ontstaan in staf, in ondersteuning, communicatie, management en coördinerende functies.

[1:05:04] Ook daar waar slimmer en efficiënter kan worden gewerkt, wordt dat doorgevoerd.

[1:05:08] In dat kader, en dan kom ik tot een afronding over mijn inleiding.

[1:05:12] In dat kader ben ik ook tevreden en blij met het verzoek van de korpschef om de korpsleiding met een CFO uit te breiden.

[1:05:19] Ik steun haar daarin van harte.

[1:05:22] Ik verwacht namelijk dat de korpschef hem via haar de CFO prioritair gaat sturen op de oplossing van de financiële problematiek

[1:05:29] de 46 miljoen euro van dit jaar en er samen met de gezagen gericht op stuurt dat de besparing maximaal wordt ingezet op niet-operationele capaciteit.

[1:05:41] En tenslotte, dat gaf ik u al aan, we zijn aan het begin van het begrotingsjaar.

[1:05:45] Ik kan niet uitsluiten dat de totale politiebegroting, de realisatie, toch weer wat anders uitvalt dan de Ramingen.

[1:05:51] De Korpsleiding en de CWO gaan dit ook nauwgezet volgen, zullen mij daarover informeren.

[1:05:56] En ik wil ook maximaal transparant naar u toe zijn.

[1:05:59] Daarom zorgt de Korpschef eind mei dit jaar voor een voortgangsreportage die inzicht geeft in het actuele beeld.

[1:06:06] De voortgang en de effecten, die ga ik met uw Kamer delen.

[1:06:10] Laatste opmerkingen nog, voorzitter.

[1:06:12] U mag mij, en dat meen ik echt heel direct, u mag mij erop afrekenen dat de basisteams en de posten onder de bijzondere bijdrage voor 2026 buiten beschouwing blijven en dat blauw op straat daar ook niet onder valt.

[1:06:27] Helder.

[1:06:28] Ik heb het volgende voorstel.

[1:06:29] Want ik hoorde de minister zeggen, financiën, politietaken, capaciteitspersoneel, overig.

[1:06:35] Maar ik denk dat in deze uitleg al best wel veel toelichting zat, even specifiek op die 46 miljoen.

[1:06:40] Laten we even die 46 miljoen als onderwerp bij de kop pakken.

[1:06:45] Dan kijk ik even wie daar allemaal iets op wil vragen.

[1:06:48] Met een beetje mazzel hebben we dan uit de andere mapjes ook al

[1:06:51] wat dingen behandeld en dan gaan we met zo'n goede baan lijden.

[1:06:55] Ik kijk even, mag ik even alle handen zien?

[1:06:57] Vrouw Faber, Michon, Coenraad, iedereen geloof ik.

[1:07:00] Vind je het goed als ik gewoon aan deze kant begin?

[1:07:03] Mevrouw Faber.

[1:07:06] Ja, ik heb een hele, hele korte vraag, want de minister heeft het enkel over 2026, maar hoe gaat het na 2026 met de basisdienst?

[1:07:14] Daar ben ik ook duidelijk over geweest, ook in mijn inleiding.

[1:07:17] Vanaf 2026, en dat kan ik in mijn demissionaire status niet veranderen, loopt het op naar 350 miljoen.

[1:07:26] Maar voor 2026 zeg ik u, we blijven van de basisteams af en van het blauw op straat af.

[1:07:33] Precies, helder.

[1:07:35] Mevrouw Mechon.

[1:07:36] Ja, voorzitter, dank voor deze inleiding.

[1:07:39] Ik raak helder en dat was ook nodig.

[1:07:41] Dank u wel, zeg ik via de voorzitter richting de minister.

[1:07:45] Ik heb een vraag.

[1:07:46] Kijk, de minister zegt dat ik mijn stelsel verantwoordelijk, maar hij is de beheerder van de politie.

[1:07:50] De minister voert beheer over de politie.

[1:07:53] En in dat kader zou dan geen CFO eigenlijk, zeg maar ten behoeve van de politie, op het ministerie moeten zitten?

[1:08:01] Duidelijke vraag, minister.

[1:08:05] Wij hebben een afdeling FEZ en dat zijn voor mij kritische geesten die precies volgen hoe het met de financiën binnen de politie gesteld staat.

[1:08:19] Dank, voorzitter.

[1:08:20] Ik hoorde een soort van schetsing... De minister schetst een wensbeeld, wat je allemaal niet wil, maar ik denk dat de praktijk veel weerbarstiger zal zijn, want als de minister zelf in de Kamerbrief zegt dat de voorziene personele onderbezitting opgevangen wordt door het niet vanzelfsprekend 100% bezetten van de formatie, dan zeg je eigenlijk, ja, we gaan een vacaturestop invoeren,

[1:08:45] Ondertussen gaan we wel kijken of we kunnen korten in de arbeidsvoorwaarden, de omstandigheden waarbinnen de agenten moeten gaan werken.

[1:08:56] Ze moeten dus met minder mensen veel meer doen.

[1:09:01] Dat raakt toch uiteindelijk ook je operationele slagkracht?

[1:09:04] Daar kunnen we toch ook gewoon eerlijk over zijn, minister?

[1:09:08] Minister?

[1:09:08] Ja, voorzitter, ik begrijp ook deze vraag van mevrouw Müttler en daarom ook dat ik in de Kamerbrief, waar een aantal van u mij ook heel terecht mee onder de aandacht heeft gezegd, hoe zit dat nou precies ten aanzien van die operationele slaggracht en uw term als maximaal?

[1:09:24] Ja, kijk, ik ga niet voor mijn kat nemen, daar ben ik gewoon maar even heel eerlijk in, dat daar waar we 46 miljoen euro gaan vinden in bijvoorbeeld de bedrijfsvoering, niet operationele capaciteit,

[1:09:34] Dat dat geen werk is wat niet bijdraagt aan de algemene slagkracht van politiewerk.

[1:09:39] En daarom heb ik er probleem mee als ik in zijn algemeenheid zeg dat ik nergens aankom.

[1:09:43] Want als je met 46 miljoen, als je dat ergens vindt, zit je ergens aan.

[1:09:48] Dat is de reden waarom ik dat zeg, maar ik probeer ook heel te expliciteren.

[1:09:52] En misschien had ik dat strakker moeten doen in de brief en ik ben blij dat ik dat dan langs deze weg recht kan zetten als het gaat om het politiewerk op straat, het blauwe op straat.

[1:09:59] Want ik snap heus dat in de discussie die we met elkaar voeren daar een verschil in zit.

[1:10:04] Maar ik vecht net zo hard voor die agenten die werk achter de schermen doen als de mensen die zeg maar op straat lopen.

[1:10:11] En ik realiseer me heel goed dat die ook een cruciale bijdrage leveren in de slagkracht van de operaties.

[1:10:16] Dat is op zich een helder antwoord, dus kort mevrouw Müller.

[1:10:19] Maar dat vraagt, in mijn beleven, ontslaat de minister niet om regie te voeren.

[1:10:23] En hij verwijst naar de afdeling FSZ en dan denk ik, ja, waar waren die de afgelopen jaren?

[1:10:29] Dus ik snap dat de CFO komt.

[1:10:32] Eigenlijk had het niet eens zover moeten hoeven te komen als de regie beter was opgepakt vanuit het ministerie.

[1:10:40] En tot slot, voorzitter, wat ik daarop wil zeggen nog is,

[1:10:47] dat ik ook verwacht dat de bezuinigingen van 46 miljoen van tafel gaan totdat meer inzichtelijk is gemaakt waar het probleem zit.

[1:10:58] Ik denk dat je daarna echt een betere discussie kan voeren.

[1:11:01] Begrijpt hij die wens van een aantal van de Kamerleden hier die zeggen, maak nou pas op de plaats.

[1:11:08] Ga eerst even kijken waar nou het probleem zit qua bedrijfsvoering, qua financiën, qua beheer.

[1:11:14] omdat het echt aan onderhoud toe is en gaat daarna kijken wat en welke taakstelling je wel of niet op de politie neerlegt.

[1:11:23] En collega Müttler, u weet dat de minister niet in de hij-vorm wordt aangesproken, maar met de minister.

[1:11:29] Begrijpt de minister het?

[1:11:30] Dan gaan we nu zien of de minister het begrijpt.

[1:11:33] Eerst een opmerking van mevrouw Müttler, zag op de medewerkers van de afdeling VES.

[1:11:38] Als er bezwaar is of commentaar wordt gemaakt ten aanzien van het gevoer de regie, dan ligt die verantwoordelijkheid bij mij en nooit bij iemand anders.

[1:11:45] Dat wil ik algemeen opgemerkt hebben.

[1:11:47] En daar begon ik mee en daar begon dus ook deze hele discussie mee.

[1:11:51] Er is ontzettend hard gewerkt om van 850 miljoen terug te gaan naar 350 miljoen.

[1:11:56] En ik ben eerlijk en duidelijk, die 350 miljoen is niet van tafel met de begroting die we nu hebben, maar dit jaar spreken we over 46 miljoen.

[1:12:03] En ik geef je heel duidelijk de kades mee hoe ik daarop stuur en hoe dus ook mijn mensen binnen het ministerie daarop sturen.

[1:12:09] En dat brengt mij tot het tweede deel van de vraag, die 46 miljoen.

[1:12:12] Ja, die is niet van tafel.

[1:12:14] Ik zou ook ons allemaal ongelooflijk veel rust gunnen, maar die is er nu eenmaal.

[1:12:19] En ik zou mijn kop in het zand steken als ik daar niet serieus mee aan het werk ga.

[1:12:22] En dus zeg ik u hoe ik vind wat het uitgangspunt moet zijn om dat op te lossen.

[1:12:26] En ik ga u daar maximaal transparant over blijven informeren.

[1:12:29] Dat hebben we nodig, want de politie moet ook weten waar dat aan toe is.

[1:12:32] En er vinden nu ook veel constructieve overleggen met de gezagene, de burgemeesters plaats.

[1:12:37] Dus geef dat ook de mogelijkheid om tot ontwikkeling te komen.

[1:12:42] Mevrouw Komradie.

[1:12:44] Ja, voorzitter, we kunnen in ieder geval stellen dat het een grote pijnbak is en dat er echt geen regie is.

[1:12:50] Gewoon helemaal geen regie.

[1:12:51] Als we nu praten over een CFO en dat na al jaren dat er gewoon überhaupt een politie bestaat.

[1:12:57] Wat is er al die jaren is er gebeurd.

[1:13:00] Los van het feit dat als het nu gaat over die 46 miljoen dat ik gewoon letterlijk zwart op wit van de politie heb, hier voor me snuffert.

[1:13:09] dat het inderdaad niet met voorrang, dus als we kijken naar het bezuinigen op die 46 miljoen, dat het met voorrang bij niet operationele functies zoals staf- en bedrijfsvoering, dat daar in ieder geval naar gekeken wordt.

[1:13:24] Maar niet het volledige bedrag.

[1:13:25] Dus het is niet volgens de politie gewoon simpelweg niet waar dat die 46 miljoen ook niet aan

[1:13:31] de operationele slagkracht gaat.

[1:13:34] Hoe kan het nou dat ik deze mail heb en dit antwoord van de minister.

[1:13:39] Wie spreekt hier nou, ik verwijs me naar mijn spreektekst, wie spreekt hier toch in vredesnaam de waarheid?

[1:13:45] De minister.

[1:13:48] Voorzitter, ik mag verwijzen naar het antwoord dat ik net richting mevrouw Mütler gaf als het ging om de algemene slagkracht van het politiewerk.

[1:13:55] Daarnaast geldt, misschien goed om dat ook dan te benadrukken, kijk er zijn ook wel wat werkzaamheden die volgens de politie

[1:14:01] mogelijk onder de operationele inzet wordt gebeschouwd, maar wat specifiek geen basisteamwerk is, wat ook geen blauw op straat is, maar denk even aan de teams die informatieproducten voor de politieorganisatie maken.

[1:14:15] En dat is ook belangrijk werk.

[1:14:17] En als je zegt van nou, ik ga daarvoor dit jaar, want dat is in feite wat we doen, een personele begrenzing opzetten in het sturen op vacatures, om juist binnen die kaders te blijven, dan heeft dat natuurlijk effect op dat team.

[1:14:30] En dat is misschien heel goed op te vangen door daar met elkaar, en dat is veel te operationeel voor onze tafel, zeg maar, om daar met elkaar over te hebben hoe je dat gaat oplossen.

[1:14:37] Maar ik ga ook niet zeggen dat het helemaal geen effect kan hebben,

[1:14:41] op de operationele slagkracht.

[1:14:42] Dus in die zin, voorzitter, rond de kop af is misschien het beeld dat mevrouw Coenradie heeft gekregen en wat ik u ook teruggeef, helemaal niet zo uiteenlopend.

[1:14:50] Alleen kunnen we nog onvoldoende zeggen waar dat toe leidt aan het einde van het jaar, of zich dat ook werkelijk openbaart en of het ook zo ernstig is als wat mevrouw Coenradie vreest.

[1:15:01] Ja, tot slot hoor.

[1:15:01] Maar ik vind het echt heel vervelend als we hier semantische discussies voeren en dat er toch ruimte is voor ruis.

[1:15:07] Want dan moeten we inderdaad op micromanagement dit soort zaken met elkaar gaan betwisten.

[1:15:12] En alleen al dat gegeven, dat geeft me gewoon echt geen prettig gevoel bij de beantwoording, bij wat hier nu werkelijk de situatie is, bij wat we dan met die 46 miljoen moeten laten staan.

[1:15:24] Nog met die 350 waar we nog met elkaar over moeten praten.

[1:15:26] Ik vind het vrij onbevredigend tot nu toe.

[1:15:30] Daar hoor ik geen vraag in, voorzitter.

[1:15:36] Ja, dank u wel, voorzitter.

[1:15:38] Ik zou toch nog wat meer duidelijkheid willen over wat de minister net aangeeft.

[1:15:42] We gaan het blauwe op straat en de basisteams ontzien.

[1:15:46] Maar er zit natuurlijk nog een hele categorie tussen bestuurstaf en ondersteuning en de twee precieze groepen die de minister net noemt.

[1:15:56] Als het bijvoorbeeld om opsporing gaat, als het om bepaalde recherche taken gaat, een bepaalde ICT-mensen gaat.

[1:16:03] Die hebben natuurlijk hele grote invloed op Blauw op straat en op de basisteams.

[1:16:09] Dus kan de minister, zegt hij dan, die ontzien wij daarbij ook?

[1:16:14] Of stelt hij die bij deze gelijk aan de afdeling communicatie die hij net eigenlijk noemt?

[1:16:21] Dat zijn de mensen die folders maken voor binnen de politie.

[1:16:24] Want volgens mij is dit de kern, voorzitter.

[1:16:26] Welke mensen kunnen we nog hun salaris gaan betalen komend jaar?

[1:16:31] Minister?

[1:16:33] Te beginnen vallen er geen ontslagen.

[1:16:35] Even om met die laatste opmerking te maken van mevrouw Van der Werff, want dat doet suggereren, mogelijk voor de toehoorder, dat dat wel aan de orde zou zijn.

[1:16:42] Er vallen geen ontslagen.

[1:16:44] Beginpunt en uitgangspunt is die niet operationele personele capaciteit.

[1:16:47] Dat gaf ik net ook aan.

[1:16:49] En daarbij heb ik ook aangegeven waar u mij op mag afrekenen, want ik luister ook heel goed naar wat u zegt en u maakt zich allemaal.

[1:16:55] En nu breidt dat met mevrouw Straatman uit naar wat andere onderdelen van de politieorganisatie, druk en terecht, om blauw op straat, de basisteams et cetera.

[1:17:03] Daar tornen we niet aan.

[1:17:05] Geluktijdig gaf ik net ook in het antwoord richting mevrouw Mütler en mevrouw Koundradi aan dat de slagkracht van de politieorganisatie als geheel

[1:17:13] natuurlijk wel op de ene of andere manier ergens die 46 miljoen euro moet dragen.

[1:17:17] En dat er ook functies zijn buiten het zicht van de actieve politie op straat.

[1:17:23] En voorbeelden zoals mevrouw Van der Werf aangeeft, kunnen daar theoretisch onder vallen.

[1:17:28] Daar kan ik niet allemaal volledig, compleet uitsluiten, maar beginpunt en uitgangspunt is dat we het vinden binnen de niet-operationele personele capaciteit.

[1:17:37] En we zijn aan het begin van het jaar.

[1:17:40] Ik stuur daar zelf ook op.

[1:17:41] Ik laat u zien of dat lukt of niet lukt.

[1:17:44] Ik maak met de korpschef afspraken, ook als het gaat om de terugkoppeling via die CFO.

[1:17:48] Dat is wat ik u kan bieden.

[1:17:50] Maar ik kan niet alles compleet en volledig uitsluiten

[1:17:53] Want ik heb wel te maken met een financieel kader waar ik mee te maken heb, waarvan het ook mijn taak is om daar regie en sturing op te geven.

[1:18:00] Dat mag je ook van mij verwachten en dat is ook precies wat ik doe.

[1:18:06] Voorzitter, wat de minister van deze commissie mag verwachten, is dat wij duidelijkheid hebben en kunnen krijgen over het politiewerk.

[1:18:15] Want de vraag, vallen er al dan niet ontslagen of niet, is natuurlijk niet de enige vraag.

[1:18:19] De vraag is ook, kan de politieorganisatie de vraag uit de maatschappij aan om nu bijvoorbeeld de stijging in het aantal zedenmisdrijven op een fatsoenlijke manier af te handelen?

[1:18:31] En er is geen antwoord op die vraag als de minister bij de basisteams en Blauw op straat blijft.

[1:18:37] En ook nu geeft hij geen duidelijkheid over waar er dan wel een tandje minder kan om te voorkomen dat we op deze manier mensen en agenten raken.

[1:18:50] Ja, maar ik denk dat het goed is dan in de richting van mevrouw Van der Werff, daarom zet ik even mijn bril op, omdat het is een heel klein lettertype van die tabellen, maar dan ziet u dat de meeste eenheden, en ja die financiële kaders die zijn strak, dat weet ik wel, maar de meeste eenheden kunnen groeien.

[1:19:05] En dat ziet ook precies op het werk waar mevrouw Van der Werff ook op doelt.

[1:19:08] Er zijn wel drie eenheden waar die personeelsbegrenzing,

[1:19:11] Nog strakker wordt gevoeld dan bij die andere eenheden, maar waarvan dus is uitgezonderd, zeg maar, de blauw op straat gebiedsgebonden werk enzovoort.

[1:19:18] Dus dan zul je nog strakker regie moeten voeren om het elders te vinden.

[1:19:22] Dus het is niet zo dat de politieorganisatie stilstaat.

[1:19:26] Het is ook niet zo dat er niet verder wordt gegaan met de enorme investeringen die we allemaal de afgelopen jaren in de politie hebben gezet.

[1:19:32] Alleen ik heb wel te maken met de kaders zoals die er zijn en die 46 miljoen euro waarvan begin en uitgangspunt is, daar ben ik heel duidelijk over geweest, die niet operationele capaciteit.

[1:19:45] Dan gaan we naar mevrouw Straatman.

[1:19:47] Dank u wel, voorzitter.

[1:19:48] Ik heb toch een vervolgvraag op de vraag die mevrouw Van der Werf stelt, om het nog meer toe te spitsen op de opsporing.

[1:19:54] De minister zegt, het raakt niet de gebiedsgewonde politie en niet de opsporing, maar hij plaatst dat telkens in de sleutel van de basisteams.

[1:20:03] Heel concreet, wat betekent dat voor de districtsrecherche, wat betekent dat voor de regionale recherche en wat betekent dat voor de landelijke opsporing?

[1:20:11] Minister.

[1:20:12] Als het gaat om de algemene opsporing, heb ik van de Korpschef de toezegging gekregen dat de opsporing van criminele samenwerkingsverbanden, high-impact crimes, dat is echt buiten het basisteam, het districtswerk waar mevrouw Straatman ook op doet, dat dat onverminderd ook doorgaat.

[1:20:30] Hetzelfde geldt voor de aanpak van ondermijning, het versterken van landelijke eenheden die juist daar ook een bijdrage opleveren.

[1:20:37] Dat ziet u overigens ook op die tabel.

[1:20:39] Dus dat blijft doorgaan.

[1:20:40] Maar ik ben ook wel... Kijk, ik kan ook niet helemaal niks doen, want dan loop ik ook niet uit, kom ik ook niet uit met die 46 miljoen.

[1:20:50] En wat ik dus in de richting van twee van uw collega's net heb geprobeerd te zeggen, is ja, als je 46 miljoen gaat vinden, dan kan ik ook niet volhouden dat dat in het geheel die slagkracht niet zou kunnen raken.

[1:21:02] Al vind ik dat met name bij bedrijfsvoering, et cetera.

[1:21:05] En is het ook zo dat je...

[1:21:06] met name dus ziet op teams die achter de schermen aan het werk zijn, bijvoorbeeld met die informatieproducten, ik heb dat voorbeeld genoemd, dat daar wellicht, als daar een vacature nu op plaatsvindt, en dat is onderdeel van het gesprek wat plaatsvindt met de gezagen, dat daar wellicht dit jaar een vacature niet wordt ingevuld.

[1:21:23] Mevrouw Straatman.

[1:21:24] Voorzitter, ik denk dat het aan mij ligt, maar ik begrijp het gewoon toch echt niet.

[1:21:29] Ik denk dat er drie categorieën zijn en dat dat de hele tijd door elkaar loopt.

[1:21:32] De ene categorie waar de minister het over heeft, de bedrijfsvoering, de communicatieafdeling, de hrm-afdeling.

[1:21:40] Dat daarin wordt gesneden, dat is duidelijk en ik denk ook dat dat heel indirect

[1:21:44] de operationele slagkracht kan raken, maar dat ik heel goed het minister begrijp, dat dat niet direct de operationele slagkracht raakt.

[1:21:50] Dan heb je categorie 2, de technische experts, de digitale experts.

[1:21:54] Ik denk dat die direct maken dat het werk van de wijkagent veel minder effectief kan zijn.

[1:22:00] Wat gebeurt met die categorie?

[1:22:01] En dan heb je nog categorie 3, dat is denk ik gewoon heel direct, dat zijn gewoon de mensen op straat en de opsporing.

[1:22:07] En begrijp ik dan goed van de minister dat zelfs in die derde categorie, de meest directe categorie die de operationele sterkte raakt, dat ook in de opsporing mogelijk gesneden wordt?

[1:22:17] Minister, kunt u op die drie categorieën... Ik ben een beetje bedacht met die categorieën, maar ik heb heel duidelijk gezegd, heb ik net ook genoemd, de lokale opsporing vanuit de basisteams, daar zitten we niet aan.

[1:22:28] We zitten niet aan die basisteams.

[1:22:31] Maar wat mevrouw Straatman categorie twee noemt, ik denk dat dat tegemoet kan komen aan het voorbeeld wat ik geef, waarbij je dus teamspecialisten hebt die informatieproducten bijvoorbeeld maken.

[1:22:42] En dat kan ik niet helemaal uitsluiten, dat is ook een gesprek, maar dat is dus iets anders dan het blauwe op straat en dat is ook het gesprek wat met de gezagen plaatsvindt.

[1:22:51] U bent de enige die dan nu een derde interruptie geeft.

[1:22:54] Ik wil u er wel op wijzen, mevrouw Straat, want alle collega's hebben zich aan twee gehouden.

[1:22:58] Nou, dank u wel.

[1:22:59] Omdat het gewoon onduidelijk blijft, het minister focust de hele tijd, als het gaat om opsporing, op die opsporing in die basisteams, maar die opsporing is gewoon veel breder.

[1:23:08] Dus zou de minister, om denk ik heel veel dezelfde herhaling van vragen,

[1:23:12] te voorkomen, gewoon heel duidelijk, misschien op papier of later in informatiebrief aan de Kamer, duidelijk kunnen maken welke precieze categorieën vallen nu binnen die operationele geslachtacht, inderdaad welke functies en welke niet.

[1:23:24] Want dat blijft gewoon voor mij, dan ligt het aan mij, heel onduidelijk.

[1:23:28] Is het mogelijk zo die informatie te schaffen?

[1:23:32] Ik heb al toegezegd dat ik maximale transparantie wil geven.

[1:23:36] Ik richt me nu op... Ik dacht in mei dat ik u sowieso een voortgang laat geven.

[1:23:41] Dan kan ik wellicht ook hier wat meer duiden.

[1:23:43] Verder verwijs ik naar wat ik net heel duidelijk heb uitgesproken, wat ik ook echt van de Korpschef bevestigd heb gekregen als het gaat om alle werkzaamheden, ook die vanuit die bijzondere bijdrage, en dat ziet voor een heel deel op dat wat mevrouw Straatman bedoelt, vind ik althans,

[1:23:56] dat dat onverkort ook voortgezet wordt.

[1:23:58] Dus ik ga dat meenemen in die brief en dan poog ik zoveel mogelijk die duiding te geven die mevrouw Straatman geeft, maar belangrijker nog is dat u dan allemaal zicht kunt hebben op de realisatie van wat ik het beginpunt vind en het uitgangspunt vind, hoe je die 46 miljoen euro gaat vinden bij de niet-operationele capaciteit.

[1:24:22] Oké, we proberen dit ook te noteren, zodat de collega's later weten wat we dan krijgen.

[1:24:32] Dank u, voorzitter.

[1:24:34] Ik richt me alleen op de 46 miljoen.

[1:24:36] Mocht het lukken, en ik weet dat de verregaande plannen nu uitgewerkt worden, binnen de niet-operationele sterkte om de stafdienst van de korpsleiding, het politiedienstencentrum en de stafeenheden binnen de eenheden bij elkaar te brengen en daar een forse bezuinigingsslag op te maken, dan spreken wij van een reorganisatie met alle terechte arbeidsvoorwaarden van dien.

[1:24:58] En de kortste reorganisatie die ik heb meegemaakt binnen de politie duurde twee jaar en twee maanden.

[1:25:05] Dus ik deel de minister de analyse dat je dit jaar dus die 46 miljoen niet gaat vinden op basis van de huidige spelregels en arbeidsvoorwaarden.

[1:25:15] Dank u wel.

[1:25:16] Minister.

[1:25:19] Ja, zeg ik via de voorzitter, minister Ruis.

[1:25:23] Ik ga niet aan de vogelt op mijn rug liggen, dus dit is mijn inzet.

[1:25:26] Hier ga ik voor.

[1:25:28] En ik ben het met u eens dat er nog veel werk te verzetten valt.

[1:25:32] En er is, zeg ik dan toch ook, al heel veel gedaan, van de 850 miljoen naar de 350 miljoen.

[1:25:38] Maar we zijn nog niet weg.

[1:25:39] Ik hoor uw Kamer ook heel duidelijk.

[1:25:41] U zegt ook tegen mij terecht dat ik aan een heleboel dingen niet mag komen.

[1:25:44] Dat wil ik ook niet.

[1:25:45] Dan mag u me afrekenen.

[1:25:46] Dan moet ik het ergens anders vinden.

[1:25:48] En dat is bijvoorbeeld daar waar de heer Struis op doelt.

[1:25:53] Dat is mijn laatste interruptie.

[1:25:54] Kijk, ik vind niemand binnen de politie of de directe omgeving die deze analyse niet steunt.

[1:26:00] Dus wij gaan geen 46 miljoen vinden in dit jaar begroting.

[1:26:05] En ik waarschuwde men eerst over deze risicoanalyse, want u doet nu een toezegging aan de Kamer.

[1:26:11] En ik als volksvertegenwoordiger in een controlerende functie geef deze waarschuwing heel nadrukkelijk.

[1:26:17] Dank u wel.

[1:26:17] Oké, waarschuwing is ontvangen.

[1:26:19] Dank u wel.

[1:26:20] En daarom ook dat ik ben nadrukt dat dat mijn inzet is, want ik realiseer me heel goed dat een inzet iets anders is dan dat het ook zich per definitie openbaart.

[1:26:27] Maar dat is wel wat ik moet laten zien.

[1:26:29] Dat is ook wat ik van u, wat u van mij mag verwachten.

[1:26:32] Ik biedt u maximale transparantie.

[1:26:33] We zijn nog aan het begin van het jaar.

[1:26:35] Oké, meneer Van Dijk.

[1:26:38] Dank, voorzitter.

[1:26:39] En in ieder geval goed dat we deze discussie voeren.

[1:26:42] De minister, en dat begrijp ik heel goed, redeneert heel sterk vanuit die bezuinigingsdoelstelling, 46 miljoen als het over dit jaar gaat.

[1:26:49] Ze zouden natuurlijk het liefst willen redeneren vanuit legitieme behoeften en taken.

[1:26:53] En dat het budget natuurlijk volgend is.

[1:26:55] De minister zegt ook terecht, slagkracht is breder dan blauw op straat.

[1:26:59] Maar ja, dan rijst dus de vraag, de 46 miljoen bezuinigen.

[1:27:03] En het komt niet op het wegsnijden van vet, dan zal iedereen in de Kamer daar ja tegen zeggen.

[1:27:08] Maar als het toch betekent, wat ook de minister terecht zegt, het betekent toch het inleveren van slagkracht, dan krijg je misschien wel een heel ander verhaal.

[1:27:14] En zal misschien ook deze Kamer wel zeggen, ja, dan zal er misschien ook wel gewoon geld bij moeten.

[1:27:17] En hoe krijgen we dat nou scherp in de besluitvorming?

[1:27:20] Dat we zien wat die 46 miljoen aan bezuinigingen nou doet als het gaat over slagkracht.

[1:27:25] Of het op straat is, of erbuiten.

[1:27:28] Hoe gaan we dat doen?

[1:27:29] Wat ik al toegezegd heb, ik blijf de Kamer heel goed informeren.

[1:27:31] Ik heb jullie ook in die tabel de ramingen gegeven waar we naar werken.

[1:27:34] Dat is nu ook uitwerking in de eenheden met de burgemeesters.

[1:27:39] Hoe dat uitvalt, de heer Struis heeft me ook kritisch bevraagd rondom de inzet die ik zelf wil plegen om dat dan ook echt te realiseren binnen die niet-operationele capaciteit.

[1:27:47] En het is aan mij om je te laten zien hoe zich dat vertaalt.

[1:27:52] Maar het is aan ons allemaal, zeg maar om een begroting vast te stellen, of aan u om een begroting vast te stellen waarvan ik uw kaders meegeef, die maken dat je financieel uitkomt.

[1:28:01] En beter kan ik het eigenlijk niet maken.

[1:28:03] En dat is waar ik op stuur.

[1:28:05] En dat betekent wel, want ik hoor u zeggen, ja, de politie... Bij diverse eenheden kan er dus onverkort, wel minder dan aanvankelijk, maar kan er onverkort groei in het politiewerk plaatsblijven vinden.

[1:28:15] Dus het is ook wel belangrijk om dat ons te blijven realiseren.

[1:28:19] Oké, mevrouw Dobbe.

[1:28:22] Ja, dank u wel.

[1:28:23] Een aantal basistaken van de politie.

[1:28:25] We hebben het gehad over de wijkagenten.

[1:28:27] Hoe belangrijk de wijkagenten zijn in de buurt, om contact te houden met de buurt, om te weten wat er speelt, om dicht bij mensen te staan, om te zorgen dat het vertrouwen in de overheid niet daalt, maar stijgt, et cetera.

[1:28:39] We hebben het gehad over het belang van die wijkagenten.

[1:28:41] En al tijdenlang zien we dat die wijkagenten er onvoldoende zijn, dat ze onvoldoende aan die taken toekomen.

[1:28:48] Hetzelfde zien we bijvoorbeeld met zedendelicten.

[1:28:50] Als een vrouw wordt verkracht of een vrouw wordt aangerand, blijft een aangifte vaak veel te lang op de plank liggen.

[1:28:56] Dat is niet omdat de politie het niet wil oppakken, maar omdat ze het niet kunnen vanwege capaciteitsgebrek.

[1:29:01] Hetzelfde zien we vandaag met het gestegen aantal aangiften als het gaat over zedendelicten, vooral online.

[1:29:07] De politie loopt daarachter, niet omdat ze het niet willen, maar omdat ze het niet kunnen.

[1:29:11] En hoe moet ik dat dan rijmen?

[1:29:12] Wij verwachten oplossingen daarvoor, denk ik.

[1:29:14] De hele Kamer verwacht hier oplossingen voor.

[1:29:16] Hoe moet ik dat dan rijmen met het verhaal van deze minister dat als de politie zegt we hebben minimaal 46 miljoen euro nodig om die taken te blijven voldoen, dat deze minister zegt het zal helemaal niet uitmaken voor de uitvoering van deze taken.

[1:29:29] Minister.

[1:29:31] Nou voorzitter, om te beginnen de wijkagenten.

[1:29:33] Ja, daar zitten we dus niet aan, want dat valt echt in de basisteams.

[1:29:36] Dus dat blijft.

[1:29:39] voor 26, en als het gaat om, zeg maar, u refereert in het bijzonder naar zedenzaken, die bijzondere bijdrage blijft ook.

[1:29:49] Waar we wel, maar dat is eigenlijk een ander vraagstuk, en dat relateert in die end natuurlijk wel aan de financiën, theoretisch zelfs in positieve zin, waar ik overigens niet heel gelukkig mee ben, zeg ik er gelijk even bij, maar als je vacatures hebt binnen de opsporing, bijvoorbeeld op het gebied van zedenspecialisten,

[1:30:08] die je wil hebben, dan kan dat financieel positief uitpakken.

[1:30:12] Maar veel belangrijker is het dat we de goede mensen daar krijgen, want daar hebben we echt ook werk in te verzetten.

[1:30:18] Dat relateert aan de opsporing in het algemeen.

[1:30:21] En dat werk is bepaald om niet af.

[1:30:26] Ja, dank u wel.

[1:30:27] Maar de minister die spreekt zichzelf wel tegen, want de minister zegt ook in dit antwoord.

[1:30:31] Het kan niet zo zijn.

[1:30:32] Ik kan u niet garanderen dat deze bezuinigingen de operationele slagkracht niet raken.

[1:30:38] Dat is ook wat de minister heeft gezegd.

[1:30:39] Hij kan dat niet garanderen, want het is natuurlijk ook niet zo.

[1:30:42] Dit zijn niet alleen maar.

[1:30:43] overbodige functies waarvan nu de factures worden stilgezet.

[1:30:47] En als er 46 miljoen aan compleet overbodige functies bij de politie bestaat, dan had hij ons wel wat eerder mogen waarschuwen, want dan hadden we die eerder kunnen wegsnijden.

[1:30:55] Maar dat is natuurlijk niet zo.

[1:30:56] En alles hangt met alles samen.

[1:30:58] Dus mijn vraag is nog steeds, deze minister, en daar wil ik bevestiging van, kan dus gewoon niet garanderen dat de operationele slagkracht bij wijkagenten, maar ook bijvoorbeeld bij zededelicten en allerlei andere taken van de politie, dat die niet worden geraakt.

[1:31:13] En dan is het onverantwoordelijk om te zeggen, we zien het aan het einde van het jaar wel, we gaan het in de gaten houden, we zien het aan het einde van het jaar wel, als we dit van tevoren al weten.

[1:31:20] En is de minister het daarmee eens?

[1:31:22] Ik heb net al aangegeven in antwoord op vragen van collega's van mevrouw Dobbe,

[1:31:28] dat ik natuurlijk het met u allemaal eens ben dat wanneer je 46 miljoen euro binnen de politieorganisatie gaat vinden, ook al vind je dat primair en is dat het uitgangspunt in de niet-operationele capaciteit, ga ik als minister van Justitie en Veiligheid verantwoordelijk voor de politie niet voor mijn kap nemen.

[1:31:44] dat dat niet in zijn totaliteit de slagkracht van het politiewerk kan raken.

[1:31:48] Omdat het allemaal stuk voor stuk mensen zijn die ongelooflijk belangrijk werk doen in het hele politieapparaat.

[1:31:54] Maar u heeft mij ook hier met een opdracht neergezet om uit te komen binnen die 46 miljoen euro.

[1:31:59] En ik luister heel goed naar wat u zegt en u wilt dat dat niet gehaald wordt bij het blauwe op straat, et cetera.

[1:32:03] En dat is dus ook waar ik voor in sta en waar u mij aan het eind van het jaar op mag afrekenen.

[1:32:09] Collega's, de 46 miljoen, dat was een belangrijk deel, denk ik, bij ieder.

[1:32:16] En de invulling daarvan, de minister had een kopje Financiën, dus ik ga even nu naar de minister kijken welke andere onderwerpen zitten hier nog in bij Financiën.

[1:32:27] Dat is een dikker pak dan ik zou denken, maar... Ja, maar voorzitter, heel veel is echt al wel gezegd, denk ik.

[1:32:33] Informatiedeling heb ik u gezegd dat ik dat meenem in de brief in mei, et cetera.

[1:32:39] Als het gaat om amendementen nemen we de integrale afweging mee bij de justitiebegroting.

[1:32:48] De autonomie van de politie, dat is een vraag van mevrouw Koen Radie.

[1:32:53] Misschien dat die nog onvoldoende aan de orde is gekomen, maar eigenlijk vraagt mevrouw Koen Radie, kan de politie niet meer autonomie en zelf bepalen waar ze de capaciteit inzet?

[1:33:01] Ja, men treedt natuurlijk op.

[1:33:02] onder het gezag van de burgemeester en het Openbaar Ministerie.

[1:33:05] Als minister ga ik daar in die zin niet over.

[1:33:08] Gelijktijdig lijkt het me ook belangrijk, dat illustreert deze discussie ook, dat u ook de minister goed kan bevragen op wat er financieel staat te gebeuren.

[1:33:20] De ramingen, daar heb ik volgens mij, voorzitter, het een en ander over gezegd.

[1:33:26] In de richting van de heer Van Dijk is mogelijk het conjectuurgehalte in voldoende mate, zie ik bevestigd.

[1:33:38] Mevrouw Straatman vroeg nog... Het gaat over na 27.

[1:33:42] Oh, na 26.

[1:33:46] Ja, mevrouw Straatman, dat heb ik niet eigenlijk gezegd, omdat ik me erg focus op 26, natuurlijk vanuit de rol die ik als demissionair minister heb,

[1:33:54] Maar het is natuurlijk wel zo dat als het gaat om keuzes om te komen tot de sluitende miljardenbegroting vanaf 27, op basis van de huidige cijfers, de Korpschef met de gezagen voorbereidingen treft.

[1:34:07] Daar mag u natuurlijk van uitgaan, want dat heb je als ordentelijk bestuur te organiseren.

[1:34:11] En dan kijk ik even naar mijn rechterhand of ik dan op het punt van financiën nog iets vergeten ben.

[1:34:18] Dat lijkt niet zo te zijn, voorzitter.

[1:34:21] Oké, dat is top, maar dus het mapje financiën is wat de minister betreft afgedaan.

[1:34:25] Perfect, dan ga ik naar de collega's kijken.

[1:34:28] De 46 miljoen, de invulling daarvan en de hele discussie daarover.

[1:34:33] Veel collega's ruimte geven, dus denk goed na of er nog een vraag hierover nodig is.

[1:34:38] Mevrouw Michon heeft die, mevrouw Straatman heeft die ook, want daarna gaan we strakker zitten op de mogelijke vragen.

[1:34:44] Mevrouw Michon.

[1:34:45] Ja, dank u wel, voorzitter.

[1:34:47] Kijk, voorzitter, wat ik gewoon met financiën echt onprettig vind, is toch dat dunne lijntje waar we op lopen.

[1:34:55] Omdat ik in mijn eigen bijdrage zei dat ik ook bonnen nog steeds over 850 miljoen tekort hoor praten.

[1:35:02] Ik ook nu van een minister hoor, het is 350 miljoen.

[1:35:05] Dus kunnen we nou wat preciezer informatie krijgen over die financiële doorkijk?

[1:35:14] Wat is daar nou voor nodig om dat wat preciezer te weten, dat we ook met elkaar allemaal wat meer houvast hebben?

[1:35:19] Want ik denk dat ook veel van de, ja weet je, het ongemak van vandaag, dat heeft de basis in het niet precies het overzicht hebben en daarmee ook een onheimisch gevoel daarvan krijgen.

[1:35:32] Als ik, voorzitter, de vraag van mevrouw Michon zo mag uitleggen, dat ik mijn best doe, daar mag u echt op rekenen, dat ik dat dan dus ook doe, en anders corrigeert u mij wel als nodig is, om dus in die brief van mij dat zicht ook nader te geven, want nogmaals, dat wil ik zelf ook, want we hebben die 46 miljoen euro in te vullen en het beginpunt en uitgangspunt heb ik u ook duidelijk vermeld.

[1:36:01] Oké, mevrouw Straatman wil er nog, ja.

[1:36:05] Nog één verduidelijke vraag die de minister volgens mij nog niet beantwoord deed, dat de cijfers nu gebaseerd zijn op de personele onderbezetting op basis van ramingen uit augustus 2025.

[1:36:16] Is dat ook nog de stand van zaken nu of zijn er op dit moment meer accurate ramingen?

[1:36:20] Want dat heeft ook direct invloed op het bedrag.

[1:36:24] Minister?

[1:36:25] Ik heb bij mijn best te weten geen accuratere ramingen.

[1:36:29] Maar, en dat heb ik wel gezegd in de brief en ik heb het net ook gezegd, er is natuurlijk nog wel heel veel beweging.

[1:36:34] We zijn aan het begin van het jaar.

[1:36:36] Dat heb ik ook me inbrengen, duidelijk willen overbrengen naar u toe, dat ik ook verlang van de Korpschef via de CFO om mij daar ook heel goed van op de hoogte te houden, want het heeft alles te maken met de realisatie van die 46 miljoen op een manier die mij aanstaat en die u ook aanstaat.

[1:36:53] Daar houd ik u echt goed van op de hoogte.

[1:36:59] Ja, nog een korte vraag.

[1:37:00] Misschien heb ik het gemist in de inleiding, hoor, maar er staat ook in de brief van de minister dat de bezuinigingsstaakstelling of doelstelling ingevuld zal worden door het sluiten van politielocaties.

[1:37:12] En mijn vraag is, worden er dit jaar nog, om die bezuinigingsdoelstelling te halen, politiebureaus of politieposten gesloten?

[1:37:20] En als dat niet dit jaar is, wat wordt er dan bijvoorbeeld in 2017 voorzien?

[1:37:24] Kunnen we dat dan in februari of maart 2017 bij wijze van verwachten?

[1:37:28] Sorry, 27.

[1:37:31] Ik moet dat dan nagaan.

[1:37:35] U moet zich voorstellen, ik zeg dan via de voorzitter en mevrouw Dobbe, dat kunnen dan bijvoorbeeld huisvestingsplannen zijn die via de Urgezagen lopen.

[1:37:43] Daar kan ook een hele goede reden voor zijn, om allerlei redenen waar ik verder niet over ga speculeren.

[1:37:49] Misschien kan ik dat meenemen in die brief, maar dat duurt u wellicht te lang.

[1:37:54] Anders moet ik kijken langs welke weg ik u eerder dat kan laten weten.

[1:37:58] Ik durf nu niet zomaar te zeggen ja of nee.

[1:38:01] Dan zou ik, denk ik, uw vraag geen recht doen.

[1:38:03] Ik wil het kritisch bekijken.

[1:38:05] Mevrouw Dobbelkort.

[1:38:07] Het is voor ons wel belangrijk om te weten, want de minister zegt het zou kunnen dat er bepaalde locaties worden gesloten of niet doorgaan.

[1:38:13] Maar ons gaat het natuurlijk over politiebureaus en politieposten.

[1:38:16] Dus dat willen we wel heel precies weten, omdat het jaar al is begonnen.

[1:38:20] Politiebureaus en politieposten.

[1:38:23] Ik neem dat op me en ik ga u daarover rapporteren in de brief die ik u sowieso ga sturen.

[1:38:27] Kunnen jullie dat ook precies lezen, als het aan de orde is.

[1:38:30] Dan kunt u zien hoe u dat zelf ook weegt.

[1:38:33] Oké, meneer Van Dijk.

[1:38:35] Heel kort, voorzitter, even doorgaand op wat mevrouw Michonne Derksen zegt over de behoefte om toch meer inzicht te krijgen in die financiën bij politie.

[1:38:44] Er is volgens mij aan deze kant van tafel ook gesuggereerd, het zou misschien helpen om dat begrotingsartikel voor politie wat verder op te knippen om zo meer inzicht te kunnen krijgen.

[1:38:52] Hoe ziet de minister dat soort oplossingen?

[1:38:57] De oude knip het artikel op discussie, minister.

[1:39:05] Ik dacht dat ik op de knop drukte.

[1:39:11] Volgens mij zat er nog een vraag in rondom de evaluatie van de politiewet, maar ik ben nu geen voorstander om in één keer van alles te gaan veranderen, want dat leidt ook maar weer af van de opgave die we hebben, even flauw gezegd, en dat is die 46 miljoen te realiseren op een manier die ons aanstaat.

[1:39:26] Ook financiën, in ieder geval de 46 miljoen oplopend naar 350, is dat nu, want dan kunnen we door naar andere onderwerpen en

[1:39:36] Minister, u had een mapje financiën.

[1:39:39] Dat is wat mij betreft dan nu bij deze ook afgedaan.

[1:39:42] Politietaak, wilt u dat?

[1:39:44] Politietaak.

[1:39:44] En ik vroeg me af, minister, u heeft een mapje capaciteitspersoneel.

[1:39:48] Kunt u nog even duiden wat... Dat zorgde bij ons een beetje voor verwarring, wat dat dan zou zijn.

[1:39:55] Dan ga ik een vraag behandelen over de politieacademie als parent, et cetera.

[1:40:00] Dat hele verhaal.

[1:40:01] Zal ik daar anders mee beginnen?

[1:40:02] Dan hebben we dat afgewikkeld.

[1:40:03] Prima, begint u daarmee.

[1:40:08] Zijn er andere manieren om mensen te kunnen opleiden, et cetera?

[1:40:13] Het woord zijn-stromers viel ook bij een aantal van u, mevrouw Michon-Derksen.

[1:40:17] Mevrouw Mietle heeft daarnaar gevraagd.

[1:40:18] De politieacademie maakt voor onderdelen van een aantal specifieke opleidingen.

[1:40:23] Zeg maar zijn-stromende specialisten en de belbouwopleidingen gebruiken ook van inuur van derde partijen.

[1:40:29] De verantwoordelijkheid van examineringen en trainingen ligt wel bij de politieacademie vanwege dat geweldsmonopolie.

[1:40:36] voor het opleiden van breed-executieve politie-medewerkers, maximaal gebruik van de opsporings- en opleidingscapaciteit van de academie en de begeleidingscapaciteit.

[1:40:47] Mevrouw Faber vraagt naar het selecteren van aspiranten op competenties.

[1:40:52] Laat ik het daar even bij laten.

[1:40:54] Ja, kijk, wat mij betreft ook heel helder.

[1:40:55] Aanstellingseisen gelden voor alle toekomstige aspiranten, ongeacht de diverse achtergrond.

[1:41:02] Dan de heer Van Dijk.

[1:41:05] Mevrouw Faber heeft een vraag.

[1:41:08] Maar er is ook te lezen in de stukken dat men wel selecteert ook aan de hand van het diversiteitsbeleid.

[1:41:16] Ze hebben een koers hoeveel?

[1:41:19] 35% personen met een etnische minderheidsachtergrond.

[1:41:25] Dus in eerste instantie heeft dat de voorkeur.

[1:41:28] En dan gaan we pas eens verder kijken.

[1:41:30] We moeten niet gewoon kijken wie de beste persoon is op de beste plek.

[1:41:34] Want als we dan ook kijken in het WODC rapport, daar is ook in te lezen dat eerder onderzoek laat staan dat veel recruten binnen drie jaar na afronding van de basenopleiding de politie verlaten.

[1:41:44] een onevenredig hoog aantal hiervan heeft een migratieachtergrond.

[1:41:47] Dus dan wordt dat voorkeursbeleid er dan gevoerd, maar dan blijkt aan de andere kant, als ze dan zover zijn, dat een heel groot deel, onevenredig groot deel van deze mensen ook weer de politie verlaten.

[1:42:01] Dus dan span je dan niet het paard achter de wagen, want dan stop je er heel veel energie en geld in.

[1:42:08] En dan is toch het resultaat minder dan verwacht, laat ik het zo stellen.

[1:42:12] Minister.

[1:42:13] Ja, het WODC-rapport, althans als dat hetzelfde rapport is, want we hebben meer WODC-onderzoeken, laat ook iets anders zien.

[1:42:19] Ze weten dat het ook van belang is voor onze samenleving, dat de politie ook toont midden in de samenleving te staan.

[1:42:26] Dus je kan er op verschillende manieren naar kijken.

[1:42:28] Voor mij als minister staat uiteindelijk het feit dat je ervan uit kan gaan dat elke politieagent die door de eisen heen is gekomen, dat die aan dezelfde hoge normen dient te voldoen.

[1:42:36] Wat we van onze politieorganisatie mogen verwachten, daar twijfel ik ook niet aan.

[1:42:45] Maar ja, in het WODC rapport Samen Sterker, daar staat toch echt in, want ik ga dat niet allemaal nog een keer herhalen vanwege de tijd, maar dan vraag ik me wel af, moet je dan daar zoveel effort inzetten?

[1:42:56] Kijk, het is natuurlijk prima als mensen solliciteren, dat is allemaal prima, maar je hoeft niet pers en etnisch achtergrond te kijken.

[1:43:02] Je kan toch gewoon, je neemt het verzoek in, je neemt de sollicitatie in en dan kijk je gewoon naar de competentie.

[1:43:09] En de rest maakt dan in feite niet uit.

[1:43:12] En als ik dit rapport mag geloven van het WODC, ja, dan wordt het toch aangekoerst op een diversiteit zo van 35 procent.

[1:43:21] Ja, ik verzin het allemaal niet zelf.

[1:43:23] Het WODC, dat moet allemaal niet kloppen, maar daar ga ik toch even niet van uit.

[1:43:27] Minister.

[1:43:28] Nee, er worden een paar onderwerpen bij elkaar gehaald.

[1:43:30] Kijk, die aanstellingseisen zijn wat mij betreft onverkort.

[1:43:32] Die gelden onverkort voor iedereen.

[1:43:33] En daarnaast is natuurlijk de inspanning erop gericht, in zijn algemeenheid van de organisatie, dat wanneer je mensen hebt opgeleid en ook aan het werk hebt, dat je die aan het werk houdt.

[1:43:42] Het is voor mij onvoldoende inzichtelijk nu in hoeverre dat dat dan wel of niet altijd een succes is.

[1:43:47] Maar als het gaat om van wie mogen we nou verwachten dat ze aan het werk zijn bij de politie,

[1:43:51] Daar gelden onverkort even hoge normen voor.

[1:43:53] En het is wat mij betreft ook niet de bedoeling dat je aan de voorkant allerlei selecties laat plaatsvinden, anders dan die algemene aanstellingseisen die je hebt.

[1:44:01] Dan, voorzitter... Heel kort nog nog afhaberig.

[1:44:05] Ja, maar er staat toch echt een koersdoel in van 35 procent.

[1:44:08] Dus daar doe je iets mee, dat zet je er niet voor niets in.

[1:44:12] Ja, maar dat kan ik dan hooguit verklaren door de stelling dat de politie ook een organisatie is die midden in de samenleving moet staan.

[1:44:20] En onze samenleving is heel divers.

[1:44:22] En dat kan zich dus ook vormgeven binnen de politieorganisatie.

[1:44:25] Maar dat neemt niet weg dat iedereen, maar dan voel ik me een beetje een grammofoonplaat, aan dezelfde eisen dient te voldoen.

[1:44:31] En daar wordt ook niet aan toegegeven, wat mij betreft.

[1:44:35] Oké, de minister gaat verder.

[1:44:36] De heer Van Dijk, even kijken.

[1:44:42] Ja, dit is denk ik een vraag die ik al behandeld heb, de operationele slagkracht, et cetera, dus die schuif ik terzijde.

[1:44:49] Mevrouw Faber vroeg nog naar de, ja, misschien dat we dat net ook al wel besproken hebben, maar de inclusie en diversiteit.

[1:45:00] Ja, de politie is een organisatie voor iedereen, waakzaam en dienstbaar.

[1:45:04] Iedereen heeft te handelen naar dezelfde beroepscode en de gedragscode lifestyle neutraliteit.

[1:45:09] Gewetsruimte bij de politie, vraagt mevrouw Faber naar.

[1:45:13] Ja, mevrouw Faber.

[1:45:15] Ja, dat zijn de eigen regels van de politie, maar je ziet, je ziet, je ziet in de praktijk dat die regels worden overtreden.

[1:45:22] Ik heb ook dat voorbeeld gegeven van die van die van die korpschef uit Flevoland die zich gewoon helemaal mengt in een politieke discussie.

[1:45:31] Ja, op dat punt kan ik nog zeggen, ik had die verderop nog liggen, maar laat ik die gelijk meepakken.

[1:45:36] Kijk, ja, ik ben heel terughoudend om te gaan recenseren wat politiemedewerkers al dan niet buiten, zeg maar, voor een microfoon hebben gezegd of niet.

[1:45:45] Het is wel zo dat als daar een goede reden voor is, en dat kan misschien zo zijn, dat het aan de eenheidsleiding is om daarover in gesprek te gaan met betrokkenen, hoe je bijvoorbeeld sociale media, et cetera,

[1:45:54] vormgeeft, maar de politie is en blijft neutraal, treedt neutraal op.

[1:45:59] De groepscode en gedragscode lifestyle neutraliteit is een lijdraad op dat punt.

[1:46:13] Deze korpschef zet gewoon echt op het internet.

[1:46:20] Heeft hij gewoon zo zijn eigen mening over onder andere, hoe heet dat nou, over Gaza en over pro-Palestina en hij heeft het zelfs nog over het

[1:46:31] over het kabinet waar hij het over heeft, over een bepaalde bijzonderheid van het kabinet en maar niet weg te kijken.

[1:46:38] En dan heb ik het ook nog gehad over die taps, over die aanzag, over die synagogen.

[1:46:43] Ik bedoel, ik heb hier wel een heel feit relaas, die kan ik allemaal wel opnoemen.

[1:46:48] Dat klopt gewoon niet.

[1:46:49] Hij is gewoon een aanspreekpunt voor een moskee.

[1:46:53] Daar staat hij gewoon op de bellijst.

[1:46:54] Als ze wat willen weten van de politie, dan bellen ze hem.

[1:46:58] Dat staat gewoon op die taps.

[1:46:59] Dat kan toch gewoon niet?

[1:47:02] Dan ga je toch wel heel erg ver, hoor.

[1:47:04] Minister.

[1:47:06] Voorzitter, ja, ik... Net als iedereen hebben ook politiemedewerkers recht op hun eigen mening.

[1:47:12] Dat is ook een feit, maar gelijktijdig, en dat benadruk ik, de neutraliteit staat voorop van de politie.

[1:47:17] Er is een gedragscode.

[1:47:20] Hierin zijn ook de kaders vastgelegd als het gaat om wat zeg je wel, wat zeg je niet.

[1:47:24] En het is dan vervolgens ook, en dat past ook bij goed werkgeverschap, dat je als eenheidsleiding daar dan ook met een betrokkener over in gesprek gaat.

[1:47:33] En dat men zich ook realiseert dat wat dat al dan niet teweeg gaat brengen.

[1:47:37] Maar echt, ik ga niet recenseren.

[1:47:39] Het voorbeeld wat mevrouw Faber hier opbrengt, dat vind ik niet bij.

[1:47:42] Mevrouw Coenradie, ook op dit punt... Momentje.

[1:47:48] Wilt u op dit punt?

[1:47:49] Ja, maar moment.

[1:47:50] Mevrouw Coenradie, want ik kan me wel voorstellen... Rustig aan, jongens.

[1:47:53] Minister, ik kan me best voorstellen dat het wat onbevredigend overkomt voor de collega's.

[1:47:59] Ik snap dat de minister niet het sector over wil recenseren, maar het is denk ik een fundamenteel punt voor een aantal collega's.

[1:48:05] Mevrouw Coenradie.

[1:48:06] Ja voorzitter en dan moet ik er ook eventjes collega Faber bijvallen op op het koersdoel uit het WDC verhaal en dat heeft eigenlijk alles te maken met dat dat mijn vraag dus ook eigenlijk wel zit in in hoeverre heeft dan de politie top ook scherp wat er nou precies nodig is op die werkvloer

[1:48:24] op het moment dat je aangeeft dat dit zo ontzettend belangrijk is, dat hele koersdoel.

[1:48:29] Want het is namelijk niet alleen de formulering in zo'n rapport.

[1:48:32] Het betekent ook een doorwerking in de organisatie, allerlei diversiteitstrainingen, inclusiviteitstrainingen, waar ook heel veel geld mee gemoeid is.

[1:48:40] Dus dit is niet alleen iets wat op dit papier gedrukt staat.

[1:48:43] Dit werkt door in de hele organisatie.

[1:48:45] En als je het hebt over focus en de juiste prioriteiten stellen, dan kun je je afvragen of dan hiermee ook de juiste prioriteiten gesteld worden.

[1:48:54] Oké, kunt u die vraag beantwoorden?

[1:48:58] Sorry.

[1:48:59] Ja, voorzitter, dat is eigenlijk terug naar die vorige vraag.

[1:49:02] Dan kom ik nog even met uw welnemen op mevrouw Faber ook terug, want daar vroeg u ook aandacht voor.

[1:49:06] Maar als het gaat om dat koersdoel, zeg ik even dat voor mij onverkorte opleidingseisen echt bovenaan staan en dat je vervolgens als politieorganisatie, die er voor iedereen en alles is, ook probeert goed in de samenleving herkend te worden.

[1:49:22] Daar neem ik kennis van, maar het blijft een feit dat de opleidingseisen, de manier waarop je van de politie mag verwachten, en als het lage brug naar mevrouw Faber, als het gaat om de neutraliteit, dat dat onverkort bovenaan staat.

[1:49:33] En dat is ook, zeg ik dan richting mevrouw Faber en ook richting u, meneer de voorzitter, die mij de kans geeft om mijn antwoord even wat op dit punt aan te sterken.

[1:49:40] Kijk, ik wil als verantwoordelijke voor de politie in dit land, politiek verantwoordelijk, dat de politie ook echt die neutraliteit uitstraalt.

[1:49:47] Ik zou het vervelend vinden als u daaraan zou twijfelen.

[1:49:52] Alleen ik hoop dat u er begrip voor kan opbrengen dat ik vanuit mijn rol als minister niet op de stoel van de werkgever ga zitten.

[1:49:58] Maar ik zeg u op het punt van mevrouw Faber toe, dat ik in zijn algemeenheid, zeg ik dan even, in mijn periodiek gesprek, wat ik binnenkort ook weer met de korpschef zal hebben, dit punt ook terugkoppel.

[1:50:09] Hoe borgt de politie nu die neutraliteit en hoe borgt de politie nu ook het naleven van dat handelingskade ten aanzien van die lifestyle?

[1:50:17] Hoe noemde ik het nou net zo mooi?

[1:50:19] De gedragscode, lifestyle, neutraliteit.

[1:50:21] Dat zeg ik u toe.

[1:50:23] Dank voor de toezegging en dat krijgen we dan.

[1:50:26] Welke manier te horen?

[1:50:30] Nou, dat neem ik mee in die halfjaarbrief.

[1:50:31] Zullen we dat doen?

[1:50:32] De reguliere halfjaarbrief.

[1:50:34] Doen we dat in de halfjaarbrief?

[1:50:36] Momentje, momentje.

[1:50:38] Ja, het is vierde interruptie op dit punt, maar gaat gang mevrouw Faber.

[1:50:41] Ja, ik zal het heel kort houden en dan wil ik ook graag dat er ook dan op de tafel komt van waarom deze persoon dan een, hoe heet dat nou, een aangifte heeft gedaan tegen een volksvertegenwoordiger Geert Wilders.

[1:50:53] Dat is dus volgens mij helemaal niet de taak van een politieman in functie.

[1:50:57] Ik laat mij nooit uit over individuele zaken, dus ook op dit punt niet.

[1:51:02] Daar moet ik echt mijn beperking in vinden en ik hoop dat u dat respecteert.

[1:51:05] Maar ik heb u wel mijn toezegging gedaan en die ga ik gestand doen.

[1:51:14] Ja, voorzitter, want ik heb toch wel moeite met eigenlijk iets wat in mijn optiek een beetje contraire is, want aan de ene kant zeggen we de politie moet neutraal zijn en aan de andere kant roepen we dat iedereen zich moet herkennen in de politie en dan betekent dat ook iets voor diversiteitsbeleid en ik vind dat contraire aan elkaar.

[1:51:28] Iedereen herkent de politie en dat herken je gewoon simpelweg aan hun uniform en dat is bij iedereen hetzelfde.

[1:51:35] Dus ik vraag me dan af waarom we dan toch nog zo ontzettend ons best doen voor het diversiteitsbeleid, daar ook geld voor beschikbaar stellen.

[1:51:43] daar ook focuspunten van maken, terwijl als je kijkt naar de prioritering als het gaat om de veiligheid van de samenleving, er toch echt andere prioriteiten gesteld moeten worden.

[1:51:53] Dus ik ben heel erg benieuwd in hoeverre de minister daarin wil doorpakken richting de politieorganisatie.

[1:52:01] Ja voorzitter, diversiteit is een streef, het is geen doel op zichzelf.

[1:52:06] Ik probeer wel aan te geven dat de politieorganisatie als geen ander, ik denk dat we dat met elkaar allemaal wel eens zijn, echt midden in die samenleving staat en die samenleving is heel divers.

[1:52:15] Waar ik op wil doorpakken en op blijft doorpakken is dat er niet getoornd wordt aan de opleidingseisen en dat dat onverkort van kracht blijft omdat je van elke politieagent en elke

[1:52:25] een politieman en een politievrouw in dit land mag verwachten dat die op dezelfde manier handelt binnen de kaders die ermee gegeven zijn.

[1:52:32] Dat is waar ik op stuur.

[1:52:36] Oké, dank.

[1:52:38] Ik had nog een vraag en dan ben ik klaar over de gebedsruimte van mevrouw Faber.

[1:52:44] En dan rond ik het blokje even af als u het goed vindt.

[1:52:49] Ja, de politie heeft inderdaad... Ik weet niet of er nou een bevestiging werd gevraagd.

[1:52:55] Algemene stilte en gebedsruimte is beschikbaar op sommige politielocaties, voor zover daar de behoefte en belangstelling toe is.

[1:53:01] Dat is overigens bij meer werkgevers het gebruik.

[1:53:04] En tenslotte, mevrouw Coenraad vroeg nog naar een specifieke casus waarbij iemand uit de korpsleiding is weggegaan.

[1:53:14] Het klopt dat...

[1:53:16] betrokken uit de korpsleiding is gegaan, maar het is niet aan mij om daarop verder in te gaan.

[1:53:20] Ik verwijs naar de berichtgeving van de korpschef die als werkgever daarover gaat.

[1:53:26] Oké, even kijken.

[1:53:28] Mevrouw Mutluer was eerst volgens mij, of niet?

[1:53:31] Momentje, collega's.

[1:53:34] Mevrouw Mutluer.

[1:53:35] Ik wil even teruggaan op de beantwoording van de minister op mijn vraag over de politieopleiding.

[1:53:42] We hebben hier rond de tafel gesprekken gehad.

[1:53:44] We zijn heel erg kritisch geweest op onder andere ook de politieacademie, wat een beetje een monopoliepositie blijkt te hebben.

[1:53:52] We hebben nadrukkelijk via drie moties gevraagd, kom nou met een aparte rechercheopleiding.

[1:53:58] En ik hoor en ik zie ook in kamerbrieven dat de instroom op zich wel goed is geregeld via de politieacademie, maar de doorstroom loopt niet goed.

[1:54:09] Dus nogmaals de vraag.

[1:54:10] Is de minister bereid om nog een keertje dat gesprek te voeren met de politie om na te gaan of er een aparte rechercheopleiding kan komen of dus daarmee de samenwerking met private partijen en nog nadrukkelijker met de universiteiten kan worden gevolgd?

[1:54:31] Ja, ik ga dat toezeggen, want ik wil daar ook gewoon even meer van weten.

[1:54:35] Ik sluit niet uit dat dat alweer van iets langer geleden is.

[1:54:38] En dat ga ik bespreken met de Korps, waarvan ik mij door mijn departement ook bijpraat.

[1:54:42] En ik ga u een terugkoppeling geven, ik denk in die brief waar we het net al over hadden.

[1:54:45] Ik moet daar even in duiven, dat spijt mij, voorzitter.

[1:54:48] Ik vind tweede termijn net te makkelijk dan even.

[1:54:50] Oké, dus in de halfjaarbrief komt het terug.

[1:54:53] We gaan dit noteren.

[1:54:54] Mevrouw Mütler.

[1:54:56] Maar dan hoop ik, voorzitter, via u dat de minister dan zich niet weglaat sturen met de opmerking, ja, die moties zijn afgedaan, want de politieacademie gaat het allemaal oppakken.

[1:55:07] Mijn kritische punt, en ik denk die van mijn collega's ook, is de PA kan dit niet alleen aan.

[1:55:15] Dit moet je veel breder bekijken, eventueel in samenwerking met andere partijen, want we hebben die opsporing, met name die lokale opsporing brood en brood nodig.

[1:55:25] Helder overigens gaat, nee goed, minister.

[1:55:28] Toezegging ga ik gestand doen, ik moet daar induiken.

[1:55:31] Precies, dus dan komen we bij het halfjaarbericht politie op terug en dan kan de Kamer ook zien hoe zijn die moties opgevolgd.

[1:55:38] Even kijken, mevrouw Faber had nog, mevrouw Conradie ook, heeft u op dit specifieke punt, dan gaan we eerst, als jullie het goed zien, even mevrouw Michon doen.

[1:55:48] Ja voorzitter, op dit punt en ik deel ook de vraag en opmerking van mevrouw Moedler over de politieacademie en ik vroeg in mijn bijdrage zijn we nog steeds, is de minister nog steeds wel voornemens om de onderbezetting op te lossen?

[1:56:04] Dus we hebben dus al structurele onderbezettingen, we hebben het er al jaren over dat we dus willen dat die formatie en die bezetting weer in lijn komt en nu zijn we een beetje aan het wegdraaien van die discussie omdat we geld zoeken.

[1:56:19] Maar kan de minister bevestigen dat we nog steeds bezig zijn met elkaar om die onderbezetting op te lossen en dus ervoor te zorgen dat de politie op volle sterkte werkt?

[1:56:30] Kan de minister dat bevestigen?

[1:56:32] Ja, we zoeken onverkort mensen

[1:56:34] Maar we hebben ze nog niet altijd overal gevonden en dat grijpt terug op de discussie waar we mee begonnen.

[1:56:40] U kunt ook zien, voorzitter, dat bij diverse eenheden die groeien ook geprognotiseerd is.

[1:56:47] Oké, dan was mevrouw Coenraad een ander punt.

[1:56:50] U bent oké?

[1:56:51] Oké, mevrouw Faber.

[1:56:54] Even over die gebedsruimtes, want de minister noemt dat ook stilteruimtes, maar dat is natuurlijk iets om het gewoon een beetje af te vlakken in mijn ogen.

[1:57:02] Laat ik het zo stellen, laat ik het bij mezelf houden.

[1:57:05] Maar waarom is dat?

[1:57:06] Dat kan toch gewoon afgeschaft worden?

[1:57:07] Ik bedoel, je gaat toch niet naar je werk om daar te bidden?

[1:57:09] En wat zie je dus ook?

[1:57:12] dat er worden hele provocerende filmpjes gemaakt van agenten in zo'n ruimte die daar op hun gebedskleedje zitten op de knieën en dan vragen ze van ja hoe is het bij jullie geregeld?

[1:57:23] Ik bedoel het is alleen maar provoceren in mijn ogen.

[1:57:26] Moeten we daar niet gewoon mee stoppen en moeten ze niet gewoon gaan boeven vangen?

[1:57:32] Minister.

[1:57:33] Nou voorzitter ja ik val dan in herhaling.

[1:57:35] Kijk de politie heeft als werkgever ook goed te zorgen voor het personeel.

[1:57:39] Dit is een keuze vanuit goed werkgeverschap.

[1:57:41] Daar wil ik verder ook niet aan toornen en ik ben het overigens wel eens met het uitgangspunt dat we van onze agenten verwachten en dat doen ze ook allemaal stuk voor stuk op straat gaan om daar de mevrouw Faber citerend de boeven te vangen.

[1:57:56] Oké.

[1:57:58] Ik kijk even rond, dan hebben we het derde kopje gehad, capaciteit personeel.

[1:58:02] Dan resteert zometeen politietaak en belangrijke overige andere vragen.

[1:58:07] Ik denk niet dat dat een heel dik mapje is, toch?

[1:58:12] Is er nog iemand op capaciteit personeel?

[1:58:14] Is er iets?

[1:58:15] Ook daar is veel tijd.

[1:58:17] Dan met jullie welvinden ga ik jullie verlaten om iets anders te doen namens jullie, namelijk een boek in ontvangst te nemen.

[1:58:23] Dan gaat mevrouw Schorsek even, gaat mevrouw Conradi voorzitten en dan spreek ik wel de hoop uit.

[1:58:28] Vertrouw ik jullie met de verantwoordelijkheid om dit goed af te ronden tot kwart voor drie.

[1:58:32] Ik schors voor een enkel ochtend.

[1:58:34] En uiteraard dank ik de minister.

[1:59:21] Goed, omwille van de tijd gaan we gelijk aan de slag voordat iedereen op mij zit te wachten.

[1:59:27] En we gaan nu naar het kopje politietaak, als ik het zo goed heb begrepen, in de beantwoording van de minister.

[1:59:34] En omwille van de tijd zou ik eigenlijk alleen de broodnodige interrupties of misschien helemaal geen interrupties meer willen plegen, want we hebben natuurlijk ook nog de moties die we

[1:59:43] ...met elkaar moeten doornemen, de schorsing die ertussen valt.

[1:59:47] Dus eventjes goed kijken hoe we dat met elkaar onderverdelen die tijd.

[1:59:50] Maar als eerste het woord aan de minister.

[1:59:52] Dank, voorzitter.

[1:59:52] En ik zeg u, ik ga proberen kort en krachtig te zijn... ...er is ook veel wel al voorbijgekomen.

[1:59:57] De heer Van Dijk vraagt of ik kritisch wil kijken naar politieactiviteiten... ...die niet direct raken aan de kerntaken.

[2:00:02] Ja, dat is eigenlijk de discussie die we net hebben gehad... ...rondom de niet-operationele capaciteit.

[2:00:06] Waarbij ik wel heb benadrukt dat ook die een bijdrage levert... ...aan de slagkracht van de politieorganisatie als geheel.

[2:00:12] Mevrouw Straatman vraagt naar de kerntaken van de politie.

[2:00:16] Daarvoor is ook een strategische agenda stevig staan in deze tijd, opgebracht door deze korpschef, door onze korpschef.

[2:00:25] Het streef is om de keuze die worden gemaakt, op de miljardenbegroting zoals we die nu hebben, sluitend te krijgen.

[2:00:33] Dan de heer Struis, die vraagt naar de digitale criminaliteit, de stand van zaken van de ICT, de koppeling tussen openbaar ministerie, burgers enzovoort.

[2:00:50] Ik denk dat dat een heel thema op zichzelf is, als ik heel eerlijk ben, behalve om nu zo in behandeling van één vraag meegenomen te worden.

[2:00:57] Het is zo.

[2:00:58] Dat we in ongetwijfeld dat de heer Struis dat wel weet, maar ik durf niet te zeggen of iedereen er even goed van op de hoogte is.

[2:01:03] Dat geldt ook al niet voor mijzelf, want dat is alweer van even geleden, maar dat er ook een uitgebreid onderzoek heeft plaatsgevonden rondom de informatievoorziening van de zijde van de politie, de dempende effecten die maatregelen die al dan niet moeten worden genomen.

[2:01:17] De politie die op het ogenblik een korps portfolio office ontwikkelt ter versterking van

[2:01:23] de veranderopgave binnen het korps juist op informatievoorziening.

[2:01:27] Wat ik u zou willen voorstellen op dit punt, niet om het helemaal af te doen nu, maar om er dan misschien op een later moment wat meer recht aan te doen, dat ik dat ook een passage ga geven in die halfjaarbrief die we sowieso standaard hebben.

[2:01:39] Dan is iedereen weer even bijgepraat over het onderzoek waar ik het net over had.

[2:01:43] Ik sluit gewoon hieruit dat niet iedereen dat weet.

[2:01:45] En dan kunnen we aan de hand daarvan, wellicht ook op basis van de initiatief van de heer Struis, verder praten met elkaar meer inhoudelijk over dat punt.

[2:01:51] Want het is de lange termijnagenda, begrijp ik ook van de heer Struis.

[2:01:54] Dus het hoeft niet in een maand opgelost.

[2:01:56] Ik zie aan de kant van de heer Struis dat daar toch nog eventjes een opmerking over is.

[2:02:01] Nee, ik wil er mee akkoord gaan onder de voorwaarden, want het is inderdaad lange termijn, maar ook korte termijn strategie en hij raakt ons zo in die capaciteit en financiën, want hier zit winst in.

[2:02:11] Zou u dan ook mee willen nemen de relatie rondom de samenwerking defensie rondom cyberdreigingen, cybercriminaliteiten?

[2:02:20] Ik weet dat daar wat beweging in zit.

[2:02:22] Politiemensen, als wel militairen, zeggen hier is meer uit te halen.

[2:02:25] Ik zeg het even in de huiselijke vorm.

[2:02:27] Zou u dat dan kort mee willen nemen in uw zes maanden verslag?

[2:02:33] Het punt van defensie, kom even voorzitter.

[2:02:35] Sorry, u had mij nog niet het woord gegeven, pardon.

[2:02:37] Maar het punt van defensie kom ik zo nog even op terug.

[2:02:40] Maar dat zal langs die lijn dan ook zijn, dat we dat eens even goed moeten bekijken.

[2:02:45] Wat we daar mogelijk in kunnen toevoegen.

[2:02:49] Dan mevrouw Strapan vraagt nog naar de

[2:02:52] een verplaatsing naar de online wereld.

[2:02:57] Ook dat is een thema, zeg ik dan even, waar we echt op een later moment, wat mij betreft, ook nog gewoon eens wat meer over moeten praten, want dat is ontzettend in ontwikkeling en het doet geen recht om nu, aan tand van de discussie die we tijdens dit weekje ook terecht hebben gehad, dat daar dan ook geheel mee af te doen.

[2:03:10] De aanpak van online criminaliteit moet versterkt worden, ben ik met mevrouw Straatman geheel eens.

[2:03:15] Er komt ook een voorziening die zorgt voor landelijk inzicht en overzicht van online criminaliteit en voor samenhang.

[2:03:21] Die voorziening ondersteunt de regionale eenheden bij het gericht opzetten van hun opsporingscapaciteit en verder worden de medewerkers in de basisteams getraind en uitgerust met middelen voor digitale opsporing.

[2:03:33] Dus daar is echt wel oog en hart voor.

[2:03:37] Maar ik denk dat we daar nog niet over uitgepraat zijn naar de toekomst toe.

[2:03:41] De heer Struis vraagt over... O, dat is eigenlijk het punt... Sorry, dat was van u. Cybersecurity Defensie.

[2:03:46] Defensie is een van onze partners.

[2:03:48] Ik zeg graag toe dat ik meeneem.

[2:03:50] in dat halfjaar bericht wat we al dan niet in de sfeer van de verkenning op dat punt verder zouden kunnen toevoegen.

[2:04:00] Dan komt mevrouw Michon-Derksen nog over, daar hebben we het volgens mij de vorige keer ook over gehad, opleidingen op het gebied van opleidingen bijvoorbeeld, maar daar hebben we het net over gehad, maar ook winkeldiefstallen et cetera.

[2:04:16] Welke agenda wordt uitgerold naar aanleiding van het rapport WODC met Vereende Krachten?

[2:04:21] Daarin komen knelpunten en reflecties op dilemma's rondom publiek-private samenwerking ook naar voren.

[2:04:29] Op dit ogenblik, en volgens mij is dat geen... Ik dacht dat we in december die vraag ook hadden, maar ik weet het even niet meer goed, maar op dit ogenblik verkent mijn departement met de politie in hoeverre lessen nog nader kunnen worden uitgediept en toegepast bij andere vormen van PPS, dus publiek-private samenwerk die nog niet door het WODC zijn onderzocht,

[2:04:46] Ook wordt door de politie verkend op welke gebieden nog meer strategische partnerschappen kunnen worden ontwikkeld.

[2:04:50] Ik heb er zelf ook wel een goed gevoel bij dat dat mogelijk moet zijn.

[2:04:53] Juist ook, ik dacht dat mevrouw Strapan daarna vroeg, maar dan in het grotere geheel.

[2:04:58] Maar je kunt ook op kleinere schaal, zeg maar in vraagstukken, misschien veel meer met private partners oplossen, wat ook aan de schaarste van de politiecapaciteit een bijdrage kan leveren.

[2:05:07] Stel voor dat we dat ook gewoon een vast onderdeel laten zijn voorlopig in dat halfjaarbericht, zodat het niet vergeten wordt en ik dan ook weer de stand van zaken kan vertellen.

[2:05:15] Dan zijn we even iets verder in de tijd.

[2:05:18] Ik loop snel door in de vraag.

[2:05:20] Femicide, huiselijk geweld.

[2:05:21] Vroeg dacht ik, mevrouw van der Werff, terecht dat u daarnaar vraagt.

[2:05:24] Is ook een zeer aangelegen punt.

[2:05:27] De veiligheidsagenda stem ik altijd af met de regioburgemeesters, moet ik zeggen, en het Openbaar Ministerie.

[2:05:32] Dat is as we speak going on, zeg maar even in fout Engels.

[2:05:36] Ik mag niet vooruitlopen op wat er dan precies in komt te staan, maar u mag wel weten dat het thema wat u opraapt natuurlijk een thema is wat aan niemand is voorbijgegaan.

[2:05:46] Dus je moet even kijken hoe zich dat dan doorvertaalt.

[2:05:50] Maar ik mag hier niet zeggen wat de veiligheidsagenda specifiek wordt, daar vraagt u naar, omdat het niet alleen aan mij is.

[2:05:58] Mevrouw van der Werf.

[2:06:00] Voorzitter, bij mijn indruk kan de minister daar toch best een stempel op zetten.

[2:06:06] En is het ook niet zo dat dit onderwerp per definitie in tegenstelling is met bijvoorbeeld meer regionale speerpunten of zaken die de mensen in zouden kunnen aankunnen, zouden kunnen dienen die de minister net noemt.

[2:06:22] En volgens mij leggen we hierbij ook een heel breed gedeeld sentiment in de Kamer neer bij de minister.

[2:06:29] Ja, mevrouw Van der Werf mag erop rekenen en ook de burgemeester.

[2:06:33] Het Openbaar Ministerie is natuurlijk niet blind voor dat wat in de samenleving speelt en welke heftige incidenten ook hebben plaatsgevonden.

[2:06:40] Dus u mag ervan uitgaan dat huiselijk geweld, femicide, vrouwelijk geweld, etcetera, nadrukkelijk worden meegenomen in de bespreking die we op dit ogenblik voeren.

[2:06:48] De heer Struis.

[2:06:50] Het is een ander thema, oudere mishandeling.

[2:06:56] Dat is absoluut ook een belangrijk thema dat de aandacht van de politie heeft.

[2:07:00] Het onderwerp is onderdeel van de brede aanpak huiselijk geweld van de politie.

[2:07:06] Dan heb ik nog mevrouw Straatman rondom de zorgproblematiek, ook een aangelegen thema.

[2:07:11] Van de week kwam het ook even voorbij, 12 februari, dus dat is heel binnenkort, gaan we in commissieverband met ook wat andere bewindspersonen met uw Kamer hierover

[2:07:20] in gesprek, omdat op dit ogenblik in, ik vind het altijd een vreselijk woord, maar het is nou helemaal wat het is, interdepartementaal verband en met diverse procesregie wordt dit onderwerp opgepakt.

[2:07:33] Maar ja, dit is gewoon een heel aangelegen punt waarvan we allemaal wel weten dat de politie schaarste, de politieinzet daar ook wel door wordt beïnvloed.

[2:07:43] We gaan daarover praten met elkaar.

[2:07:45] Mevrouw Müttler vraagt nog naar de

[2:07:49] ruimte binnen de politiewet voor de veiligheidsopgave even los van het antwoord wat u daar al dan niet wenselijk op vindt en dat komt ook tegemoet.

[2:07:59] Dat wilde ik eigenlijk eerder zeggen in de richting van nu de voorzitter mevrouw Coenrade die het ook had over de politiewet.

[2:08:05] Maar we hebben een vervolge evaluatie die van start gaat van de politiewet 2012.

[2:08:10] Daar zou misschien een antwoord kunnen worden gegeven of dat dan u bevalt is dan weer het volgende.

[2:08:14] op deze vraag.

[2:08:22] Nou ja, daar gaan we mee aan de slag.

[2:08:23] De eerste stap nu is dat er een WODC-onderzoek op dat punt ook gaat plaatsvinden.

[2:08:27] Dat gaat wel nog even tijd nemen, maar het zal zeker in uw kamerperiode, zeg maar, terug gaan komen, dit thema.

[2:08:34] Dan mevrouw Straatman.

[2:08:39] Rondom demonstraties, de schaarze opsporingscapaciteit.

[2:08:43] Zoals u weet,

[2:08:45] Daar heeft ook een onderzoek plaatsgevonden.

[2:08:46] Ik ga daar later ook nog met mijn collega van Binnenlandse Zaken bij u naderop terugkomen om te spreken welke maatregelen daar al dan niet nog op moeten volgen.

[2:08:55] En die reactie die gaat u krijgen voor het komende meireces.

[2:08:59] Dat heb ik al eerder toegezegd bij een ander debat, in een andere setting.

[2:09:04] Als het gaat om... Ja, en datzelfde geldt dan dus ook, mevrouw Straatman, want ik heb uw camera toegezegd

[2:09:12] via de voorzitter natuurlijk, om in gesprek te gaan met het Openbaar Ministerie ter aanzien van dat WLDC-rapport rondom demonstratiericht.

[2:09:19] En dat zal ik dus ook meenemen in de inhoudelijke beleidsreactie die u nog van mij te goed gaat hebben.

[2:09:24] Dan de wielerkoersen in het bijzonder.

[2:09:26] En daar leg ik dan vervolgens de brug over rondom het al die disproportionele inzet bij grote opgaven.

[2:09:35] Als het specifiek gaat om wielercoursen, zeg ik even dat de evenementenorganisator verantwoordelijk is voor goed en veilig verloop.

[2:09:40] Dat zie je ook bij allerlei evenementen die je organiseert, of dat nu feestenpartijen zijn of sportevenementen, et cetera.

[2:09:48] Als er politieinzet voor nodig is, dan is het ook altijd aan het lokale gezag om daar toestemming voor te geven.

[2:09:52] Ik herinner me uit eigen ervaring ook dat je daar ook vaak aan de hand van een agenda binnen de hele regio dan ook afspraken over probeert te maken.

[2:10:00] Burgermotorverkeersregelaars kunnen ook de druk op de politie verlichten.

[2:10:04] De KNWU is bezig met het ontwikkelen van een richtlijn voor deze groep.

[2:10:10] Daarvoor heeft het ministerie van VWS een subsidie verstrekt.

[2:10:14] Met mijn collega van VWS en de wielerunie ben ik in gesprek over de voortgang van deze richtlijn.

[2:10:21] Daar ga ik u van op de hoogte houden, maar ik weet even niet wanneer.

[2:10:24] Ik weet niet wanneer dat past.

[2:10:25] Misschien dat dat via VWS het beste past.

[2:10:28] En dan slaat die brug naar die al dan niet disproportionele inzet en de vraag of daar een financiële bijdrage voor moet worden geleverd.

[2:10:35] Kijk, het is misschien goed dat ik u meegeef dat we dit eerder hebben verkend.

[2:10:40] Dan kunt u wellicht daar ook een keer nog induiken aan de hand van een motie van mevrouw Bikker uit 2022.

[2:10:47] Er valt van alles over te zeggen.

[2:10:48] Ik ben zelf, zeg ik u maar eerlijk, wel wat terughoudend hierin, omdat ik... Ik snap alle vragen en opmerkingen en welke sentimenten die kunnen ontstaan, maar als ik het helemaal plat sla, zou ik toch ook ervoor willen waken dat we politieinzet afhankelijk laten worden ook van commercie.

[2:11:05] of is maar voor een stukje van degene die kan betalen mag rekenen op de politie.

[2:11:08] Dat is misschien niet de samenleving die we mogen verlangen.

[2:11:11] Is wellicht ook niet wat mevrouw Straatman vraagt, maar kan wel een effect hiervan zijn en daarom dat ik daar wat terughoudend op ben.

[2:11:18] En zoals ik net bij het antwoord bij die wielerkoers ook aangaf, in principe in afstemming met het lokaal gezag moet iedereen natuurlijk kunnen rekenen op politieinzet.

[2:11:25] Maar ik ben het met mevrouw Straatman eens dat als ik gewoon naar de televisie kijk of überhaupt in de buurt van een voetbalstadion kom, dat je soms al de vraag stelt.

[2:11:33] Er staat hier wel heel veel meer agenten bij dit specifieke evenement dan bij een ander evenement.

[2:11:38] Het zal de noodzakelijkheid zijn van het moment.

[2:11:42] En mevrouw Müttler, vraag nog naar de... Excuus, er is een vraag vanuit mevrouw Straafman, kort graag.

[2:11:48] Ja, dank u wel.

[2:11:50] Ja, de minister zegt dat is de noodzakelijkheid van het moment dat er veel meer politieinzet is, maar de vraag en het idee dat wij vragen om te verkennen zit er ook niet in dat je het wil vercommercialiseren, absoluut niet.

[2:12:01] Je wilt juist de maatschappelijke verantwoordelijkheid aanwakkeren van die partijen die gewoon disproportioneel verinzet vragen.

[2:12:07] En precies wat u zegt, de wielrenkoersen, die doen heel veel om naar alternatieven te zoeken om via allerlei burgerinitiatieven de veiligheid op orde te brengen.

[2:12:15] En zouden we niet ook die voetbalclubs een bepaalde prikkel moeten geven om ook op zoek te gaan naar alternatieve manieren om bijvoorbeeld hun achterban in controle te houden in plaats van dat we dat allemaal afwentelen op politiemens?

[2:12:28] Dat gebeurt natuurlijk al, want de voetbalclubs, daar mag je ook al heel veel van verwachten.

[2:12:35] Dat zie je bij de professionele clubs, maar ook bij de amateurclubs.

[2:12:39] Voor nu ga ik dat niet specifiek zo oppakken, maar ik heb u wel een handrekening gegeven waar u wellicht meer informatie kan vinden en ik wacht dat ook even af dan eventueel van uw zijde.

[2:12:50] Mevrouw Van der Werff en mevrouw Müttler vroegen nog naar de monitoring op de professionalisering op het heimelijk domein, daar hebben we het eerder ook over gehad.

[2:12:58] Ik mag verwijzen naar de visitatiecommissie, die is ingesteld.

[2:13:02] Die bestaat uit experts met inhoudelijke kennis en expertise, maar wel met afstand tot de praktijk.

[2:13:08] U mag van mij op mij rekenen als minister dat ik dit proces echt nauwlettend blijf volgen en ook doorlopend hierover in gesprek ben met de korpschef.

[2:13:16] Ik denk dat het goed is dat we ook dit punt, het voelt een beetje flauw om het elke keer naar die halfjaarbrief, maar toch het zijn punten die blijven terugkomen, ook daar nog even in terug laten komen hoe die gesprekken hebben verlopen met de korpschef.

[2:13:29] Hier ligt gewoon een patroon onder.

[2:13:34] Op het moment dat je dat niet voldoende monitort en de druk gaat ervan af,

[2:13:40] dan verslap de boel.

[2:13:42] Dat was de boodschap die wij kregen tijdens het openbaar gesprek wat we met zorgdrager en snijders hielden.

[2:13:49] Dit gaat dus niet alleen om de undercoveragenten, maar dat gaat gewoon sowieso over de landelijke eenheid, de eisen die wij hebben gesteld na heel veel rapporten.

[2:13:58] Dus ik verwacht meer dan een visitatiecommissie die één keer in het jaar even de boel controleert of een inspectie die een andere taak heeft in mijn beleving.

[2:14:07] Er werd nadrukkelijk gevraagd

[2:14:09] om die druk, en ik vraag nu weer aan de minister, hoe gaat hij daarvoor zorgdragen?

[2:14:15] En dat is meer dan alleen, ja, ik ga over een half jaar wel met berichten komen over hoe ze dat vorm gaan geven.

[2:14:21] Ja, het antwoord kan ik zo raden.

[2:14:24] Minister.

[2:14:25] Ja, maar, voorzitter, dan vult u in hoe ik mijn werk, zeg maar, achter de schermen doe, want ik rapporteer u in die halfjaarbrief, maar ik heb elke zes weken met de korpschef een gesprek en daar is dit onderwerp van het gesprek ook, wat daarover bijgepraat blijft.

[2:14:37] Dus dat zeg ik u toe en dat kan ik u dus terug rapporteren in die brief.

[2:14:42] Kunt u ook controleren of ik dat heb gedaan.

[2:14:44] Als het gaat om de visitatiecommissie vind ik, met permissie zeg ik dan via de voorzitter, dat u... Nou, ik heb vertrouwen in de werking van deze visitatiecommissie met de experts waarmee dat gaat worden gevuld en dat moet ook zijn momentum kunnen krijgen.

[2:15:03] Mevrouw Faber vraagt nog naar de politie in het buitenland of dat bijdraagt aan de rechtsstaatontwikkeling of zeg maar de rechtsstaat in Nederland.

[2:15:10] Ja, ik zou willen zeggen ja, dat doet het.

[2:15:14] En ik hoor mevrouw Faber die vragen stellen, maar ik heb nu zelf ook in de paar maanden dat ik minister ben geweest een aantal bezoeken aan het buitenland mogen afleggen.

[2:15:20] Daar heb ik ook regelmatig politie liaisons.

[2:15:23] Ik wilde daar misschien bij de begrotingsbehandeling nog iets meer over vertellen.

[2:15:26] mogen ontmoeten en ik ben ongelooflijk onder de indruk van het werk wat men daar doet en welke belangen zij daar dienen.

[2:15:32] Het geldt ook voor liaisons van het Openbaar Ministerie die we in het buitenland hebben als het gaat om georganiseerde criminaliteitsbestrijding, waar wij hier in Nederland echt, echt ongekend veel last van hebben, waarbij het cruciaal is dat je goede contacten hebt in het buitenland voor je informatiepositie.

[2:15:48] Dan, ja, even kijken, mevrouw Koen Radie, moet ik zeggen.

[2:15:54] De verkenning naar structurele civiel militaire ondersteuning.

[2:16:01] Los even van het, maar waar je niet naar vroeg, maar is wel onderdeel van defensie, zeg maar even, en daar kunnen we een beroep op doen, is politie.

[2:16:09] Politiebijstand heeft altijd een incidenteel karakter, kan nodig zijn, om verschillende redenen.

[2:16:14] bijvoorbeeld soms omdat er onvoldoende capaciteit is om een taak uit te kunnen voeren, et cetera, dan kunnen er extra mensen of middelen in bijstand worden ingezet.

[2:16:22] Kmar is dan als eerste waar je aan denkt, maar het kan ook een ander defensieonderdeel zijn.

[2:16:25] Ik heb het zelf ook weleens gehad dat je de explosieve dienst bijvoorbeeld moest inschakelen bij mensen die van alles en nog wat in elkaar hadden gesleuteld.

[2:16:36] Dus dat gebeurt.

[2:16:37] Voor structurele bijstand zie ik geen aanleiding.

[2:16:39] Ik heb wel toegezegd dat ik bereid ben om in de brief, maar dat ziet op wat anders, denk ik, dan waar mevrouw Koen Rade specifiek voor zit, er op de hoed.

[2:16:47] Best eens een keer wel verkennen hoe kun je elkaar versterken met de collega van Defensie.

[2:16:52] Daar kom ik op terug.

[2:16:52] Maar het is misschien niet helemaal wat u bedoelt, maar ik kan wellicht een haakje slaan om dan weer later door te praten.

[2:16:57] Dan mevrouw Dobbe van de SP, online seksueel geweld.

[2:17:01] Hoe zorgen we dat we dit kunnen blijven bijbenen?

[2:17:05] Het aantal meldingen maakt dat het kabinet nadrukkelijk inzet op een integrale aanpak van online seksueel kindermisbruik, de nauwe samenwerking.

[2:17:17] Dat ziet ook van alles, op preventie, op signalering, op strafrechtelijke aanpak.

[2:17:20] De politie is daarmee ook een van de partijen.

[2:17:23] die daar absoluut een rol in speelt.

[2:17:28] En ik mag u ook verwijzen naar de maatregelen die ook in Europees verband op dat vlak bijvoorbeeld worden ondernomen.

[2:17:34] Dan heb ik, voorzitter, dit blokje, meen ik, af.

[2:17:38] Oké, ik zie een hand wel omhoog niet.

[2:17:41] Ja, mevrouw Dobbe heeft dan een vraag volgens mij.

[2:17:45] Ja, dank u wel, want het ging over online seksueel geweld en dank u voor het antwoord.

[2:17:49] Maar het was niet helemaal mijn vraag, want ik heb specifiek gevraagd naar de resultaten van het rapport online seksueel geweld.

[2:17:55] Er is een motie van de heer Van Nispen aangenomen om daarin de aanbevelingen en de resultaten over te nemen.

[2:18:01] Dus ik snap dat er een integrale aanpak is die op van alles ziet, met de woorden van de minister.

[2:18:07] Maar hoe zit het met die resultaten uit dat rapport?

[2:18:12] Ja, het spijt me.

[2:18:13] Dat antwoord moet ik u nu schuldig blijven.

[2:18:14] Misschien lukt dat in de tweede termijn, maar anders moet ik dat op een andere manier in de terugkoppeling organiseren.

[2:18:20] Kan ik even niet overzien.

[2:18:21] En u heeft wel recht op een goede antwoord.

[2:18:25] Voorzitter, daar gaan we volgens mij over naar het laatste kopje en omwille van de tijd, want ik zit een beetje te duwen richting die tijd, maar dat heeft alles te maken met dat het het mooiste zou zijn als we kwart voor twee met tweede termijn zou kunnen kunnen beginnen, zodat er voldoende ruimte is.

[2:18:40] Dus als het niet heel prangend is, dan zou ik graag de minister het woord willen geven voor het laatste kopje bij mij weten.

[2:18:50] Ja, dat klopt.

[2:18:50] Ik doe echt mijn best om snel te praten, maar ook kort en bondig te blijven.

[2:18:55] Maar je moet het ook kunnen verstaan.

[2:18:57] De nieuwe verdeelmodel vroeg onder meer mevrouw Straatman en mevrouw Van der Werf naar.

[2:19:03] De sleutel heb ik met u gedeeld in het tweede halfjaarbericht 2025.

[2:19:11] Maar goed, dan hebben we het wel over de nieuwe sterkte, en dat is in de toekomst.

[2:19:16] Maar die kunt u kennen.

[2:19:20] Is dat goed Nederlands, zeg maar?

[2:19:22] Die heb ik toegezend, gezonden in elk geval.

[2:19:26] Mevrouw Coenraad, die vroeg nog naar instructie.

[2:19:30] Wat de minister vindt dat agenten instructie zouden krijgen om bepaalde wijken niet in te gaan om te controleren, et cetera.

[2:19:37] Ja, even, dat trek ik wel aan me.

[2:19:38] Dus ik heb meteen...

[2:19:40] Dat hebben we net nog gedaan om te verifiëren of dat zo is.

[2:19:44] En als ik lieg, lieg ik in commissie, maar ik heb niet begrepen dat er een instructie van die op die weg ligt.

[2:19:49] En dat zou me ook verbazen als dat wel zo is, want de overheid in Nederland geeft nooit op.

[2:19:54] Ik heb eerder in antwoord aan vragen van een van u ook wel gesteld dat er soms reden kan zijn in het kader van de acties die je hebt te ondernemen, de veiligheid van de politiemensen, et cetera, dat je zegt, ik doe even een stap terug, maar altijd om daarna weer een stap vooruit te zetten, want de overheid geeft nooit op.

[2:20:10] Goed minister, want er was een interruptie en ik denk even om hierop in te gaan dat iedereen dit mee kan zien dus een heldere boodschap en ik zou graag aan mevrouw Michonne Derksen het woord willen geven voor een interruptie denk ik op de vorige het vorige punt.

[2:20:25] Dat ging over die nieuwe verdeelsystematiek.

[2:20:28] Daar had ik ook een vraag over in eerste termijn.

[2:20:31] Die nieuwe verdeelsystematiek ziet op nieuwe sterkte, zo begreep ik het uit de stukken.

[2:20:36] Maar wie heeft het over nieuwe sterkte als we nog over de volle breedte met onderbezettingen kampen?

[2:20:43] Dus daarmee vraag ik me dus zeer af, die nieuwe verdeelsystematiek.

[2:20:46] Wanneer is dat überhaupt in vragen als we nog met elkaar zo ons best moeten doen om überhaupt

[2:20:53] op sterkte te komen.

[2:20:55] Laat staan dat we het over nieuwe sterkte kunnen hebben, zowel niet in mensen, niet in opleiden en niet in geld.

[2:21:02] Ja, voorzitter, ik hoor mevrouw Michon-Derkse deze vraag stellen.

[2:21:06] Ik geef u netjes terug wat de afspraak is rondom de nieuwe verdeelsleutel.

[2:21:10] Dit is ook zo besproken in wat we dan noemen het LOVP, de samenwerking met de regio-burgemeesters.

[2:21:16] Mijn inzet is nu gericht op die, ik wil niet in herhaling vallen, die 46 miljoen, te organiseren dat we uitkomen binnen de kanes die we hebben gesteld, et cetera.

[2:21:26] Dit is inderdaad wat mevrouw Michon-Derkse zegt, toekomstgericht.

[2:21:34] Minister.

[2:21:40] Handelingskader professioneel controleren.

[2:21:45] Eerst begin 2025 herzien was een vraag van mevrouw Koen Radie.

[2:21:57] De korpschef en ik zien geen aanleiding toe om dit nu

[2:22:01] Opnieuw te doen, dat was, men ik, uw vraag dan.

[2:22:05] De heer Van Dijk vraagt nog naar welke doelen de minister voor zichzelf ziet om achterstanden et cetera verder te voorkomen en hoeveel zaken eventueel zouden blijven liggen.

[2:22:15] Kijk, ik maak er geen geheim van dat er ook vragen zijn rondom doorlooptijden en voorraden in bijvoorbeeld ook zedenzaken, jeugdzaken en veel voorkomende criminaliteit.

[2:22:25] Dat moet dus ook onverkort aandacht blijven.

[2:22:27] 16 december, jongensleden, heb ik u daar nog een brief over gestuurd.

[2:22:31] ...voor de precieze cijfers, want dan vroeg u naar van de 800.000 misdrijfcijfers in 2024... ...zijn er 137.000 zogenaamd vroegtijdig beëindigd.

[2:22:41] Dat is 17 procent van het getal, maar daar kunnen allerlei redenen voor zijn.

[2:22:46] Bijvoorbeeld ook dat het geen vervolgbare zaak is... ...of gekozen wordt voor een niet-strafrechtelijke interventie.

[2:22:52] In de strafrechtmonitor wordt u altijd daarover in de hoogte gebracht.

[2:22:55] Nog twee vragen, mevrouw de voorzitter.

[2:22:58] De huisvesting van de politie... Daar heb ik op toegezegd, mevrouw Dobbe, dat ik dat meer precies wil uitzoeken rondom dat punt van de motie van de heer Van Nispen, dus dat gaat u op een later moment horen.

[2:23:15] En dan de politiecapaciteit in zijn algemeenheid, waar mevrouw Straatman naar vraagt, dat is aan de lokale drie ook om de schaarste politiecapaciteit op de juiste wijze in te zetten.

[2:23:27] Oké, en daarmee bent u bij het einde van uw beantwoording, als ik zo goed naar u kijk.

[2:23:33] Dan hebben we ruimte om te schorsen voor het tweede termijn.

[2:23:41] Als daar behoefte aan is.

[2:23:43] Nee, ik kijk even rond.

[2:23:44] Geen behoefte aan.

[2:23:46] Nou, dat is mooi zeg.

[2:23:49] Dan kunnen we gelijk door naar de tweede termijn.

[2:23:50] Dan zal er daarna wel behoefte zijn om even te schorsen voor de appreciatie.

[2:23:55] Dan kijk ik even rond en dan zou ik graag als eerste het woord willen geven aan mevrouw Vader.

[2:24:03] Ja, dank u voorzitter.

[2:24:04] Ten eerste wil ik natuurlijk de minister bedanken voor zijn beantwoording.

[2:24:08] Ik zal verder niet daar inhoudelijk op reageren, alleen mijn moties indienen zoals is afgesproken.

[2:24:14] Dan heb ik de motie van Wilders en Faber dat betreft de Kamer gehoord de beraadslaging, constateer dat Marokkaanse stuig keer op keer onze Nederlandse straten terroriseert met vernielingen, geweld en gerichte aanvallen tegen politie en hulpverleners, verzoekt de regering Marokkaanse stuig terug te sturen.

[2:24:26] naar Marokko door over te gaan tot denaturalisatie, gaan over tot de orde van de dag.

[2:24:30] Dat was nog een motie die lag nog van afgelopen woensdag, toen ik hem niet kon inleveren.

[2:24:36] Dan de Kamer, gehoord de beraadslaging, constaterende dat een van de kerntijken van de politie is de bescherming van de rechtsorde, constaterende dat de islamist strijdt met de democratische rechtsstaat, verzoekt de regering islamitische gebedsruimtes op politiebureaus te verbieden, gaat over tot de orde van de dag.

[2:24:48] En dat is van Faber en Wilders.

[2:24:50] Gehoord de beraadslaging constateer ik dat de jaarlijkse politiemensen op missie worden gestuurd naar het buitenland, zoals naar landen zoals Libië, Malië en Somalië, te behoeven van hun rechtsstatelijke ontwikkeling.

[2:25:00] Ik constateer dat de politie kan met zowel grote personeeltekorten als een tekort aan financiële middelen.

[2:25:06] Ik constateer dat de onveiligheid in Nederland alleen maar toeneemt.

[2:25:08] Van mening dat de bestaande politiecapaciteit broodnodig is voor de inzet van Nederland, verzoekt de regering te stoppen met het uitzenden van politiemensen naar het buitenland.

[2:25:17] Dan de Kamer, gehoord de beraadslaging, constateer dat de politie een diversiteitsdoel van 35% nastreeft, overwege dat het WODC-rapport samen sterker blijkt dat veel recruten binnen drie jaar na afronding van de basenopleiding de politie al verlaten, dat er een oneven, redig, hoog aantal hiervan een migratieachtergrond heeft, verzoekt de regering de politie de opdracht te geven te selecteren op competentie in plaats van afkomst.

[2:25:38] Hij gaat over tot de orde van de dag.

[2:25:40] De Kamer, gehoord de beraadslaging, constateert dat de politie in haar beleid harde eisen stelt voor toelating tot een politieorganisatie waaronder neutraliteit, wat inhoudt dat een politieagent neutraal dient te zijn, zowel in uitstelling als in handelen, overwege dat met gepubliceerd beleid rechten kan onttrekken.

[2:25:54] Ik constateer dat er talloze praktijkvoorbeelden zijn waarin de politie niet handelt naar het eigen beleid, zoals deelname aan het politieke debat, het indienen van aangifte tegen een volksvertegenwoordiger,

[2:26:03] Het organiseren van iftars en agentenuniform die binnen in de moskee.

[2:26:07] Verzoek de regering de politie erop te wijzen dat ze haar eigen gepubliceerde beleid ook in de praktijk dient uitvoeren, gaat over tot de orde van de dag.

[2:26:13] Dat was het, voorzitter.

[2:26:18] Voorzitter, ik dank de minister voor de beantwoording van de vraag van de Kamer.

[2:26:22] Ik denk dat zijn statement aan het begin van zijn betogen kraak helder was en ook nodig.

[2:26:29] Ik wil hem op twee punten vragen waar hij dus op zegt terug te komen in de eerste half jaarrapportage in mei.

[2:26:35] Ik meen dat dat dus hetzelfde is.

[2:26:38] Dat is dus die publiek-private samenwerking waar ik hem ook positief over hoor.

[2:26:42] Maar wil hij daar dan echt een agenda voor neerleggen?

[2:26:45] Dat we ook weten wat gaan wij dan met de politie en private partijen samen doen?

[2:26:51] En hetzelfde geldt eigenlijk voor het ervoor zorgdragen dat we de onderbezetting eigenlijk oplossen en dat we dus formatie en bezetting in lijn krijgen.

[2:27:00] Wat gaan we daarvoor doen?

[2:27:01] Dus graag ook op die twee punten een agenda in de eerstvolgende brief die wij van de minister krijgen.

[2:27:08] of zijn opvolger.

[2:27:10] Wie zal het zeggen?

[2:27:11] Dan heb ik twee moties, voorzitter.

[2:27:13] De Kamer, gehoord de beraadslaging, constaterende dat de Kamer het budgetrecht heeft en voor 2026 de begroting van de politie van 8,8 miljard euro vaststelt, constaterende dat het politiebudget primair moet worden ingezet voor de operationele sterkte in lijn met de geldende wet en regelgeving, waaronder 4a van het besluit Verdeling Sterkte en Middele Politie.

[2:27:32] constateren dat de Kamer bij motie Mission heeft aangegeven dat tekorten binnen de politie niet neer mogen slaan op de operationele politieorganisatie, overwegen dat de korpsleiding niettemin andere keuzes maakt en mededeelt aan het LLVP waardoor de operationele slagkracht in 2026 wordt beperkt, verzoekt het kabinet om de eigen regels en uitspraken van de Kamer te eerbiedigen en te garanderen dat de financiële problematiek niet wordt afgewend op de operationele sterkte.

[2:27:59] Gaat over tot de orde van de dag.

[2:28:00] Deze motie is mede ingediend door mevrouw Coenradie, mevrouw Straatman en de heer Struis.

[2:28:06] Mijn tweede motie, voorzitter.

[2:28:07] Kamer, gehoord de beraadslaging, constateren dat de Kamer heeft gevraagd om een doorlichting van de politiebegroting inclusief de politieacademie, motie mission 36606 nummer 80, voor de liefhebber, van mening dat deze motie tot nu toe niet op een volledige en juiste manier is uitgevoerd, constateren dat uit de strategische evaluatieagenda van het kabinet blijkt dat de politiewet 2012 in 2026 wordt geëvalueerd.

[2:28:33] ...verzoekt het kabinet om in het kader van deze evaluatie... ...een overleg te treden met de Algemene Rekenkamer... ...om de eerder genoemde motie alsnog volledig en juist uit te voeren... ...en te betrekken bij de geplande evaluatie van de Politiewet 2012... ...zodat de Kamer nog scherper zicht kan krijgen op de financiën van de politie... ...en de Kamer voor de zomer over de opzet en inrichting van deze evaluatie te informeren.

[2:28:54] Gaat over tot de orde van de dag.

[2:28:56] Mede ingediend door mevrouw Moedler, mevrouw Conradin... ...mevrouw Straatman, de heer Struis en mevrouw Van der Werff.

[2:29:01] Dank u wel.

[2:29:02] Mevrouw Moedler.

[2:29:03] De politie heeft groot politiek onderhoud nodig, kopte de NRC in een column.

[2:29:10] En ik ben het daar volledig mee eens.

[2:29:12] En bij dat politiek onderhoud hoort in mijn beleving ook stevige regie erbij.

[2:29:18] En ik vind het gewoon zelf onverantwoord om dit jaar nu al die grote taakstelling op die politie neer te laten slaan.

[2:29:26] terwijl we niet concreet weten hoe dat uiteindelijk gaat landen en wat dat voor de politie en de operationele slagkracht gaat betekenen.

[2:29:35] Daarom een amendement wat wij eerder hebben ingediend en waarvan ik de appreciatie bij de begroting verwacht.

[2:29:42] Voor de rest wil ik wel inzichtelijk hebben gemaakt wat de meerjarige keuzes in die politieformatie is en de gevolgen daarvan.

[2:29:51] Vandaar deze motie.

[2:29:53] De Kamer, gehoord de beraadslaging, constaterende dat de financiële tekorten bij de politie structureel oplopen en worden opgevangen door het niet volledig bezetten van de formatie, constaterende dat dit leidt tot een sluipende afname van politiecapaciteit, terwijl is toegezegd

[2:30:06] de operationele slagkracht te ontzien.

[2:30:08] Ik verzoek de regering de Kamer voor het zomerreces inzichtelijk te maken en te informeren over de miljarige keuzes in de politieformatie, de gevolgen daarvan voor de operationele functies per regio en daarbij expliciet aan te geven in hoeverre en op welke wijze de operationele politie-slagkracht wordt ontzien en de Kamer bij de vervolg-evaluatie van de Politiewet 2012 te informeren en te betrekken.

[2:30:29] Ik ga over tot de orde van de dag.

[2:30:31] Michon Derksen, Straatman, Coenrade en Diederik van Dijk hebben die mede ondertekend.

[2:30:35] Voor de rest ook een opmerking gemaakt over online criminaliteit.

[2:30:40] Ik vind dat de regie op ICT strakker mag en moet en daarom roep ik de minister het volgende op.

[2:30:48] De Kamer gehoord de beraadslaging constaterende dat online criminaliteit snel toeneemt terwijl politie en openbaar ministerie werken met verouderde ICT.

[2:30:56] waardoor digitale weerbaarheid onvoldoende is van mening dat deze digitale kwetsbaarheid in een tijd van hybride dreigingen een direct risico vormt voor de opsporing en de rechtsstaat en vraagt om duidelijke regie binnen de justitiële keten.

[2:31:07] Ik verzoek de regering te onderzoeken hoe de centrale regie op ICT binnen de justitiële keten kan worden versterkt, waarbij expliciet de optie

[2:31:14] van een regeringscommissaris of onafhankelijke begeleidingscommissie, ICT, wordt betrokken en de Kamer hierover te informeren voor het einde van 2026 en gaat over tot de orde van de dag.

[2:31:31] Goed, met jullie welbevinden ga ik als laatste in deze huidige rol, dus dan ga ik naar mevrouw Van der Werp.

[2:31:38] Dank, voorzitter.

[2:31:39] Ik heb één motie.

[2:31:40] De Kamer, gehoord de beraadslaging, constaterende dat bij 1 januari 2027 de nieuwe veiligheidsagenda met daarin de landelijke doelstellingen ten aanzien van de politie opnieuw wordt vastgesteld, constaterende dat geweld tegen vrouwen en intieme terreur een hardnekkig en diepgeworteld probleem is in de Nederlandse samenleving en prioritering essentieel is om de aanpak daarvan te verbeteren.

[2:32:02] verzoekt de regering femicide en huiselijk geweld expliciet mee te nemen in de gesprekken over de veiligheidsagenda en geweld tegen vrouwen op te nemen in de landelijke beleidsdoelstellingen van de veiligheidsagenda 2027-2030 en gaat over tot de orde van de dag.

[2:32:18] Deze motie is mede ondertekend door mevrouw Mütleur, mevrouw Straatman, mevrouw Becker en mevrouw Koen Radie.

[2:32:24] Mevrouw Straatman.

[2:32:26] Dank u wel, voorzitter.

[2:32:27] En ik dank ook de minister voor de beantwoording.

[2:32:30] Ik denk dat in de hele discussie die we hebben gehad over de 46 miljoen heel duidelijk wordt dat er nog onduidelijkheid bestaat van wat is operationele slagkracht in dit digitaal tijdperk.

[2:32:39] Dus vandaar ook mijn eerste motie.

[2:32:41] De Kamer gehoord de beraadslaging constaterende dat de minister van Justitie en Veiligheid opgrond van de politiewet 2012 verantwoordelijk is voor de vaststelling van de politiebegroting en voor de verdeling van de sterkte en middelen over de politieeenheden.

[2:32:53] overwegende dat effectief politiewerk in toenemende mate vraagt om flexibiliteit in de inzet van personeel, materieel en informatievoorziening, medegezien veranderende criminaliteitsvormen, regionale veiligheidsopgaven en de behoefte aan specifieke expertise, overwegende dat uit signalen uit de politiepraktijk blijkt dat bestaande wettelijke kaders of uitvoeringsregels de flexibele inzet van politiecapaciteit soms beperken, verzoekt de regering om in kaart te brengen welke wettelijke bepalingen of uitvoeringsregels in de praktijk belemmerend werken voor een flexibele en doelmatige inzet

[2:33:22] van politiecapaciteit en verzoekt de regering de Kamer hierover te informeren voor het meireces en gaat over tot de orde van de dag.

[2:33:30] Mede ondertekend door mevrouw Koeradi, mevrouw Van der Werff, meneer Struis en mevrouw Mutler.

[2:33:35] En dan, voorzitter, heb ik nog een andere motie over de wielrenkoers.

[2:33:38] Dat lijkt misschien een klein onderwerpje.

[2:33:40] In het geheel waar we het vandaag over hebben, tegelijkertijd wil ik ook organisaties die zich maximaal inzetten om de politie te ontlasten ook belonen en daarom de tweede motie.

[2:33:49] De Kamer, gehoord de beraadslaging, constaterende dat door aanhoudende tekorten aan politiecapaciteit meerdere regionale koersen in 2026 dreigen te worden afgelast, constaterende dat in opdracht van onder meer het ministerie van JNV onderzoek is gedaan naar alternatieven voor politieinzet

[2:34:04] bij wielrenkoersen waaruit blijkt dat burgermotorverkeersregelaars onder voorwaarde taken van de politie kunnen overnemen, constaterende dat met het amendement van DijkCS middelen zijn vrijgemaakt voor de landelijke uitrol van de richtlijn voor de inzet van burgermotorverkeersregelaars, overwegende dat regionale koersen en andere sportevenementen van grote maatschappelijke en regionale waarden zijn, overwegende dat een doelmatige en evenwichtige inzet van schaatserpolitiekapaciteit vraagt om structurele oplossingen

[2:34:29] die de politie ontlasten.

[2:34:30] Ik verzoek de regering om samen met de KNWU en in overleg met de nationale politie en andere veiligheidspartners de landelijke richtlijn voor de inzet van burgermotorverkeersregelaars met prioriteit te bespoedigen en landelijk te implementeren, zodat de politieinzet bij wielrenkoersen kan worden verminderd en regulare wielrenkoersen doorgang kunnen blijven vinden.

[2:34:49] Ik verzoek de regering, tevens de Kamer hierover voor de zomerreces van 2026, te informeren.

[2:34:54] Het gaat over tot de orde van de dag, mede ondertekend door mijn collega Inge van Dijk.

[2:35:00] Dank voor de beantwoording, minister.

[2:35:07] Ik heb dus nog maar één motie over.

[2:35:08] Aan de andere twee, samenwerking Defensie en ouderemishandelingen, heeft u antwoorden gegeven waar wij op zitten te wachten.

[2:35:16] Mijn motie.

[2:35:17] De Kamer, gehoord de beraadslaging, constaterende dat ouderen worden opgelicht door nepagenten die beschikken over online gekochte politieuniformen en uitrusting.

[2:35:26] overwegende dat dit misbruik het vertrouwen van de politie ernstig ondermijnt, verzoekt de regering te regelen dat politieuniformen en herkenbare politieuitrusting niet langer online te koop zijn voor onbevoegden, te zorgen voor landelijke voorlichting over het herkennen van nepagenten met speciale aandacht voor ouderen, en gaat over tot de orde van de dag.

[2:35:46] Getekend Struis Moetlewe.

[2:35:54] Meneer Struis, u mag uw microfoon uitdoen.

[2:35:56] Ik ga graag het woord geven aan de heer Van Dijk.

[2:35:59] Dank, voorzitter.

[2:36:00] Dank aan de minister voor de beantwoording.

[2:36:02] Ik heb twee moties.

[2:36:03] De Kamer, gehoord de beraadslaging, overwegende dat de kerntaak van de politie opsporing, handhaving en zichtbare aanwezigheid in de wijk is.

[2:36:11] Overwegende dat doorgeschoten managementlagen en projecten, waaronder een omvangrijke diversiteitsagenda, middelen onttrek aan deze kerntaak.

[2:36:19] Verzoekt de regering om overbodige managementlagen en projecten kritisch te beoordelen.

[2:36:24] en de vrijkomende middelen structureel te heralloceren naar blauw op straat.

[2:36:28] De Kamer hierover de informeren gaat over tot de orde van de dag.

[2:36:31] En de tweede motie.

[2:36:32] De Kamer, gehoord de beraadslaging, overwegende dat politie, openbaar ministerie en rechtspraak gezamenlijk de strafrechtketen vormen en dat een stabiele financieringsbasis noodzakelijk is voor het tijdig en effectief uitvoeren van hun taken, overwegende de strafrechtketen de afgelopen jaren structureel meer en zwaardere taken heeft gekregen, terwijl de financiële kaders daarbij onvoldoende zijn meegegroeid, wat leidt tot oplopende werkdruk, capaciteitsproblemen en achterstanden, verzoekt de regering om uiterlijk bij de eerstvolgende begrotingcyclus

[2:37:00] concrete voorstellen te doen om de begroting van de strafrechtketen structureel, meerjarig en conjunctureel ongevoelig in overeenstemming te brengen met de taken en deze zodanig in te richten dat de kerntaken van politie, opbouw, ministerie en rechtspraak zonder structurele tekorten kunnen worden uitgevoerd, gaat over tot de orde van de dag.

[2:37:17] Dank u, voorzitter.

[2:37:20] Mevrouw Dobbe.

[2:37:22] Dank u wel, voorzitter.

[2:37:23] Twee moties.

[2:37:24] De Kamer, gehoord de beraadslaging, constaterende dat de Kamer de motie van NISP heeft aangenomen om een pas op de plaats te maken en geen politiebureaus meer te sluiten, constaterende dat de Kamer de motie van NISP heeft aangenomen om eventuele bezuinigingen niet ten koste te laten gaan van personeel, niet leiden tot minder aan inzetbaarheid, zichtbaarheid, hogere werkdruk.

[2:37:40] minder collega's of veiligheid van politiemensen, overwegende dat het kabinet aankondigt dat er een vacaturestop wordt ingesteld en er politielocaties zullen sluiten om te kunnen voldoen aan de financiële opgaven bij de politie, verzoekt de regering deze aangenomen moties uit te voeren en te borgen.

[2:37:56] er geen generieke facturenstop zal komen bij de politie, dat er inzet zal zijn om de onderbezetting bij de politie op te lossen en geen politiebureaus meer gesloten zullen worden en de Kamer te informeren op welke manier de minister hier invulling aan zal geven en gaat over tot de orde van de dag.

[2:38:10] Met excuses, want ik heb het een en ander bijgeschreven, dus ik hoop dat u het allemaal kan lezen.

[2:38:16] De Kamer, gehoord de beraadslaging, constaterende dat de politie aangeeft dat zelfs na eigen bezuinigingsmaatregelen de politie met structurele tekorten zal kampen, die oplopen tot 350 miljoen euro in 2030, overwegende dat als dit begrotingsgat niet zal worden gedicht, dit op termijn zal betekenen dat er 3.000 banen verloren zullen gaan, overwegende dat

[2:38:35] Een politie op goede sterkte essentieel is voor de veiligheid van Nederland en het onacceptabel is dat de doorlooptijden in bijvoorbeeld zedenzaken verder zullen gaan oplopen, online criminaliteit of georganiseerde criminaliteit niet goed aangepakt kan worden, verzoekt de regering ervoor te zorgen dat tekorten bij de politie voorkomen worden en dit in de komende begrotingen te verwerken en gaat over tot de orde van de dag.

[2:38:54] Ik heb hier bewust voor gekozen om geen bedrag te noemen, maar juist omdat het 350 miljoen kan zijn.

[2:38:58] Maar ja, misschien is het wel minder.

[2:39:01] Goed, goed, dank.

[2:39:03] En tot slot heb ik zelf ook nog drie moties, dan niet in de rol van voorzitter, maar namens jaar 21.

[2:39:08] Die zou ik graag willen benoemen, waarna we overgaan tot een kwartiersgorsing, oftewel vijf over twee, dan inmiddels dan weer terug.

[2:39:16] De Kamer, gehoord de beraadslaging, overwegende dat veel politieagenten op de werkvloer aangeven grote afstand te ervaren tot de politietop, overwegende dat deze afstand kan leiden tot een mismatch tussen beleidskeuzes en de dagelijkse praktijk van het politiewerk, verzoekt de regering het gesprek aan te gaan met de politietop met het doel de afstand tussen de politieleiding en de werkvloer te verkleinen en de Kamer te informeren over welke concrete volgstappen hieruit volgen en gaat over tot orde van de dag.

[2:39:38] De Kamer, gehoord de beraadslaging, constaterende dat de politie werkt met de handelingskade hoe te handelen in diverse situaties, overwegende dat dit handelingskade dikker en dikker wordt en ervoor zorgt dat de agent vertwaalt in regels, verzoekt de regering in samenspraak met onze agenten dit handelingskade te vereenvoudigen en de uitkomsten met de Kamer te delen, en gaat de overordte tot de orde van de dag.

[2:39:56] En tot slot, de Kamer, gehoord de beraadslaging, constaterende dat geweld tegen hulpverleners een ernstig probleem is en dat beeldmateriaal cruciaal kan zijn voor het opsporen en vervolgen van daders, overwegende dat privacy geen absoluut recht is en kan worden beperkt ten behoeve van strafrechtelijke handhaving, verzoekt de regering ervoor te zorgen dat bij de opsporing en vervolging van geweld tegen hulpverleners het belang van opsporing expliciet zwaarder weegt dan privacybelang en zo nodig wet of regelgeving te verduidelijken om beeldmateriaal rechtmaaktig te kunnen gebruiken en gaat over tot de orde van de dag.

[2:40:22] Tot zover kwartierschorsing, oftewel vijf over twee hier allemaal weer terug.

[2:40:25] Bedankt.

[2:56:55] Goed, dan gaan we weer over tot de appreciatie aan de zijde van de minister.

[2:57:02] En omwille van de tijd, omdat we hier kwart voor drie uit deze zaal gaan, wil ik vragen of de commissie ermee kan instemmen dat wanneer de appreciatie plaatsvindt door de minister, dat de minister ook wat voortvarend door de appreciatie heen gaat en dat als er toch vragen zijn, zonder dat er enige toelichting over afgaand is geweest,

[2:57:23] dat er dan even aangegeven wordt om wat verduidelijking te krijgen.

[2:57:27] En anders gaat de minister gewoon door de appreciaties heen tot een beetje het piepsysteem, zullen we maar zeggen.

[2:57:33] Goed, minister.

[2:57:35] Voorzitter, ik heb nog één openstaande vraag van mevrouw Dobbe van de SP rondom de beleidsreactie rapport online seksueel geweld.

[2:57:43] Daar heeft u elf novemberjongsleden een beleidsreactie van ontvangen en een voorbeeld daaruit is dat er door de politie en het Openbaar Ministerie een landelijk sturingsmodel wordt opgesteld dat ondersteunt in de sturing op zedenzaken.

[2:57:58] Ik kan mij voorstellen, zeg ik via de voorzitter aan mevrouw Dobbe, dat een nalezing van de beleidsreactie u misschien nog wel weer vragen etcetera heeft, maar ik mag daar wel eerst naar verwijzen en ik weet ook uit ervaring wel dat we ook altijd, of met mij of met de staatssecretaris van Justitie,

[2:58:12] debat te hebben over zedenzaken, waar dat dan wellicht nog een vervolg kan krijgen aan de hand van vragen uwerzijds.

[2:58:17] Dan moties.

[2:58:18] Motie 1, een motie van de heer Wilders en mevrouw Faber.

[2:58:24] Motie 1 ontraad ik.

[2:58:26] Motie 2 ontraad ik ook met klem, zou ik er toch even bij willen zeggen.

[2:58:30] Dat betreft de islamitische gebedsruimtes op politiebureaus te verbieden.

[2:58:33] Ik wil daarbij opmerken, voorzitter, dat in het kader van veilig en gezond werken moeten politiemedewerkers de mogelijkheid hebben tot bezinning

[2:58:40] in het algemeen, ongeacht de religie ook.

[2:58:44] En dat wil ik toch ook benadrukken, omdat ze soms ook hele heftige dingen meemaken.

[2:58:49] Motie 3, motie van mevrouw Faber, ontraad ik.

[2:58:52] Er wordt heel belangrijk werk gedaan, dat ook voor de bestrijding van de criminaliteit in Nederland van betekenis is.

[2:58:59] Ik gaf dat net al aan.

[2:59:00] Motie 4, die motie beschouw ik als overbodig.

[2:59:05] Motie 5, die motie beschouw ik eveneens als overbodig.

[2:59:10] Motie nummer zes.

[2:59:12] Motie nummer zes.

[2:59:14] Daar moet ik even iets heel specifiek bij noemen, voorzitter, als u mij die gelegenheid geeft.

[2:59:19] Als ik de motie mag uitleggen zoals ik nu ga voorlezen, kan ik een oordeel Kamer geven, anders dien ik hem te ontraden.

[2:59:26] Motie zes, dat is de motie van Michonne Derksen en anderen.

[2:59:31] want ik heb daar een strakke duiding bij te geven en ik hoop dat mevrouw Michon-Dijkse die deelt.

[2:59:35] Ik spreek die duiding nu uit.

[2:59:37] Voor wat betreft de operationele sterkte en de 46 miljoen heb ik gezegd in mijn eerste termijn, u kunt mij afrekenen op dat basisteams en de posten onder de bijzondere bijdrage buiten beschouwing blijven in 2026.

[2:59:50] Dus ook blauw op straat, buiten beschouwing.

[2:59:54] Uitgangspunt en beginpunt is besparingen maximaal vinden in niet-operationele personele capaciteit.

[3:00:01] Dat is waar u mij aan kunt houden.

[3:00:04] In mijn eerste termijn heb ik ook eerlijk aangegeven dat ik niet geheel kan uitsluiten dat de operationele capaciteit op enige lijn wijze geraakt wordt.

[3:00:12] Ik zie de motie als een inspanningsverplichting om dit waar mogelijk te voorkomen.

[3:00:15] Als ik de motie zo mag duiden, dan geef ik oordeel Kamer.

[3:00:19] Ik kijk naar mevrouw Michonne Derksen.

[3:00:27] Voorzitter, mag ik nog een keer die laatste zin van de minister horen?

[3:00:31] Want waar verspant hij zich dan in?

[3:00:33] Want hij is heel duidelijk over de operationele sterkte in 26 wordt niet aangetast.

[3:00:41] Dank daarvoor.

[3:00:42] Dat ziet dan, voorzitter, op, en dat is die discussie die ik ook met mevrouw Mütler had, et cetera, als het gaat om de slagkracht, de operationele sterkte.

[3:00:51] Ik heb in mijn eerste termijn, ik herhaal het,

[3:00:54] ook eerlijk aangegeven dat ik niet geheel kan uitsluiten, dat de operationele capaciteit op enige wijze geraakt wordt.

[3:01:02] En daarom zie ik de motie op dit punt als een inspanningsverplichting om dit waar mogelijk te voorkomen.

[3:01:06] Maar ik heb u ook benadrukt waar mijn beginpunt, waar mijn uitgangspunt op is, ligt als het gaat om het bereiken van de doelstelling.

[3:01:13] En ik heb u ook heel duidelijk aangegeven en dat heb ik, zeg ik via de voorzitter aan mevrouw Michon-Derksen dan in het bijzonder, ook mijzelf heel

[3:01:21] precies in de positie gebracht dat u mij ook, u allemaal, erop mag afrekenen als het gaat om blauw op straat en de basisteams in het bijzonder, precies de woorden die mevrouw Michon-Derkse heeft gegeven.

[3:01:32] Maar voor de rest, en daar heb ik mevrouw Mütler gelijk in gegeven, kan ik het niet geheel uitsluiten omdat iemand dat maar zomaar kan vinden.

[3:01:38] Maar het is niet mijn inzet.

[3:01:41] Mevrouw Michon-Derkse?

[3:01:43] Ik begrijp het en ik breng de motie in stemming.

[3:01:47] Dank voor de toelichting van de minister.

[3:01:50] Dan houd ik dus oordeel Kamer.

[3:01:51] Motie 7.

[3:01:55] Ook van mevrouw Michonne Derksen en anderen.

[3:01:57] Dat ziet op de doorlichting van de politiebegroting, et cetera.

[3:02:02] Laat ik even voor het gemak.

[3:02:03] Mijn verzoek zou zijn aan indieners om het aan te houden.

[3:02:06] Er komt namelijk een rapport van de Rekenkamer.

[3:02:14] Ja, binnenkort, zeg ik even zo.

[3:02:17] En het lijkt me heel wenselijk om dat goed te bekijken en te bezien of er dan aanleiding is om precies daarvoor te vragen waarnaar wordt gevraagd en of dat verder uitgewerkt moet worden, et cetera.

[3:02:26] Dus mijn verzoek zou zijn, laten we het daar even op aanhouden.

[3:02:30] Hier heb ik de antwoord.

[3:02:31] De geplande publicatiedatum van het onderzoek is 17 juni 26, dus dat is het nabij.

[3:02:37] Mevrouw Michonne Derksen.

[3:02:39] Ja, voorzitter, maar ik vraag in deze motie juist om die evaluatie die we sowieso moeten doen over de politiewet, om daar de opdracht en de invulling daarvan met de Kamer te delen.

[3:02:49] Dus dat is ook voor de zomer.

[3:02:52] Dan hebben we ook het Rekenkameronderzoek hebben voor de zomer.

[3:02:55] Dan brengen wij dat hier samen.

[3:02:56] Dus ja, volgens mij kan het juist naast elkaar bestaan.

[3:03:01] En gaan we dus voor de zomer met alles wat we dan hebben met elkaar daarover in het debat.

[3:03:06] Dus ik hou hem niet aan.

[3:03:08] Dan moet ik hem nu onthalen vanwege de samenloop in het deel.

[3:03:16] Motie 8.

[3:03:19] Mevrouw Müttler en verder.

[3:03:22] Structurele politiecapaciteit Oordeelkamer.

[3:03:25] Motie 9.

[3:03:26] Mevrouw Müttler alleen.

[3:03:29] ICT, noem ik even algemeen, oordeel Kamer met dien verstanden dat u, oh ja, dat zal u hopelijk al, dat u eind 26 bedoelt en waarbij rekening wordt gehouden met de onafhankelijkheid van de rechtspraak en de rechtsstatelijke positie van het Openbaar Ministerie.

[3:03:43] Spreek voor zich, zegt mevrouw Mietleer bij mevrouw de voorzitter.

[3:03:47] Motie 10, mevrouw van der Werff en verder oordeel Kamer.

[3:03:51] Dat zit op geweld tegen vrouwen, et cetera.

[3:03:53] Even dat iedereen weet waar ik ben.

[3:03:55] Motie 11.

[3:03:59] Mevrouw Straatman en andere.

[3:04:06] Om dit op een gedegen manier in kaart te brengen, zou ik je graag iets meer tijd voor nemen en uw kamer informeren in het eerste halfjaarsbericht.

[3:04:15] Met die toelichting, zeg maar politie 2026, kan ik de motie voor uw kamer geven.

[3:04:22] Vrouw Straatman.

[3:04:23] Ja, ik zie motie 12, mevrouw Straatman.

[3:04:28] En mevrouw van Dijk... Even kijken.

[3:04:33] De wielrenunie, even algemeen.

[3:04:35] Oordeel Kamer.

[3:04:35] Mijn ambtsgenoot van VWS is hiermee aan de slag.

[3:04:39] Et cetera.

[3:04:39] Ik verwijs naar wat ik net erover zei.

[3:04:42] Motie 13.

[3:04:45] Motie van de heer Struis en mevrouw Mütter in zaken politieuniformen en in zaken voorlichting.

[3:04:51] Twee opmerkingen daar dan toch over.

[3:04:55] Ik wil de motie oordeel Kamer geven, over de hele motie, maar ik wil er wel bij opmerken dat ik het dan als een inspanningsverplichting beschouw voor mijzelf even ten aanzien van de eerste bullet.

[3:05:08] Dat ziet op het niet langer online te koop laten zijn van politieuniformen.

[3:05:12] Daar wil ik echt even goed in duiken.

[3:05:14] En ik laat u weten of het me lukt of niet.

[3:05:17] En ten aanzien van het tweede punt, landelijke voorlichting met speciale aandacht voor ouderen, ja, dat overbodig klinkt als een flauw klinken, want dat is niet klaar nog, maar landelijke voorlichting gebeurt, alzo is de campagne met Omroep Max, en ik hoorde, er is ook een prijs in gewonnen.

[3:05:37] Wat is dat nu, de appreciatie, open oordeelkamer?

[3:05:40] Oordeelkamer, maar het zijn twee verschillende onderwerpen waarbij het ene echt al wel gebeurt en het andere, daar moet ik even in duiken.

[3:05:47] Motie 14.

[3:05:47] Even naar de heer Van Dijk, even heel precies.

[3:05:54] Hoewel ik het niet eens ben met de stelling dat er overbodige managementlagen zijn, zal ik het idee met de korpschef bespreken en daarmee kan ik het oordeelkamer geven als u het daarmee, voorzitter, kan vinden.

[3:06:04] En ik zie de heer Van Dijk knikken.

[3:06:09] Motie 15, de heer Van Dijk, die ontraad ik, want u stelt voor de begroting te verhogen naar het vrijheidsdekking.

[3:06:18] Motie 16, van mevrouw Dobbe, die ontraad ik.

[3:06:25] Ik verwijs naar de brief van 12 juni vorig jaar van mijn AMS-voorganger en mijn eerste termijn.

[3:06:34] Dat was motie 16.

[3:06:35] Dan motie 17, ook van mevrouw Dobbe.

[3:06:38] ...ontraad ik ook.

[3:06:40] De begroting van de politie moet sluitend zijn.

[3:06:42] Dan de motie 18 van mevrouw Coen Rady... ...om in gesprek te gaan met de politietop, et cetera.

[3:06:51] Die motie acht ik overbodig, want de politieleiding vindt... ...en daar sta ik ook voorin, in goed contact met de werkvloer... ...men legt diverse bezoeken af, et cetera.

[3:07:00] Maar dat betekent dus ontraden?

[3:07:05] Overbodig.

[3:07:05] Moet ik even?

[3:07:06] Heb ik even hulp nodig?

[3:07:07] Sorry, mevrouw de voorzitter.

[3:07:08] Overbodig betekent dat dan ontraden in dit geval?

[3:07:12] In de stramine van... Wat we dan zeggen is, dit gebeurt al.

[3:07:16] Ja, overbodig.

[3:07:17] Dat mag ik, begrijp ik, ook geven als appreciatie.

[3:07:21] En dan gebeurt het al.

[3:07:23] Ik heb mij laten ingeven door de Griffie, dus vandaar ook even een beetje verwarring.

[3:07:28] Overbodig.

[3:07:29] Ik heb mezelf in het verleden ook nog wel eens andere appreciaties aan...

[3:07:32] Maar het komt er eigenlijk op neer dat we het hetzelfde over denken, want we doen het al, dus in die zin zijn we het met elkaar eens.

[3:07:46] Motie 19, die ontraad ik.

[3:07:51] En dan tenslotte motie 20.

[3:07:55] Daarvan zeg ik ook ja, die is ook overbodig omdat het als strafbaar is.

[3:08:00] dat de officier van de justitie dit zwaarder kan laten wegen, wildmateriaal kan worden gebruikt, et cetera.

[3:08:05] Dank u wel, voorzitter.

[3:08:06] Daarmee heb ik, meen ik, alle moties gehad.

[3:08:10] Ontraden.

[3:08:12] Overbodig.

[3:08:14] Dan wil ik even tot slot danken, minister.

[3:08:17] Nog even het woord geven aan de heer Van Dijk.

[3:08:20] Dank, voorzitter.

[3:08:21] Want ik moest mijn eigen motie nog even teruglezen, omdat ik een beetje verrast werd door de reactie de minister heeft over een

[3:08:27] verhoging van budget, wat in deze motie zit, maar dat is niet het geval.

[3:08:32] Dus in die zin gaat zijn verhaal over ontbrekende dekking, 15, sorry, over dekkingen ook niet op.

[3:08:39] Het is simpelweg de vraag om te zorgen dat de begroting van de strafvaardigheden spoort bij de taken die we aan politie geven.

[3:08:46] Dus dit is geen verzoek aan de voorkant voor meer geld.

[3:08:52] De minister.

[3:08:54] Ja, oké, zo kan je hem ook lezen, zeg ik dan via de voorzitter en de heer Van Dijk, maar dan ontraad ik hem nog steeds wel, omdat dat wel een hele... Ja, dat vraagt dan wel om de hele begroting ook anders vorm te geven.

[3:09:06] En ja, voor dit jaar ben ik echt bezig, mag ik dat even zeggen, om die 46 miljoen.

[3:09:11] te organiseren en met de korpsleiding en de gezage etcetera om te sturen dat we binnen de kaders van de huidige begroting uit kunnen komen de jaren daarna.

[3:09:21] Dus als we deze discussie met elkaar willen voeren, zou ik dat liever op een ander moment doen dan aan de hand van deze specifieke motie.

[3:09:27] Dus dan voel ik me genootzakt om om die reden, omdat ik het geheel ook niet helemaal kan overzien, te ontraden.

[3:09:35] Meneer Van Dijk?

[3:09:36] We komen er van de week, we liggen nog op terug.

[3:09:38] Bedankt.

[3:09:39] Ik had al het vermoeden.

[3:09:40] Goed, en over deze week gesproken.

[3:09:43] De verdere behandeling van de overige onderdelen van de JNV-begroting wordt deze week plenair voortgezet.

[3:09:48] Dan voorziet de minister ook amendementen van een advies.

[3:09:51] Stemming over de moties is voorzien op dinsdag 3 februari, dus volgende week.

[3:09:55] En stemming over de amendementen in het wetsvoorstel is voorzien op 10 maart dit jaar.

[3:10:01] Dan tot slot wil ik de toezeggingen formuleren.

[3:10:03] Eind mei 2026 stuurt de minister de Kamer de voortgangsrapportage met betrekking tot de financiële situatie van de politie.

[3:10:09] In het volgende halfjaar bericht politie informeert de minister de Kamer over 1.

[3:10:13] Een terugkoppeling van zijn gesprek met de Korpsleiding over de gedragscode Lifestyle Neutraliteit.

[3:10:19] 2.

[3:10:19] Het opleiden van politiepersoneel en de politieacademie.

[3:10:23] 3.

[3:10:23] De stand van zaken rondom digitalisering en cybersecuritypolitie.

[3:10:29] Vier, stand van zaken rondom heimelijk werk en visitatiecommissie.

[3:10:33] En vijf, stand van zaken rondom huisvestingsbeleid politie.

[3:10:38] Tot zover.

[3:10:38] Ik wil iedereen hartelijk danken aan de minister, de medewerkers van de minister en aan de linkerzijde, de Griffie en alle mensen uit de commissie, mensen op de tribune en mensen die hebben meegekeken en uiteraard ook de ondersteuning voor alle koffie en thee.

[3:10:55] Veel dank.