Toelichting op het advies van de commissie voor de Rijksuitgaven over de dechargeverlening

[0:00:01] voor de toelichting op het advies van de Commissie voor de Rijksuitgaven over de de-chargeverlening.

[0:00:10] U heeft het woord.

[0:00:13] Dank, voorzitter.

[0:00:14] We gaan straks onder agendapunt 23 stemmen over de brief van de Commissie voor de Rijksuitgaven over de de-chargeverlening.

[0:00:22] Het is een eer dit advies voor het eerst plenair te mogen toelichten.

[0:00:25] De procedure voor de de-chargeverlening is sinds 2001 expliciet in de Comptabiliteitswet vastgelegd, maar gaat al langer terug en is een belangrijk instrument van de Kamer.

[0:00:36] Bij het verlenen van de-charge gaat het om de vraag of het parlement van oordeel is dat ministers hen aan het begin van een begrotingcyclus toegekende budgetten goed hebben beheerd.

[0:00:46] En het verlenen van décharge is daarmee het sluitstuk van de begrotingscyclus.

[0:00:51] We ontheffen ministers van hun verantwoordelijkheid voor het financieel beheer waarover zij zich in de jaarverslagen hebben verantwoord.

[0:00:59] Voorzitter, dan de inhoud.

[0:01:00] De Algemene Rekenkamer heeft de Rijksrekening van 2025 goedgekeurd, maar wel met een kantrekening.

[0:01:07] Dat komt vooral door omvangrijke fouten en onzekerheden bij defensie- en wajonguitkeringen en door onzekerheid over de volledigheid van belastinginkomsten.

[0:01:17] De Rekenkamer heeft ook onvolkomenheden in de bedrijfsvoering vastgesteld.

[0:01:22] Bij de behandeling van de jaarverslagen hebben commissies hier ook vragen over gesteld.

[0:01:26] De Kamer heeft bij Defensie en Financiën om concrete verbeterplannen gevraagd.

[0:01:31] Net als een jaar geleden heeft de Kamer aangedrongen op het verbeteren van het functioneren van de strafrechtketen.

[0:01:37] De Commissie heeft echter geen signalen ontvangen dat de déchargeverlening ten principale ter discussie is gesteld.

[0:01:45] En dus, gezien de diverse toezeggingen, adviseert de Commissie positief over de déchargeverlening.

[0:01:51] Met de kanttekening dat de behandeling van het jaarverslag van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap nog niet is afgerond.

[0:01:58] De Commissie adviseert dus dat besluit uit te stellen tot na de afronding van die behandeling.

[0:02:04] En voorzitter, verantwoording is niet alleen een sluitstuk, maar ook een startpunt om lessen te trekken over wat beter kan en beter moet.

[0:02:12] En met de jaarverslagen van het kabinet, de verantwoordingsonderzoeken, de hoogrisicolijst en het onderzoek naar evaluaties van de Rekenkamer en met de factsheets en de monitor Brede Welvaart van het CBS, biedt de verantwoording dit jaar daar ook goede bouwstenen voor.

[0:02:27] Het kabinet zet ook concrete stappen en voert mede op verzoek van deze Kamer enkele verbeteringen in de begroting door.

[0:02:36] In ons advies kijken we daarom ook kort vooruit en vragen we voor de begrotingsbehandeling dit najaar aandacht voor duidelijke doelen en resultaten, risico's en de beheersing daarvan.

[0:02:47] Twintig jaar geleden nam de eerste verantwoordingsrapporteur het woord.

[0:02:54] Dat bleek de start van een traditie waarin vertegenwoordigers van oppositiefracties en coalitiefracties gezamenlijk de controlerende taak van de Kamer ten opzichte van de regering hebben versterkt.

[0:03:05] Dit jaar hebben maar liefst achttien collega's als rapporteur de verantwoordingsstukken onderzocht.

[0:03:11] Hun bevindingen staan aan de basis van ons advies.

[0:03:15] Ik wil hen daarvoor namens de Commissie voor de Rijksuitgaven, maar ik vermoed namens alle collega's en ambtsgenoten daarvoor hartelijk dank.

[0:03:33] Dank u wel.