Technische briefing van de VNG over femicide

[0:00:02] Goedemorgen allemaal geachte genodigde Kamerleden, publiek en mensen die de bijeenkomst vieren, livestream volgen.

[0:00:12] Welkom bij deze technische briefing van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten, de VNG, over femicide.

[0:00:18] Deze technische briefing is onderdeel van het kennisthema femicide op de kennisagenda van de commissie JNV.

[0:00:24] De rapporteurs bij dit kennisthema zijn aanwezig, althans mevrouw Bekker is aanwezig.

[0:00:29] En dat is even op dit moment de enige van de rapporteurs.

[0:00:33] Daarnaast is ook aangeschoven mevrouw Armoed van het CDA.

[0:00:39] Ik zal even de genodigden voorstellen.

[0:00:43] Dat is Reinier Lagenwerf, MT-lid jeugd en kansgelijkheid bij VNG.

[0:00:48] Lotte Lammers, beleidsadviseur geweld in afhankelijkheidsrelaties, ook bij de VNG.

[0:00:53] Sylvia van Swieten, senioradviseur openbare orde en veiligheid, zorg en veiligheid bij de VNG.

[0:00:59] En op verzoek van de commissie is ook aangesloten Leila Kramer, senioradviseur bescherming en opvang, regio Gooi en Vechtstreek.

[0:01:09] Ik zal de genodigden willen graag in de gelegenheid stellen om het onderwerp in te leiden, aan te vangen en dan aan de hand van de powerpointpresentatie.

[0:01:19] En dan zou ik willen voorstellen, start uw presentatie.

[0:01:22] Dank u.

[0:01:26] Dank u wel, voorzitter.

[0:01:29] Ik zal een afschap doen in deze presentatie.

[0:01:30] Mijn collega's zullen aanvullen vanuit de inhoud.

[0:01:34] En na de presentatie natuurlijk alle ruimte om vragen te stellen.

[0:01:42] We beginnen bij het beschrijven van het probleem, dat doen we kort, omdat het probleem volgens mij genoegzaam bekend is.

[0:01:50] Femicide als een breed maatschappelijk probleem waar vrouwen nergens aan ontkomen, op straat, thuis.

[0:01:59] Ook op de werkvloer, ook zelfs in de openbare ruimte en in het openbaar bestuur.

[0:02:04] In deze presentatie zullen we ook vanwege onze rol als gemeente echt focussen op het onderdeel achter de voordeur.

[0:02:13] En een tweede reden waarom we dat doen, omdat we zien dat femicidas, de meest extreme uiting van geweld aan vrouwen, in de gros van de situaties ook achter de voordeur plaatsvindt.

[0:02:23] En dat daar ook de grootste deel van de aanpak, aandacht en maatschappelijke verontwaardiging over zou moeten zijn.

[0:02:33] Wij zoomen we dan vandaag op in.

[0:02:37] We zoomen in als dus femicide als een onderdeel van een brede aanpak van geweld- en afhankelijkheidsrelaties, dus geweld- en afhankelijkheidsrelaties in de relatie toch maar achter de voordeur.

[0:02:47] De rol en de verantwoordelijkheid die we als gemeente zien, welke knelpunten we ervaren, welke recente ontwikkelingen er zijn en tot slot wat er nodig is om femicide te voorkomen.

[0:03:03] Dus nogmaals, in deze presentatie gaan we dus niet in op alle vormen van vmc'en, maar we gaan er heel specifiek in om vmc'en als onderdeel van geweld- en verankeringsrelaties te zorgen.

[0:03:17] De eerste rol en de verantwoordelijkheid van ons als gemeente.

[0:03:20] We hebben eigenlijk een best wel hele brede verantwoordelijkheid.

[0:03:23] Vanaf 2015 is die aanzienlijk uitgebreid.

[0:03:27] Wij zijn verantwoordelijk voor de aanpak van huiselijk geweld en kindermishandeling.

[0:03:30] We organiseren preventie, bescherming en herstel.

[0:03:36] Dat doen we met een heel aantal instanties.

[0:03:40] Allereerst de grootste veilig thuis, waar de meldingen binnenkomen.

[0:03:44] De vrouwenopvang en de crisisopvang.

[0:03:47] Maar ook een aantal specifieke functies, zoals het landelijk knooppunt huwelijksdwang en achterlating.

[0:03:52] De centra voor seksueel geweld.

[0:03:55] En vergeet ook niet, zeker vanuit preventie, maar ook hulpverlening, alles wat we daar omheen doen.

[0:03:59] Dus de lokale teams, de WMO ondersteuning, de jeugdhulp, de jeugdbescherming, want ook in het huiselijk geweld en de kindermishandeling.

[0:04:06] is het vaak niet alleen de vrouwen die het geweld ervaren, maar ook de kinderen en gemeenten hebben daar een hele brede rol in.

[0:04:16] Welke knelpunten zien we daar nu in?

[0:04:20] Eerst de inhoudelijke knelpunten.

[0:04:24] We zien dat slachtoffers en plegers die hulp vragen, die worden te laat geholpen.

[0:04:29] Ze voelen zich onvoldoende gezien en gehoord.

[0:04:33] En als ze wel gehoord worden, moeten ze heel vaak het verhaal nog een keer vertellen.

[0:04:37] De ondersteuning is dubbel, de ondersteuning wordt parallel ingezet.

[0:04:40] Hoe komt dit nu?

[0:04:42] Wij zien dat de aanpak van geweld- en vankeidsrelatie ontzettend versnipperd is, ook ontzettend ingewikkeld is georganiseerd.

[0:04:49] Daardoor worden signalen niet tijdig opgepakt.

[0:04:52] Op het moment dat de signalen wel worden opgepakt, is het maar de vraag of ook de hulp geboden kan worden en daardoor ervaren slachtoffers en plegers onvoldoende bescherming.

[0:05:03] Wij voelen daarvoor als gemeente ook een grote verantwoordelijkheid.

[0:05:06] Dat proberen we ook met alle partijen die de uitvoering vormgeven.

[0:05:10] Maar we merken ook dat we vast beginnen te lopen in een stelsel van uiteenlopende landelijke kades, wetgevingen, verschillende programma's, verschillende financieringsstromen.

[0:05:21] En dat is eigenlijk ook wel de hoofdoproep van deze presentatie.

[0:05:25] Daar moet stevig op ingegrepen gaan worden.

[0:05:32] Dan de recente ontwikkeling.

[0:05:34] Zoals de Kamerleden al proeven, is het best wel een zwaar verhaal wat we houden, ook een problematisch verhaal.

[0:05:40] We zien ook gelukkig positieve ontwikkelingen in de aandacht voor het thema.

[0:05:46] We zien ook positieve ontwikkelingen dus ook in de praktijk.

[0:05:50] Dus door de bewustwording zie je dat het aantal meldingen, maar zeker het aantal adviesvragen bij Veilig Thuis toenemen dus steeds meer

[0:05:58] Mensen weten veilig thuis te vinden.

[0:06:02] En dan komen we ook bij de problemen, namelijk dat de capaciteit en de middelen groeien niet mee.

[0:06:07] Dan is de inzet vaak tijdelijk.

[0:06:08] Er zijn, net zoals in heel veel andere onderdelen van de hulpverlening en de publieke sector, grote tekorten aan personeel en de druk op de keten neemt toe.

[0:06:19] Waar blijkt dat nu uit?

[0:06:21] Dat blijkt door de oplopende wachttijden bij Veilig Thuis, in de vrouwenopvang, bij het landelijk knoopend huwelijksdwang.

[0:06:28] We zien een toename in noodoplossingen, dus dat zien we voor vrouwen en voor kinderen.

[0:06:34] Dus in de opvang van slachtoffers in hotel en vakantieparken.

[0:06:40] We zien dat de organisaties financieel en organisatorisch onder grote spanning staan.

[0:06:45] En we zien dus ook in het decentrale stelsel dat gemeenten steeds meer moeten kiezen wat niet meer kan.

[0:06:51] En dan zie je dat er heel gevarieerd wordt gekozen in wat er niet meer kan.

[0:06:54] En dat is ook een groot probleem.

[0:06:58] En een van de grote punten daarin is dat de meeste financiering zit in de zogenoemde DUVO, de Decentralisatie Uitkering van de Vrouwenopvang.

[0:07:05] En daar zit heel veel druk op.

[0:07:08] Dus vanuit verschillende kanten komt daar heel veel druk op.

[0:07:17] Eigenlijk de portree van deze seat is niet kiezen is ook kiezen.

[0:07:23] We hebben namelijk met een groot maatschappelijk probleem te maken.

[0:07:27] We zien meer escalaties, we zien meer ernstige casussen, we zien een toename aan risico's op femicide.

[0:07:34] We zien daarmee ook een toename aan maatschappelijke kosten en meer druk op de keten.

[0:07:38] Dus er zal gekozen moeten worden.

[0:07:41] in inzet in de organisatie want als je dat niet gaat doen dan wordt er voor ons als maatschappij gekozen en dat zouden we als gemeente zeer onwenselijk vinden.

[0:07:51] Wat is er dan nodig?

[0:07:54] Allereerst, en dat is een vrij brede term natuurlijk, de basis op orde.

[0:07:58] Dus het is ook niet een verhaal dat we als gemeente alleen zeggen, we hebben heel veel meer geld nodig.

[0:08:01] Nee, allereerst, ook zou ik zeggen, maar allereerst moet de basis op orde zijn.

[0:08:06] Dus een stelsel moet als geheel functioneren.

[0:08:08] Om ook gewoon heel praktisch te maken, daar hadden we het net in ons vooroverleg ook over, wij beginnen...

[0:08:15] ...al bijna buikpijn te krijgen van nieuwe campagnes van Veilig Thuis... ...want dan denk je, ja, we hebben een nieuwe campagne.

[0:08:20] Melden mensen zich, maar kunnen we dan ook de hulp bieden aan de vrouwen die zich melden?

[0:08:24] En daar zie je in de hele keten wachtlijsten ontstaan.

[0:08:28] Dus je ziet het al bij de meldingen en triage.

[0:08:31] Maar vervolgens, als er aanvullende hulp nodig is... ...of in de ernstigste gevallen ook crisisopvang of vrouwenopvang... ...dan ontstaan daar ook wachtlijsten.

[0:08:40] En dat is uiteraard kwalijk, en dat is kwalijk in zichzelf, maar natuurlijk ook kwalijk omdat als vrouwen zich melden, dan stellen ze zich ook kwetsbaar op.

[0:08:54] Ik bedoel, in een melding is het heel vaak ook dat de omgeving, dat plegers dat te weten komen.

[0:09:00] Dus er ontstaat ook een situatie van onveiligheid.

[0:09:02] En dan is het natuurlijk hard nodig dat je ook waar kan maken

[0:09:05] wat je belooft als maatschappij en als overheid in uitvoering.

[0:09:10] Dus wat ons betreft is dat de baas op orde.

[0:09:12] We zien ook een grote versnippering die ik net noemde, dus teveel initiatieven die langs elkaar heen werken, teveel verschillende beleidskades, teveel landelijke kades, waardoor het ook niet

[0:09:25] efficiënt en goed wordt uitgevoerd.

[0:09:28] En dat is voor de uitvoering een issue, maar ook zeker voor de inwoners.

[0:09:32] Want dat raakt natuurlijk aan het punt wat ik eerder noemde.

[0:09:34] Mensen die hun verhaal elke keer opnieuw moeten vertellen.

[0:09:36] De vraag is of ze de vervolghulp wil krijgen.

[0:09:39] Vandaar ook onze oproep voor meer samenhangen en regie.

[0:09:42] En we zien een belangrijk aanknopingspunt in de keuze nu van het kabinet om een coördinator geweld tegen vrouwen en huiselijk geweld in het leef te roepen.

[0:09:53] Dat vinden we een hele belangrijke stap.

[0:09:55] En onze oproep, ook aan u als Kamer, is geef die coördinatie ook het mandaat om te komen tot een samenhangende aanpak.

[0:10:04] Dus doe het niet als een extra bovenop alles wat loopt, maar geef diegene ook het mandaat om tot een samenwerkende aanpak te komen, want anders is het vooral stapelen.

[0:10:14] Het tweede oproep die we hierin zullen willen doen is versnel ook de implementatie van het toekomstscenario kind- en gezinsbescherming en zorg ook dat die daadwerkelijk een aanpak voor alle onze inwoners is, voor 0 tot 100.

[0:10:28] Dus ook dat de aanpak voor geweld- en afhankelijkheidsrelaties en specifiek dus geweld richting vrouwen hierin meegenomen wordt, zodat in dit programma de grote vereenvoudiging gerealiseerd wordt.

[0:10:41] En tot slot, breng ook de ambities rond taaklijn en midden in balans.

[0:10:47] Nu zien we dus een vrij grote stapeling van verschillende taken en dan gaat de praktijk prioriteren.

[0:10:52] Eerst natuurlijk de uitvoering, dus met de wachtlijsten.

[0:10:56] Vervolgens de gemeente in een decentraal stelsel, waardoor je heel veel zin in de prik krijgt.

[0:11:00] En onze stelling zou zijn dat je dit op een landelijk niveau moet doen en dat het ook echt politieke overweging en politieke keuze vraagt.

[0:11:07] Dan kijk ik naar de collega's of ze voor nu aanvullingen hebben.

[0:11:10] Nee?

[0:11:18] Dank voor je presentatie, meneer Lagenwerf.

[0:11:21] Inmiddels zijn ook mevrouw Tsegaye van GroenLinks, PvdA, aangesloten en mevrouw Van der Werf van D66.

[0:11:27] Welkom.

[0:11:30] Bij... Sorry.

[0:11:32] O, nee.

[0:11:33] O, je had het graag even door...

[0:11:34] Nee, ik snap het.

[0:11:36] Ik denk dat het goed is dat we na deze presentatie de mogelijkheid geven aan de Kamerleden om wat vragen te stellen.

[0:11:43] En ik zou dan eigenlijk willen beginnen bij mevrouw Becker.

[0:11:49] Dank u wel, voorzitter.

[0:11:50] En ook veel dank aan de insprekers dat ze vandaag naar ons toe zijn gekomen, want wij hebben inderdaad in het kader van de kennisagenda ontbrak voor ons nog, terwijl je toch heel vaak de rol van gemeente voorbij ziet komen in de debatten, ontbrak voor ons even het gesprek met de gemeente, hoe zij zelf tegen die taak aankijken.

[0:12:06] Dus heel fijn dat u hier vandaag bent.

[0:12:09] Ik heb een heel aantal vragen, maar

[0:12:11] Laat ik maar beginnen met de grootste vraag, wat ook uw grootste oproep is.

[0:12:15] U zegt eigenlijk dat er stevig ingegrepen moet worden en er is meer regie nodig en er zijn meer kaders nodig.

[0:12:21] En dat horen we al heel lang, minder versnippering, meer kaders.

[0:12:24] Kunt u iets zeggen over hoe daar dan vanuit gemeente tegen aangekeken wordt?

[0:12:27] Want ergens zit er ook een logica achter dat we wetgeving hebben voor de jeugd, dat we wetgeving hebben voor het kind, dat we wetgeving hebben voor de vrouwenopvang.

[0:12:36] Maar tegelijkertijd zorgen al die verschillende kaders voor niet één multidisciplinaire aanpak met één regisseur in een gezin.

[0:12:44] Dus pleit u dan eigenlijk voor één nieuwe wet die al die andere wetten vervangt?

[0:12:48] En wil u ook eigenlijk minder keuzevrijheid hebben, zodat het in alle gemeenten wat meer hetzelfde gaat?

[0:12:53] En welke rol kunnen wethouders ook spelen om daarin meer samen op te trekken?

[0:12:57] Ik kom nu in veel gemeenten waar ik vraag welke wethouder gaat hier eigenlijk over vrouwenveiligheid?

[0:13:03] Vaak heeft mij geen antwoord.

[0:13:06] Dank.

[0:13:08] Dan geef ik het woord aan meneer Lagerwerff of misschien een van de andere leden.

[0:13:13] Mevrouw Lammers.

[0:13:14] Oh, sorry.

[0:13:14] Ik dacht dat u het woord wilde nemen.

[0:13:16] Meneer Lagerwerff.

[0:13:17] Mevrouw Lammers gaf aan dat ik het eerst antwoord mocht geven.

[0:13:19] Dat is ook de rolverdeling, dus dan vraag ik ook uit mijn rechterhand wel voor aanvullingen.

[0:13:23] Maar dank u wel voor uw vraag, mevrouw Becker.

[0:13:27] Volgens mij sluit inderdaad uw vraag heel goed ook aan op de oproep die wij doen.

[0:13:31] En we zeggen niet zozeer

[0:13:34] de stap gaan naar één wet, want wij begrijpen ook heel goed, en volgens mij begrijpt u dat ook in uw vraagstelling, dat overal waarin je wet maakt en waar er grensvlakken zijn, die blijf je houden.

[0:13:44] Dat is ook zo.

[0:13:47] Wij denken overigens wel dat het veel verder gaat dan alleen wetten, dus het gaat ook over initiatieven.

[0:13:52] Dus op het moment dat je, en daar staan we heel erg achter,

[0:13:56] Maar wij laten de werkzaamheden van Veilig Thuis best wel stevig groeien, we laten de werkzaamheden van het Centrum voor Seksueel Geweld stevig groeien.

[0:14:04] In de afgelopen jaren zijn er heel veel diverse rijksprogramma's geweest die niet alleen over geweld tegen vrouwen gaan, maar ook over geweld en afhankelijkheidsrelatie, dus huiselijk geweld en kindermishandeling.

[0:14:14] En je ziet dat we daar heel erg in stapelen.

[0:14:17] En dan stapel je dat op elkaar en dan gaat het ook los van elkaar werken.

[0:14:27] Om het voorbeeld van de financiering te nemen, dan heb je een deelzetje in het gemeentefonds, een deelzetje in de decentralisatieuitkering voor de vrouwenopvang, een deelzetje in een aantal specifieke uitkeringen.

[0:14:36] Een deel ga je met een aantal pilots doen en wat we heel veel zien is dat de aandacht die ervoor is vaak heel versnipperd en pilot-achtig is, zeg maar, en dat die weinig fundamenteel wordt ingestoken.

[0:14:50] En ons antwoord zou ook zijn, en ik kijk straks naar rechts of een wet ook de oplossing is,

[0:14:56] Daar heb ik niet nu een beeld voor.

[0:14:59] Maar ons antwoord zou wel zijn...

[0:15:01] Er zijn twee dingen die we heel stevig moeten aanpakken, namelijk de vereenvoudiging.

[0:15:05] Dus je ziet dat als vrouwen, maar ook gezinnen, dus inwoners in de breedte, bij instanties komen, dat ze van instantie naar instantie naar instantie gaan.

[0:15:13] Dus volgens mij moet dat de aanpak zijn.

[0:15:14] En daarin verwijs ik ook wel naar het toekomstscenario intergezinsbescherming.

[0:15:20] Dus zolang je een keten in stand houdt, moeten inwoners het elke keer opnieuw vertellen.

[0:15:26] En daar zien we ook in de praktijk, daar zijn wel verschillende proeftuinen al voor geweest, daar zien we in de praktijk ook dat dat daadwerkelijk helpt als je dat doet.

[0:15:34] En het tweede is, als je gaat intensiveren op onderdelen, kijk heel goed naar de rest van de keten.

[0:15:43] Dus noem een aanpak samen op in acuut, waar we al jaren met het Rijk samenwerken, waarin

[0:15:49] een acute situatie in samenwerking tussen veilig thuis en de strafrechtketen ook is.

[0:15:55] Ja, nu wordt je uiteindelijk weer aan alle gemeenten overgelaten, omdat er geen financiering bij is.

[0:16:00] En vaak zijn het wel dat soort platte redenen, terwijl wij eerder zou zeggen, gaan we met elkaar prioriteren.

[0:16:06] En dan als laatste antwoord op uw vraag over de beleidsvrijheid, want die snap ik heel erg in deze straatstelsel.

[0:16:12] Wij tellen hierin juist dat we

[0:16:15] Als we met elkaar zo stevig de maatschappelijke norm neerzetten, en daar is namelijk ook geen discussie over, dan vinden wij het ook niet zo erg dat de maatschappelijke norm in de kadestelling wordt verwerkt.

[0:16:28] Want uiteindelijk het verschil maken wij voor onze inwoners om binnen die kades de goede hulp te bieden en daar ook op te sturen.

[0:16:34] En het verschil maken wij niet door vrijheid te hebben of we wel of niet de ruimte hebben om meer aan het CSG te geven of minder.

[0:16:41] En daar zit hij in.

[0:16:43] Dus op dit thema zeggen wij ook

[0:16:45] Nee, wij willen de versnippering tegengaan, wij willen samenwerken, wij werken ook.

[0:16:49] Op dit thema met 35 centrum gemeenten samen.

[0:16:53] En in het afgelopen jaar hebben we daar een intensief traject met de wethouders gedaan.

[0:16:56] En de wethouders zeggen ook nee, dat willen we ook meer gezamenlijk.

[0:16:58] Dus we gaan tegen die versnippering.

[0:16:59] We vinden het ook niet erg als daar meer kaders op komen.

[0:17:04] Maar dan is het wel belangrijk dat die kaders juist die uniformiteit benaderen.

[0:17:08] Want als je versnippering gaat inkaderen, dan ben je juist het verkeerde aan het doen.

[0:17:13] En dat zien we in de afgelopen jaren te vaak gebeuren.

[0:17:22] En ik denk in het kader van wetgeving dat die steunend moet zijn voor de professionals en niet tegen moet werken.

[0:17:34] En dan heb ik het bijvoorbeeld over dat om deze doelgroep goed te ondersteunen, dat verschillende perspectieven bij elkaar komen, zowel het zorg als straf en dat deze ook goed moeten kunnen samenwerken, bijvoorbeeld in het goed uitwisselen van informatie.

[0:17:49] Als kleine aanvulling op het verhaal van de

[0:17:57] Dan ga ik nu het woord geven aan mevrouw Armout.

[0:18:01] Ja, dat sluit wel aan op de vraag van... Sorry, die korte aanvulling van mevrouw Lammers zojuist over het goed kunnen uitwisselen van informatie.

[0:18:11] Je hoort heel vaak dat er sprake is van eilanden, eigenlijk.

[0:18:15] Dus veilig thuis, eiland, scholen, zorg, gemeentelijke teams, politie.

[0:18:22] En in hoeverre is het volgens jullie te wijden aan bijvoorbeeld privacyregels?

[0:18:27] Of bijvoorbeeld is het meer handelingsverlegenheid?

[0:18:30] Hoe zien jullie dat?

[0:18:31] En zien jullie ook dat het in sommige gemeenten wel veel beter gaat?

[0:18:34] En waar ligt dat dan aan?

[0:18:39] Mevrouw Lammers.

[0:18:41] Dank u wel voor uw vraag.

[0:18:44] Wij zien dat alle factoren die u noemt, invloed hebben.

[0:18:50] We zien handelingsverlegenheid bij professionals.

[0:18:52] En ik denk dat mijn collega daar misschien een mooie aanvulling op heeft.

[0:18:56] Maar we zien dat op het moment dat...

[0:19:01] Als professional moet je je nek uitsteken om veiligheid te genereren voor de slachtoffers.

[0:19:08] En dan moet je je wel gesteund voelen door je organisatie en door de overheid.

[0:19:12] Ik ben zelf als professional werkzaam geweest in een ziekenhuis in Amsterdam.

[0:19:18] En daar moet je niet tegengehouden worden door bijvoorbeeld bang zijn voor een tuchtzaak of voor een klacht.

[0:19:27] dat je goed gesteund wordt.

[0:19:31] En ik denk dat je beter gesteund kan worden als er goede afspraken worden gemaakt of dat er een weggeving wordt gegoten.

[0:19:40] Daar durf ik geen uitspraken over te doen.

[0:19:43] Over het ordentelijk uitwisselen van informatie en over de professional handelingsperspectief bieden, want signaleren is één ding, maar ook om daar goed vervolging aan te kunnen geven.

[0:19:57] Dank u wel.

[0:19:58] Misschien wil jij wat aanvullen uit de praktijk.

[0:20:03] Ja.

[0:20:05] Daarnet werd natuurlijk al gevraagd is een extra wet de oplossing?

[0:20:10] Dat durf ik niet te zeggen.

[0:20:12] Ik ben ook geen jurist.

[0:20:14] Wat ik zie in praktijk is vaak er worden wetten gemaakt, maar die werken niet uit voor inwoners zoals de bedoeling is.

[0:20:22] Zoals de AVG dient natuurlijk tot doel

[0:20:26] dat we onze privacy hebben, maar hoe het landt bij mensen is dat die op diverse wijze geïnterpreteerd wordt, waardoor inderdaad angst ontstaat om actie te ondernemen als mensen in gevaar zijn, omdat je je als individu voor een tuchtrechter zou moeten kunnen verantwoorden, of omdat je als organisatie door een inwoner aangesproken wordt op de informatie die je hebt gedeeld.

[0:20:55] Veel wetgeving verlampt uiteindelijk hulpverlening.

[0:21:01] Dus een extra wet, nee, maar een betere uitleg van de wet die minder multi-interpretabel is bij hulpverleners, dat zou al veel meer helpen.

[0:21:12] En als ik nog ergens op terug mag komen, mevrouw Becker, u vroeg, als ik bij gemeenten kom, dan vraag ik welke wethouder is hier verantwoordelijk voor vrouwenveiligheid?

[0:21:22] Ik denk ten eerste dat kan nooit één wethouder zijn.

[0:21:26] Dat zou altijd een burgemeester en een wethouder moeten zijn vanuit veiligheid en vanuit sociaal domein.

[0:21:32] En het mooiste zou natuurlijk zijn als elke wethouder zou zeggen ik ben hier verantwoordelijk voor, want het beslaat zoveel velden in een gemeente ook alleen al.

[0:21:43] Maar dat toont ook weer aan hoe ingewikkeld dit probleem natuurlijk is om op te lossen, omdat we dat met z'n allen zouden moeten doen.

[0:21:55] Dank u wel.

[0:21:57] Dan wil ik het woord geven aan mevrouw Tsigaei.

[0:21:59] Ja, dank u wel, voorzitter.

[0:22:02] Op de...

[0:22:03] Excuses trouwens dat ik wat later was, ik had een probleem met de OV.

[0:22:07] Op een van de laatste sheets stond eventueel aanvullende middelen.

[0:22:13] Kunt u iets zeggen over of er genoeg middelen nu zijn voor de bestrijding van femicide en ook hoe u daarnaar kijkt in aanloop naar het rafijnjaar wat er ook voor het gemeentefonds aan zit te komen?

[0:22:34] Ja, dank u wel voor uw vraag en het antwoord is helaas vrij eenvoudig daarop.

[0:22:42] Er zijn niet voldoende middelen en dat heeft ermee te maken om een stukje de systematiek in te gaan.

[0:22:46] De meeste middelen rond geweld en afhankelijkheidsrelatie waar ook de gemeentelijke aanpak tegen femicide in zit, zit in de destralisatieuitkering vrouwenopvang.

[0:22:56] Die destralisatieuitkering die groeit

[0:22:59] al jaren nauwelijks, zeg maar, gewoon alleen reguliert, terwijl als je kijkt wat de groei de laatste jaren is geweest van bijvoorbeeld Veilig Thuis, in een aantal meldingen, in een aantal advieszaken, als je ziet wat de groei is van het CSG, je ziet ook verschillende hele positieve initiatieven, zelfs Philomeno die we hebben opgepakt, dus je, en dit, en de middelen zijn niet meegegroeid,

[0:23:24] En daarom noemde ik net ook, wat je dan krijgt is als er op een bepaald niveau niet geprioriteerd wordt, dus landelijk wordt dus ook niet geprioriteerd, dan worden er op lager niveau's geprioriteerd.

[0:23:35] En het meeste worden daar de uitvoerende partijen mee geraakt, dus de professionals als eerste met een wachtlijst en vervolgens de instellingen en vervolgens de gemeente.

[0:23:44] En wij zien ook dat onze leden daar hele verschillende keuzes daarom in maken, omdat ze niet anders kunnen.

[0:23:49] Dus degene waar wat meer ruimte en aandacht is, gaat het wel doen, de ander niet.

[0:23:53] En dat is ook een ongewenst effect.

[0:23:54] Dus wij zeggen, ga met die vereenvoudiging ook in één keer een vereenvoudiging realiseren op de werkwijze.

[0:24:04] en realiseer dan ook de vereenvoudiging op je financiering en doe dat ook een-op-een.

[0:24:09] Kijk, vandaag had ik nog een heel praktisch voorbeeld.

[0:24:12] Gelukkig zijn we bezig met de implementatie van de Europese richtlijn geweld tegen vrouwen.

[0:24:18] En dan zie je in onze contacten met de ambtelijke contacten, ook met het Rijk, dat ze heel snel gezegd worden, ja, we hebben al CSG, dus wij voldoen eraan en klaar en we gaan door.

[0:24:26] En dat is ook wel een meer politieke oproep aan u,

[0:24:31] Op het moment dat we met elkaar als maatschappij zeggen, dit vinden we heel belangrijk, moet je het ook waarmaken.

[0:24:37] En moet je niet de druk in de praktijk leggen om de druk erop te zetten.

[0:24:44] Dank u wel.

[0:24:46] Mevrouw van der Werff.

[0:24:48] Dank voor uw komst en toelichting vanochtend.

[0:24:52] Ik had een vraag over wat hier ook heel expliciet werd gemarkeerd, die mandaatrol voor die coördinator.

[0:25:01] En ik moest eigenlijk ook even denken aan een soortgelijke casus in het sociaal termijn, de verschrikkelijke kindermishandeling in Stadskanaal afgelopen weekend.

[0:25:11] En wat er dan in de nasleep afgelopen dagen ook weer nieuws werd over hoe schakels zijn gemist, hoe dat hele estafettenmodel en de jeugdzorg niet functioneert, hoe lang het duurt.

[0:25:23] Dat gaat hier natuurlijk wellicht op een ander niveau, maar ook deels mis.

[0:25:28] Wat zou die coördinator nou moeten doen om enerzijds die lokale verschillen op te lossen die er zijn?

[0:25:35] Maar ook ervoor te zorgen dat er de juiste risicotaxatie moet worden gemaakt.

[0:25:42] De politie moet dit even weten.

[0:25:45] Het was ook heel vreemd, als het nieuws klopt wat ik daarover heb gelezen, dat de politie pas hoorde van die mishandeling uit de krant.

[0:25:55] Hoe kan het nou dat er al vijftien maanden een dergelijke melding bekend is en er dan vervolgens wordt gezegd, dat is gek, we moeten even achter die twee dames aan.

[0:26:05] En dat gebeurt natuurlijk op heel veel vlakken.

[0:26:09] of de risico-inschatting wordt wel goed gemaakt, maar het wordt niet doorgegeven.

[0:26:13] Dus daar zitten heel veel zwakke schakels waar ik me zorgen over maak en waarvan ik heel benieuwd ben wat jullie zeggen, wat die coördinator zou moeten doen om dat bij elkaar te vegen.

[0:26:29] Wie van het comité mag ik het woord geven?

[0:26:32] Mevrouw Lammers.

[0:26:34] Dank u wel voor uw vraag en ik denk dat uw zorgen heel invoelbaar zijn.

[0:26:41] Wat ik het stelsel en daarmee de slachtoffers zou gunnen, is dat de coördinator een rol neemt in het samen met ons als gemeente en VNG het overzicht creëren van dat hele stelsel en daar met als doel een

[0:26:57] een eenvoudiger stelsel creëren, waardoor die dubbelingen, en met name als je het hebt over signalering, risicotaxatie en regie, om dat meer eenduidiger, landelijk eenduidiger te maken, maar ook domeinoverstijgend.

[0:27:13] Dus hetgeen wat u net aangeeft, hoe kan het nou dat de politie daar niet van weet, die parallele processen die naast elkaar lopen, om daarmee meer eenduidigheid te creëren.

[0:27:29] Als u maar toestaat, voorzitter.

[0:27:33] En dat hoeft niet nu.

[0:27:34] Het kan ook dat u straks met elkaar een kop koffie drinkt en denkt, oh, wacht, zo zouden ze dat moeten doen.

[0:27:39] Weet ons dan ook vooral te vinden.

[0:27:40] Maar als u hele concrete suggesties heeft.

[0:27:44] van op welke laagjes of op welke momenten zou je dingen aan elkaar kunnen verbinden of zou dat nu al juridisch mogelijk zijn zonder dat wij weer een wet moeten gaan bedenken en is er binnen het herderen kader misschien al heel veel mogelijk wat niet maximaal benut wordt.

[0:28:00] Ook dat gebeurt vaak.

[0:28:02] Daar ben ik zeer in geïnteresseerd.

[0:28:06] We willen heel graag intensief optrekken bij het actieplan dat wordt opgesteld en bieden ook onze ondersteuning en hulp aan om daar antwoord aan te bieden.

[0:28:21] Ja, ik kan nog één aanvulling hierop geven.

[0:28:25] Kijk, dat is ook waarom we al als overheid met elkaar zes jaar en ook met uitvoering bezig zijn met het toekomstscenario kind- en gezinsbescherming.

[0:28:33] En dat moet de totale aanpak vatten, want één ding wat in ieder geval speelt, kijk een aantal dingen rond

[0:28:39] Het vreselijke voorval in Stadskanaal, wat u aanhaalt, dat is natuurlijk meer, moeten de feiten nog op tafel komen, dus daar kunnen wij natuurlijk ook geen antwoord op geven, dat begrijpt u.

[0:28:48] Maar een van de dingen die we in de breedte altijd zien, is dat er teveel instanties

[0:28:55] ...naast elkaar werken.

[0:28:56] En in de toekomst scenario hebben we ook al echt gezegd... ...we zouden naar één regionaal veiligheidsstil moeten... ...want nu werken we in een estafette waar we achter elkaar werken.

[0:29:05] En op het moment dat je in een estafette werkt... ...elke keer als er informatie van A naar B moet, kan dat fout gaan.

[0:29:10] En dat kan vanwege privacyregels zoals gevraagd wordt... ...maar kan ook gewoon vanwege menselijke fouten... ...dat kan vanwege procedureregels.

[0:29:17] En daar is onze stelling... ...daar hebben we het stelsel veel te ingewikkeld mee gemaakt.

[0:29:21] Dus op het moment dat je vereenvoudigt in je organisatievorm, kan je ook... Ja, je hebt nooit 100%-scores hierop, hoe pijnlijk ook.

[0:29:29] Dat weet u ook.

[0:29:31] Maar dan voorkom je wel onnodige fouten, zeg maar.

[0:29:35] En dat is wel waar er best veel al ligt, waar we denk ik ook wel knopen kunnen doorakken.

[0:29:43] Het lastige van dit voorstel is dat dat niet binnen huidige wetten en regelgeving kan.

[0:29:47] Dit vraagt een vrij fundamentele wetgevingsaanpassing.

[0:29:54] Dank u wel.

[0:29:55] Dan kijk ik even naar de Kamerleden.

[0:29:58] En dan geef ik het woord aan mevrouw Becker.

[0:30:02] Ja, dank u wel, voorzitter.

[0:30:04] Heel veel dank voor deze ontzettend heldere toelichting en toch ook wel deze urgente oproep aan de politiek.

[0:30:10] En ook overigens goed nieuws wat u in uw eerste presentatie aangaf, dat wel het aantal meldingen en het feit dat we er met elkaar aandacht voor hebben,

[0:30:18] Dus het aantal meldingen en mensen die zeggen, hier is iets niet pluis bij mijzelf of in mijn omgeving, bij Veilig Thuis, dat dat toeneemt, is positief.

[0:30:26] En tegelijkertijd u zorgt dat u zegt, maar ik ben eigenlijk bang dat vervolgens de opvolging niet voldoende is.

[0:30:32] Ja, en dan krijgen misschien vrouwen het gevoel, er wordt niks mee gedaan, dus het heeft toch geen zin.

[0:30:38] Nou, dat zou natuurlijk verschrikkelijk zijn.

[0:30:40] Dus die urgentie denk ik dat we dit hier allemaal willen meenemen.

[0:30:43] Tegelijkertijd is het ministerie natuurlijk ook al een aantal jaar onderweg.

[0:30:46] Het is denk ik inmiddels twee jaar

[0:30:47] Twee zomers geleden werd een plan van aanpak voor femicide gepresenteerd.

[0:30:52] Hoe bent u daar nou bij betrokken door het ministerie?

[0:31:01] Eigenlijk zijn we er heel nauw bij betrokken geweest en hebben wij intensief meegelezen.

[0:31:08] Is de achterban ook goed op meegenomen?

[0:31:10] En dat betekent het Centrum Gemeente Vrouwenopvang en ook de wethouders van het Centrum Gemeente Vrouwenopvang.

[0:31:17] En een belangrijke, wat ik heel mooi vind en ook een belangrijke boodschap was destijds, is om niet, om me aan te sluiten bij

[0:31:25] huidige structuren en initiatieven om niet te stapelen, om niet gemeenten helemaal weer met nieuwe initiatieven te belasten, zodat zij hetgeen wat zij al goed doen kunnen verstevigen en hetgeen wat zij nog nodig hebben om dat toe te voegen.

[0:31:47] En zegt u daarbij eigenlijk ook, als u zo betrokken ook bent geweest bij wat er nu op papier staat, het is eigenlijk grotendeels inmiddels ook vertaald in het regeerakkoord, zegt u dan ook eigenlijk wat er op papier staat, dat is voldoende, maar dat moet nu wel gebeuren?

[0:32:00] Of moet er nog daarbovenop iets nieuws of iets anders gebeuren?

[0:32:05] Ik denk dat er heel veel moois ligt en ik denk niet dat er wat bovenop moet.

[0:32:11] Nee.

[0:32:15] Dank u.

[0:32:16] Meneer Lagerwerf, wilt u daar nog wat aan toevoegen?

[0:32:20] Een kleine opmerking, maar dat is meer in lijn met wat we net ook bespraken.

[0:32:24] Ik denk dat we best wel met elkaar, en daar voelen we ook heel veel gemeenschappelijkheid, ook met de Rijksoverheid, hier heel hard en constructief aan werken.

[0:32:36] Wij raakten natuurlijk in deze presentatie een aantal meer fundamentele vraagstukken aan.

[0:32:41] Hoe ik het zie is dat we nu in deze twee jaar, maar ook in de tijd ervoor, binnen het huidige systeem zoveel mogelijk aan het verbeteren en maximaliseren zijn, maar dat wij aan de grenzen van het huidige systeem aan het lopen zijn.

[0:32:56] En dat begint eerst met het fundament van het systeem en de vereenvoudiging.

[0:33:00] En dan pas het hele gesprek over de randvoorwaarden.

[0:33:04] Hoeveel plekken heb je?

[0:33:04] Heb je personeel?

[0:33:05] Heb je geld?

[0:33:06] Heb je middelen?

[0:33:07] Hoeveel vrijheid hebben gemeenten daarin?

[0:33:09] Dus dat is, denk ik, de nuance in dit gesprek.

[0:33:13] Dus binnen wat we nu hebben, wordt er heel hard door iedereen gewerkt.

[0:33:16] Zowel op rijksniveau, gemeentenniveau, maar zeker ook in de uitvoering.

[0:33:20] ...is er heel veel ruimte geweest de afgelopen jaren voor echt mooie initiatieven.

[0:33:24] Dat ligt ook aan de initiatieven zelf.

[0:33:26] Als ik zie hoe in tien jaar tijd de CSG's zijn opgekomen... ...dan mogen we als maatschappij denk ik echt heel dankbaar voor zijn.

[0:33:33] Maar het is nu wel een moment waarin wij als gemeente zeggen... ...we hebben ook veel gestapeld en we zijn bang dat we de keten aan het overbelasten zijn.

[0:33:49] Dank u.

[0:33:50] Mevrouw Armoed is even afwezig.

[0:33:53] Geef ik graag het woord aan mevrouw Tugay als u nog een vraag heeft.

[0:33:56] Ja, voorzitter.

[0:33:57] Ik moet heel eerlijk zeggen dat ik geen verdere vragen heb, maar dat komt omdat ik mijn collega Mütleur hier vervang.

[0:34:02] Dus ik zit hier ook vooral om even de belangrijke dingen voor haar op te schrijven.

[0:34:06] Maar ik ben geen expert, maar ik heb wel veel geleerd.

[0:34:09] Dus dank daarvoor.

[0:34:12] Dus ik heb niet nog een vraag.

[0:34:14] Dan mevrouw van der Werff.

[0:34:17] Ja, voorzitter, heel veel dank voor jullie toelichting en goede suggesties.

[0:34:22] Ik vroeg mij zelf nog af, zijn er, los van de regels en wetgeving die we allemaal altijd een beetje verplicht bestuderen, ook nog verwonderingen van jullie kant?

[0:34:34] Van, hé, hier is eigenlijk een hele simpele huis-, tuin- en keukenoplossing voor,

[0:34:39] Je zou in een ander domein iets kunnen beleggen of waarom pakken we dit zo aan?

[0:34:48] Dus ik zou ook vooral willen vragen, zijn er nog een beetje wildcards die hier op tafel gegooid kunnen worden, voorzitter?

[0:35:01] Mevrouw Kramer.

[0:35:03] Ik verwonder mij dagelijks, maar dat is te lang om hier te bespreken.

[0:35:11] We hebben het hier in het voorgesprek over gehad.

[0:35:16] Het probleem dat uiteindelijk eindigt in geweld door mannen tegen vrouwen, dat begint niet op het gebied waar ik mijn beleid maak.

[0:35:27] De preventie daarvan ligt zoveel eerder in de samenleving

[0:35:31] bij jeugd en onderwijs, bij lesprogramma's over gendergelijkheid, bij economische gelijkheid.

[0:35:40] Dus dat is geen wildcard of quick fix, maar als we dit probleem echt integraal willen oplossen, dan moeten we zorgen dat het uit, wat ik dan zeg, het kleine clubje beleidsmakers voor de aanpak GIA wordt getrokken.

[0:35:59] en als veel breder probleem wordt ervaren en dus in de preventiekant al op het onderwijs wordt aangepakt in de vorm van hoe gaan we met elkaar om?

[0:36:13] Hoe gaan mannen en vrouwen met elkaar om?

[0:36:15] Wat is de voedingsbodem voor dit probleem van geweld door mannen tegen vrouwen?

[0:36:21] Dat ligt niet helemaal aan het einde als er al heel veel geweldse incidenten tussen partners zijn geweest of in een huishouden.

[0:36:29] Dat start veel eerder.

[0:36:35] Dank u wel.

[0:36:36] Wilt u daar nog iets aan toevoegen?

[0:36:38] Nee?

[0:36:39] Dan kijk ik nog even naar... Een mooie suggestie, waarvoor dank.

[0:36:47] Ja, we hebben ze nu hier, hè?

[0:36:49] We hebben ze nu hier.

[0:36:52] Ja, want ik wil toch wel even... Toch nog wil ik even een beetje doorboren op waar u hiervoor zit.

[0:36:58] Van hard gewerkt aan een plan van aanpak.

[0:37:00] En daar staat ook al heel veel op papier.

[0:37:02] Daar speelt de nationaal coördinator een rol in.

[0:37:05] Er moeten een aantal wetswijzigingen komen, wat fundamenteler.

[0:37:08] Strafbaar stellen van psychisch geweld, Claire's Law, dat soort dingen.

[0:37:12] Dat zit allemaal wel in het plan van aanpak.

[0:37:14] Daar zit ook in...

[0:37:15] een herbezinning op Veilig Thuis, maar wat daar natuurlijk nog niet in zit, is een schets voor echt nieuwe wetgeving.

[0:37:25] Terwijl ik ook, de heer Lagerwerf, heel duidelijk hoor zeggen, binnen de huidige kaders kunnen we heel hard werken, maar eigenlijk is er een vereenvoudiging in wet- en regelgeving nodig.

[0:37:36] En dan ben ik zo benieuwd, liggen die ideeën die daar vanuit de gemeentelijke praktijk over bestaan,

[0:37:41] Liggen die op het ministerie en wordt daaraan gewerkt?

[0:37:44] Of is men eigenlijk nog zo druk met, nou ja, gewoon eerst die andere dingen uit het plan van aanpak, dat dit nog niet in de uitvoeringsfase zit van het op papier zetten?

[0:37:59] Oh ja en als ik dan toch voorzitter misschien ook is er is ook duidelijk dan bij u bijvoorbeeld waar hebben burgemeesters behoefte aan in bevoegdheden.

[0:38:08] Als je zou dat helpen om daar inzicht in te hebben.

[0:38:15] Dank u wel voor uw mooie vraag en ook best wel een moeilijke vraag, moet ik heel eerlijk zeggen.

[0:38:19] Ik ga me proberen te beantwoorden voor de burgemeesbevoegdheid, kijk eens naar mijn collega Sylvia.

[0:38:26] Er ligt eigenlijk ook best wel veel, ook op het ministerie, al aan ideeën over de vereenvoudiging.

[0:38:36] En hij is ook niet nieuw.

[0:38:37] En dat was het programma.

[0:38:39] En dat was het lastige met het programma Toekomst, Sneeuw, Kind en Gezinsbescherming.

[0:38:42] Ook omdat met het woord kind begint denkt iedereen dat het alleen over de vereenvoudiging van de jeugdbeschermingsketen gaat.

[0:38:47] Maar dit gaat over de vereenvoudiging van de brede aanpak van huiselijk geweld en kindermishandeling.

[0:38:55] Dus gericht op vrouwen, gericht op kinderen, ook gericht op mannen als dat voorkomt.

[0:39:00] Dus voor iedereen die in een kwetsbare situatie

[0:39:02] We zien dat al in 2020 zijn daar de eerste contouren van opgeschreven.

[0:39:12] We zien dat het een spannend programma is, juist omdat het vrij fundamentele wetgeving vraagt.

[0:39:18] Nu, mede omdat het niet in het coalitieakkoord financiële dekking was, is er nog niet een start kunnen maken met wettelijke aanpassingen, zeg maar.

[0:39:27] Dus de keuze die nu gemaakt is, we gaan nog twee jaar intensiveren op de

[0:39:32] praktijktoetsing, want er is heel veel praktijktoetsing ook geweest, dus er zijn vele pilots, wat de proeftuin heet, in het land geweest, waar dus professionals van veilig thuis, van jeugdbeschermingsorganisaties,

[0:39:46] hebben samengewerkt.

[0:39:49] En ja, dat werkt vrij goed.

[0:39:52] Ik refereer natuurlijk ook aan het programma Samen Op en Acuut, wat heel aanpalend daaraan werkt, waarin je weer meer zegt, we gaan met de strafrechtketen en Veilig Thuis samenwerken om acuut in te grijpen met de 24-7-voorziening.

[0:40:06] Kijk, wat we wel zien, en dat was eigenlijk het appel, er wordt heel veel gewerkt, maar dan wordt er nog steeds heel veel snippet gewerkt.

[0:40:13] Dus het zijn twee ministeries, meerdere bewindspersonen met bevoegdheden, verschillende wettelijke kaders, en dan is het wettelijke kader dus op dat moment niet alleen belemmerend voor de uitvoering in de praktijk, waar we vrij veel over gezegd hebben tot nu toe, maar hij is op een gegeven moment ook belemmerend voor uw werk, maar ook het werk van ambtenaren in het Haagse.

[0:40:31] Want, ja, wat gebeurt er dan?

[0:40:32] Iedereen zit met een verschillende opdracht.

[0:40:34] ...probeert dat met elkaar te verbinden.

[0:40:37] En dat was ook waarom ons appel op de coördinator zo groot is.

[0:40:41] Onze angst is namelijk dat die coördinator weer het volgende... ...ik zeg het expres even heel onnabielig, maar het volgende labmiddel gaat worden.

[0:40:47] Dus iemand die gaat praten als een labmiddel, dat zien we heel vaak... ...maar alle losstaande programma's en initiatieven laten we gewoon bestaan... ...en dan is het een soort nietje door allerlei initiatieven, terwijl...

[0:41:00] Onze inschatting is, ook vanuit de gemeentelijke praktijk, dit is zo'n belangrijk onderwerp, iedereen wil dit ook, maakt dan die coördinator ook zo belangrijk en dat bedoelden we met het woord met mandaat, maar dat is natuurlijk niet makkelijk.

[0:41:13] Wij kunnen dat makkelijk zeggen, want dat vraagt heel veel tot aan militaire bevoegdheden, hoe ga je daarmee om?

[0:41:18] Maar dat is het appel wat we daarin doen en ook een beetje een schets van wat we nou tegenkomen en hoe het komt dat er wel heel hard gewerkt wordt en op onderdelen veel resultaten worden bereikt.

[0:41:30] maar dat de optelsom nog onvoldoende is.

[0:41:33] En dan zie je dat wij soms ook versnipperd zijn, ook gewoon even eerlijk zijn.

[0:41:38] Dan moet ik naar mijn collega van veiligheid kijken voor de burgemeesbevoegdheden.

[0:41:53] Dank je wel.

[0:41:54] Wel versnipperd, maar we werken wel heel goed samen, dus dat is heel fijn.

[0:41:59] Burgemeesters hebben zeker behoefte aan bevoegdheden.

[0:42:03] Ik stel ook vaak de vraag, waar liggen mijn bevoegdheden?

[0:42:06] Tot hoever kan ik gaan?

[0:42:07] Bij welk signaal kan ik welk bevoegdheid inzetten?

[0:42:11] Sinds dit jaar is het landelijk verbetertraject voor tijdelijk huisverbod gestart in opdracht van het ministerie van Justitie en Veiligheid.

[0:42:18] Dat bestaat eigenlijk uit vier deeltrajecten.

[0:42:22] Eén deeltraject zijn vier pilots in vier gemeenten.

[0:42:27] Daar gaan ze echt bepaalde principes toetsen.

[0:42:30] Gaan ze ook kijken waar de verbeterpunten liggen.

[0:42:34] Een ander deeltraject is welke aanvullende bestuursrechtelijke maatregelen er nog meer nodig zijn.

[0:42:40] Want het tijdelijk huisverbod kent ook zo zijn grenzen.

[0:42:44] Hebben burgemeesters eigenlijk niet veel meer nodig dan dat om echt hun regie te pakken in het geheel.

[0:42:51] Het derde is, ze willen ook concrete aanbevelingen doen voor wetswijzigingen.

[0:42:55] Dus het kan dus zijn dat er echt wetswijzigingen gaan komen.

[0:43:01] En als laatste willen ze ook een handreiking maken voor professionals en voor bestuurders op basis van alles wat zij leren in dit traject.

[0:43:08] Dus dat betekent ook dat er echt gekeken gaat worden naar wat zijn de bevoegdheden van burgemeesters en van professionals op allerlei bestuursrechtelijke maatregelen.

[0:43:22] Mag ik iets aanvullen?

[0:43:22] Mevrouw Kramer.

[0:43:24] Los van de bevoegdheden voor burgemeesters merk ik zelf in het werkveld dat de middelen die je hebt om plegers van geweld in afhankelijkheidsrelaties te beperken, die zijn heel beperkt.

[0:43:42] Er is heel veel voor slachtoffers.

[0:43:44] Maar goed, dat is versnipperd onder heel veel organisaties.

[0:43:47] Maar wat er uiteindelijk voor plegers is,

[0:43:51] In het vrijwillig kader weinig en bovendien moet je iemand daar naartoe bewegen.

[0:43:56] Dus dan komen we uit in het gedwongen kader, maar dan moet een pleger een dader zijn die veroordeeld is.

[0:44:02] Dat bemoeilijkt het echt om geweld structureel te stoppen.

[0:44:09] Dank u wel.

[0:44:12] Mevrouw van der Werff had nog een toegevoegde en dan geef ik zo even het woord aan mevrouw Armoed.

[0:44:17] Ja, dank u wel, voorzitter.

[0:44:19] En ik haakte even aan op wat de heer Lagenwerf zei over de zwaarte van die coördinator.

[0:44:25] En dan grijp ik ook weer even terug naar het voorbeeld Stadskanaal, omdat het dat fijn concreet maakte.

[0:44:29] Er was een discussie over op televisie en toen suggereerde iemand, ik geloof van de stichting Werkende Ouders,

[0:44:36] Een belangrijke reden waarom dit elke keer misgaat is omdat er geen gezinsbeleid meer wordt gevoerd in Nederland en er is geen bewindspersoon die dit coördineert, omdat eigenlijk al dit soort problemen continu tussen minstens twee of drie ministeries invallen, soms vijf.

[0:44:51] Ik ben het zeer eens met uw pleidooi voor een zwaardere rol voor die coördinator en ik ga je niet even voorstellen, hé, zullen we een extra minister installeren, maar ik ben wel benieuwd naar uw eerlijke antwoord en analyse daarvan, want misschien is het wel helemaal niet nodig als je die coördinator op een goede manier instelt, maar in de bestuurlijke structuur van Nederland, zou dat in de toekomst nodig zijn of niet?

[0:45:23] Ja, en dank u wel voor uw vraag.

[0:45:24] Het eerlijke antwoord is, als VNG pleiten wij al best wel lang voor één minister voor gezins- en jeugdzaken.

[0:45:35] Daar ga ik wel iets aan toevoegen.

[0:45:36] Er zit natuurlijk altijd een grens aan hoe breed dat kan, want er zit ook een discussie achter die vandaag niet zo erg aan bod komt, maar van zijn we niet te veel los

[0:45:49] ...problemen van jeugd aan het problematiseren... ...van hoe wij het onderwijs organiseren.

[0:45:54] Dus die discussie zit daar ook nog helemaal achter.

[0:45:57] Ik denk dat uw vraag, maar anders hoor ik graag de verduidelijking... ...ook wel echt gaat over het punt van, ja, hoe gaan we er... ...bij Stadskanaal, bij situaties van onveiligheid... ...waar hulp geboden moet worden, hoe gaan we daarmee om?

[0:46:10] En daar zie je in ieder geval, wij zien het vanaf 2015... ...maar je ziet in heel veel onderzoeken dat het voor 2015 ook zo was.

[0:46:17] Je ziet best wel...

[0:46:18] dat het moeilijk is om veiligheidsdomein en zorgdomein heel goed bij elkaar te krijgen.

[0:46:25] En daarom noemde ik al een aantal voorbeelden en dat zit ook wel in de landelijke constellatie dat je echt twee ministeries hebt met andere wettelijke kaders en andere opdrachten en ook een andere bril.

[0:46:36] Dus zie je bijvoorbeeld een pleger als iemand die hulp nodig heeft of zie je een pleger als iemand die zijn straf verdient.

[0:46:45] En daarom vul ik ook wel heel erg aan wat mijn collega net zei.

[0:46:49] Je ziet dan vervolgens in de uitwerking dat je in zorg best wel wat kan doen, maar in veiligheid niet.

[0:46:54] Dus je kan dan ook de pleger.

[0:46:56] En in de diverse programma's is dit wel de rode lijn die we continu willen bereiken.

[0:47:01] Namelijk, we zien van alles wat we op zorg doen en of dat nou

[0:47:04] Bijvoorbeeld loverboy-problemen zijn natuurlijk heel schrikbarend dat we die soms...

[0:47:12] ...in het verleden in ieder geval, nu gelukkig wat minder... ...in instellingen zetten waar we de deur dicht deden om hen te beschermen... ...terwijl we denken, ja, als maatschappij willen we natuurlijk niet... ...hen achter slot en grendel zetten om ze zo te beschermen... ...maar we willen de daders bij ze wegkrijgen.

[0:47:24] En die problematiek, die is bij zorg en veiligheid... ...dus bij pleger en slachtoffer, die is daar heel groot.

[0:47:30] Dus ik zou eigenlijk met...

[0:47:32] Het is een vrij ruim antwoord.

[0:47:34] Dus ik eens dat je...

[0:47:36] Eenheid op gezin, maar met de code NATO zien wij ook wel echt als...

[0:47:40] Integraliteit tussen het justitiële deel en het volksgezondheidsdeel.

[0:47:55] Ja, dank.

[0:47:57] Ik hoor weleens verhalen over mensen of vrouwen die in het ene deel van Nederland wonen, die specifiek bellen naar een hulpverlening bijvoorbeeld aan een totaal andere kant van Nederland.

[0:48:11] En ik vroeg me af of jullie de huidige verdeling van middelen tussen centrum, gemeente, regio, gemeente nog

[0:48:19] passend vinden bij de feitelijke problematiek en feitelijke spreiding van de problemen in Nederland?

[0:48:31] Dank u wel voor uw vraag.

[0:48:32] Ik ga hem op hoofdlijnen proberen te beantwoorden en dan ga ik naar rechts kijken, want dat zag u al een beetje in mijn non-verbale communicatie.

[0:48:42] Ja, kijk, hier is het natuurlijk een spanningsveld.

[0:48:44] Want als ik uw vraag goed begrijp, zegt u ook, zou dat niet centraler georganiseerd moeten worden dan op centrumgemeentenniveau, want dan kan je ook... dan heb je de toegankelijkheid van zorg breder geregeld dan alleen in je eigen regio.

[0:48:58] Ja, daar zit een enorm spanningsveld op, omdat we bij heel veel dingen zien we juist dat...

[0:49:04] ...hulp bieden in de eigen omgeving en ook omdat je juist in de context hulp moet bieden... ...en dat was een van de gedachtengangen ook achter de industrialisatie, dat dat heel goed werkt.

[0:49:13] Er is natuurlijk één heel groot voorbeeld, en daar hebben we het juist vandaag over, waar je dat niet wil... ...als de afstand tussen de pleger en het slachtoffer groot moet zijn, en zeker in de vrouwenomvang.

[0:49:25] Mijn beeld, maar daarvoor ga ik dus naar rechts kijken, is dat dat tussen centrum en gemeente best goed geregeld is.

[0:49:31] Maar ik kijk even naar Lotte of Leila daarvoor.

[0:49:40] Ik sluit me helemaal aan bij wat meneer Lagerwerf zei.

[0:49:45] Als de veiligheid ertoe laat, is het het allerbelangrijkste dat mensen juist in hun eigen omgeving kunnen blijven.

[0:49:52] Zeker als er kinderen betrokken zijn.

[0:49:54] Je wil niet dat kinderen moeten verhuizen en van school moeten wisselen.

[0:50:01] Ik denk dat spreiding van vrouwenopvanglocaties heel zinvol is.

[0:50:07] Ook omdat als je deze voorziening in je centrumgemeente hebt, vrouwen verblijven daar een tijd en die willen daarna graag uitstromen op die plek waar ze opgevangen hebben gezeten.

[0:50:20] Want daar zijn ze dan opnieuw geworteld als ze wel...

[0:50:23] bovenregionaal worden geplaatst.

[0:50:25] Dat betekent voor een centrumregio dat je nieuwe inwoners erbij krijgt die ook weer gebruik gaan maken van je lokale voorzieningen.

[0:50:33] Vaak natuurlijk een stukje schuldhulpverlening, een stukje jeugdzorg.

[0:50:37] Wie weet wat er nog meer in het pakket zit.

[0:50:40] Waardoor hoe we het nu verdeeld hebben, dat lijkt mij solidair.

[0:50:51] Is daarmee uw vraag beantwoord?

[0:50:53] Want ik kan me ook voorstellen dat u bedoelt dat zij in een andere regio hulp zoeken omdat daar de hulp volgens hen passender is.

[0:51:03] Klopt dat?

[0:51:04] Ik weet niet of de gedachte daarachter is dat het passender is, maar ik kan me wel voorstellen dat er grote verschillen zijn tussen regio's.

[0:51:14] Terwijl je natuurlijk wil dat het niet afhankelijk is van waar je woont, hoe goed je geholpen wordt.

[0:51:19] Ik vroeg me af of jullie dat herkennen, want ik denk inderdaad dat het beter is dat je juist in de regio waar je woont goed geholpen wordt.

[0:51:30] We herkennen terdege dat er verschillen zijn in de regio's.

[0:51:37] Dat hebben we in het begin van onze presentatie ook al aangegeven.

[0:51:43] Wat ik nu erg terug hoor, wanneer ik met de achterban spreek, is dat in het keuzes maken in schaarste, dat gemeenten dus andere keuzes maken.

[0:51:53] Dus het financieren van wettelijke taken.

[0:51:56] Dat moeten we, zeg maar.

[0:52:02] Maar of de ene gemeente dan inzet op OR, of het slachtofferdevice, of veiligheid voorop.

[0:52:08] Ja, daar ga je die verschillen tegenkomen.

[0:52:11] En dat ligt er ook in aan de versnippering van financiering.

[0:52:13] Want we hebben het over die duurvolmiddelen gehad, over de specifieke uitkeringen.

[0:52:18] En dan die algemene uitkering.

[0:52:20] Ja, daarvoor kiest de ene gemeente... Nou, ik stop het in het één en de andere gemeente zegt ik stop het in het ander en zo.

[0:52:26] Er zijn inderdaad grote regionale verschillen.

[0:52:33] Dank u wel.

[0:52:34] Dan kijken we even naar de Kamerleden of er nog afrondende vragen zijn.

[0:52:39] We zitten bijna aan het einde.

[0:52:41] Mevrouw Bekker.

[0:52:42] Ik zou nog wel iets van een informatieverzoek willen doen, misschien dat het nu kan, maar misschien ook later.

[0:52:47] Meneer Lagerwerf gaf aan dat eigenlijk vanwege financiële overwegingen rondom het toekomstscenario nog twee jaar langer wordt doorgewerkt op de manier zoals dat nu gebeurt, terwijl als er wel middelen zouden zijn, je sneller eigenlijk tot een nieuwe werkwijze zou kunnen komen.

[0:53:02] Ik ben wel benieuwd of u inzicht kunt geven aan ons hoe dat werkt, want ik kan me ook voorstellen dat niet altijd betekent met een nieuw systeem gaan werken dat er ook meer geld nodig is, want dat wordt ook efficiënter.

[0:53:16] Dus zijn er dan becijferingen waar wij inzicht in kunnen krijgen in wat er volgens de VNG nodig zou zijn om dit dan zeller te doen?

[0:53:25] Ja, dank u wel voor uw vraag.

[0:53:29] We zullen het op papier toesturen, want daar heeft u meer aan dan anders.

[0:53:31] Als ik de hoofdlijnen nu zeg, maar om al een paar hoofdlijnen te benoemen, die middelen gingen...

[0:53:37] Dat waren incidentele middelen, dus het waren geen structurele middelen.

[0:53:40] Dat ging over transitie.

[0:53:42] En we... Omdat...

[0:53:45] Het is best een grote vereenvoudiging die we voorstellen.

[0:53:47] Dus grote onderdelen van veilig thuis, gecertificeerde instellingen,

[0:53:52] Zullen worden samengevoegd en die transitie kost natuurlijk geld, dus dat gaat gewoon over organisatorische kosten en die zijn becijferd, maar die zullen we ook met u delen en omdat dat er nu niet is, is gezegd, nou we gaan eigenlijk binnen het huidige wettelijk kader nog twee jaar doorwerken en we hopen na twee jaar dan nogmaal met een case naar bestuur en eventueel politiek te kunnen gaan.

[0:54:18] Mooi, dank.

[0:54:20] Ik kan nog even in aanvulling melden dat de PowerPoint-presentatie na afloop met de leden van de Kamer gedeeld zal worden.

[0:54:30] Ik denk dat wij aan het einde zijn gekomen van deze technische briefing.

[0:54:33] Ik wil het comité van VNG heel hartelijk danken voor uw komst en de Kamerleden voor hun aanwezigheid.

[0:54:40] Dan sluit ik deze technische briefing af.

[0:54:43] Dank u wel.