Politie

[0:00:00] Ik open de vergadering.

[0:00:08] Ik heet u van harte welkom, alle Kamerleden, bewindspersoon.

[0:00:12] Ik vraag ook de Kamerliden om aandacht.

[0:00:13] We gaan beginnen.

[0:00:18] Mevrouw Martens, Amerika.

[0:00:19] We gaan beginnen.

[0:00:20] Half tien.

[0:00:22] We hebben alle tijd nodig, dus we gaan snel.

[0:00:25] Wat mij betreft, ik zit hier als voorzitter van de commissie VWS.

[0:00:30] Ik zit het hiervoor, maar ik vervang ook collega Mutlu er als woordvoerder, omdat zij in de corona-enquête zit.

[0:00:36] En ik heet Kamerleden van harte welkom.

[0:00:39] Mevrouw Van der Plas krijgt zelfs als eerste het woord.

[0:00:41] De heer Matluti, mevrouwe Van der Pla namens de BVB-fractie, de heer Mathluti namens D66, mefrouw Kourari namens Ja21, meffrouw Faber namens het BVV, de histerijs namens 50PLUS, meuffrouw Straatman namens CDA, meufrouw Martens Amerika namens VVD, deheer Diederik van Dijk namens SGP en ondergetekende ook namens die fractie van PRO.

[0:01:03] Ja, zeker.

[0:01:05] De heer El Abassi namens DENK schuift ook aan.

[0:01:07] We gaan zo beginnen.

[0:01:09] We hebben vijf minuten spreektijd.

[0:01:12] In de eerste mei van de zijde van de Kamer koers ik op drie interrupties.

[0:01:16] Ik wil ook nog even zeggen dat wij om half twee, eigenlijk vijftien minuten daarvoor, moeten eindigen omdat er een herdenking is in de plenaire zaal van de heer Wallagen.

[0:01:25] En deze voorzitter ook een andere commissiedebat moet voorzitten, VWS hiernaast, dat dan rond half kwart voor twee gaat aanvangen.

[0:01:34] Mevrouw van der Plas, aan u het woord.

[0:01:38] Ja, voorzitters, ik wil beginnen met het bewaren van cold case data.

[0:01:45] De minister heeft aangegeven dat hij geen enkele mogelijkheid ziet om binnen de regels die data te bewaren.

[0:01:57] Terwijl de hele Tweede Kamer eigenlijk heeft aangegeven dat dat wel moet.

[0:02:03] Ik wil de minister met klem oproepen om te kijken of er een wetswijziging mogelijk is.

[0:02:08] Wij maken hier het beleid.

[0:02:10] En een wetswijziging daarvoor zou gewoon kunnen.

[0:02:17] Op de publieke tribune zit ook een moeder van een hele mooie vrouw.

[0:02:26] die vermoord is en waarvan de dader nog altijd niet is opgepakt.

[0:02:29] En ik wil de minister vragen om daar goed naar te kijken en ook eens aan te geven wat zegt de minister tegen deze moeder en alle andere nabestaanden van vermoorde mensen waarvan het dader niet is.

[0:02:43] Ik ga ervan uit dat ook andere Kamerleden hier zometeen aandacht aan zullen besteden, maar dat is waar ik mee wil beginnen.

[0:02:50] Dit moet

[0:02:51] En zal bewaard blijven.

[0:02:53] En wat is de onderbouwing dan?

[0:02:55] Zoals wordt gezegd, er is geen goede onderbrouwing, geen goeie aanknopingspunten.

[0:02:59] De onderbouding is heel simpel.

[0:03:01] En dat is dat deze mensen allemaal duidelijkheid krijgen en dat ze de dader bestraft kunnen zien worden.

[0:03:07] Ook al is het tientallen jaren daarna.

[0:03:09] Daar hebben deze mensen recht op met al het leed waar ze al door hebben moeten gaan.

[0:03:17] Dat gezegd hebbende.

[0:03:18] Voorzitter, politiemensen staan dag en nacht klaar om Nederland en zijn inwoners veilig te houden.

[0:03:26] Zij maken vaak op wekelijkse basis dingen mee waarvan je normaal hoopt dat je die je hele leven niet meemaakt.

[0:03:32] Reanimaties, aanrijdingen, zelfdodingen, aanhoudingen met geweld, rellen en ga zo maar door.

[0:03:38] En natuurlijk waar mensen werken, zeker in deze omgeving, worden fouten gemaakt.

[0:03:42] En daar moeten we ook niet blind voor zijn, maar al die duizenden agenten die dag en nacht dit zware werk doen, moeten erop kunnen vertrouwen dat hun leiding achter hen staat.

[0:03:51] En voor het zomerreces diende BBB daarom samen met JA21 een motie in over het ernstig beschadigde vertrouwen tussen de korpsleiding en de agenten op de werkvloer.

[0:04:01] Agenten die door de korpleiding gewoon voor de bus werden gegooid.

[0:04:05] Die motie hebben we aangehouden in afwachting van een reactie van de korpsleiding.

[0:04:09] En de korpchef heeft inmiddels excuses aangeboden.

[0:04:13] Ook wordt de besluitvorming verbeterd, moet de praktijk van politiemensen zwaarder meewegen en wordt de werkwijze bij interne onderzoeken tegen het licht gehouden.

[0:04:21] En BBB vindt deze toezegging een stap in de goede richting, maar met woorden zijn we er niet.

[0:04:26] En daarom houden wij onze motie nadrukkelijk als stok achter de deur.

[0:04:32] Tegelijk vraag ik de minister wanneer worden de beloofde actielijnen concreet uitgevoerd?

[0:04:37] Hoe wordt vastgesteld of het vertrouwen op de werkvloer daadwerkelijk is hersteld?

[0:04:42] En is de minister bereid de Kamer hierover periodiek te informeren, waarbij niet alleen de korpsleiding, maar juist ook de vakbonden, medezeggenschap en politiemensen op de

[0:04:54] Voorzitter, het rapport van de Algemene Rekenkamer over de opsporing is snoeihard.

[0:04:59] In 2024 werden ruim 10.000 aangifte van ernstige misdrijven niet behandeld.

[0:05:05] En daaronder waren 550 geweldsdelicten en 200 zedenmisdrijfen.

[0:05:10] die volgens de minister of het Openbaar Ministerie zelfs prioriteit hadden.

[0:05:14] En toch bleven ze liggen.

[0:05:15] De Rekenkamer adviseert om de prioriteiten te vereenvoudigen, ernstige gewelds- en zedendelicten zwaarder te laten meewegen en te onderzoeken of een zogenoemde Crime Harm Index daarbij kan helpen.

[0:05:28] En de minister noemt zo'n index te eendimensionaal, oftewel te plat.

[0:05:32] Dat kan zo zijn, maar het huidige systeem laat kennelijk wel toe dat ernstige zaken blijven liggen.

[0:05:38] En daarom vraag ik de minister welke concrete aanpassingen gaat de minister daarom wel doorvoeren?

[0:05:43] En kan hij toezeggen dat bij de nieuwe prioriteiten inzichtelijk wordt gemaakt hoe de ernst van de misdrijven en de gevolgen voor het slachtoffer worden meegewogen?

[0:05:52] De minister weigert bovendien begrotingsartikel 31 te splitsen, ondanks het advies van de Rekenkamer.

[0:05:59] En BBB wil geen extra papierwinkel, maar we willen wel kunnen controleren waar de miljarden aan politiegeld terechtkomen.

[0:06:07] Kan de minister bij de volgende begroting minimaal afzonderlijk inzichtelijk maken hoeveel geld naar opsporing, handhaving en hulpverlening gaat en wat daarmee wordt bereikt?

[0:06:16] Voorzitter, de capaciteit blijft ondertussen knellen bij de politie.

[0:06:20] Daarom vraagt BBB om slimmer gebruik te maken van mensen die al zijn opgeleid of ervaring hebben.

[0:06:27] En is de minister dan ook bereid...

[0:06:32] Dank u wel, voorzitter.

[0:06:33] Mevrouw van der Plas stelt terecht het punt over die geprioriteerde aspecten van de opsporing, dat daar veel te weinig aandacht voor is en noemt die Crime Harm Index.

[0:06:43] De minister heeft inderdaad eerder aangegeven dat die te eendimensionaal is.

[0:06:46] Ik heb die vragen eerder ook gesteld, maar toen ging ik het rapport nog eens lezen en toen las ik ook dat in dat rapport stond dat bijvoorbeeld gedigitaliseerde criminaliteit en ondermijning

[0:06:56] dat die heel laag scoren op die Crime Harm Index.

[0:06:59] En daar schrok ik van, want ik dacht... ja, maar dat zijn nu juist misdrijven... die wat mij betreft wel prioriteit zouden moeten hebben.

[0:07:05] Toen begreep ik die opmerking van de minister ook beter... als het gaat over te eendimensionaal.

[0:07:09] En hoe ziet mevrouw Van der Plas dat?

[0:07:11] Is zij het niet met ons eens dat ook ondermijning... en gedigitaliseerde criminaliteit... ook wel echt prioriteit zullen moeten hebben?

[0:07:19] Ja, zeker.

[0:07:22] Maar kijk, als je prioriteiten stelt... je zet dan één ding op één en het andere op twee en het ander op drie.

[0:07:26] Wat mij betreft heeft alles prioriteit.

[0:07:30] En dat is lastig om te zeggen, want waar ga je dan uit kiezen?

[0:07:34] Maar daar ben ik het zeker mee eens.

[0:07:37] Ik vind dat dat gewoon allemaal goed en strak moet worden aangepakt.

[0:07:41] En ik ben ook benieuwd naar de antwoord van de minister... ook op de vragen die u erover heeft gesteld.

[0:07:49] Mevrouw Van der Plas, u gaat al richting het einde, dus als u nog even door wilt.

[0:07:55] Eigenlijk nog zes seconden, maar als u het laatste punt wilt maken.

[0:08:04] Ik ken dat, ik ken het.

[0:08:06] Vijf, ja zeker.

[0:08:07] Ja, maar ik ben natuurlijk al begonnen met...

[0:08:09] Nee, maar gaat u maar even door, maar echt nog wel half een minuut zo en dan probeer ik.

[0:08:14] Oké, mag ik nog even één alineaatje doen, dan sla ik de rest over.

[0:08:18] De eenduidige landelijke afspraken, de ELA, over agressie en geweld tegen werknemers met een publieke taak.

[0:08:24] BBB heeft hierover nu al twee keer kamervraag gesteld naar aanleiding van de slachtoffers die na hun aangifte maandenlang helemaal niks of nauwelijks iets hoorden.

[0:08:33] Wanneer wordt de aangekondigde nieuwe versie van de ELA vastgesteld en ingevoerd?

[0:08:38] Hoe voorkomt de minister dat deze opnieuw vooral een papieren afspraak wordt?

[0:08:42] En kan hij garanderen dat slachtoffers voortaan binnen een vaste termijn horen of hun zaak wordt opgepakt, wie hun aanspreekpunt is en waarom eventueel van vervolging wordt afgezien?

[0:08:51] Dank u wel.

[0:09:01] Dank voorzitter.

[0:09:03] Voorzitter, de gebeurtenissen zijn overrasseld laten zien met welk extreem geweld de georganiseerde misdaad is bereid op te treden.

[0:09:09] Zwaarbewapende mannen op straat, een dodelijk slachtoffer en agenten die onder vuur worden genomen.

[0:09:14] Laat ik vooral beginnen met dat ik onder de indruk ben met wat ik van de politie heb gezien.

[0:09:17] Ik zie een aantal mensen van de polities zitten en daar kijken er ongetwijfeld een aantoon mee.

[0:09:21] Ik spreek graag mijn waardering uit voor de moed en professionaliteit waarmee de polities heeft gehandeld.

[0:09:25] En ik wens ook de gewonde agenten, hun families en collega's veel sterkte.

[0:09:29] Maar voorzitter, de situatie legt ook de fundamentele vraag neer.

[0:09:33] Hoe goed is Nederland voorbereid op dit soort geweld?

[0:09:35] Zijn gemeenten, maar ook onze teams bij de politie en het OM hier voldoende op voorbereiden?

[0:09:39] En vooral, hoe worden lessen getrokken om de aanpak nog sterker te maken?

[0:09:43] En in het verlengde daarvan wil ik een punt nadrukkelijk uitlichten.

[0:09:46] Namelijk jongeren die worden geronseld voor deze zware criminaliteit.

[0:09:50] We zien de voorbeelden wekelijks bij explosies in woonwijken, als koerier of als uitvoerder van geweld of het uithalen van drugs in de havens.

[0:09:57] De aanpak zit wat D66 betreft in preventie en in sterk optreden.

[0:10:01] Wie met een explosief of vuurwapen op pad gaat, pleegt een ernstig startbaar feit en moet worden aangepakt.

[0:10:06] Maar als we alleen de uitvoeren pakken, staat morgen de volgende klaar.

[0:10:10] Daarom de vraag voorzitter, lukt het de politie en OM voldoende om juist de ronselaars achter deze jongeren te vinden, te pakken en vooral ook succesvol te vervolgen?

[0:10:18] En welke lessen kunnen wij trekken uit bijvoorbeeld landen als Zweden die ervaring hebben met dezelfde criminele netwerken die kinderen roncelen?

[0:10:24] Voorzitter, georganiseerde misdaad is zoals we goed weten internationaal georganizeerd.

[0:10:29] Mensen, wapens, drugs en crimineel geld bewegen over grenzen.

[0:10:32] Onze opsporing moet dat minimaal met hetzelfde gemak ook kunnen.

[0:10:35] Waar kunnen we sneller gezamenlijk opsporen, informatie uitwisselen en crimineeel vermogen afpakken?

[0:10:40] Dat zie je heel concreet in onze grensregio's waar de politie...

[0:10:42] te maken heeft met georganiseerde misdaad, maar ook kleinere criminaliteit die zich niet houdt aan landgrenzen.

[0:10:48] Tijdens mijn werkbezoek in Zuid-Limburg zag ik hoeveel Nederlandse, Belgische en Duitse agenten ondanks belemmeringen al samen doen.

[0:10:55] Ik zag dat de minister ook een bezoek heeft afgelegd.

[0:10:57] Maar er zijn nog flinke barrières.

[0:10:59] Meldkamers met verschillende systemen, het delen van operationele informatie en beelden is beperkt of gaat te langzaam.

[0:11:05] En agenten hebben over de grens te maken met verschilende bevoegdheden en uitrusting.

[0:11:09] Voorzitter, de grens mag voor criminelen geen voordeel zijn en voor onze politie geen handicap.

[0:11:13] De minister schrijft in de beantwoording op mijn eerdere vraag dat in Limburg een gedeeld real-time centrum met Belgische en Duitse meldkamers wordt verkend.

[0:11:20] Wanneer gaat dit daadwerkelijk komen?

[0:11:23] Ook schrijf hij dat het verdrag van Enschede herzien wordt om informatieuitwisseling en bevoegdheden over de grenzen te verbeteren.

[0:11:28] Welke concrete barrières gaat de minister hiermee wegnemen en wanneer merkt de agent in de grenregio daar daadwerk iets van?

[0:11:37] Voorzitter, dan het geweld in onze voetbalstadions waar we het eerder over hebben gehad.

[0:11:40] Ik heb het vaker gezegd, ik ben een groot voetbalfan.

[0:11:43] En het is juist daarom dat ik mij zo opwind over de ongeregeldheden in stadions... zoals laatst bij de wedstrijd tussen Cambuur en Feyenoord en onlangs bij Utrecht Go Ahead.

[0:11:52] Brandwonden, gehoorschade en oorletsel bij mensen die dachten gezellig naar een wedstijd te gaan.

[0:11:56] En samen met collega Straatman ben ik bezig met een grote plan om deze problematiek aan te pakken.

[0:12:00] Maar één essentieel onderdeel wat nu al lijkt te missen wil ik er al uitpakken.

[0:12:03] En dat is het gebrek aan landelijke regie.

[0:12:06] Natuurlijk dragen clubs eigen verantwoordelijkheid en ligt het gezag bij de lokale driehoek, maar onderzoek laat ook zien dat het niet helpt dat elke club en gemeente met ieder verschillende middelen, capaciteit en inzicht een eigen aanpak hebben.

[0:12:18] Er moet één duidelijk probleemeigenaar komen die ervoor zorgt dat geweld in voetbalstadions consequent en dat krachtig wordt aangepakt.

[0:12:24] En voorzitter, pak vooral de dader.

[0:12:26] Het oude team adviseert terecht een gerichtere persoonlijke aanpak, betere camerabeelden, daderdossiers en opvolging door KNVB, politie en OM.

[0:12:34] Maar juist die strafvervolging blijft in Nederland nog te vaak uit.

[0:12:37] En is de minister bereid mee te denken over hoe we die landelijke regie bij een regissieur kunnen neerleggen?

[0:12:42] En voor zitter, hoe kan het zijn dat de fouillering in stadions nog steeds niet op orde is?

[0:12:46] Wat klopt het dat stewards in voetbalstadions beperkt zijn in hoe streng ze mogen fouilleren?

[0:12:50] Dat lijkt me niet de bedoeling.

[0:12:52] En als we extra bevoegdheden of richtlijnen in het leven moeten roepen

[0:12:54] Er lijkt me dat geen overbodige luxe.

[0:12:57] Voor de zomer vroeg de commissie op aangegeven van collega Stratenland bij motie om het voorgestelde gewijzigd wetsvoorstel van de wet particuliere beveiligingsorganisaties zo snel mogelijk naar de Kamer te sturen.

[0:13:06] Wanneer heeft de minister dit voor ogen?

[0:13:07] En dat lijkt mij namelijk een goed moment om ook over de rol van de steward te praten.

[0:13:11] Voorzitter, veel dank.

[0:13:12] Ja, dank u wel.

[0:13:13] En dan een interruptie van mevrouw Van der Plas.

[0:13:18] Voorzitter, ik ben wel benieuwd hoe D66 kijkt naar het bewaren van data om cold cases op te lossen.

[0:13:32] Ik denk dat ik me heel goed kan aansluiten bij het betoog waarmee u opende.

[0:13:39] De wens van de Kamer is denk ik duidelijk.

[0:13:41] D66 staat er hetzelfde in en ik hoop dat de minister...

[0:13:45] toch mee kan denken in een eventuele wetswijziging.

[0:13:48] Om dat toch mogelijk te maken.

[0:13:58] Voorzitter, ik kreeg onlangs berichten doorgestuurd van een moeder... ...wie dochter bij de politie werkt.

[0:14:03] Haar dochter maakt zich klaar voor een nachtdienst waarin ongeregeldheden werden verwacht.

[0:14:07] Haars moeder wachtte thuis eigenlijk maar op één berichtje.

[0:14:10] Mam, ik zit in de auto, ik kom naar huis.

[0:14:12] Wij vragen nogal wat van onze politiemensen.

[0:14:15] We sturen ze af op geweld, rellen, verwarde personen en criminelen.

[0:14:19] Dan mogen zij ook iets van ons verwachten.

[0:14:21] Voldoende collega's, goede spullen en een veilige organisatie.

[0:14:26] En juist daar krijgen wij steeds meer vragen bij.

[0:14:29] Neem de LHP, levensverlengend handelen politie.

[0:14:31] Wij krijgen signalen dat daarop wordt bezuinigd.

[0:14:33] Klopt dat?

[0:14:35] Ook politievoertuigen zouden vanwege financiële druk niet tijdig worden hersteld.

[0:14:39] Hoeveel staan momenteel buiten gebruik en hoe zit het met de aanbestedingen?

[0:14:42] En nieuwe wijkauto's zouden uit kostenoverwegingen geen bepansering in de deuren krijgen.

[0:14:47] Zelfs voor de noodhulp.

[0:14:49] In hoeverre klopt dat en hoe kan dit?

[0:14:51] Als het allemaal waar blijkt te zijn, gaat er iets fundamenteel mis.

[0:14:55] Goede uitrusting en bescherming zijn geen luxe.

[0:14:58] Dat is de basis.

[0:15:00] Ook specialistische capaciteit staat onder druk.

[0:15:02] Neem de hondenbrigade.

[0:15:04] Dankzij een motie van ja in de 20 en de BBB behouden hondengeleiders het stroomstootwapen.

[0:15:09] Goed.

[0:15:09] Maar we horen dat dit vertraagd wordt door de korpsleiding.

[0:15:12] Wat is de stand van zaken?

[0:15:14] En daarover gesproken, geschikte politiehonden zijn schaars en andere landen, maar zelfs onze eigen defensie, betalen meer.

[0:15:21] Hoe groot is het tekort?

[0:15:22] Lossen we dat op of verdwijnt specialistische capaciteit naar de hoogste bieder?

[0:15:27] Voorzitter, een bezetting van 86% betekent minder mensen op straat.

[0:15:32] Wijkagenten draaien ME-dienst, aangeeftes blijven liggen, meldingen wachten.

[0:15:37] Ja, 21 vroeg eerder te stoppen met beleid dat capaciteit weghaalt bij de kerntaak.

[0:15:43] Waarom is de politie bezig met bijzaken terwijl aangiftes blijven liggen?

[0:15:47] Voorzitter, veiligheid houdt niet op wanneer een dienst voorbij is.

[0:15:51] Bij risicovolle acties bepaalt nu de leidinggevende of agenten gezichtsbedekking mogen dragen.

[0:15:57] Maar herkenbaar, voor wie?

[0:15:59] De relschopper staat met een bivakmuts tegenover de politie.

[0:16:03] De verdachte wordt geblurd op de televisie.

[0:16:05] En de agent die hem tegenhoudt moet herkenbaar in beeld?

[0:16:08] Dat is toch de omgekeerde wereld?

[0:16:11] Eén foto kan genoeg zijn.

[0:16:12] Een gezicht, kenteken, naam, adres.

[0:16:15] Persvrijheid is een groot goed, maar agenten mogen niet onnodig herleidbaar worden.

[0:16:20] Zorg voor eenlandelijke norm voor gezichtsbedekking bij risicovolle operaties en bescherm persoonsgegevens waar dat kan.

[0:16:27] Hoe gaat de minister agenten beschermen tegen onnodige herleidbaarheid?

[0:16:31] Voorzitter, wie een agent aanvalt moet consequenties voelen.

[0:16:36] In 2025 eindigden 1193 zaken rond geweld en agressie tegen politieagenten in de CPO.

[0:16:42] 810 zonder voorwaarden.

[0:16:45] Wij vroegen hoeveel zaken tot een veroordeling leiden.

[0:16:47] De minister antwoordt alleen hoevele zaken aan de rechter zijn voorgelegd.

[0:16:51] Dat is geen antwoords.

[0:16:52] Hoeveel daders zijn veroordeeld en welke straffen kregen zij?

[0:16:55] Tegelijk wordt de landelijke afspraken herzien voor meer prioriteit en kwaliteit.

[0:17:00] Als het goed gaat, waarom moet het dan beter?

[0:17:03] Voorzitter, dan het geld.

[0:17:05] Van de 462 miljoen euro structureel extra gaat 348 miljoenen op aan bestaande financiële problemen.

[0:17:12] Ofwel het opruimen van de ronkende puinopen.

[0:17:15] Voor de ambities resteert 114 miljoven.

[0:17:17] Wat komt er buitenbij?

[0:17:18] Hoeveel wijkenagenten, cyberrechercheurs, zederrecherchers?

[0:17:21] En gaat geld dat vrijkomt door minder niet-operationele overbezetting daadwerkelijk naar de operationele politie?

[0:17:28] Dan de politieleiding.

[0:17:30] Onze motie vroeg de afstand tussen de politietop en de werkvloer te verkleinen.

[0:17:33] Meer leiding dicht bij agenten.

[0:17:35] Prima.

[0:17:36] Maar volgens de minister komen er daardoor mogelijk minder leidinggevenden in het hoogste segment.

[0:17:41] Waarom mogelijk?

[0:17:42] Niemand wil een extra managementlaag.

[0:17:44] Garandeert de minister.

[0:17:45] Meerleiding op de werk vloer betekent minder management bovenin.

[0:17:49] We zien dat de politie op dit moment negen bedrijfsspecialisten zoekt op de vacature site.

[0:17:53] Maar tegelijkertijd een vacature stop geldt voor de wijkagenten.

[0:17:56] Hoe kan dat?

[0:17:57] Dan online stalking.

[0:17:59] De politie zegt soms onvoldoende bevoegdheden te hebben om digitale overtreding van een contact- of locatieverbod te bewijzen.

[0:18:05] Het kabinet gaat verkennen of die bevoegeheden voldoende zijn.

[0:18:08] Het probleem is bekend.

[0:18:09] Onderzoek niet of het bestaat, maar hoe je het oplost.

[0:18:13] Wanneer krijgt de politie de benodigde bevoogdhede?

[0:18:15] Voorzitter, tot slot de arrestantencomplexen.

[0:18:18] De minister zegt sluiting van cellencomplexe levert meer politie op straat op.

[0:18:23] Maar welke rekensom mis ik?

[0:18:25] En de werkvloer ook.

[0:18:26] Agenten vertellen ons even namelijk iets anders.

[0:18:28] Een arrestant in Spijkenisse betekent soms gewoon rijden naar Tilburg.

[0:18:32] Extra reistijd en minder op straat.

[0:18:34] En arrestante medewerkers hebben bovendien niet dezelfde bevoegdheden als agenten.

[0:18:39] Wie houdt de minister nou eigenlijk voor de gek?

[0:18:41] En dan de verwarde personen.

[0:18:43] Als iemand niet op straats kan blijven en de GGZ vol zit, dan rijdt de politie ermee rond.

[0:18:47] Daarom stelde ik voor gesloten arrestantencomplexen waar mogelijk tijdelijk beschikbaar te houden.

[0:18:52] Het antwoord?

[0:18:53] Het arrestantenconplex is geen passende zorgplek.

[0:18:56] Dat weten wij ook wel.

[0:18:58] Maar waar rijdt die agent vannacht naartoe als niemand die persoon overneemt?

[0:19:02] Daar wil ik een concreet antwoord op.

[0:19:04] Ik rond af.

[0:19:06] Wij vragen politiemensen om voor onze veiligheid te zorgen.

[0:19:09] Dan zorgen wij voor voldoende collega's, goede uitrusting, bescherming en een organisatie die achter ze staat.

[0:19:16] De basis op orde.

[0:19:17] Ons geduld raakt op.

[0:19:19] En nog erger, het geduld van de gemiddelde diender raakt

[0:19:27] Dank u wel.

[0:19:28] Mevrouw van der Plas.

[0:19:30] Ja, dank u wel, een mooi betoog van mevrouwe Coenrady... waarin ook over de capaciteit bij de politie werd gesproken.

[0:19:42] Hoe staat zij er tegenover als aspiranten die de opleiding voortijdig verlaten... maar hun Q5-examen dus eigenlijk de basis al hebben gehaald?

[0:19:57] Dat ze wellicht via een erkenning van hun behaalde competenties op niveau 3 binnen de opsporing kunnen worden ingezet.

[0:20:04] Want ik vind het persoonlijk zonde dat mensen waarin al die tijd en geld is geïnvesteerd dan volledig voor de politie verloren gaan.

[0:20:13] Ik ben even benieuwd hoe jaar 21 daar in zit om op een slimmere manier toch gebruik te maken van mensen.

[0:20:21] En misschien dat het ook het opleiden van meer politievrijwilligers ook een optie zou kunnen zijn.

[0:20:30] Even voordat ik mevrouw Corade...

[0:20:31] Ik hoor een soort echo.

[0:20:34] Ik kijk even naar... U ook?

[0:20:35] Ja?

[0:20:36] Check.

[0:20:37] We gaan even door, anders willen we van de tijd, maar wellicht kan er naar worden gekeken.

[0:20:42] Dus niet te hard praten in de microfoon, zeg ik even.

[0:20:44] Nee, maar dan hoor ik het het meest.

[0:20:47] Dat is een extra uitdaging, sorry.

[0:20:49] Mevrouw Koeradi, aan u.

[0:20:50] Voorzitter, dat is zeker bij mij, met mijn Rotterdamse tongval, laat ik maar zo zeggen, is dat zeker een uitdaling.

[0:20:56] Nee, ik weet niet of ik de vraag goed begrijp van mevrouwwan de Plas, maar als het gaat over de inzet van politiecapaciteit en hoe de politie academische werk doet en of we op de juiste manier toetsen en mensen laten doorstromen, ja, ik denk dat we daar echt heel veel werk hebben te doen.

[0:21:10] We hebben ook

[0:21:10] Nog niet eens zo lang geleden hebben we daar vragen over gesteld om vooral ook te kijken naar de kwaliteit van de eisen.

[0:21:18] Wij krijgen toch ook wel signalen dat mensen van de politieacademie niet altijd helemaal volledig klaar zijn voor de praktijk.

[0:21:25] Goede mensen willen we behouden.

[0:21:27] En daar hoort wat ons betreft een zorgzame werkgever bij.

[0:21:30] Een goede werkgeven bij die van A tot Z in de gaten heeft met wie die te maken heeft met leidinggevenden.

[0:21:36] Die ook snappen wat leidinggivende betekent.

[0:21:39] Maar ik weet nou niet of dat een beetje antwoord geeft op de vraag.

[0:21:42] En anders moet ik denken even naar een verduideling toe.

[0:21:45] Van der Plas.

[0:21:46] Ik zou de minister namelijk willen voorstellen om te onderzoeken of aspiranten die de opleiding vertijdigd hebben verlaten, maar die Q5-examen en de relevante onderdelen wel hebben behaald.

[0:21:59] Om te onder zoeken of die op niveau 3 binnen de opsporing kunnen worden ingezet.

[0:22:04] Ik vind dat als we te maken hebben met capaciteitsproblemen, dan moet je toch proberen zoveel mogelijk te doen om mensen die toch wel geschikt zijn, toch ergens in te zetten.

[0:22:17] Ja voorzitter, ik ben aan de ene kant voorzichtig mee omdat ik de signalen krijg dat vanuit de politieacademie echt wel de eisen zijn bijgesteld om maar zoveel mogelijk mensen in het werkveld te laten zetten.

[0:22:26] Dus ergens zit daar mijn voorzichtigheid en ik zou, maar ik sta hier niet afwijzend tegenover, ik zou vooral dan willen kijken in hoeverre ook de dienst op de werkvloer, want daar luister ik vooral naar, inmiddels wat minder naar de top eerlijk gezegd, maar vooral de dienders op de

[0:22:45] En als die daar wel hel in zien, dan denk ik dat we dat zeker moeten onderzoeken.

[0:22:50] Dus ik sta daar niet alvast tegenover.

[0:22:53] Ja, mevrouw Straatman.

[0:22:56] Dank u wel, voorzitter.

[0:22:58] Ik had nog een vraag aan mevrouw Conradi.

[0:22:59] Gisteren nam ze het op voor de diender in de Bollestreek.

[0:23:05] En mijn vraag... Bolledak, excuus.

[0:23:08] En de vraag daarover is... Mijn zorgenbaat is dat het Openbaar Ministerie nu zegt... we gaan niet vervolgen, heel terecht.

[0:23:15] We spreken allemaal steun uit, maar tegelijkertijd kijken we de video's op internet en die filmpjes blijven rondgaan.

[0:23:22] En omdat mevrouw Conradi zich daar ook zo vaak over uitspreekt, vraag ik me af, ik wil graag vragen aan de minister, moeten we niet met een bepaalde social media aanpak komen?

[0:23:29] Moet de politie niet veel actiever daarop inzien dat op het moment dat blijkt dat gewoon...

[0:23:34] Goed is dat we dit soort video's offline halen.

[0:23:37] Of mevrouw Conradi daar verder ook ideeën voor heeft.

[0:23:40] Zodat we niet alleen steun kunnen uitspreken voor de agent op het bolle dak.

[0:23:44] Maar dat ook die video's gewoon zo snel mogelijk van het internet verwijderd raken.

[0:23:49] Ja voorzitter, heel terecht punt.

[0:23:51] Ik ben daar gisteren inderdaad over begonnen.

[0:23:53] Het was een beetje vreemde eend in het hele debat en toch had ik die behoefte.

[0:23:58] Ik heb contact met de betreffende agenten.

[0:24:00] Ik hebben ook contact met mensen daaromheen.

[0:24:04] Dit raakt enorm en wat met name enorm raakt is dat die eigen politieorganisatie...

[0:24:09] van A tot Z, zelfs nog tot op de dag van vandaag, niet achter deze agent gaat staan.

[0:24:16] Daar heb ik grootst mogelijke moeite mee.

[0:24:18] Ik heb de minister ook niet voor niets daarop gisteren bevraagd, omdat ik een discrepantie zie tussen wat het OM noemt als er is rechtmatig gehandeld door deze agent...

[0:24:26] En de politie zegt, ja dat staat dan haaks op ons eigen oordeel.

[0:24:29] Ik wil gewoon een minister en een korpsleiding die gewoon zonder slag of stoot zegt wij beginnen altijd met wij staan achter onze agent, wij vertrouwen onze agent en we gaan er vanuit dat de agent altijd goed handelt.

[0:24:41] En ja, daar begint het mee.

[0:24:43] En als we het hebben over beelden die eindeloos blijven circuleren... dat moet natuurlijk moeten.

[0:24:48] Dat is ook een van de dingen die in mijn betoog staan.

[0:24:51] We zijn heel erg bezig met de bescherming van verdachten... en van alles van dat.

[0:24:56] En die rechten van zo'n dader kennen we enorm goed.

[0:24:59] Maar als het gaat over de veiligheid van onze eigen mensen... dan ligt doxing heel erg op de loer van onze politiemensen.

[0:25:06] En dan vind ik dat wij deze mensen veel moeten beschermen.

[0:25:08] Maar het begint echt met...

[0:25:10] Die eigen organisatie die echt een enorme vlaten slaat.

[0:25:13] Keer op keer op keer.

[0:25:15] Het is ook niet voor niets dat de motie die BBB en Jaar in de Twintiger hebben nog onhold staat.

[0:25:20] Maar op een gegeven moment is het echt of de minister die zegt het is klaar richting de korpsleiding en consorts.

[0:25:28] Of de minister moet zijn eigen conclusie gaan trekken.

[0:25:30] Want zo hard is de situatie.

[0:25:37] Voorzitter, dank.

[0:25:38] Dan toch over het bolletjesdak.

[0:25:41] Wij noemen het gewoon niet nu tegen bolletzak, maar ook bollendak.

[0:25:47] Het heet inderdaad bolledak.

[0:25:49] De strijd tussen Rotterdam en Utrecht is nu beslecht.

[0:25:51] Ja, voorzitter.

[0:25:56] Als ik het toch heb over mevrouw Couradi en wat ze eigenlijk aangeeft, dat de politie niet...

[0:26:03] volledig achter deze agent staat, is dat niet de reden voor mevrouw Khouradi om ook kritisch te zijn op het handelen van de agent in dit geval?

[0:26:16] Voorzitter, nee.

[0:26:18] Ik ben in dit geval niet kritisch op een agent.

[0:26:20] En ik ben echt kritisch daar waar ik kritisch moet zijn.

[0:26:23] Maar in ditgeval zie ik een agent die uitvoert waarvoor hij is opgeleid.

[0:26:30] Hij gebruikt iets waar hij gewoon toe gerechtigd is.

[0:26:33] Want dat hebben we.

[0:26:34] De politie heeft een geweldsmonopolie.

[0:26:36] De polietie heeft juist gehandeld.

[0:26:38] Sterker nog, OM bevestigt dat.

[0:26:40] Die ziet ook gewoon dat er is rechtmatig gehandelde.

[0:26:43] Waar ik heel veel moeite mee heb in dit verhaal, sterk nog wat ik echt onvergefelijk vind... is dat de eigen organisatie van begin tot aan het einde nu nog steeds gewoon zegt... deze agent heeft niet rechtmatig gehandeld en wij komen tot die conclusie.

[0:26:58] Daarmee laat je je eigen medewerkers vallen en niet alleen deze betreffende agent.

[0:27:03] Wat je doet is eigenlijk tegen de rest van de organisatie zeggen... ja, wij snappen dat jullie moeten handelen, maar doe maar steeds meer een stap achteruit...

[0:27:13] Want een vertrouwen en een rugdekking krijg je niet van ons.

[0:27:16] En dat kan niet.

[0:27:17] Dat kan niet, want dat betekent dat de tuig steeds meer de ruimte krijgt... en de politie steeds meer naar achteren gaat.

[0:27:22] En dit wil ik gewoon eens een keer stoppen.

[0:27:23] En het moet stoppen!

[0:27:28] Voorzitter, ik hoor ook woorden als tuig.

[0:27:30] Volgens mij waren het niet de mensen van Overasselt waarop die agent aan het inhakken was.

[0:27:35] Dat beeld krijg ik wel als ik mevrouw Koeradi zo hoor.

[0:27:38] Tegelijkertijd vindt mevouw Koera die dat niet.

[0:27:40] Maar er zijn heel veel interviews geweest op straat van verschillende mensen van rechts tot links.

[0:27:45] Iedereen schrok van die beelden.

[0:27:47] De politie is kritisch over die beeld.

[0:27:49] Er is eerder een onderzoek geweest door de politie zelf waarin aangegeven werd dat er disproportioneel werd gehandeld.

[0:27:56] Wat ik vreemd vind, en ik zou die vraag even aan mevrouw Kuradi willen stellen.

[0:28:00] Ook hier in de Kamer heb ik gepleit voor onafhankelijk onderzoek.

[0:28:04] Dat is niet gesteund door JA21.

[0:28:05] En mijn vrouw en mevouw Kurdi is, waarom, als deze agent niets verkeerds heeft gedaan, willen we niet gewoon dat hier onafgankelijk onder zoek naar gedaan wordt?

[0:28:15] Ik ga wel even, even als voorzitter, kortere vraag, korteren antwoord, anders gaan we het niet redden.

[0:28:21] Ja, voorzitter.

[0:28:22] Het OM heeft ernaar gekeken.

[0:28:23] De politie heeft er naar gekeen.

[0:28:25] En het OM heeft ook gekeek.

[0:28:27] Is dit strafbaar?

[0:28:28] Is hier rechtmatig gehandeld?

[0:28:30] Ja of nee?

[0:28:31] Die komt tot een heel ander oordeel.

[0:28:32] Deze agent heeft gewoon gedaan wat hij moest doen.

[0:28:35] Daar is ook volledige onderbouwing bij gegeven.

[0:28:37] Ik blijf 100%, veel meer dan 100% achter deze agent staan.

[0:28:42] En iedereen die zich misdraagt, dat noem ik inderdaad tuig.

[0:28:45] En dat maakt me niet uit van welk kaliber, welke achtergrond je ook hebt.

[0:28:49] Als je je niet gedraagt ben je tuig

[0:28:50] Ben je crimineel?

[0:28:51] Ben je verdacht of een dader?

[0:28:53] Oké.

[0:28:55] Uw laatste interruptie, meneer Albassie.

[0:28:57] Ja, oké.

[0:28:58] Dank, voorzitter.

[0:28:59] Ik zal proberen hem kort te houden, inderdaad.

[0:29:02] Ik kan dan toch niet anders constateren.

[0:29:05] Er is de politie die er bizar over heeft... over het handelen van deze agent.

[0:29:10] Er heeft een onderzoek plaatsgevonden... waarin aangegeven werd dat het disproportioneel is.

[0:29:15] Die beelden, daar schrikken we allemaal om.

[0:29:17] Ook hier binnen de Kamer.

[0:29:19] En toch besluit mevrouw Khouradi alleen te luisteren naar eigenlijk het onderzoek dat gedaan is door het OM.

[0:29:28] En nogmaals, die niet onafhankelijk is.

[0:29:30] En waarom zouden we hier niet gewoon, als er zoveel verschillende meningen zijn, gewoon een onafgankelijk onderzoekt naar uitvoeren?

[0:29:38] Voorzitter, ik wist niet dat het OM afhankelijk was.

[0:29:40] Ik zie het OM wel toch als iets onafhankelijks, maar goed, dat even terzijde.

[0:29:44] Overigens, iedereen schrikt van die beelden?

[0:29:46] Nou nee, ik denk, en met mij heel veel mensen in de samenleving, en ik in ieder geval, ik ben niet geschrokken van de beeldingen.

[0:29:53] Wat ik daar zag was een agent die gewoon zijn werk deed.

[0:29:55] En dat verwacht ik ook van agenten.

[0:29:57] Dat zij gewoon hun werk kunnen doen zonder elke keer te denken.

[0:30:01] Oh jee, word ik wel gesteund door de eigen organisatie?

[0:30:03] Oh jeee, wat vindt de publieke opinie?

[0:30:05] Ohjee, wordt ik eigenlijk wel gefilmd?

[0:30:07] Dat is niet waar ik aan wil bijdragen.

[0:30:10] Ik wil dat de agent alle vertrouwen en alle vrijheid krijgt om gewoon zijn werk te kunnen doen.

[0:30:15] Dat wil ik.

[0:30:00] Zonder elke keer te denken.

[0:30:01] Word ik wel gesteund door de eigen organisatie?

[0:30:04] Wat vindt de publieke opinie?

[0:30:05] Word ik eigenlijk wel gefilmd?

[0:30:07] Dat is niet waar ik aan wil bijdragen.

[0:30:10] Ik wil dat de agent alle vertrouwen en alle vrijheid krijgt om gewoon zijn werk te kunnen doen.

[0:30:15] Dat wil ik.

[0:30:19] Ik wil even onderstrepen dat het OM in de dagelijkse handeling zelfstandig is.

[0:30:24] En ook onafhankelijk.

[0:30:26] Tenzij de heer Alvassie iets anders bedoelde.

[0:30:27] Maar laten we daar geen twijfel over hebben.

[0:30:31] Dan ga ik naar de heerstruis.

[0:30:33] Ja, even een vraag, voorzitter, naar de fantastische betoog van mevrouw Conradi, waar 50PLUS volledig achter staat.

[0:30:42] Maar even als je kijkt, politiemensen, dat delen wij, worden onvoldoende gesteund.

[0:30:47] Maar zit er niet ook een verschrikkelijke weefout in die politie dat de slager keurt zijn eigen vlees, dat de direct leidinggevenden ook betrokken worden bij uitspraken rond disciplinaire trajecten?

[0:30:56] Die horen gewoon hun mensen te steunen en is...

[0:30:58] Jaar 21 bereid om met meerdere Kamerleden zoals ik eens te verkennen.

[0:31:02] Om die weegfout eruit te halen.

[0:31:04] Zodat ze ook daadwerkelijk meer gesteund worden.

[0:31:09] Ja, voorzitter.

[0:31:10] Zeker alles wat bij kan dragen, dat zou ik willen doen.

[0:31:12] Maar ik denk dat we niet alleen bezig moeten zijn met weefouten.

[0:31:15] Ik denk echt dat we hele grote bezems moeten gaan kopen... om gewoon door de organisatie heen te gaan.

[0:31:21] Want er is echt wel sprake van ongelooflijk veel wat er mis is.

[0:31:26] En als we daar niet grote stappen in gaan zetten... dan spreken we elkaar elk half jaar hierover... zonder dat er enige verbetering is.

[0:31:35] Daar vrees ik een beetje voor.

[0:31:37] Zeker gezamenlijk met de Kamer willen optrekken als het gaat om rigoureuze grote stappen vooruit.

[0:31:43] Want zoals ik al zeg, in mijn betoog, de diender begint het vertrouwen echt kwijt te raken.

[0:31:49] Dat zien we in Verzuim in verloop en hoe zij ook inmiddels op straat durven te staan.

[0:31:55] Dank u wel.

[0:31:56] Ja, dan zijn we gekomen bij de volgende spreek van zij van de Kamer.

[0:32:00] Mevrouw Faber, namens de PVV-fractie.

[0:32:02] Ja, dank u voorzitter.

[0:32:03] Capaciteitstekort is zo langzamerhand een way of life geworden in de BV Nederland.

[0:32:08] Ook in de strafrechtketen waar de politie functioneert als poortwachter.

[0:32:11] die niet enkel de werklast later in de keten bepaalt, maar ook potentiële veroordelingen voorkomt.

[0:32:17] In 2024 werd 47% van ruim 755.000 aangifte direct afgewezen, waaronder 7.000 van ernstige misdrijven.

[0:32:27] 53.000 werden niet in behandeling genomen door het OM en of de politie vanwege capaciteitstekorten.

[0:32:34] Kortom, met meer dan de helft van de aangiftes wordt niets gedaan.

[0:32:39] Voorbeelden van ongewenste uitstroom die niet in lijn zijn met wet en regelgeving, zijn geprioriteerde aangifte die niet worden in behandeling genomen of onderzoeken te lang duren.

[0:32:48] Omvang?

[0:32:49] Het is onbekend.

[0:32:50] Waarom wordt dat niet bijgehouden?

[0:32:52] Voorzitter, de politie kan niet aangeven wat de werkelijke kosten zijn per wettelijke taak.

[0:32:57] Ondanks dat geschat wordt door de Algemene Rekenkamer dat het grootste deel van het politiebudget naar onderzoek gaat, voorzien de politiesystemen niet in de managementinformatie.

[0:33:06] Niet bekend is welke misdrijven worden onderzocht, of de prioriteit juist is, wat de doorlooptijd is en het resultaat.

[0:33:13] Een kostenbatenanalyse is niet mogelijk.

[0:33:17] Sturen hierop?

[0:33:18] Niet mogelijk.

[0:33:19] Wat wel mogelijk is, is dat er geschat 3,3 miljard belastinggeld naartoe gaat.

[0:33:24] En het resultaat?

[0:33:25] Ik weet het niet.

[0:33:26] Graag een reactie.

[0:33:27] Steeds meer taken worden afgeschoven naar de basisteams.

[0:33:31] Kosten basisteems?

[0:33:32] Geen idee.

[0:33:33] Kosten wettelijke taken, politietaken?

[0:33:36] Niet bekend.

[0:33:37] Zonder deze informatie is het sturen op doelmatigheid en doeltreffendheid onmogelijk.

[0:33:43] Het is dan ook niet vreemd dat het al jarenlang een zooitje is.

[0:33:46] Is de minister het eens dat er een managementprobleem is?

[0:33:50] Voorzitter, waarom niet orde op zaken stellen en terug naar de kerntaken?

[0:33:55] Leuk hoor dat de korpschef dat ze mee mag doen als co-voorzitter in de netwerkclub van een VN-organisatie in zaken gendergelijkheid.

[0:34:03] Maar wat meer zoden aan de dijk zet is het stoppen van het organiseren van islamitische feestjes binnen de politie.

[0:34:09] Als ergens een vrouw een ondergeschikte positie heeft dan is het wel binnen de islam.

[0:34:14] Dit is voor de Amsterdamse wijkagenda Mahazin Ramoni geen probleem.

[0:34:18] Op haar politiekanaal schrijft zij dat de wereldwijde islamitische gemeenschap prachtig is.

[0:34:24] En dat is dus die gemeenschappen met die ondergeschikte positie van de vrouw.

[0:34:28] De politie dient neutraliteit uit te stralen.

[0:34:30] Haar gedrag is verre van neutraal.

[0:34:33] Zij is euforisch over de massale opkomst voor het antisemitische Rode Lijn-protest.

[0:34:38] ZIJ post allerlei filmpjes in politieuniform in het Berbers.

[0:34:42] ZY juicht de koning van Marokko toe tijdens het troonfeest, leven koning Mohammed VI.

[0:34:47] Maar heeft zij niet een eed, belofte, afgelegd aan onze grondwet en aan ONZE koning?

[0:34:52] Waar ligt haar loyaliteit?

[0:34:54] Tijd dat alle politieagenten enkel beschikken over de Nederlandse nationaliteit om alle schijn van loyaliteit te vermijden.

[0:35:01] Graag een reactie.

[0:35:03] Voorzitter, uit pure armoede gaan burgers zelf maar aan de slag.

[0:35:07] Zo pikte een kleinzoon het niet dat zijn 93-jarige oma achter haar rollator werd beroofd.

[0:35:12] Drie mannen met petjes en baarden rukten haar gouden ketting van de hals.

[0:35:16] Hij spoorde hen op en gaf de informatie door aan de politie.

[0:35:19] Het is te hopen dat ze er wat mee doen.

[0:35:21] Gelukkig deed hij geen aangifte in Rotterdam, want daar is de kans het grootst dat je aangift direct in de prullenbak verdwijnt.

[0:35:28] Het verschilt namelijk per regio of men wel of niet aan de slag gaat met je aankifte.

[0:35:33] Hoe is dat mogelijk?

[0:35:34] Graag een reactie.

[0:35:36] En dan worden er ook nog arrestantencellen gesloten in Spijkenis en Rotterdam Centrum.

[0:35:41] Dat zou de veiligheid op straat vergroten.

[0:35:44] Hoe dan?

[0:35:45] De aanrijdtijden om arrestanten onder dak te brengen worden langer, zeker met al die wegwerkzaamheden.

[0:35:51] En die arrestantenbewakers, zijn die doorgestrand in de basisteams?

[0:35:55] Of was hun nevenfunctie het budget vast te houden voor de vacatures betreffende agenten en de rechercheurs die nog geworven moesten worden?

[0:36:03] Want hoe de kosten zijn opgebouwd van de basisteams is niet inzichtelijk voor het parlement.

[0:36:08] Ik kan mij niet voorstellen dat de politietop dat niet in zicht heeft.

[0:36:13] Graag een reactie.

[0:36:14] Voorzitter, ook winkeliers en pomphouders hebben het heft in eigen handen genomen omdat de politie zich terugtrekt uit kleine vergrijpen zoals winkeldiefstal en gratis je auto aftenken.

[0:36:25] Met de regeling dat een betrapte dief belooft 242 euro en de schade betaald kan de zaak worden afgedaan zonder afgifte.

[0:36:32] Echten weigeren veel politieteams.

[0:36:35] Ondernemers te voorzien van adresgegevens van verdachten.

[0:36:39] Ondernermers kunnen dan niet checken of een brief het juiste adres opgeeft.

[0:36:43] Hoe kan het dat veel politieteams verzaken in hun overheidsstaak?

[0:36:47] Graag een reactie.

[0:36:48] O ja, en dan mogen asielzoekers ook nog ongestraft met valse ideeën bewijzen rondlopen van de Hoge Raad.

[0:36:55] Hiermee heeft de Hoge Raad een vrijbrief afgegeven voor onder andere winkeldiefstallen en de winkeliers.

[0:37:02] Zij zullen gedwongen zijn deze kosten door te berekenen aan de consument.

[0:37:06] Tot zover.

[0:37:14] Ja, dank.

[0:37:15] Voorzitter, 50PLUS blijft maar herhalen dat de rechtsstaat onder water staat en dat geeft het handelingsperspectief van de politie enorm veel druk.

[0:37:24] Geen gevangenissen, nauwelijks gevangenisse, de rechters die kunnen er niet meer aan, het OM kan de zaken niet meer aannemen en ondertussen buffelt de politiek maar door.

[0:37:34] Ik ga op twee dingen in, gezien de beperkte spreektijd.

[0:37:38] Ik ga ook in op die bewaring politiegegevens.

[0:37:40] Ik ben in twee werelden terechtgekomen.

[0:37:42] Ik bent nu van de wetgevende macht en ik verbaas me ten zeerste dat de brief die we natuurlijk net een dag voor het reces kregen, een ultieme poging, en waar hebben we het dan over?

[0:37:52] Het wordt gemarginaliseerd.

[0:37:54] Laten we even induiken op artikel 8 wet politiegegevens en de old en cold case zaken.

[0:37:59] Een old en een cold case zaak is 12 jaar en meer en dat kan niet worden toegewezen.

[0:38:04] Dat zijn niet alleen die verschrikkelijke moorden en doodslagen, dat zijn ook die overvallen waarbij geschoten is waar mensen nog hopen ooit.

[0:38:11] Of die dame die meerdere keren verkracht is en hoopt dat er ooit een dader komt.

[0:38:15] En die gegevens zijn wel cruciaal als je door het reuwenlicht hebt gelopen tien jaar geleden.

[0:38:19] Want dat plaatst hem in de omgeving van het plaatselicht op het moment dat je een DNA-hit hebt.

[0:38:24] Dus je hebt het niet over alleen de moorden en doodslagen.

[0:38:27] Nee, je hebt over vele tienduizenden slachtoffers als het over old en cold case gaat.

[0:38:32] Die thuis verlangend zitten te wachten om toch nog maar eens een keertje na vijftien jaar iets van rechtvaardigheid.

[0:38:38] Dus we gaan het probleem hier niet bagatelliseren en ook niet overdrijven.

[0:38:42] Maar we hebben het ook over artikel 9.

[0:38:43] Over de georganiseerde misdaad.

[0:38:45] Wij hadden Holleder en Kornuiten nooit achter de tralies gekregen als we niet gegevens van 10 jaar terug hadden kunnen gebruiken.

[0:38:53] En ja, als een zaak afgesloten is, dan gaat die ook door de vernietiging heen.

[0:38:58] En dan weet je niet wat wel en niet relevant is wat door de vernieuwing heen gaat als er een meneer in Colombia wordt aangehouden na 10 jaar omdat hij ondergedoken zat en er toch verbanden zijn.

[0:39:08] Daar hebben we het over.

[0:39:09] Ik heb noodkreten gekregen van joh, waarom pakt die minister dit niet aan?

[0:39:13] Ik kom in een andere wereld als ik op zijn ministerie binnenloop.

[0:39:16] Maak het niet kleiner.

[0:39:17] 8 en 9, wet politiegegevens.

[0:39:20] Wij zijn van de wetgevende macht.

[0:39:21] De hele Kamer schreeuwt hier al jaren om en de slachtoffers zitten verbijstend te kijken dat privacy boven dit soort ernstige misdrijven gaat en slachtoffsers.

[0:39:31] Ik ben dat echt zat.

[0:39:32] Dit moeten we nooit veranderen.

[0:39:33] meer zo framen.

[0:39:35] Dus we gaan met z'n allen aan de slag en er zijn mogelijkheden.

[0:39:38] Mijn juristen, mijn politiemensen, mijn rechters zeggen er zijn mogelijke wetgevende macht maar verander het hem zo terecht als mevrouw Van der Plassen al aangaf.

[0:39:46] Dus nu de schouders eronder dit kunnen we gewoon niet maken naar de democratie want dit heeft vele doorwerking op onze democratie.

[0:39:53] Mensen voelen zich hier niet meer gehoord.

[0:39:54] Die zeggen ja, heel veel problemen in de wereld, maar ik dan?

[0:39:57] Maar ik dan.

[0:39:58] Mijn oma is vermoord of ik ben 12 jaar geleden neergeschoten bij een overval.

[0:40:02] Nooit meer hoop?

[0:40:03] Is dat het dan?

[0:40:04] Als dit doorgaat, de politie is bezig met een vernietigingsplan.

[0:40:07] Ze moeten wel.

[0:40:08] Nou, als dit doorgaat op 2 januari, groot feest in de Baaiers.

[0:40:13] We zijn ermee weggekomen.

[0:40:14] Of in een café in Amsterdam-Zuid, waar ze regelmatig nog steeds bij elkaar komen.

[0:40:18] Ik maak me hier echt druk over.

[0:40:20] Dus minister, schouder eronder en geef handrekening.

[0:40:22] Want het is wel degelijk juridisch mogelijk.

[0:40:26] Dan ga ik even naar de aangifte.

[0:40:28] De bel is gestopt.

[0:40:31] Oh, sorry.

[0:40:32] Ik zat zo in een betoging.

[0:40:34] Ik durfde u niet te ontbreken.

[0:40:36] Gaat u door.

[0:40:37] Ja, dank je.

[0:40:38] Maar goed, ik ga toch even door op die aangiftes.

[0:40:40] De hele opzomming van mijn buurvrouw hier klopt als een bus.

[0:40:44] Maar moet u zich voorstellen dat als niet opgevolgde aangifte zijn, mensen doen al vaak geen aangifts meer omdat ze moedeloos zijn, dat komt neer op 185 keer per dag.

[0:40:54] 185 teleurstellingen per dag omdat er gewoon niks aan gedaan wordt.

[0:40:59] En laat u niks wijs maken, want soms zijn de aangifte zonder opsporen indicatie.

[0:41:04] Is gewoon even de straat in lopen om even te kijken of er deurbelcamera's zijn.

[0:41:08] Hebben we geen tijd voor.

[0:41:09] Dus het aantal is echt, echt veel hoger.

[0:41:14] En we moeten ook echt naar oplossingen.

[0:41:16] Want ik ben het zo eens, die niet-operationele sterkte bij de politie is veel te groot.

[0:41:21] Ik heb nog nooit zoveel beleidsdrukte meegemaakt als de laatste jaren.

[0:41:24] Als je een goed idee hebt op de werkvloer, dan kom je er bijna niet doorheen.

[0:41:27] Want je moet door drie bestuurslagen heen.

[0:41:30] En dan kom jij ook nog eens een keer bij het ministerie die er wat van vindt.

[0:41:33] Stop met die beleidsdukte.

[0:41:35] En zorg voor flexibiliteit, zodat we sneller...

[0:41:38] de beleidsdrukte naar beneden kunnen drukken en dat kunnen overhevelen naar meer rechercheurs en noem allemaal maar op.

[0:41:44] Want dit is voor ons echt heel cruciaal aan het worden.

[0:41:46] Het is echt de rechtsstaat staat onder water.

[0:41:49] Dus wij gaan er nu alles aan doen met moties, het maakt me allemaal niet uit, wetswijzigingen.

[0:41:54] We staan er helemaal klaar voor, want het wordt een steeds groter probleem.

[0:41:59] Het

[0:41:59] Dat we dadelijk terughoren van de minister dat hij die urgentie deelt met ons.

[0:42:04] En dan nog even een laatste.

[0:42:05] Wil de minister nog eens heel goed kijken naar de mentale blessures en de weerbaarheid?

[0:42:10] Ik vind het zo schrijnend dat iedereen binnen de politie zegt... ...oh, ik heb gelukkig ook nog in militaire dienst gezeten, want dan word ik wel geholpen.

[0:42:17] Of die forensische rechercheur...

[0:42:18] Die naar 160 lijken nu met pensioen is en een PTSS krijgt omdat hij herbeleving krijgt.

[0:42:23] Hij kan bij zijn huisarts terecht.

[0:42:25] We hebben geen veteraneninstituut voor de politie.

[0:42:27] Maar zullen we nou eens met z'n allen iets optuigen dat ook die zorg voor die mensen die aan de frontlijn staan en onze democratie in stand houden geholpen wordt.

[0:42:35] Ik wil graag een reflectie van de minister.

[0:42:36] Ik dank u wel.

[0:42:40] Dank u zeer.

[0:42:45] Dank u wel, voorzitter.

[0:42:46] Allereerst wil ik namens het CDA steun uitspreken voor al onze agenten.

[0:42:50] Voor de mensen die iedere dag voor onze veiligheid opkomen.

[0:42:54] En dat krijgt alleen maar meer gewicht na de vreselijke gebeurtenissen uit Overasselt.

[0:42:58] En ik wens de gewonde agenten en hun families heel veel sterkte toe.

[0:43:02] En juist tegen die achtergrond vind ik het heel zorgwekkend dat agenten niet alleen fysiek, maar ook online steeds vaker onder vuur komen te liggen.

[0:43:10] En politiechef Rondema van Midden-Nederland deed deze zomer in de Volkskrant een terecht oproep.

[0:43:15] Ga als samenleving niet af op drie seconden beeld uit een filmpje.

[0:43:20] Maar voorzitter, wat als dat toch gebeurt?

[0:43:23] Welke bescherming is er dan voor een agent, ook wanneer achteraf blijkt dat het gebruikte geweld rechtmatig was?

[0:43:29] Die filmpjes blijven immers zonder context circuleren.

[0:43:33] En wat ons betreft vraagt dat om een aanvullende social media aanpak vanuit de politie... om agenten die hierdoor in de knel komen te ondersteunen en te beschermen.

[0:43:41] En hoe kijkt de minister hiernaar?

[0:43:43] Voorzitter, dan de flexibiliteit van de politieuorganisatie.

[0:43:47] En ik blijf het herhalen, geef binnen de begroting meer ruimte voor maatwerk in de politievormatie... zodat een basisenheid daadwerkelijk kan inspelen op de criminaliteit die daar op dat moment speelt...

[0:43:59] En dat zou bijvoorbeeld kunnen betekenen dat een wijkagent op een bepaalde plaats plaats maakt voor een forensisch expert, omdat daarmee effectievere opsporing mogelijk is.

[0:44:08] En eerder hebben wij daarover een motie ingediend.

[0:44:10] En wat is daarvan de stand van zaken?

[0:44:13] Maar voorzitter, flexibiliteit veronderstelt ook transparantie en financiële verantwoording.

[0:44:19] En die randvoorwaarden zijn niet op orde.

[0:44:21] En op werkbezoek deze zomer bij de districtrecherche zag ik van dichtbij hoeveel goed werk daar wordt verricht.

[0:44:27] Maar ik zag ook hoevele informatie niet wordt vastgelegd, zoals ook de Algemene Rekenkamer vaststelt.

[0:44:33] Bijvoorbeeld hoeveels uren een bepaalde opsporingshandeling kost of hoe lang een onderzoek uiteindelijk duurt.

[0:44:39] En voorzitter, kennis is de basis van sturing.

[0:44:42] Dus welke concrete stappen zetten de minister en de politieorganisatie op dit gebied?

[0:44:48] Wanneer zijn de ICT-systemen van de politiek zover dat meer inzicht mogelijk is?

[0:44:53] En kan de minister een tijdlijn geven?

[0:44:55] En hoe gedetailleerd wordt die informatie straks beschikbaar?

[0:44:59] En is de minister bereid om in bepaalde basisteams of eenheden nu al meer te sturen op tijd, middelen en mensen?

[0:45:06] Voorzitter, dan privacy en veiligheid.

[0:45:09] Daar moeten we steeds een balans zoeken.

[0:45:11] Maar ons bekruipt het gevoel dat privacy in Nederland te vaak absoluut wordt beleefd.

[0:45:18] En daarom is de CDA-fractie positief over de reactie van de minister gisteren op de breed ingediende motie om een wettelijke grondslag te creëren om bewaartermijnen van politiegegevens te verlengen.

[0:45:29] Want laat duidelijk zijn, de gevolgen van vernietiging van politiegegevens zijn zeer vergaand.

[0:45:35] Niet alleen voor cold cases, maar ook voor de aanpak van huiselijk geweld, femicide en georganiseerde criminaliteit.

[0:45:42] En goed dat de minister het zoekproces vervolgt en kijkt naar een gefaseerd plan.

[0:45:47] Want openbare ordendata en gegevens rond noodmeldingen zijn immers van een totaal andere orde dan meldingen van huiselijke geweld of TAP-gegeven uit onderzoeken naar georganiseren criminaliteit

[0:45:58] Maar ook gisteren gaf de minister weer aan dat het juridisch ingewikkeld is... omdat niet vaststaat dat algemene politiegegevens cruciaal zouden zijn voor het oplossen van cold cases.

[0:46:09] Maar past die term cruciaals eigenlijk wel bij de praktijk van een opsporingsonderzoek?

[0:46:14] Want bepaald bewijs is misschien niet de smoking gun... maar wel het laatste puzzelstukje om een zaak rond te krijgen of om vervolgstappen te zetten.

[0:46:23] En helpt het de minister daarom niet om met een ander criterium, met een andere bril...

[0:46:28] naar dit dossier te kijken, vraag ik hem.

[0:46:30] Dan Toy.

[0:46:31] De kritiek van de Autoriteit Persoonsgegevens... leidt nu tot een aangepaste werkwijze bij de politie... terwijl de minister aangeeft nog niet te kunnen overzien... wat de gevolgen zijn voor de informatiepositie van politie en gezag.

[0:46:44] Maar voor het CDA is één ding duidelijk.

[0:46:46] TOI moet effectief blijven.

[0:46:48] En waarom wordt het wettelijk kader van artikel 3 politiewet niet op voorhand nu al uitgebreid, zoals dat ook op handen is voor online informatievergaring?

[0:46:59] Voorzitter, tot slot voetbal en veiligheid.

[0:47:02] Want te vaak gaat het mis in onze voetballstadions.

[0:47:05] En ja, clubs moeten meer doen om de veiligiteit in hun stadions te bewaken.

[0:47:09] Maar kunnen die clubs dat altijd alleen?

[0:47:12] Nee, is het antwoord van het CDA.

[0:47:14] Want ook uit het rapport over vuurwerk blijkt dat achter de ultras in de harde kern georganiseerde netwerken schuilgaan.

[0:47:21] Wat zichtbaar wordt in het stadion kan het topje van de ijsberg zijn van een veel groter crimineel netwerk.

[0:47:27] En daar past wat het CDA betreft niet langer alleen een lokale aanpak.

[0:47:32] En de KNVB vraagt daarom al langer om landelijke opschaling, bijvoorbeeld via een landelijke taskforce voor ondermijnende voetbalcriminaliteit.

[0:47:39] En het CDa ziet daar de meerwaarde van in.

[0:47:42] Dus mijn slotvraag, hoe kijkt de minister hiernaar?

[0:47:51] Dank u wel.

[0:47:55] Een interruptie van mevrouw Bikken namens de ChristenUnie.

[0:47:56] Ja, voorzitter, dank.

[0:47:57] En er is veel waar ik me kan aansluiten bij de woorden van collega Straatman.

[0:48:01] Zij benoemde ook toyvoorzitter.

[0:48:04] Toch echt wel de plek waar ik zie dat al tijdenlang informatie wordt verzameld en daar wettelijke basis niet op orde is met alle risico's van dien.

[0:48:13] En gaf terecht aan.

[0:48:15] Ik vind dat daar een wettelijke basis voor moet komen.

[0:48:17] Want als je grondrechten inperkt, en dat kan nodig zijn voor de opsporing, want ik wil ook tot boeven gepakt worden.

[0:48:23] Maar dat moet wel op een wlettelijke basis.

[0:48:25] Is de CDA-fractie bereid om daar een stevige harde termijn aan te koppelen?

[0:48:28] Want eigenlijk, ik zat een beetje terug te bladeren, en in 2013 was al duidelijk dat dit niet goed zat.

[0:48:35] Dus het duurt al zo lang.

[0:48:36] Kan de CDA-fractie daarover meer helderheid verschaffen?

[0:48:39] En hoopt ze met mij op een harde toezegging van de minister wanneer het voor elkaar is, omdat anders de Kamer daar iets over moet gaan vinden?

[0:48:46] Dank voorzitter en dank aan mevrouw Bikker voor deze hele duidelijke vraag.

[0:48:50] Want ik maak me inderdaad veel zorgen over het TOI-traject.

[0:48:54] Want wat we nu zien is dat er een ingewikkeld rapport van de autoriteit persoonsgegevens ligt.

[0:48:58] En die zegt eigenlijk, Kamer, kies, wilt u doorgaan met TOI, maar regel dan een wettelijke grondslag?

[0:49:03] Of wilt u niet doorgaAN met TOi?

[0:49:05] Nou, het antwoord van het CDA is duidelijk.

[0:49:07] Die TOI informatie is dermate cruciaal.

[0:49:09] Daar moeten we mee doorgaan.

[0:49:11] Dat zeggen ook alle burgemeesters.

[0:49:14] Geef ons alsjeblieft die informatie.

[0:49:16] En dat kan ook heel veel politiecapaciteit besparen.

[0:49:19] Maar tegelijkertijd zie ik dus nu dat de reactie vanuit de minister is... ja, we gaan de werkwijze aanpassen en we weten eigenlijk niet helemaal... wat dit betekent voor de informatiepositie.

[0:49:28] En we gaan daarna pas verkennen...

[0:49:30] of we met een wettelijk traject moeten komen.

[0:49:32] En als ik zie dat we een wetboek van strafvordering hebben... met tien boeken inmiddels, volgens mij duizenden artikelen... en tegelijkertijd hebben we voor de handhaving van de openbare orde één artikel.

[0:49:42] Ja, ik denk dat iedereen kan begrijpen dat dat niet werkt.

[0:49:47] Dus daarom ook mijn oproep aan de minister.

[0:49:48] En loopt het wetsvoorstel als het gaat over online informatievergaring?

[0:49:52] Kunnen we niet nu al dat traject in gang zetten... zodat we niet dadelijk over een jaar tot de conclusie komen...

[0:49:57] Die informatiepositie is verslechterd.

[0:49:59] Want dat zou ik echt koste wat kost willen voorkomen.

[0:50:03] Dank u wel.

[0:50:05] Volgende spreker zijde van de Kamer is mevrouw Martens Amerika namens de VVD.

[0:50:09] Dank u wel voorzitter en ik denk dat heel Nederland afgelopen weken heeft mogen zien hoe goed onze politie is en op welke snelheid er 35 verdachten zijn aangehouden.

[0:50:19] Ik denk dat het ook belangrijk is om te blijven benadrukken omdat wij terecht kritisch zijn wanneer nodig.

[0:50:25] Ik wil ook mijn steun uitspreken en dank voor de gewonde politieagenten en ik wens hun veel sterkte bij het herstel.

[0:50:30] Voorzitter, de VVD is altijd helder geweest hoe belangrijk sterke politie is voor een veilige samenleving.

[0:50:36] Juist daarom is het belangrijk dat we kritisch blijven kijken naar wat goed kan, wat goed gaat en wat beter kan.

[0:50:41] En het gesprek daarover hier met elkaar te voeren.

[0:50:44] Voorziter, mijn bijdrage wil ik graag ingaan op drie onderwerpen.

[0:50:46] Ook gezien het feit dat we gisteravond een groot aantal twee minuten debatten hebben gehad.

[0:50:50] Namelijk aangiftes die blijven liggen, inzicht in de begroting van de politie en bewaken en beveiligen.

[0:50:56] Uit het rapport van de Algemene Rekenkamer, die wij allemaal hebben gelezen, blijkt dat er in 2024 ongeveer 10.000 aangifte van ernstige misdrijven niet zijn behandeld.

[0:51:06] Van deze 10.00 zaken werden er 7.000 direct bij aankomst afgewezen en 3.000 zaken zijn tijdens behandeling vroegtijdig beëindigd door een tekort aan personeel.

[0:51:14] ...bij politie in het OM.

[0:51:16] En dat zijn wat mij betreft zorgwekkende cijfers.

[0:51:18] En ik vraag de minister dan ook welke gevolgen dit heeft... ...volgens hem voor onder andere slachtoffers en de opsporing.

[0:51:25] Dus heel concreet wat de daadwerkelijke gevolg zijn van deze cijfer.

[0:51:29] Gelukkig heeft deze minister dit hele kabinet aangegeven... ...dat er 114 miljoen euro extra wordt vrijgemaakt... ...om deze capaciteit te versterken.

[0:51:38] Maar toch vraag ik de minister...

[0:51:40] of dit voldoende is en hoe hij zo snel mogelijk toewerkt naar die voldomde capaciteit.

[0:51:44] Daarnaast vraag ik de minister ook andere maatregelen over week naast het vrijmaken van extra financiële middelen om die capaciteit weer op orde te krijgen.

[0:51:52] Er zijn een aantal suggesties hier genoemd, ook door mevrouw Van der Plas bijvoorbeeld.

[0:51:56] Volgens mij moeten we op dit moment overal naar kijken.

[0:51:59] En dan de begroting, iets wat wij hier meermaals en vaak met z'n allen bespreken en waar de frustratie inmiddels breed gedeeld is.

[0:52:05] In 2021 ging er 6,4 miljard van de totale JNV-begroting naar de politie.

[0:52:11] In 2025 was dit 8,6 miljard.

[0:52:14] Daar is dus in vier jaar tijd 2,2 miljard euro aan toegevoegd.

[0:52:18] Het totale budget van de polities is opgelopen naar de helft van de JNF-begrooting.

[0:52:22] Het is dan ook lastig te begrijpen dat ondanks deze forse stijging er nog altijd 10.000 aangiftes blijven liggen.

[0:52:28] En dat terwijl de Rekenkamer heeft geconcludeerd dat de minister en de korpschef onvoldoende zicht hebben...

[0:52:33] op welk deel van deze middelen daadwerkelijk aan opsporing wordt besteed.

[0:52:37] En ik sluit me dan ook aan bij de vragen die eerder zijn gesteld.

[0:52:40] Het is voor ons dan ook lastig om te beoordelen waar het geld terugkomt... en of dat het hardst nodig is, wat in theorie toch onze kerntaak is in dit huis.

[0:52:49] Voorzitter, mijn partij vraagt al langer om duidelijke inzagen... en doorlichting van de begroting van de politie.

[0:52:53] En het is goed dat de minister deze ambitie deelt... om die doorlichtingen met de Kamer te delen.

[0:52:57] Maar tegelijkertijd zou dat nog enkele jaren kunnen duren...

[0:53:01] ...voordat dit inzicht er voldoende is.

[0:53:03] Als we willen kunnen beoordelen of het politiebudget doelmatig en effectief wordt ingezet... ...is dit in zicht voor ons noodzakelijk.

[0:53:10] En ik vraag de minister dan ook waarom dit nog zoveel jaren zou moeten duren... ...en welke tussenstappen hier eventueel mogelijk is.

[0:53:16] En dat tot slot, voorzitter, bewaken en beveiligen.

[0:53:19] Het punt bewaken én beveilen, wat we niet vaak genoeg zouden kunnen benadrukken...

[0:53:23] Ik heb een interruptie, excuse.

[0:53:25] U mag zo weer aan het laatste blokje beginnen.

[0:53:27] Mevrouw Faber.

[0:53:28] Ja, dank u wel voorzitter.

[0:53:30] Ik had even een vraag aan mevrouwen Martens Amerika.

[0:53:33] Kijk, zij geeft ook aan van er moet inzage komen.

[0:53:37] Hoe wordt het geld besteed?

[0:53:39] En het is in feite al jaren zo dat het totaal niet inzichtelijk is.

[0:53:43] Maar moeten wij dan niet als Kamer eens een keertje gaan nadenken van moeten we dan nog wel zo'n begroting gaan goedkeuren?

[0:53:49] Want hoe kan je nou iets goedkeure waar je totaal geen inzichten in hebt?

[0:53:55] Ja.

[0:53:56] Ja, mevrouw Faber, vierde voorzitter, dank voor deze vraag.

[0:54:00] Ik vind het wegstemmen van de begroting, dat vind ik nogal wat.

[0:54:04] Want daarmee dien je eigenlijk indirect ook een motie van wantrouwen in naar iedereen die daar werkt bij de politie.

[0:54:09] En stel je per definitie dat zij zich niet doelmatig houden aan de afspraken die wij hier hebben gesteld.

[0:54:16] Dat vind ik, vierder voorzitten, wat ver gaan.

[0:54:19] Maar ik deel de urgentie die ik opmerk uit de vraag van mevouw Fabers wel degelijk.

[0:54:24] Want we krijgen al jaren te horen dat het niet kan.

[0:54:26] Dus volgens mij zijn we nu op het punt aangekomen, en ik merk die urgentie bij de minister zelf ook.

[0:54:30] Hij heeft ons hier al meerdere malen aangegeven dat hij dit ook wil.

[0:54:33] De vraag is nu wel waarom het niet kan.

[0:54:36] Volgens mij hebben we daar nu aan gekomen.

[0:54:38] Laten we boven tafel krijgen waarom dit niet kan, wie dat tegenhoudt, waarom dat tegen wordt gehouden.

[0:54:44] En dan met z'n allen kijken wat er beter kan.

[0:54:45] Maar ik ga niet per definitie de hele politiebegroting wegstemmen, voorzitter.

[0:54:49] Faber.

[0:54:50] Ja, dank u voorzitter.

[0:54:51] Ik zeg niet dat iedereen daar verantwoordelijk voor zou zijn bij de politie.

[0:54:57] Ik vind het meer een zaak van de politietop.

[0:55:00] Ik denk dat de mensen op straat en in de teams, ik denk dat die echt wel hun beste bentje voorzetten.

[0:55:06] Dat hebben we ook wel gezien bij Overasselt.

[0:55:07] Ik bedoel, gaat het maar aan, het is wel een reactie.

[0:55:09] Dus chapeau daarvoor.

[0:55:11] Maar ik vind wel dat de politientop wel iets heeft uit te leggen.

[0:55:14] En ik denk dat we daar wel eens een keer wat harder op in mogen zitten, want het is natuurlijk gewoon niet te verteren zo langzamerhand.

[0:55:21] Wat ik ook al zeg, er gaat naar onderzoek, gaat het 3,3 miljard, dat is dan geschat door de Algemene Rekenkamer, want ja, dat kunnen we verder ook niet ergens uit destilleren.

[0:55:31] Ja, er gaat 3,3 miljard naartoe.

[0:55:34] Maar wat het resultaat is, dat weten we niet.

[0:55:36] Het is 3,4 miljard belastinggeld.

[0:55:38] En ik vind dat daar gewoon eens een keer verantwoordelijkheid voor af moet worden gegeven.

[0:55:42] En dan moeten we ons wel eens een keer op ons hoofd krabben.

[0:55:44] Zit die politietop wel op de juiste plek?

[0:55:48] Mars Amerika tot slot.

[0:55:49] Het lastige als je het hebt over een zware instrument als het tegenstemmen van de begroting, dat zou in deze ook betekenen dat de 600 miljoen structureel extra die beschikbaar is gekomen ook wordt weggestemd.

[0:56:01] Dus volgens mij is dat niet het middel waar we naar moeten kijken.

[0:56:04] Ik deel de frustratie van mevrouw Faber volledig.

[0:56:08] Volgens mij is dit hele rijtje sprekers dat mij is voorgegaan.

[0:56:13] De vraag is waarom de politietop op deze manier kan handelen en reageren op de verzoeken vanuit de Kamer.

[0:56:18] Dat is ook de vraag die ik wil doorgeleiden aan de minister.

[0:56:21] Dat Is volgens mij waar we hier met z'n allen over moeten debatteren.

[0:56:24] Dus volgens mijn vinden we allemaal exact hetzelfde.

[0:56:26] We moeten alleen even kijken wat de middelen zijn die we uiteindelijk zouden kunnen inzetten om hier wat aan te doen.

[0:56:32] Ja, dan kom ik bij mevrouw Koerade, interruptie.

[0:56:36] Ja, voorzitter, daar nog even op voorbedurend... want wij hebben als enige partij de afgelopen keer... de begroting JNV niet meer ingestemd.

[0:56:47] En dat had niet alleen te maken met de situatie toen... maar ook het feit dat het perspectief er niet is.

[0:56:52] En als we naar de Algemene Rekenkamer luisteren... dan zeggen zij, bij de eerste volgende keer dat wij weer met jullie zitten... wordt het dezelfde boodschap, de boel is niet op orde.

[0:57:00] Dat vind ik nogal zorgelijk.

[0:57:02] En als we dan kijken naar de opmerkingen... en we moeten kijken naar welke middelen kunnen we inzetten... nou, er zijn niet heel veel smaken.

[0:57:08] Want er ligt of op een gegeven moment het wegstemmen van de begroting... of een motie van wantrouwen bij deze minister... of de minister verzoeken om deze korpsleiding en consort naar huis toe te sturen...

[0:57:18] Heel veel smaken zijn er niet.

[0:57:20] Want we kunnen wel zeggen, we gaan nog verder kijken naar andere mogelijke middelen en manieren.

[0:57:24] Maar dat hebben we volgens mij wel geprobeerd.

[0:57:26] En als we niet één van deze dingen aanraken, en ik kijk de hele Kamer jaarlijker hier ook voor aan.

[0:57:31] Als we dit niet aanraaken, hier geen stap in gaan zetten.

[0:57:35] Ja, dan zitten we elke keer hetzelfde gesprek met elkaar te voeren.

[0:57:37] En dan zijn we gewoon een tandenloze Tweede Kamer.

[0:57:39] Dus ik wil me vragen, concreet, aan mijn collega.

[0:57:44] Wat denkt zij dan wat we in moeten gaan zetten?

[0:57:47] Ik ga echt iets te langer betogen en dan komt er één korte vraag.

[0:57:51] Je had gelijk gesteld kunnen worden, mevrouw Martens-Amerika.

[0:57:53] Ja, dank voorzitter.

[0:57:54] Volgens mij hebben wij hier onder andere ook een debat met de minister met allemaal exact dezelfde vragen.

[0:58:00] En ik vind met alle respect het wegstemmen van de begroting, inclusief de verhoging en toevoeging van alle middelen die zo hard nodig zijn om te voorkomen dat die 10.000 zaken blijven liggen, wat plat.

[0:58:09] Ik denk dat we beter kunnen dan dat.

[0:58:11] En ook met het wapperen van de motie van wantrouwen naar een minister nog voordat hij hier antwoorden heeft gegeven, daar doe ik ook niet aan mee.

[0:58:17] Volgens mij is het afwachten wat de minister zo gaat beantwoorden op onze gedeelde zorg, die wij heel serieus nemen.

[0:58:24] Mijn voorganger Ingrid Michon is hier ook al heel lang mee bezig.

[0:58:27] Laten we afwarten wat de antwoorden zo zijn van de minister en kijken wat we daarmee kunnen.

[0:58:31] Want volgens mij krijgt ons gezamenlijke doel inzicht in die politiebegroting en niet een wedstrijdje voeren wie de zwaarste middelen op tafel kan gooien.

[0:58:38] Want daar lossen we uiteindelijk echt helemaal niets mee op.

[0:58:42] Koerari.

[0:58:43] Voorzitter, nee ik ben ook heel erg benieuwd want daarvoor zit ik hier ook om te wachten op de antwoorden van de minister.

[0:58:49] Alleen ik voorzie eigenlijk dat we morgen denken wat hebben we nu eigenlijk concreet met elkaar veranderd en wat gaan we nu concreet veranderen.

[0:58:55] Want dit is namelijk keer op keer hetzelfde gesprek.

[0:58:58] Dit is niet de eerste keer dat we hier nu met elkaar zeggen, goh jeetje, dat valt toch allemaal wel tegen.

[0:59:03] En wat hebben we toch hoop op te ruimen.

[0:59:05] Dit is dus niet de eerst keer.

[0:59:07] Dus ik ben wel benieuwd wanneer dan wel de grens bereikt is.

[0:59:10] Het gaat mij niet om wie hier de grootste spierballentaal heeft, maar wel wanneers pakken we nou eens een keer door of blijven we gewoon een beetje aanmodderen.

[0:59:16] Daar ben ik vooral benieuw naar.

[0:59:19] Maar het is Amerika tot slot.

[0:59:20] Maar ik vraag u ook gelijk om daarna door te gaan met uw betoog.

[0:59:23] Als u hier nog op wil ingaan.

[0:59:25] Ja, voorzitter.

[0:59:25] Mevrouw Conradi begint zelf over spierballentaal.

[0:59:27] Die heb ik niet gebruikt hier op dit moment.

[0:59:29] Mefrouw Konradi begin zelf over moties van wantrouwen, het wegsturen van de politietop, et cetera.

[0:59:34] Daar probeer ik op aan te geven.

[0:59:36] Daar doe ik niet aan mee.

[0:59:36] Ik geloof niet dat we daar iets mee oplossen.

[0:59:39] Het is mij zeer serieus dat we inzicht gaan krijgen in de begroting.

[0:59:43] Omdat simpelweg er geld wordt vrijgemaakt voor meer blauwe op straat.

[0:59:47] Wat niet zichtbaar terugkomt.

[0:59:48] Dat is volgens mij het vraagstuk dat wij hier met z'n allen moeten oplossen.

[0:59:51] Ik ben heel benieuwd naar de antwoorden van de minister.

[0:59:53] Volgens mij kunnen we daarna met z´n allen hetzelfde doel nastreven.

[0:59:57] En kijken hoe we dat hier gaan regelen.

[0:59:58] Maar onderling een beetje spierballentaal gaan uitwisselen.

[1:00:01] Ja, ik ga daar gewoon...

[1:00:02] Dat is niet mijn politieke stijl.

[1:00:03] Dat laat ik aan mevrouw Conradie Viedervoort.

[1:00:00] balletaal gaan uitwisselen.

[1:00:01] Ja, ik ga daar gewoon...

[1:00:02] Dat is niet mijn politieke stijl.

[1:00:03] Dat laat ik aan mevrouw Conradi-Fiedervoort.

[1:00:06] Het was uw allerlaatste interruptie, mevouw Faber.

[1:00:09] Nee, ik moest even checken.

[1:00:11] Uw laatste interrupties.

[1:00:12] Ja, dank u wel, voorzitter.

[1:00:13] Ja, over spierballentaal gesproken.

[1:00:15] Ik denk dat we die juist missen bij de bewindspersonen op justitie.

[1:00:20] Want laten we niet vergeten, afgelopen tien jaar waren het hoofdzakelijk VVD-ministers.

[1:00:23] Op eentje na, dat was de CDA, dat schrappenhuis.

[1:00:27] Maar ik bedoel, dat Was dan de partij van law and order.

[1:00:30] Nou, niks law en order.

[1:00:32] Het is al tien jaar is het hommeles.

[1:00:33] En dan kunt u wel zeggen tegen mijn collega van ja, u moet niet wapperen met een motie van wantrouwen.

[1:00:39] Op een bepaald moment is die emmer vol.

[1:00:41] En dat is nu zo langzamerhand gewoon bereikt.

[1:00:43] En er moet nu eens een keer zo'n oordopzaak gesteld worden.

[1:00:45] En dan zegt u van ja, maar als we een begroting wegstemmen... dan komt die 600 miljoen er niet extra bij.

[1:00:50] Maar wat gaat er met die 600 miljard gebeuren?

[1:00:52] We weten nu al niet wat er met de miljarden gebeurt.

[1:00:54] Gaan we dan nog een keer ruim een half miljard erbij storten... met de hoop van misschien gaat er dan wat gebeuren.

[1:00:59] Wat is er voor onzin?

[1:01:01] De mensen kunnen de rekeningen niet meer betalen.

[1:01:03] Wij krijgen hier... Ja, maar dat heeft er wel allemaal mee te maken.

[1:01:07] Want die betalen daar wel voor...

[1:01:09] Dat kunnen we toch gewoon niet maken.

[1:01:10] We moeten toch gewoon weten waar die miljarden naartoe gaan.

[1:01:14] En hoe kan het dan dat vrijwel tien jaar lang VVD bevindt en niks is gebeurd?

[1:01:19] Het wordt juist eens een keer tijd dat de spierballentaal wordt gesproken, ook door de ministers van Justitie.

[1:01:26] Ja, voorzitter, ik hoorde geen vraag.

[1:01:29] Nogmaals, ik heb vrijwel dezelfde bijdrage geleverd als mevrouw Faber heeft.

[1:01:34] Dat betekent dat we allemaal dezelfte informatie boven tafel willen.

[1:01:38] Ik ga ervan uit dat de minister ons daar zo antwoorden op geven kan.

[1:01:42] En ja, vierde voorzitte, ik kan mevrouw Fabers dat inzicht niet geven, dus u kunt het mij wel vragen, maar ik heb het niet, ik wil het ook.

[1:01:47] En dat is volgens mij waarom we hier zitten.

[1:01:49] Dus ik ben oprecht heel erg benieuwd naar de beantwoording waarom wij dat niet krijgen.

[1:01:55] Oké.

[1:01:55] Gaat u door, mevrouw Marks-Amerika.

[1:01:57] Ja, dank voorzitter.

[1:01:58] Mijn laatste punt gaat over bewaken en beveiligen.

[1:02:01] Ik kan namelijk niet vaak genoeg benadrukken hoe belangrijk het is werk dat deze mannen en vrouwen doen.

[1:02:06] Zij beveilen onze rechter, officieren van justitie, advocaten, journalisten...

[1:02:16] Nee, maar even.

[1:02:18] Het is gewoon netjes als we stil zijn als een collega aan het woord is.

[1:02:22] Ook niet buiten de microfoon.

[1:02:23] Dank u wel.

[1:02:24] De druk op dit stelsel neemt de laatste jaren behoorlijk toe.

[1:02:27] En ik vraag dan ook de minister wat hij op dit moment doet om de druk op het stelsels op te vangen.

[1:02:31] En hebben we voldoende capaciteit?

[1:02:33] In juni verscheen er bij de NOS een bericht dat de dienst diplomatieke beveiliging, de DKDB, achterloopt met trainingen waardoor medewerkers onbevoegd zijn en niet kunnen worden ingezet.

[1:02:43] Ik wil de minister vragen hierop te reflecteren en hoe gaat hij ervoor zorgen dat deze bijscholing weer op orde komt.

[1:02:48] En voorzitter, tot slot, daar wil ik mijn bijdrage mee afsluiten.

[1:02:50] Ik kijk uit naar de beantwoording van de minister.

[1:02:53] Volgens mij heeft het interruptiedebatje zojuist laten zien dat we allemaal enorm uitkijken naar de Beantwoordeling van de Minister.

[1:02:59] En dan gaan we op naar een tweede termijn.

[1:03:01] Dank u wel.

[1:03:02] Dank u wel.

[1:03:03] De heer Van Dijk namens de SGP-fractie.

[1:03:05] Dank u voorzitter en ik spreek mede namens groep Markushouwer.

[1:03:09] Voorzitter, gerechtigheid verhoogt een volk, lezen we in het Bijbelboek Spreuken.

[1:03:14] Het omgekeerde is helaas ook waar.

[1:03:16] Wanneer rechtshandhaving tekortschiet, barokkelt het gezag van de overheid af.

[1:03:21] Burgers moeten erop kunnen vertrouwen dat de overiteit hen beschermt en dat de politie onbevangen optreedt.

[1:03:26] Voorzittig, de SGP hecht aan een politiekorps dat gezag uitstraalt, professioneel opereert en stevig is geworteld in de waarde van de democratische rechtsstaat.

[1:03:35] Daarom heeft de SGP zorgen over de nadruk die de afgelopen jaren binnen delen van de politieorganisaties gelegd op diversiteitsbeleid en culturele achtergrond.

[1:03:44] De politie moet er voor iedere Nederlander zijn, maar bij de werving en selectie moet uiteindelijk altijd kwaliteit leidend zijn.

[1:03:51] Kan de minister bevestigen dat afkomst, etniciteit of culturele

[1:03:54] niet bepalend zijn bij de uiteindelijke selectie van kandidaten?

[1:03:59] En hoe voorkomt hij dat streefcijfers of diversiteitsdoelstellingen de indruk wekken dat verschillende maatstaven worden gehanteerd?

[1:04:07] De SVG maakt zich daarnaast zorgen over de bredere vraag welke normen en waarden binnen de politie worden overgedragen.

[1:04:12] Welke aandacht krijgt de neutrale en professionele politiecultuur binnen de opleiding en hoe krijgt die bescherming van minderheden en de bestrijding van antisemitisme vorm?

[1:04:23] Voorzitter, Joodse Nederlanders moeten zich veilig kunnen voelen in hun eigen land.

[1:04:27] Helaas zien we het tegenovergestelde gebeuren.

[1:04:30] Er zijn steeds meer signalen van intimidatie, bedreiging en sociale uitsluiting.

[1:04:34] En sommige Joodsen Nederlanders overwegen zelfs te emigreren.

[1:04:38] omdat ze onvoldoende vertrouwen hebben in hun veiligheid.

[1:04:41] Dat is een ernstige aanklacht tegen onze samenleving.

[1:04:44] De SGP heeft daarom grote moeite met signalen... dat antisemitisme niet altijd met de vereisde scherpt wordt aangepakt.

[1:04:51] Ik noem het recente incident in Amstelveen... waarbij een Joodse jongeman werd lastiggevallen, geïntimideerd, bedreigd.

[1:04:57] Vervolgens zou de zaak zijn afgedaan nadat excuses waren aangeboden op voorspraak van de politie.

[1:05:03] Klopt dit, vraag ik de minister?

[1:05:04] Het aanbieden van excuses is toch geen serieuze, afschrikwekkende aanpak van antisemitisme?

[1:05:10] Hoe denkt de minister dat deze aanpak bijdraagt aan het vertrouwen in het politiegezag?

[1:05:14] De SGP krijgt van de minister keer op keer terug dat het antisemitisme stevig wordt aangepakt.

[1:05:19] Het kabinet organiseert inderdaad mooie praatsessies met Joodse organisaties, maar ik zie er weinig van terug in de aanpak van antisemisme op straat.

[1:05:28] Dit leidt niet alleen tot een verdere daling van de aangiftebereidheid, maar ook tot een alma groter wordend verlangen voor Joden om Nederland te verlaten.

[1:05:36] Welke prioriteit geeft de politie thans aan de bestrijding van antisemitisme?

[1:05:40] Zijn hiervoor voldoende gespecialiseerde functionarissen beschikbaar?

[1:05:44] Worden incidenten adequaat geregistreerd en welke definitie wordt hierbij gehanteerd?

[1:05:49] Welke concrete verbeteringen zijn sinds de gebeurtenissen van de afgelopen jaren doorgevoerd?

[1:05:55] De SGP wil er echt meer progressie zien.

[1:05:59] Dat de bescherming van slachtoffers achterblijft, constateert ook de Algemene Rekenkamer.

[1:06:03] Welke verbetermaatregelen neemt de minister om hen meer recht te doen?

[1:06:07] Voorzitter, de rechtsstaat vraagt ook dat grenzen worden gehandhaafd.

[1:06:11] Zo ook in het demonstratierecht, waar met regelmatig leuzen worden gebezigd die niet slechts politiek van aard zijn, maar die uitmonden in vijandigheid tegenover Joden, het verheerlijken van geweld of andere strafbare uitingen.

[1:06:23] Dan mag de overheid niet passief blijven.

[1:06:25] Kan de minister aangeven hoe de politie wordt getraind in het herkennen van antisemitische uiting tijdens demonstraties?

[1:06:32] De SP krijgt geregeld te horen dat hierbij verscholen wordt achter de context van het conflict in het Midden-Oosten.

[1:06:39] Hoe voorkomt de minister dat Joodse Nederlanders hun veiligheid moeten bekopen met dit soort slappe excuses?

[1:06:45] Voorzitter, tot slot, en ik sla mij daarbij voor een deel aan bij wat eerder door collega's is gezegd.

[1:06:50] De SP maakt zich grote zorgen over berichten dat cruciale politiegegevens, ondanks inspanningen van deze minister, mogelijk vernietigd moeten worden vanwege wettelijke bewaartermijnen.

[1:06:59] een doorn in het oog voor nabestaanden, zeker nu nieuwe onderzoeksmethoden het mogelijk maken

[1:07:05] om oude zaken alsnog op te lossen.

[1:07:08] De SP vindt een uiterst teleurstellende uitkomst dat behoud van deze belangrijke gegevens vooralsnog niet is gelukt.

[1:07:14] Als de wet geen ruimte biedt, dan moet deze worden aangepast.

[1:07:17] Dat is de wens van de Kamer en van de minister.

[1:07:20] Kan de minister toezeggen met spoed te bezien welke wettelijke wijzigingen noodzakelijk zijn om relevante gegeven voor ernstige misdrijven en cold cases langer beschikbaar te houden?

[1:07:30] En welke maatregelen neemt hij om te voorkomen

[1:07:32] dat in de tussentijd gegevens onherroepelijk verloren gaan.

[1:07:36] Dank u, voorzitter.

[1:07:39] Ook wel.

[1:07:41] Volgende sprekerzijde van de Kamer, de heer Elbassie nam het.

[1:07:43] Denk.

[1:07:43] Voorzitter, dank.

[1:07:45] Ik ben toch gedwongen om nog wat te zeggen over de onafhankelijkheid van het OM.

[1:07:50] Natuurlijk is het OM onafvankelijk.

[1:07:52] Natuurlijk is de politie onafankelijk.

[1:07:54] Maar daar hadden we het volgens mij niet over in het debat.

[1:07:56] Het ging over de onafhankelijkheid van het onderzoek.

[1:07:59] En dat is niet hoe ik het geregeld heb, dat is hoe we het gere geld hebben.

[1:08:02] Namelijk, we hebben een rijksrecherche die geen onderdeel uitmaakt van de politie en waar we normaal dit soort dingen door laten onderzoeken.

[1:08:10] En vervolgens, en dat is wel een taak voor het OM, die toets de rechtmatigheid, maar die doet niet het onder zoek.

[1:08:16] Ik vind het frappant dat bij dit soort videobeelden die viraal gaan,

[1:08:21] We toch voor kiezen om het niet onafhankelijk te doen, zoals we het met z'n allen georganiseerd hebben hier in dit huis.

[1:08:27] Het zou de mondsnoeren van die agenten, die kennelijk niet opkomen voor deze agent, als het Rijksrecherche tot dezelfde conclusie komt als het OM.

[1:08:35] En toch willen we dat niet.

[1:08:36] We willen gewoon geen onafgankelijk onderzoek en dat is gewoon opvallend.

[1:08:39] Vooral vanuit de hoek van de mensen die hier heel vaak hun mond over open trekken.

[1:08:44] Voorzitter, dan ga ik toch even door naar een ander punt helaas die ik ook hier meegekregen heb, maar mijn vragen waren op.

[1:08:51] Dat is de Iftar.

[1:08:54] Het is schandalig dat we het hier zo vaak over de Ifdar hebben.

[1:08:57] Het schandalige dat we alleen over de iftar hebben.

[1:09:00] We hebben uit Kamervragen uit 2025 en 2018 gezien dat de minister heeft aangegeven dat de politie meerdere bijeenkomsten organiseert.

[1:09:11] De Ghanouka, de kerstviering, de Pride, daar waren ze onlangs nog aanwezig, Keti Koti.

[1:09:17] En toch gaat het iedere keer weer, ik zie een interruptie voorzitter, over Iftar.

[1:09:21] En ik irriteer me daar dood aan.

[1:09:24] Ik irriteel me daar echt mateloos aan.

[1:09:26] En als er Kamerleden zijn die daar wat over te zeggen hebben, dan heb ik graag een interruptiefoorzitter.

[1:09:33] Je bestelt hem bijna.

[1:09:34] Mevrouw Mats Amerikals is er.

[1:09:36] Ja, voorzitter, nee.

[1:09:37] Dat is beter voor mijn eigen bloeddruk om dat op dit moment denk ik niet te doen.

[1:09:41] Maar even, want u ging er best wel snel overheen.

[1:09:43] Stelt u nu de Pride op gelijke voet als een religieuze bijeenkomst?

[1:09:48] Voorzitter, even vanuit mij.

[1:09:52] Ik vind dat alle vieringen mogelijk moeten zijn.

[1:09:54] Waar ik moeite mee heb is dat er Kamerleden zijn die zeggen dan kies hier kennelijk kleur.

[1:10:00] Ik kan me voorstellen dat vanuit bijvoorbeeld de rechtse hoek dat ze dat allemaal wook vinden.

[1:10:04] En dat ze het maar idioot vinden en dat je daarmee laat zien dat je een bepaalde kleur draagt.

[1:10:09] Ik denk daar zelf niet zo over.

[1:10:11] Ik vind dat je gewoon die vieringen moet toelaten.

[1:10:14] En daarnaast noemde ik ook een aantal andere vieringen.

[1:10:17] Die benoemt de VVD nu niet.

[1:10:19] Dat vind ik jammer dat jullie daar selectief in zijn, zeg ik even via de voorzitter.

[1:10:24] Oké.

[1:10:24] Dan mevrouw Marts Amerika weer.

[1:10:26] Ja, voorzitter.

[1:10:27] Als de heer El-Abbasi zuiver is in zijn beredenering... moet hij dat ook doen.

[1:10:30] Hij noemde een aantal religies.

[1:10:32] Die zouden worden gevierd.

[1:10:34] Ik noem niet een andere religie... omdat de heere El-Abassi daar iets aan toevoegde.

[1:10:39] Namelijk iemands geaardheid.

[1:10:41] En mijn vraag was heel simpel...

[1:10:43] Vindt hij het toevoegen van iemands geaardheid in een reeks met religies die worden gevierd, dat dat op gelijke voet staat?

[1:10:50] Met andere woorden, is denk van mening dat een geaардheid van iemand waarbij stil wordt gestaan hetzelfde is als het vieren van een religie?

[1:11:00] Voorzitter, ik vind het sowieso belachelijk dat we überhaupt bezig zijn met uitingen van mensen.

[1:11:06] Ten eerste is het niet mijn antwoord.

[1:11:08] Dit zijn antwoorden van de minister zelf in de Kamervraag van 2025 en 2018.

[1:11:13] Daarin noemt hij ook de Pride.

[1:11:14] Dus ik zou zeggen vraag vooral de minister waarom die daar vanuit het niets meekomt.

[1:11:19] Tegelijkertijd snap ik wel de redenering van de minster hierin.

[1:11:22] Namelijk laat de politie gewoon meedoen met dit soort vieringen en plak daar geen label aan.

[1:11:27] En ik zou de VVD willen vragen via de minister om daar gewoon mee te stoppen.

[1:11:32] Vierde voorzitter en de minister mag daarop ingaan.

[1:11:35] Maar eerst naar mevrouw Koeradi.

[1:11:37] Ik ben even... Ja, uw laatste interruptie.

[1:11:40] Ja, check.

[1:11:42] Ja voorzitor, ik haak er ook wel eventjes in op de IFTAR.

[1:11:45] We hebben vanuit jaar 2021 een motie ingediend.

[1:11:48] Omdat we vinden en ook daar heel veel waarde aan hechten.

[1:11:50] Dat politie gewoon te alle tijden neutraal moet zijn.

[1:11:53] En dat er dus ook geen ruimte is voor het organiseren, faciliteren, bijwonen van een IFTar.

[1:11:59] We haben daar een motiovergediend.

[1:12:00] Maar is de heer Alabassi ook met mij eens dat we toch ook wel uitkijken naar een reactie.

[1:12:05] En of de minister daar misschien toch ook al vandaag iets over kan zeggen over deze motie.

[1:12:10] Want ik denk dat we dan in ieder geval gezamenlijk wel vanuit een heel ander perspectief op zoek zijn naar de stand van zaken.

[1:12:16] Als het hierover gaat.

[1:12:17] Ja, u haalt er wel een motie... Ja, ik dacht u gaat een vraag stellen over het betoog.

[1:12:20] Maar u vraagt nu om uitvoering van een moties die u zelf heeft ingediend.

[1:12:24] Dat had u ook in uw spreektijd kunnen vragen.

[1:12:25] Ik ben even streng als voorzitter.

[1:12:27] Heer Alabasi.

[1:12:28] Voorzitter, hiermee bevestigt mevrouw Couradi precies waar ik me dood aan irriteer.

[1:12:33] De motie van Couradi vraagt alleen om geen iftars te organiseren.

[1:12:40] Nogmaals, kijk de beantwoording van de vragen erop terug.

[1:12:45] Er vinden meer vieringen plaats.

[1:12:47] Er worden meer viering georganiseerd door de politie.

[1:12:50] Dat staat zwart op wit.

[1:12:51] Dat kunt u terugzien in de stukken.

[1:12:52] En anders doe dat nu vooral even.

[1:12:54] En daar staat niks over in de motie van Couradi.

[1:12:57] Dus als Couradi wil dat de politie neutraal is, dan moet ze dat doen.

[1:13:02] Als ze dit al ziet als een vorm van niet-neutraal zijn, wat ik overigens niet vind, dan zou ze dat moeten doen met alle vieringen en niet alleen de IFTA.

[1:13:12] De heer Van Dijk.

[1:13:13] Dank voorzitter.

[1:13:15] En de volgende vraag.

[1:13:16] Kijk, dat de politie aanwezig moet zijn in alle haarvaten van de samenleving, volledig mee eens.

[1:13:23] Maar kan de heer El Abassi niet het onderscheid zien tussen het bezoeken van bijvoorbeeld een religieuze viering of wat voor evenement dan ook en het zelf organiseren, faciliteren en zelfs financieren?

[1:13:35] Het is niet zo moeilijk in te zien omdat dat laatste gewoon ook strijdt met de neutraliteit die wij vragen van de politiek.

[1:13:45] Voorzitter, ik zal mijn antwoord nuanceren.

[1:13:48] Het klopt in ieder geval als het gaat om aanwezig zijn... dat bij de Pride en ook de Ketikoti ik er niet uit kan halen... dat het door de politie georganiseerd is.

[1:14:01] Wat ik wel uit de beantwoording van de vraag kan halenen... is dat dat wel het geval is als het geht om Chanukaviering.

[1:14:06] En ook om kerstviering, wat heel belangrijk is voor de christelijke gemeenschap.

[1:14:10] En wij als DENK zouden ervoor strijden als Kamerleden hier...

[1:14:13] agenten verbieden om zo een kerstviering te organiseren.

[1:14:17] En ik vind het frappant dat wij dat voor de SGP zouden moeten doen.

[1:14:20] Tegelijkertijd hoor ik de SGП hier niet over.

[1:14:23] En die dubbele maat moet hier naar boven komen, hier in dit huis.

[1:14:28] Van dubbele mate is geen sprake, hoewel ik zeker onderscheid maak tussen de islam en de christendom.

[1:14:33] Die kun je op geen enkele manier op een lijn zetten.

[1:14:35] Maar los daarvan, ik heb nog nooit gemeten gemaakt dat op een politiekantoor een kerstfeest werd georganiseerd waarbij een predikant werd uitgenodigd.

[1:14:44] Geloofsbeleidenis werd opgezegd en dat speelt allemaal wel bij een iftar.

[1:14:48] De heer El Abassi kan toch niet ontkennen dat dat geen neutrale bezigheid voor een politie zou zijn?

[1:14:54] Voorzitter, dit is kingklare onzin.

[1:14:57] Ik weet niet in welke bubbel de SGP leeft... maar er zijn tal van videobeelden op het internet te vinden... en dat heb ik eerder ook aangegeven.

[1:15:08] Ik heb er destijds geen video van gemaakt... maar dat kan ik nu gedwongen doen, heb ik het gevoel.

[1:15:13] Waarin agenten in een kerk aan het bidden zijn...

[1:15:18] waarin agenten aanwezig zijn bij kerstvieringen... waarbij ze meedoen aan religieuze... waarin ze ook religieus meedozen.

[1:15:30] Dus, voorzitter, alles wat u zegt over agenten die meedoenen... met islamitische tradities, om het maar zo te noemen... kunt u ook terugvinden als het gaat om de christendom.

[1:15:42] En dat weet u donders goed, zou ik willen zeggen, vierde voorzitters.

[1:15:46] Mevrouw Bikker.

[1:15:48] Ja, voorzitter, als collega El Abassi wil dat de Kamer het minder over iftars heeft... dan past misschien een spiegel op zijn eigen bijdrage.

[1:15:57] Want ik denk juist dat dat ook weer uitlokt dat we het er veel over hebben.

[1:16:02] Dat als kleine reflectie, voor zitter.

[1:16:05] En wel de vraag aan collega Al-Bassi.

[1:16:08] Kijk, ik sta voor die vrijheid van godsdienst.

[1:16:09] Ik ben zelf vol overtuiging christen.

[1:16:11] Ik geloof in Jezus en ik vind het heel erg fijn om het kerstfeest te vieren.

[1:16:15] En daar nodig ik allerlei mensen bij uit om dat mee te doen.

[1:16:18] Maar dat is iets anders dan dat de staat zelf religieuze vieringen organiseert.

[1:16:24] Daar zit voor mij het verschil.

[1:16:26] En is collega El Abassi dat met mij eens?

[1:16:30] Dat daar een verschil zit?

[1:16:32] In plaats van dat hij allerlei voorbeelden gaat noemen... hoe, wat, waar hij ergens gezien heeft, ziet hij dat verschil?

[1:16:39] Ja, Abassie.

[1:16:40] Voorzitter, ik vind het jammer dat...

[1:16:43] ...de collega niet geluisterd heeft naar mijn beantwoording zo net... ...want nu moet ik het herhalen.

[1:16:48] Ik heb aangegeven dat niet ik, maar de minister duidelijk... ...in de antwoorden van 2025 aangeeft... ...dat christelijke vieringen worden georganiseerd door de politie.

[1:17:02] Daar heb ik het over kerstvieringen en Chanukka bijvoorbeeld...

[1:17:05] Dus dat hebben we nu, zwart op wit.

[1:17:09] Ze zijn niet alleen aanwezig, ze organiseren het.

[1:17:12] Wat vervolgens gedaan wordt in dit huis, is dat alleen IFTA eruit gepikt wordt en dat daarvan wordt gezegd, die willen we niet vieren.

[1:17:19] En ik ben benieuwd dat als er straks een motie naar buiten komt, ik ga die niet indienen.

[1:17:22] Ik zou het niet durven en ik zou het ook niet willen.

[1:17:24] Waarin ook staat dat de politie geen kerstvieringen zou mogen organiseren of de ChristenUnie dan voorstemt.

[1:17:30] Ik durf nu te zeggen van niet.

[1:17:33] Vrouw Bikker, ik zit even te kijken.

[1:17:36] U heeft nog één interruptie.

[1:17:37] Ja, en ik ben daarna laatste spreker.

[1:17:38] Ik ga mezelf ook niet interruberen.

[1:17:40] O, u gaat ook nog wat zeggen voorzitter.

[1:17:42] Dat maakt de afweging wel moeilijk.

[1:17:44] Maar toch, ik wil toch iets terugzeggen tegen collega Elwe Bassie.

[1:17:48] Want hij draagt daar zelf aan bij.

[1:17:51] door het te hebben over agenten die een kerk bezoeken en daar dus verbonden zijn met de haarvaten van de samenleving, door eigenlijk ook te zeggen dat dat niet zou mogen.

[1:18:01] Ik zeg helemaal niet dat dat nie mag, ik zeg juist dat dat wel mag, dat je verbonden mag zijn met haarvatten van de Samenleving.

[1:18:07] Dat er een vrijheid van godsdienst is, die juist ook maakt dat agenten dat soort plekken kunnen bezoek.

[1:18:12] Alleen er is een verschil met organiseren.

[1:18:15] Ik hoor heel graag de minister erover, maar volgens mij heeft de Kamer dit al meermaals uitgesproken.

[1:18:20] Het is niet de bedoeling dat een politieorganisatie een iftar organiseert of een kerstsamenzangdienst.

[1:18:27] En ik heb ook nog nooit een politIEbureau meegemaakt dat een uitnodiging verstuurt voor de kerstsamenzangdienst.

[1:18:32] Dat doet iets in de wijk, een groep gelovigen.

[1:18:35] Fantastisch als de politie daar aanschuift, maar wel vanuit de rol van wijkagent en niet dat het hele korps erheen gaat.

[1:18:41] Dus daar zit een verschil.

[1:18:43] Ik vind het belangrijk.

[1:18:44] Nederland is een land gestempeld, ja dat geef ik meteen toe, ook door christelijke waarden.

[1:18:49] Maar we hebben daar hoor me juist met elkaar gezegd, er is vrijheid van godsdienst.

[1:18:52] Het is ons eerste grondrecht.

[1:18:54] En die vrijheid voor godsdiensten, daar moeten we heel zuinig op zijn.

[1:18:56] Ook als Kamer, daar ben ik helemaal met u eens.

[1:18:59] Maar het vraagt dan ook andersom dat we niet alleen doen alsof er een slachtoffergroep is of een groep die er niet mag zijn.

[1:19:05] Ik zeg, de politie moet verbonden zijn met de haar van de samenleving.

[1:19:09] Dat is iedereen.

[1:19:11] Maar ik vind het dan ook een beetje ingewikkeld als de heer El-Abbasi doet alsof die iftars niet georganiseerd werden.

[1:19:16] Want dat werden ze wel.

[1:19:18] Ja, ik was even... U was een interruptie aan het doen op de heere El-Abassi.

[1:19:23] Oké.

[1:19:23] De heere Al-Aabbasi.

[1:19:24] Voorzitter...

[1:19:27] Het doet me bijna pijn als mij verweten wordt dat ik niet wil dat agenten bij een christelijke viering aanwezig zijn.

[1:19:38] Ik ben hier radicaler in dan de ChristenUnie.

[1:19:40] Ik vind dat dat niet alleen moet kunnen.

[1:19:41] Ik denk dat de politie zelfs een kerstviering moet kunnen organiseren.

[1:19:47] De ChristenUnie vindt dat dit niet kan.

[1:19:50] En ik zeg, als de ChristenUnie vindt dat dat niet kan... dan moeten ze dat gelijk trekken voor alle godsdiensten.

[1:19:56] Voor alle religies.

[1:19:57] En dat zien we niet terug in de moties die in zijn gediend.

[1:19:59] Dat zien we nicht terug in moties... die zijn ingediend en een meerderheid hebben hier in de Kamer.

[1:20:03] En ik zou de Christunie wel willen zien of ze hetzelfde hadden gestemd... als daar wel andere religie in meegenomen was.

[1:20:10] Ik denk van niet.

[1:20:12] Ik ga het ook niet proberen.

[1:20:13] Ik daag andere Kamerleden ook niet uit om dat te doen.

[1:20:16] Maar ik weet zeker dat dat dan niet gedaan zal worden.

[1:20:18] En ik weet dat de ChristenUnie dat ook het ons goed wil.

[1:20:22] Dan vraag ik de heer Al-Bassi om door te gaan met zijn betoog.

[1:20:29] U zat in uw...

[1:20:30] Tenminste, u heeft...

[1:20:32] Voorzitter, ik was...

[1:20:33] Het moet ik ook nog even aangeven.

[1:20:35] U heeft nog drie minuten maar.

[1:20:35] De tekst dat ik nu voorgelezen heb is niet de tekst die ik geschreven had.

[1:20:38] Dat is allemaal met pen gedaan.

[1:20:40] Dat ging helemaal niet op de ifte.

[1:20:42] De heer El Abassi, aan u het woord.

[1:20:44] Ik ga wel in tijdnood komen.

[1:20:45] Voorziter, je bent niet veroordeeld.

[1:20:47] Ik wilde wat over CETER zeggen en ik wilde iets over TOI zeggen.

[1:20:52] Je bent niet veroordeeld, je bent niet eens verdachte, je hebt geen strafblad en toch kun je in Nederland het stempel terrorisme of extremisme achter je naam krijgen.

[1:21:02] Said was vrijwilliger bij een moskee en had vanuit die functie contact met een islamitische prediker.

[1:21:06] Hij was niet verdacht van een strafbaar feit, had geen strabblad... ...en toch kreeg hij in politiesystemen het stempel jihadistisch terrorisme.

[1:21:13] Toen hij op vakantie ging naar Mexico werd hij bij aankomst vastgezet, zak over zijn hoofd, handboeien om.

[1:21:20] En na anderhalve dag werd hij het land uitgezet.

[1:21:22] Later ontdekte hij dat de Nederlandse politie informatie over hem was gedeeld naar het buitenland.

[1:21:29] Een Nederlander uit Tilburg was met zijn vrouw onderweg naar Marokko toen hij tijdens een hotelovernachting in Spanje werd aangehouden.

[1:21:34] De Spaanse autoriteiten dachten dat hij mogelijk lid was van een terroristische organisatie.

[1:21:39] Hij belandde twee maanden in de gevangenis.

[1:21:41] tussen zware criminelen, terwijl hij niet strafrechtelijk werd verdacht.

[1:21:46] Voorzitter, stel je eens voor dat jou dit overkomt.

[1:21:50] Je weet niet waar je geregistreerd staat, je weet niet precies wat er over jou wordt gezegd... ...je weet niet met welke landen informatie is gedeeld... ...en als je probeert uit te zoeken wat er is gebeurd, loop je tegen een muur op.

[1:22:00] En de Nationale Ombudsman noemt het ook een black box.

[1:22:04] Burgers weten vaak niet dat ze in beeld zijn met welken instanties of landen... ...informatie over hen wordt gedeelt.

[1:22:09] Het is volgens de ombudsmen vrijwel onmogelijk om zo'n registratie daadwerkelijk aan te vechten.

[1:22:14] En als je vraagt om inzagen, dan krijg je die niet vanwege nationale veiligheid.

[1:22:20] Voorzitter, hoe bewijs je dat je ten onrechte als risico bent aangemerkt?

[1:22:26] Hoe bewijst je dat als je niet eens mag weten op basis waarvan dat is gebeurd?

[1:22:29] En daarom vraag ik de minister hoeveel mensen staan er op dit moment geregistreerd binnen het CETA-proces?

[1:22:34] Hoeveel van hen zijn geen verdachte van een strafbaar feit?

[1:22:37] En hoeveels mensen hebben daadwerkelijk onterechte registratie kunnen laten corrigeren of verwijderen?

[1:22:42] Dan TOI, het team openbare orde en inlichtingen.

[1:22:45] Ook daar zien we een fundamenteel probleem.

[1:22:47] De autoriteit persoonsgevens die concludeert dat artikel 3 van de politiewet onvoldoende grondslag biedt.

[1:22:52] De informatieinwinning gaat zover dat min of meer een compleet beeld van aspecten van iemands leven ontstaat.

[1:22:58] En ook de landsadvocaat die concludeer dat huidige werkwijze van TOI de grenzen van artikel drie overschrijden.

[1:23:03] Dan hebben we het niet over een theoretische discussie.

[1:23:06] De autoriteit persoonsgegevens waarschuwt, de landsadvocaat waarschuwt... ...de nationale ombudsman waarscuwt en Amnesty International en Bits of Freedom... ...waarschuwen voor de gevolgen van privacy, vrijheid van meningsuiting en het demonstratierecht.

[1:23:17] En die zorgen voor gezitten zijn niet uit de lucht gegrepen.

[1:23:20] We hebben het voorbeeld van een medewerk van Amnesty die deelnam aan een vreedzaam protest.

[1:23:26] Zijn identiteit werd gecontroleerd en een week later stond de politie onaangekondigd bij zijn woning.

[1:23:31] De politie wilde onder meer informatie over zijn beweegreden en leefomgeving.

[1:23:35] Later bleek dat de politiek dit zelfs een zeterhuisbezoek noemde.

[1:23:40] Voorzitter, je maakt vreEDzaam gebruik van je demonstratieweg recht.

[1:23:42] Een week later staat de politici bij je voordeur.

[1:23:47] En je wordt verdacht van contraterrorisme, extremisme en radicalisering.

[1:23:51] De nationale ombudsman constateert zelf dat sommige mensen vanwege de dreiging van informatieinwinning besluiten om niet meer te demonstreren.

[1:23:57] En dat raakt de kern van onze democratische rechtsstaat.

[1:24:00] Een demonstrant hoort niet af te vragen wat wil ik tegen mijn regering zeggen.

[1:24:05] Die hoort af te vraag wat hij tegen zijn regering wil zeggen.

[1:24:07] En niet kom ik hierdoor in een politiedatabase terecht.

[1:24:10] De werkwijze van TOI wordt nu aangepast en dat begrijp ik echt niet.

[1:24:14] In 2027 komt een pilot en pas daarna wordt verkend of een aanvullende wettelijke grondzaak noodzakelijk is.

[1:24:22] En mijn vraag aan de minister is waarom?

[1:24:23] De nationale ombudsman die noemt wachten tot 2028 expliciet onwenselijk.

[1:24:28] En als de AP en de landstaatvocaat zeggen dat de wettelijke basis kort schiet... ...en de ombudsman zegt dat burgers onvoldoende rechtsbescherming hebben... ...ik maak hem af, voorzitter, sorry.

[1:24:37] Waarom gaan we dan eerst door en kijken we pas later of de wet moet worden aangepast?

[1:24:41] En mijn vraag aan de minister is dan heel eenvoudig... ...waarom niet eerst de wet op orde en daarna de bevoegdheden gebruiken?

[1:24:47] Dank u wel, voorzet.

[1:24:48] Ik ben als VWS-voorzitter niet streng.

[1:24:51] Ik ga pas komen tot dit, als over de spreektijd heet bent.

[1:24:56] Zo gaat dat meestal.

[1:24:58] Mevrouw Straatman, nog een interruptie richting de heer Allebas.

[1:25:01] Dank u voorzitter.

[1:25:02] Ik heb een vraag aan de heer El Abassi.

[1:25:03] Want ik deel zijn zorgen over de wettelijke grondslag voor TOI... maar ik deelt denk ik niet, maar ik hoop daar meer duidelijkheid te krijgen... over de noodzaak van TOI.

[1:25:12] Want alle burgemeesters in Nederland zeggen... die TOI-informatie is cruciaal om onze openbare orde te handhaven...

[1:25:19] De brief van de burgemeester zegt letterlijk, nou ik lees voor, voor burgemeesterskantoorinformatie het verschil maken tussen grootschalige rellen met alle gevolgen van mensen en een rustig verlopen demonstratie.

[1:25:31] We spreken hier denk ik met z'n allen de zorgen uit over de capaciteit van de politie.

[1:25:36] Onderkent wel de heer Elabassi dat TOI cruciaal is om onze straten, betogingen, evenementen veilig te houden?

[1:25:43] Duidelijke vraag.

[1:25:44] Elabasci.

[1:25:45] Voorzitter, ik heb niet gezegd dat het niet cruciaal is.

[1:25:48] Iedereen is voor de veiligheid van onze burgers.

[1:25:50] Wat ik wel zeg is dat het legitiem moet zijn.

[1:25:52] Het moet gebaseerd zijn op een wet.

[1:25:53] Dat is het op dit moment niet.

[1:25:55] En we leven in een rechtsstaat en mensen moeten zich aan de regels houden.

[1:25:59] Dat dienen wij als overheid ook.

[1:26:00] En als die wet er niet is, dan moeten we een wet maken.

[1:26:03] Dus ik zeg niet dat ik tegen een wet ben.

[1:26:05] Ik dring hier vooral aan om met een wet te komen.

[1:26:08] En die wet biedt ook bescherming.

[1:26:10] Niet alleen richting de politie, maar ook richting onze burgers.

[1:26:13] En ik vind dat heel belangrijk.

[1:26:14] Ik vind dat we het netjes en zorgvuldig moeten doen.

[1:26:16] En dat is ook waar autoriteitspersoonsgegevens... waar al deze instanties een beroep op doen en naar verwijzen.

[1:26:25] En laten we die gewoon ook volgen.

[1:26:27] Goed, eindig gekomen van uw inbreng.

[1:26:30] Volgende sprekerzijde van de Kamer is mevrouw Pikker namens de ChristenUnie.

[1:26:33] De tijd gaat in.

[1:26:34] Ja, voorzitter, dank u wel.

[1:26:35] En waakzaam en dienstbaar is de politie voor ons allemaal.

[1:26:39] En vandaag wil ik allereerst mijn dank uitspreken aan al die mannen en vrouwen die dat dag en nacht doen en ons de veiligheid brengen in het land, die we op heel veel plekken ook gewoon zien gebeuren.

[1:26:50] En ik weet ook wat dat van hen vraagt, juist in deze tijd, als we terugblikken op het gewelddadige gebeuren in Overasselt en wat dat dan van hun gezinnen vraagt.

[1:26:59] Dus mijn meeleven naar het complete politiekorps en natuurlijk allermeest naar de zwaargewonde agenten en hun families na het vreselijke geweld in Overasselt.

[1:27:09] En natuurlijk ook naar de nabestaanden van de beveiliger.

[1:27:13] Want ja, de ChristenUnie is dankbaar voor agenten die hun leven riskeren en zelfs hier geriskeerd hebben om collega's in veiligheid te brengen.

[1:27:21] En dankzij de inzet van al deze politiemensen kon een enorm grote groep verdachten binnen 24 uur worden aangehouden.

[1:27:29] Voorzitter, dat verdient gewoon een heel groot compliment.

[1:27:31] Dank jullie wel daarvoor.

[1:27:33] Maar het laat ook iets zien wat er grondig mis is in ons land.

[1:27:37] De drugscriminaliteit die niet zich alleen op bepaalde plekken vestigt, maar ook in de rustige kleine plaatsen in de haarvaten van de samenleving is neergestreken.

[1:27:46] De criminaliteit rondom drugs, we weten het al jaren, maar het overspoelt steeds meer ons land en het komt niet alleen in de grote steden voor.

[1:27:55] In augustus verscheen er een heel nuttig rapport van de Hague Center for Strategic Studies.

[1:28:02] Even overschakelen naar het Engels is niet mijn best, voorzitter, als ik een mooi Nederlands betoog heb, maar dit is nou eenmaal de naam van de club.

[1:28:08] En het rapport waarschuwt voor de druk op gemeenten in het veiligheidsdomein.

[1:28:13] Het aantal meldingen van verwarde personen, van 44.500 in 2012 naar 169.000 in 2025.

[1:28:21] Steeds meer mensen dakloos buiten de grote steden.

[1:28:24] En georganiseerde criminaliteit wordt steeds moeilijker te monitoren vanwege digitale kanalen.

[1:28:30] Het leidt tot inadequaat handelen in crisissituaties en zorgt ervoor dat kleine vergrijpen structureel blijven liggen.

[1:28:38] Het geeft daders het beeld dat bepaald gedrag kennelijk wordt getolereerd.

[1:28:43] En misschien nog wel belangrijker, het geeft inwoners het gevoel dat de overheid niet in staat is om de openbare orde en de veiligheid te waarborgen.

[1:28:51] Dat haakt aan de fundamenten van de rechtsstaat, dat haakt naar de fundament van onze politie die juist met zoveel inzet staat voor de veiligeheid.

[1:28:59] En als wij dit niet op orde brengen, zetten we onze mannen en vrouwen op straat eigenlijk in een koude, gure schrale wind.

[1:29:06] Voorzitter, daarom heb ik een aantal vragen aan de minister.

[1:29:09] In het coalitieakkoord staat omschreven dat burgemeesters meer mogelijkheden krijgen om zonder extra complexiteit en regeldruk aan de slag te gaan.

[1:29:18] Voorzitter, ik vind dat belangrijk, maar absoluut onvoldoende om de veiligheid te verbeteren in kleinere gemeenten.

[1:29:25] Hoe heeft het kabinet ingedachten om structureel de kennis en de capaciteit van kleinere gemeten te verbeteren?

[1:29:31] Dan heb ik het zowel over de openbare orde en veiligheidskant als over de politiecapaciteit en de wijkagenten

[1:29:37] Want voorzitter, ik spreek te veel burgemeesters die gewoon uren kwijt zijn om maar door te blijven praten over een minimum aantal wijkagenten van plattelandsgemeentes.

[1:29:46] En dat is daar net zo hard nodig.

[1:29:48] Welke voorneems heeft het kabinet nou ook met de extra investeringen die worden gedaan?

[1:29:52] En wanneer gaan we dat terugzien?

[1:29:53] Want eerlijk gezegd, ik ben nu vijf jaar Kamerlid en iedere keer hoor ik nee, op een later moment komt dit wel op orde.

[1:29:59] Ik zou heel graag gewoon heel concreet gemaakt hebben wat het betekent.

[1:30:03] En ook als er tekorten zijn aan wijkagenten, kan het ministerie van Justitie en Veiligheid veel beter inzichtelijk maken wat dat betekend voor de grote steden, maar zeker voor het platteland.

[1:30:12] Voorzitter, er blijven tienduizenden aangifte liggen en ik heb meegeluisterd en een heel aantal collega's hebben daar belangwekkende woorden over gesproken en ik sluit me volledig aan bij de woorden van collega Struis.

[1:30:21] Want zelfs bij zedenzaken, zelfs by antisemitisme, het gebeurt gewoon dat de zaken op de plank liggen.

[1:30:26] Het ondermijnt het vertrouwen in de rechtsstaat

[1:30:00] Ik zou heel graag gewoon heel concreet gemaakt hebben wat het betekent.

[1:30:03] En ook als er tekorten zijn aan wijkagenten, kan het ministerie van Justitie en Veiligheid veel beter inzichtelijk maken wat dat betekend voor de grote steden, maar zeker voor het platteland.

[1:30:12] Voorzitter, er blijven tienduizenden aangifte liggen en ik heb meegeluisterd en een heel aantal collega's hebben daar belangwekkende woorden over gesproken en ik sluit me volledig aan bij de woorden van collega Struys.

[1:30:21] Want zelfs bij zedenzaken, zelfs met antisemitisme, het gebeurt gewoon dat de zaken op de plank liggen.

[1:30:26] Het ondermijnt het vertrouwen in de rechtsstaat

[1:30:28] En ik sluit me aan bij de vragen die daarover gesteld zijn.

[1:30:31] Ik wil de minister ook vragen om te reflecteren, en dat mag ook bij de justitiebegroting voorzitten, op de grondoorzaken van dit alles.

[1:30:38] Want als onze politie telkens druk moet zijn met bijvoorbeeld de drugscriminaliteit omdat we niet normeren, met bijvoorbeeld overlastgevend gedrag omdat we het in de GGZ niet op orde hebben,

[1:30:48] Met bijvoorbeeld demonstraties waar telkens gedonder is omdat er maar wetgeving uitblijft.

[1:30:53] Dan hebben we een cultuur waardoor de politie telk eens moet optreden over dingen waar we eerder als samenleving en als overheid hadden moeten normeren.

[1:31:00] Ik snap dat het een wat filosofische vraag is, maar volgens mij is het wel de grondvraag.

[1:31:04] En ik zou de minister willen vragen om daar, maar ook op een later moment, uitgebreider op in te gaan.

[1:31:09] Voorzitter, ik kom terug.

[1:31:13] Ja.

[1:31:15] Was het blokje...

[1:31:17] Dit blok was klaar, voorzitter.

[1:31:18] Ik ging naar dat mooie blok je politievrijwilligers.

[1:31:20] Dan krijgt u een interruptie van D66.

[1:31:23] Ja, dank voorzitten.

[1:31:23] Want dat was inderdaad een filosofische vraag.

[1:31:26] Die laatste.

[1:31:27] Want wat bedoelt u met normeren bij drugscriminaliteit?

[1:31:30] Waar heeft u het dan concreet over?

[1:31:32] Ja, voorzitter, dan bedoel ik dat als aan de ene kant kookgebruik op de Zuidas... een volstrekt normaalste zaak van de wereld is... en als aan der andere kant het Brabantse platteland gewoon flink te sjaak is... met allerlei gespuis wat daar rondrijdt, spul produceert, natuur vervuilt...

[1:31:49] En we ondertussen niet keihard aanpakken dat allerlei witte borden die kook snuiven.

[1:31:54] Dan hebben we de boel niet op orde met elkaar.

[1:31:56] En voorzitter, ik bedoel ook als we een staats wietbedrijf hebben.

[1:31:59] Waar wiet wordt gekweekt.

[1:32:01] Terwijl we weten dat de grootste omzet in wiet in Nederland is voor de buitenlandse markt.

[1:32:06] Dan geven we twee signalen af.

[1:32:07] Een dubbel signaal.

[1:32:08] Ik hou van helderheid.

[1:32:09] Dus ik zou zeggen kap met dat gedogen.

[1:32:12] Laten we gaan normeren.

[1:32:13] En beginnen met daar waar eigenlijk witte boorden momenteel doen.

[1:32:17] Alsof drugsgebruik normaal is.

[1:32:20] Ja, D66.

[1:32:21] Dank voorzitter.

[1:32:22] Want ik denk terecht de zorg die mevrouw Bikker namens de ChristenUnie aangeeft.

[1:32:29] Tegelijkertijd dat normeren.

[1:32:31] Dat is natuurlijk de afgelopen jaren gewoon...

[1:32:33] Dat heeft gewoon niet gewerkt.

[1:32:35] En...

[1:32:36] Niet om naïef te zijn, maar die war on drugs is al tientallen jaren aan de gang.

[1:32:41] Begon in Amerika, overgevlogen naar Europa.

[1:32:44] De drugscriminaliteit is op een punt die gewoon alle spuigaten uitloopt in Nederland.

[1:32:49] Maar die heeft gewoon niet gewerkt.

[1:32:51] En dan is het natuurlijk heel mooi om hier aan te geven normeren, normeren.

[1:32:55] Als dat zou werken, vindt u mij echt volledig aan uw zij.

[1:32:58] Maar de praktijk laat toch echt zien dat dat op dit moment gewoon niet werkt.

[1:33:03] Ja, voorzitter, het is een mythe dat er een oorlog tegen drugs is gevoerd in Nederland.

[1:33:07] Het is een

[1:33:09] We hebben al die tijd gedoogd.

[1:33:11] Er zijn al die tijden coffeeshops open geweest.

[1:33:14] We hebben websites als Funcaps laten bestaan, waar mensen gewoon drugs kunnen bestellen.

[1:33:19] Ik heb de minister, de voorganger van deze minister, gevraagd... waarom wordt niet verboden dat er stempelmachines worden verkocht?

[1:33:25] Ze werden gewoon verkoch.

[1:33:27] We laten het bestaan dat het bij festivals normaal is dat je pas in extase raakt als je een pilletje neemt.

[1:33:32] Dus het is een mythe.

[1:33:33] We haben het gesprek niet gevoerd over wat de gevolgen zijn van drugs voor onze jeugd.

[1:33:37] Die zijn vernietigend.

[1:33:38] We hebben het gesprek niet gevoerd over wat de gevolgen zijn... en ik zeg dat vooral tegen daar waar drugs nog wel wordt gezien als verheffend en gezellig... daar houdt men vaak ook veel van de natuur.

[1:33:48] Ik hou wel van de natuurlijk trouwens, wat minder van drugs, dat was u helder.

[1:33:52] Die drugs hebben enorm veel rotgevolgen voor de natuur!

[1:33:55] Het is een mythe dat we hebben laten beseffen wat de volgen zijn van drugs.

[1:34:00] En ik zou daarom juist willen zeggen, moet je niet beginnen met een wiet-experiment...

[1:34:04] Dan moet je beginnen met opvoeden en met helder maken.

[1:34:06] En ik zie heel goed dat we niet van de een op de andere dag in de ideale situatie zijn.

[1:34:10] Maar ik zie ook dat Nederland het grootste doorvoer- en exportland is van drugs.

[1:34:14] En daar wil ik van af, omdat ik zie dat onze politie eraan onderdoor gaat.

[1:34:22] Mag?

[1:34:23] Ja, tot slot.

[1:34:25] Helemaal eens met de meeste woorden die mevrouw Bikker zojuist zegt.

[1:34:30] Alleen...

[1:34:31] Kunt u dan concreet maken wat u dan vandaag concreet zou kunnen doen... en die drugschemitaliteit kan bestrijden?

[1:34:38] U geeft aan, u zit al even in de Kamer.

[1:34:41] U klinkt ook als iemand die sowieso vanuit uw partijperspectief... dit een belangrijk onderwerp vindt.

[1:34:47] Kunt U concreetmaken wat u nu kan doen en gaat doen... om die drugshemitaliteiten tegen te gaan?

[1:34:55] Ik zeg, ja, mevrouw Bikker heeft daar al antwoord op gegeven.

[1:34:57] Maar als we perspectieven van de ChristenUnie gaan vragen aan mevouw Bekker...

[1:35:02] Dan krijgt u het hele verkiezingsprogramma.

[1:35:04] Nee hoor, dat ga ik niet doen.

[1:35:06] Nee, heel kort.

[1:35:07] Dat is een barrière model.

[1:35:09] Dus ik kan hier een vrij groot verhaal houden.

[1:35:11] Ik vind ook echt dat ik zou bijna een Delta commissaris voor de dijken tegen drugs willen.

[1:35:16] Omdat ik denk dat het aan de ene kant begint bij de preventie.

[1:35:19] En daar vind ik geregeld D66.

[1:35:21] Aan de andere kant bij de opsporing.

[1:35:24] De ChristenUnie heeft zich ervoor ingezet dat zware drugscriminelen in ieder geval een wat zwaardere straf krijgen.

[1:35:29] Want wij zaten in het Europees in het onderste rijtje van hoe groot, hoe zwaar drugsc criminelen werden bestraft.

[1:35:36] En dan heb ik het over de bazen.

[1:35:38] En we zien ook dat als je het monster nu bestrijdt, dat begint te spartelen.

[1:35:43] En ik vind het dus in die zin ook, dan moet je ook doorpakken en niet weer allerlei signalen af gaan geven, wat ik sommige bestuurders zie doen, alsof we nog meer harddrugs zouden moeten gaan gedogen.

[1:35:52] Voorzitter, ik zeg stop met gedogen en begin gewoon met stevig aanpakken.

[1:35:56] Ik ga door met mijn betoog, voorzitter.

[1:35:57] Tenzij er nieuwe vragen zijn.

[1:35:59] Ik heb een vraag over de politievrijwilligers, want ik heb gezien dat de minister opnieuw het belang en potentieel van politievrijwilligers herkent.

[1:36:10] Daar ben ik blij mee.

[1:36:11] Maar sinds 2023 is er geen klas meer gestart voor de basisopleiding van executieve vrijwilligers.

[1:36:17] Onze motie om meer geld beschikbaar te stellen was uit 2021.

[1:36:22] Ik wil de minister nu vragen om een update.

[1:36:24] Het liefst voor de begroting van justitie en veiligheid.

[1:36:27] En vooral, hoe gaat de voortgang richting de 10%-norm voor 2027?

[1:36:31] Motie Bisschop van de SGP.

[1:36:33] En hoe is de status nu van het toegezegde bedrijfsplan?

[1:36:36] Ik heb dat dus graag voor de Begrotingsbehandeling.

[1:36:38] U begrijpt, voorzitter, als het nodig is, schreef ik graag een duwtje mee.

[1:36:41] Het ministerie is aan het struikelen en strompelen als het gaat om goede wetgeving.

[1:36:45] Die helpt in de opsporing.

[1:36:47] Die helpt om de BOA's de bevoegdheid te geven die ze nodig hebben.

[1:36:50] Die gaat om de bewaartermijnen.

[1:36:51] De collega's hebben daar wat over gezegd.

[1:36:53] Ik sluit me daarbij aan.

[1:36:55] Voorzitter, wat gaat de minister doen op deze punten om te voorkomen dat het ministerie blijft struikelen en strompelen?

[1:37:00] En dat, voorzitter...

[1:37:01] Daar rond ik dan ook mee af.

[1:37:02] Zie ik ook op TOI.

[1:37:04] Ik zit terug te kijken.

[1:37:05] 2013, 2015.

[1:37:06] Er is al die tijd gewaarschuwd.

[1:37:08] En er ligt nog steeds geen wettelijke basis.

[1:37:10] Wanneer ligt die er wel?

[1:37:11] Dank u wel.

[1:37:13] En dan draagt het voorzitterschap over aan mevrouw Coenradi voor de allerlaatste spreker van de zijde van de Kamer.

[1:37:21] MevrouW Coenradie.

[1:37:22] Ja, voorzitter.

[1:37:23] En wie zou dat dan zijn?

[1:37:25] Ik zou graag als laatste spreken het woord willen geven aan de heer Mohandes.

[1:37:29] Mohandis namens PRO.

[1:37:32] Voorzitter, dank u wel.

[1:37:33] Er zijn best veel vragen gesteld en inbrengen gedaan en het gevaar dat er ook overlap zit wil ik ook beginnen met onze danken uitspreken via uw voorzitter.

[1:37:43] De wijze waarop de dienst speciale interventies van de politie heeft opgetreden in Overasselt en de snelheid waarmee, dat is echt heel indrukwekkend.

[1:37:53] En alle steun en morele steun aan iedereen die daarbij betrokken is en alle gewonden die daar ook gevallen zijn.

[1:38:01] Voorzitter, en dan blijft ook de vraag van, dat het Nederlandse toestanden zijn, in de media hebben we er heel veel over kunnen lezen, het zijn Nederlandse toestanden.

[1:38:10] Het is natuurlijk ook niet iets waar we nu mee worden geconfronteerd als we kijken hoe dat...

[1:38:14] de afgelopen 10, 15 jaar is gegaan.

[1:38:17] De manier waarop de Nederlandse maffia is georganiseerd... is gewoon heel serieus, is heel schrijnend.

[1:38:24] En wij schrikken ook vooral van de medogeloosheid waarmee zij...

[1:38:29] Op straat, dorpen, steden, buurten om te verrichten.

[1:38:34] Ik denk dat we dit niet moeten onderschatten, ik denk ook niet dat we dat onderschatten.

[1:38:37] Maar ik vraag me wel af of we overzien hoe ingrijpend het is en hoe dipgaand dit geworteld is.

[1:38:45] En of de politie dit echt aan kan en of we ze ook kunnen helpen om dit nog beter aan te pakken en effectiever te zijn.

[1:38:54] Daarmee te beginnen sluit ik ook aan bij collega Bikker als het gaat om... ...hoe voorkomen we nou dat maatschappelijke problemen allemaal op het bordje van de politie komen.

[1:39:02] Denk bijvoorbeeld gewoon de dreeknorm in de GGZ.

[1:39:05] Ik ga niet te gedetailleerd zijn als oud-woord voor de zorg... ...maar onderschat niet waarmee de politiek geconfronteerd wordt op straat... ...terwijl wij ook zeggen prioriteer, geef ze de ruimte, minder management lagen.

[1:39:16] Ik sluit nu erg aan op dat punt van het betoog van de heer Struijs... ...als het gaat over hoe zorgen we er gewoon weer voor dat de wijkagent wijk agent kan zijn...

[1:39:22] En ook de oren en ogen in de wijken kan vervullen.

[1:39:26] We maken ons daar heel veel zorgen om.

[1:39:28] Dat is niet teveel in het wat meer beleidscircuit terechtkomen.

[1:39:34] En dat moeras moeten we op alle manieren zien te bestrijden.

[1:39:38] Voorzitter, ik ga nu wat sneller door de punten die ik wilde maken.

[1:39:41] De defend-groepen, daar hebben wij in een eerder debat al aandacht aan besteed rondom asiel.

[1:39:46] Maar wij zien nu een andere ontwikkeling, dat baart ons zorgen.

[1:39:49] En dat is in aanleiding van wat wij in Den Bosch hebben gezien, dat er steeds meer defend- groepen met allerlei nieuwe namen en chapters, steeds georganiseerder lijken en ook veel meer het heft in eigen handen nemen en denken dat ze politieagent kunnen spelen.

[1:40:00] Wat ons betreft treedt die keihard tegenop.

[1:40:02] Ik ben heel benieuwd, want ik was het niet eens met een eerder antwoord van de minister.

[1:40:05] Heel concreet, die zei dat Defend moeilijk te duiden is als een vaste online organisatie, et cetera.

[1:40:11] Wij kijken er echt anders naar.

[1:40:13] Graag een reflectie, ook met het oog wat er in Den Bosch is gebeurd.

[1:40:16] Niet zo lang geleden.

[1:40:18] U heeft een interruptie?

[1:40:20] Ja, zeker.

[1:40:22] Dank, voorzitter.

[1:40:23] Ik kan me eigenlijk grotendeels vinden in het betoog van de heer Mohamedis.

[1:40:27] Maar wanneer het dan aankomt op...

[1:40:28] Concrete maatregelen die we zouden kunnen nemen om bijvoorbeeld de defensegroepen waar u het over heeft.

[1:40:36] Ik denk altijd dat het het sterkste is als je verschillende groeperingen van beide uiterste groepen neemt.

[1:40:41] Om aan te tonen dat wij in Nederland last hebben van extremistische organisaties waar dit wat de VVD betreft ook absoluut onder zou vallen.

[1:40:48] Er wordt natuurlijk gewerkt aan een wet, een verbod op het verheerlijking van terrorisme en extremisme, waar de fractie van Pro vrij kritisch op is.

[1:41:01] Meekijken in groepsapps om te voorkomen dat dit soort defend-groepen onrust veroorzaken op straat, is de fracties van Pro heel kritisch.

[1:41:12] Hoe kijkt de heer Mohandes dan eigenlijk naar het eigen stemgedrag wanneer het aankomt op het nemen van maatregelen die nodig zijn en het verhaal wat hij hier ophoudt?

[1:41:20] Voordat ik het woord geef aan de heere Mohandis, het was de laatste interruptie van mevrouw Martens-Amerika.

[1:41:26] Ja, voorzitter, omdat uiteindelijk om effectiviteit moet gaan.

[1:41:30] Ik heb samen in een coalitie gezeten met de VVD in de Rutte 2-tijd.

[1:41:34] En ik hou ook niet van symboliek.

[1:41:36] Omdat we dan het gevoel hebben dat we effectief zijn... en op papier we achteraf moeten vaststellen dat het niet effectief was.

[1:41:42] Dus wij staan heel erg bereid om heel welwillend te kijken naar een wetsvoorstel.

[1:41:47] Het punt dat ik hier maak... Natuurlijk, we hebben allerlei vormen van extremisme... en we onderschrijven ook dat beeld als het gaat om het laatste dreigingsbeeld terrorisme...

[1:41:55] in een vorig debat over gehad, waar het ons om gaat... is dat dit een fenomeen is waarvan wij denken... dat het veel geraffineerder is.

[1:42:05] En met die chapters en die uitbreiding in heel veel steden... dat er een soort netwerk ontstaat van... wij gaan maar bepalen hoe we gaan handhaven op straat.

[1:42:12] En de politie zegt het zelf ook, van dit moeten we niet willen.

[1:42:14] En concreet antwoord op de vraag... wij zijn altijd bereid om heel goed te kijken naar wat die wet ingaat houden.

[1:42:20] Dus we hebben niet gezegd dat bijvoorbeeld dat wetsvoorstel... wat aangekondigd is, toch?

[1:42:24] dat is aangekondigd al, ik zit niet altijd in deze commissie, dat we daar heel goed naar gaan kijken.

[1:42:29] Maar het moet wel hout gaan snijden.

[1:42:31] Het moet niet iets zijn van, nou we hebben een wet en eens kijken of het gaat werken.

[1:42:34] Het wordt ook gaan werken en op die manier zullen we de wet beoordelen als het naar de Kamer komt.

[1:42:39] Voorzitter, ik was bij het volgende punt.

[1:42:41] Er is al veel gezegd over het Algemene Rekenkamer rapport.

[1:42:46] Nou, hele goede vragen zou ik willen zeggen.

[1:42:48] Ook de nuance zien wij.

[1:42:50] En toch ben ik benieuwd wat het minister nou precies gaat doen met dit rapport.

[1:42:53] Is het een rapport voor de la?

[1:42:54] Of gaan we nou ook echt kijken hoe we ervoor gaan zorgen dat de politie zaken die te lang blijven liggen ook kunnen oppakken?

[1:43:01] Of is het gewoon weer het zoveelste rapport wat de minister op zijn la heeft?

[1:43:04] Graag een reflectie en ik sluit me aan bij best wel wat vragen die erover zijn gesteld.

[1:43:09] Dan komen wij bij het punt van diversiteit bij de politie.

[1:43:17] Terugkerend onderwerp, we hebben natuurlijk een tijd geleden allemaal de documentaire De Blauwe Familie gezien.

[1:43:23] Een wake-up call als ik zie hoe dat ook binnen de politieuw organisatie is gegaan.

[1:43:27] En ik ben benieuwd naar de stand van zaken.

[1:43:29] Wij zien dat uit een WOC-onderzoek uit 2025 laten zien dat, hoewel de diversiteit binnen politie inmiddels zich vergroot, het een uitdaging blijft voor de politie om een inclusieve werksfeer te creëren.

[1:43:37] De inspectie van JNV doet op dit moment onderzoek naar hoe leidinggevend van de politiek opgeleid en toegerust worden om dit onder controle te krijgen.

[1:43:48] Dus ik ben gewoon benieuwend hoe het daarmee staat.

[1:43:51] Voorzitter, tot slot de cold cases.

[1:43:55] Daar is een hele goede opmerking over gemaakt.

[1:43:59] En ik wil nog even wijzen op de motie gisterenavond van volgens mij in ieder geval onze partij samen met VVD, CDA en 50PLUS om ook echt een oproep te doen aan het kabinet van laten we alsjeblieft, wetende hoe het gaat met AP en gevoeligheid van informatie, er toch alles aan doen met de moderne technieken van vandaag.

[1:44:21] Zaken die niet opgelost zijn.

[1:44:23] Dat er toch weer een sprankeltje hoop ontstaat in de oplossing.

[1:44:27] Ik hoorde de minister gisteren in het uitleg van die motie.

[1:44:30] Want die gaat het waarschijnlijk halen als we zien wie hem steunt.

[1:44:33] Dan hoop ik toch echt dat daar ook snelheid op komt.

[1:44:36] En dat die wetswijziging niet op zich laat wachten.

[1:44:38] Misschien kunt u daar nog iets meer over melden.

[1:44:42] Naar aanleiding van wat u gister heeft gezegd in de plenaire zaal.

[1:44:45] En dan dank ik u.

[1:44:48] Dan geef ik graag weer het woord terug in de rol van voorzitter aan de heer Mohandes.

[1:44:54] Dank voor de bijdrage.

[1:44:56] Veel dank.

[1:44:56] En dan dank ik Pro voor de inbreng.

[1:45:02] Zo gaat dat, met zo'n dubbelrol.

[1:45:06] Ik had al contact met de minister over hoe lang wij gaan schorsen.

[1:45:10] Een half uur.

[1:45:12] Dat is tot kwart van de avond.

[1:45:13] Dan gaan we een keer door tot vijf voor half twee.

[1:45:16] Dus dat vraagt ook iets van u.

[1:45:18] Dus ik schors de vergadering.

[2:16:31] Ik heropen de vergadering.

[2:16:36] We zijn gekomen bij de eerste termijn van de zijde van het kabinet.

[2:16:43] Ik geef de minister het woord aan u.

[2:16:48] Dank voorzitter.

[2:16:48] Ik zal beginnen met een korte inleiding.

[2:16:50] Daarna ga ik in op over Asselt en de ondermijning in bredere zin.

[2:16:57] De begroting, de financiën en de capaciteit, daar neem ik het algemene rekenkameronderzoek in mee.

[2:17:02] Dan de bevoegdheden van de politie en de bewaartermijnen, ook een veelbesproken onderwerp in de eerste termijn.

[2:17:07] Dan veiligheid en gezond werken door de politielijderschap en de 1700, zeg ik maar even kortheidshalve.

[2:17:14] En dan de overige belangrijke onderwerpen.

[2:17:16] Maar voordat ik zelfs begin met mijn inleiding...

[2:17:19] wil ik toch even stilstaan bij waar de politie staat en wat voor een fantastische organisatie het eigenlijk is.

[2:17:26] En na uw eerste termijn moest ik mezelf weer even oppeppen om dat gevoel terug te halen.

[2:17:33] En ik wil u dat toch even teruggeven in een spiegel.

[2:17:35] Ook datgene wat wij hier bespreken over de politieuze organisatie wordt gehoord door die organisatie.

[2:17:42] En ik kom in mijn werkbezoeken die ik regelmatig doe, van de week nog in Overasselt, ontzettend veel politieagenten tegen die met heel veel passie en toewijding hun werk doen.

[2:17:53] En dat zit door alle niveaus van de organisatie heen.

[2:17:56] Dus ik wil toch wel even markeren dat het glas misschien half leeg lijkt op een aantal vlakken.

[2:18:01] En daar gaan we het ook uitgebreid over hebben.

[2:18:03] Maar dat in andere opzichten het glos ook best wel half vol is.

[2:18:07] We hebben een fantastische politieorganisatie die adequaat weet op te treden.

[2:18:12] We heb een korpsleiding die gemotiveerd is om

[2:18:15] ...naar zichzelf te kijken en deze organisatie naar een hoger plan te brengen.

[2:18:19] We kwamen een jaar geleden van het tekort van ongeveer 800 miljoen op de politiebegroting... ...na een politiebeschotting die nu eindelijk op orde komt en waar zelfs nog ruimte is voor extra investeringen... ...en een organisatie waarbij de werving fantastisch verloopt en mensen in de rij staan... ...op allerlei mogelijke manieren die organisatie binnen te treden.

[2:18:36] Dat heb ik bij de opening van het politieacademie van de week weer mogen zien.

[2:18:44] We gaan het zuur zo meteen allemaal langslopen.

[2:18:46] Maar dit wilde ik toch wel even meegeven.

[2:18:49] Omdat ik het ook belangrijk vind dat de politieorganisatie hoort en weet dat ze door ons allemaal gesteund worden.

[2:18:55] En dat we vinden dat ze goed werk doen.

[2:18:59] Ik ben in Overasselt geweest, zoals ik zei, en ik heb gesproken met de burgemeester en de lokale driehoek.

[2:19:04] En de impact van die gebeurtenissen is enorm.

[2:19:06] En ik heb de burermeester ook mijn steun uitgesproken.

[2:19:09] Maar ook mijn grote waarderingen uitgesprochen voor het snelle optreden van de politie.

[2:19:13] En dat was niet alleen de DSI.

[2:19:15] Maar dat was ook de lokale politie die gezorgd heeft dat het gebied waarin deze verdachten zich ophielden kon worden afgezet.

[2:19:23] Waarna de DSI heel snel zo niet alle dan bijna alle verdachten van deze enorme brute liquidatiepoging heeft weten op te pakken.

[2:19:34] En dat het OM in staat is geweest om ze ook allemaal voor te begeleiden aan de rechtercommissaris en dat ze allemaal nog vastzitten, denk ik getuigd van de zaken in ons rechtssysteem.

[2:19:43] die wel goed gaan, dat de gebeurtenissen in Overasselt plaatsvinden.

[2:19:49] Er is een lange discussie geweest of dit Nederlands is of on-Nederlands... of Mexicaans en daardoor weer Nederlands.

[2:19:54] Dat maakt me eigenlijk niet zo heel veel uit.

[2:19:56] Ik denk dat de modus operandi die we hebben gezien uniek is.

[2:19:58] Die hebben we nog niet eerder gezien in zulke aantallen, zulke ruksigloos geweld.

[2:20:04] Maar dat we een probleem hebben...

[2:20:06] met deze criminele samenwerkingsverbanden in Nederland, dat mogen duidelijk zijn.

[2:20:10] Wij zijn de kraamkamer geweest van een aantal van de grootste internationale drugsnetwerken en die hebben een uitwerking all the way van de top van Bollejos en Ridouan Taghi tot in onze kwetsbare wijken waar jongeren worden gerondseld en daar hebben jullie ook een aantoon vragen over gesteld.

[2:20:27] Die strijd staat voor mij echt absoluut bovenaan.

[2:20:30] Dit is een vergif in onze samenleving en tast onze rechtsstaat aan.

[2:20:36] En daar zal ik dus mee doorgaan.

[2:20:37] Dat kan ik niet alleen, daar hebben we echt de hele samenleving voor nodig.

[2:20:41] En ook hier zie je weer in deze zaak dat er heel veel informatie aanwezig is in de gemeenschap die op de een of andere manier niet altijd de overheidsdiensten bereikt.

[2:20:50] Echt.

[2:20:51] U ziet dingen in uw wijk gebeuren die niet kloppen, die u vreemd vindt of verdacht.

[2:20:57] En die informatie is belangrijk.

[2:21:00] Die heeft de politie nodig, omdat we alleen samen kunnen zorgen dat die criminaliteit uit onze buurten en wijken verdwijnt.

[2:21:09] We bewaken de norm samen, dat wil ik er maar mee zeggen en dat doen we ook bij demonstraties.

[2:21:13] En ik ben heel blij dat we op 25 augustus met de regio, burgemeester, OM en de politie hebben afgesproken om gewoon zoveel mogelijk één lijn te trekken daar waar het gaat om demonstratie's op de snelweg of het spoor.

[2:21:24] En dat betekent dat er nu in beginsel strafrechtelijk wordt opgetreden tegen elk gevaarzettend gedrag.

[2:21:30] Uiteraard, we hebben een systeem waarbij het lokale gezag die dat besluit neemt altijd kan afwijken op basis van lokale omstandigheden.

[2:21:37] Maar de regio-burgemeesters en ik waren unaniem in het zetten van deze lijn.

[2:21:42] En morgen gaan we natuurlijk uitgebreider praten over demonstraties in een commissiedebat.

[2:21:49] En deze voorbeelden geven ook aan dat er veel werk is voor de politie die zich moet richten op haar kerntaken.

[2:21:54] Dat is de handhaving van de openbare orde en het aanpakken van strafbare feiten.

[2:21:59] Dat betekent ook dat er keuzes gemaakt moeten worden en een aantal van u noemde al de inzet op verwarde personen.

[2:22:05] Het is mij ook al twee jaar een doorn in het oog dat er enorm veel politieinzet opgaat aan gevallen waar je eigenlijk de politie niet voor zou willen inzetten.

[2:22:14] We hebben nu een aanpak verwarder personen onder leiding van de minister van BZK.

[2:22:18] Daar heeft het gedeelte opvang en wie moet als first responder op afgaan nadrukkelijk de aandacht.

[2:22:23] Mijn hoop is dat ik binnenkort niet meer uitgenodigd hoef te worden, omdat uiteindelijk de justitiële aanpak niet meer nodig is bij de aanpak van verwarde personen.

[2:22:34] Waar gaan we ons dan wel op richten?

[2:22:36] Want er zullen altijd keuzes moeten worden gemaakt in schaarste.

[2:22:39] Ik zou graag mevrouw Van der Plas willen volgen en alles prioriteit geven, maar de les leert dat als je alles prioriteiten geeft, dat niks meer prioriteit heeft.

[2:22:47] Dus er zal scherp moeten worden gekeken naar wat vinden wij het belangrijkst.

[2:22:51] Met stip op nummer 1, wat mij betreft in die nieuwe veiligheidsagenda is ondermijning en georganiseerde criminaliteit.

[2:22:56] Ik denk dat ik net al kort heb toegelicht waarom dat zo is.

[2:22:59] Ten tweede cybercrime en gedigitaliseerder criminaliteit en online seksueel kindermisbruik, ronselen, oplichting valt er wat mij bedrijft allemaal onder.

[2:23:09] We zien een enorme toename in de online wereld en dat vereist gewoon een andere aanpak van zowel politie als OM.

[2:23:17] De derde prioriteit, relationeel geweld en geweld in afhankelijkheidsrelaties.

[2:23:21] En u heeft recent een campagne gelanceerd kunnen zien worden over dwingende controle in relaties.

[2:23:28] Het vroeg signaleren van ongezonde relaties, of dat nu in familieverband is of in relationele sfeer, voorkomt geweld.

[2:23:38] En femicide, wat uiteindelijk de ultieme...

[2:23:42] De prijs is een fenomeen waarvoor we moeten uitgroeien.

[2:23:47] En de vierde prioriteit ben je veiligheidsagenda's over de menshandel.

[2:23:50] Ook daar zien we een enorme toename van misstanden.

[2:23:54] Het is mensonterend in alle opzichten en dat vereist onze aandacht.

[2:24:01] En dat betekent dat er geïnvesteerd moet worden in de politie.

[2:24:03] En ik ben blij om te kunnen zeggen dat we dat dus ook doen.

[2:24:05] Niet alleen brengen we de basis op orde, maar we hebben ook nog 114 miljoen daarbovenop.

[2:24:10] structureel om te investeren in het versterken van de politie.

[2:24:15] Pas bij Prinsjesdag zal ik u het volledige inzicht kunnen geven in waar dat zit.

[2:24:19] Maar ik heb u denk ik net wel een indruk gegeven wat voor mij de belangrijkste prioriteiten zijn.

[2:24:25] En uiteraard de gebiedsbondenpolitie, de wijkagenten maken hier ook onderdeel van uit.

[2:24:36] Tot zover mijn inleiding.

[2:24:37] Waar ik nog wel even aan wil koppelen, bollendak.

[2:24:40] Omdat ik denk dat hij ook iets zegt over de toonzetting.

[2:24:43] Hoe staan wij ten opzichte van de politie?

[2:24:48] Een ontzettend vervelende situatie voor alle betrokkenen.

[2:24:51] Want filmpjes die viraal gaan op het internet en die altijd maar een heel klein deel geven van het hele verhaal, leiden zelden tot goede observaties of fijne reacties.

[2:25:01] Daar kan ik zelf ook over meepraten.

[2:25:03] En helaas deze betrokkingen ook.

[2:25:06] Onze initiële reflex moet zijn, en dat deel ik met velen van u, wij staan achter onze agenten.

[2:25:14] Dat is ook wat ik met de korpschef heb afgesproken en wat u hopelijk na aanleiding van dit incident later ook terug heeft gezien in de initiëele reacties over het optreden van de politie waar discussie over overstaat.

[2:25:26] Dat wil niet zeggen dat je niet de stappen moet doorlopen daarna, die gewoon horen bij de inzet van geweld van de politie.

[2:25:32] En dat zijn twee sporen.

[2:25:34] Dat is één, een intern spoor.

[2:25:36] En de heer Struis had het over de betrokkenheid van de leidinggevende daarin, of je dat eigenlijk wel moet willen.

[2:25:42] Die is er ook ter bescherming van de agent zelf, omdat uiteindelijk een sectorhoofd, het is nooit een direct leidinggevende, maar een laag daarboven, ook inzicht heeft in de omgeving waar zo'n agent optreedt, waar dit incident heeft plaatsgevonden.

[2:26:00] het politieperspectief kan inbrengen in de interne toetsing van zo'n incident.

[2:26:05] En die internetoetsing is er niet voor bedoeld om Barbertje te laten hangen.

[2:26:09] Het gaat hier absoluut niet om een schuldvraag of om vervolging, het gaat in eerste instantie om te kunnen leren van de inzet die gepleegd is en of je daar meer van kunt maken.

[2:26:23] Die strafrechtelijke kant komt echt pas door het OM.

[2:26:25] Die doet de rechtmatigheidstoets.

[2:26:27] En in dit geval is het OM tot de conclusie gekomen dat de inzet van het geweld zoals dat hier is gedaan rechtmatigt was.

[2:26:36] En dat steun ik natuurlijk van harte.

[2:26:38] En ook de eenheidsleiding en de korpsleiding staan daarachter.

[2:26:43] Dat doet niks af aan hun eigen interne onderzoek ter lering wat ze eerder hebben gedaan.

[2:26:48] Maar uiteraard is het UM leidend in de vraag of iets onrechtmatig of rechtmatigs is geweest.

[2:26:54] Dit was een rechtmatige inzet.

[2:26:55] Ik hoop oprecht voor de betrokken agent dat hier mijn hoofdstuk kan worden afgesloten.

[2:27:00] Dat zal zeker nog nazorg vereisen.

[2:27:02] Die nazorg wordt ook gegeven, ook binnen de eenheid.

[2:27:07] En nogmaals, ik hoop dat de collega daarmee een naar hoofd stuk, wat toch echt een half jaar heeft gespeeld, kan afstaan.

[2:27:16] Interruptie van de gemeente.

[2:27:19] Ja, misschien ook wat algemene interruptie, maar die wel past bij de algemende inleiding die ook de minister zojuist gaf.

[2:27:27] En we voeren hier geen drugsdebat, maar juist om de minister met zoveel...

[2:27:31] Klem ook zegt wat voor strijd op dit terrein te voeren hebben.

[2:27:34] Ja, ik was juist afgelopen maandagmiddag op werkbezoek bij een zogenaamde staatswietkwekerij Hellevoetsluis.

[2:27:41] Zeven voetbalvelden groot, een productie, een omzet ongelooflijk en ongelogen.

[2:27:46] Ik was een kilometer vandaan, je ruikt al de wietlucht.

[2:27:49] Geeft dat toch niet heel kort de spagaat en misschien ook wel de ongeloofwaardigheid aan van het drugsbeleid met alle consequentiedien die in Nederland wordt gevoerd?

[2:27:59] Hoe verbindt u dit, die activiteiten ook van staatswegen, met de strijd tegen drugs die u zojuist zo pittig verwoorde?

[2:28:10] We zouden geen drugscriminaliteit hebben als er geen drugsafname was.

[2:28:15] Dan zouden we als Nederland nog steeds een doorvoerland zijn, omdat we logistiek gezien nou eenmaal fantastisch liggen en veel mogelijkheden hebben.

[2:28:23] Dus je krijgt de drugs daarmee nooit uit Nederland.

[2:28:26] Maar het gebruik vind ik wel schikbarend.

[2:28:29] En we hebben daar in andere debatten ook in de VWS-commissie best stilgestaan.

[2:28:34] Zowel ik als de minister van Volksgezondheid is zeer gedreven om die normalisering van drugsgebruik tegen te gaan.

[2:28:41] En die zit op alle laag van de bevolking heen.

[2:28:46] Op de Zuidas, de vlakke gebruikers in Tilburg die je overal op straat tegenkomt.

[2:28:52] De normalisering van een pilletje op festivals of bij studentenverenigingen.

[2:28:57] Het schrikbarende is dat de campagnes die we daartegen voeren wel aankomen.

[2:29:01] We doen dat nu vooral gericht op jongeren.

[2:29:03] Die zien nu de boodschap, die zien dat drugsgebruik bijdraagt aan criminaliteit en alle nadelige gevolgen van dien.

[2:29:10] Het leidt bij diegenen die al gebruiken helaas nog niet tot een gedragsverandering.

[2:29:14] Dat is zorgelijk, ik leg me daar niet bij neer, dat is namelijk wel waar we heen moeten gaan, want als dit zo doorgaat, ja, waar zijn we dan aan het dweilen terwijl de kraan wijd open staat?

[2:29:24] Ik ben dat helemaal met de heer Van Dijk eens.

[2:29:28] Eerst mevrouw Straatman had ik genoteerd en dan de heermond Lutie.

[2:29:32] Dank voorzitter.

[2:29:33] Een hele terechte woorden van de minister als het gaat over de situatie in Bolledag.

[2:29:37] En dat is ook het punt wat ik probeerde te maken.

[2:29:39] Hoe kunnen we agenten ook beter beschermen?

[2:29:42] En u zei ook, er zal nog nazorg plaats moeten vinden.

[2:29:46] En tegelijkertijd onderdeel van die nazorg zal denk ik ook zijn...

[2:29:50] We moeten die online filmpjes, zeker als blijkt dat er gewoon rechtmatig is gehandeld, van het internet afkrijgen.

[2:29:55] En ik ben niet naïef, ik weet ook dat dat ontzettend ingewikkeld is.

[2:29:58] Maar welke rol ziet de minister hier voor de politieorganisatie om of die filmpje van context te voorzien of actief bij platforms te vragen, te verzoeken deze filmpies offline te houden.

[2:30:09] Omdat anders dit gesprek continu op gang blijft gaan en het gewoon in een verkeerde context wordt behandeld.

[2:30:00] de minister hiervoor de politieorganisatie om of die filmpjes van context te voorzien of actief bij platforms te vragen, te verzoeken deze filmpje offline te houden omdat anders dit gesprek continu op gang blijft gaan en het gewoon in een verkeerde context wordt behandeld.

[2:30:16] Ja, dank voor het bruggetje.

[2:30:18] Daar wilde ik inderdaad net op komen.

[2:30:20] Want doxing als gevolg van dit soort filmpjes is een heel groot probleem.

[2:30:23] En zeker als mensen ook met naam en toenaam uiteindelijk bekend komen te staan.

[2:30:28] Deze agent heeft ook een tijdje moeten onderduiken.

[2:30:30] Dat is iets wat we helemaal niemand toewensen.

[2:30:36] De politie heeft een handelingskader opgesteld voor doxingen.

[2:30:40] Dus hoe...

[2:30:41] hierop te reageren.

[2:30:42] Dat heeft een aantal preventieve stappen.

[2:30:45] Het kan dus ook zijn dat in bepaalde situaties wel afgeschermd wordt opgetreden, dus zonder kenbaar te zijn.

[2:30:52] Maar dat is niet het uitgangspunt van het optreden van onze politie.

[2:30:55] We hebben toch echt een politie die met open vizier midden in de maatschappij wil staan en daardoor dus ook dit risico loopt.

[2:31:04] Als dat doxing nou leidt tot strafbare feiten zoals bedreiging, opruiing of ambtsvang, dan wordt er altijd aangifte gedaan.

[2:31:11] Maar ook als er geen sprake is van een strafbaar feit, dan zet de politie in op een alternatieve interventie.

[2:31:16] En dat kan ook zijn een stopgesprek met iemand die hier dit soort filmpjes plaatst of blijft plaatsen.

[2:31:24] Dus dat is dan wel meer de zachtere kant en dat kun je inderdaad ook richting social media bedrijven voeren.

[2:31:31] De dwangkant is lastig in dit soort gevallen, zeker als er gefilmd is op de openbare weg, et cetera.

[2:31:38] Dus daar kom je vaak niet verder mee.

[2:31:40] Maar hopelijk draagt dit wel bij.

[2:31:42] En ik ben het met u eens dat een snelle duiding wel helpt bij het tegengaan van dit soort ongewensteffecten.

[2:31:52] De heer Maclutie.

[2:31:52] Ja, voorzitter, dank.

[2:31:54] De minister gaf op die uiterste rechts zijn zorgen over het vele gebruik van drugs in Nederland.

[2:32:00] En dat zowel de vraag als het gebruik eigenlijk ook alleen maar is toegenomen de afgelopen jaren.

[2:32:06] En daarbij gaf hij ook aan dat zolang...

[2:32:08] die vraag er is, we met drugshandel en de daarbij horende criminaliteit te maken hebben.

[2:32:15] Dus daarmee impliceert hij ook, zolang dat niet afneemt, zullen we ook gewoon met die criminaliteit... te maken.

[2:32:20] En hij doet er met zijn collega van VWS heel veel aan om dat gebruik naar beneden te krijgen, maar... hoe realistisch is het om...

[2:32:28] Dat drugsgebruik zo naar beneden te krijgen dat we ook die criminaliteit niet meer hebben.

[2:32:33] En ik stel deze vraag bewust ook om wat context te schetsen.

[2:32:37] Naar aanleiding van de eerdere interruptie, het interruptiedebat wat ik had met de collega.

[2:32:43] Want ik denk dat die context en het geheel van deze discussie wel belangrijk is.

[2:32:46] Omdat het niet alleen sec gaat over of je het legaliseert en of je it reguleert.

[2:32:52] Het is een discussie die gepaard gaat met deze vraag.

[2:32:55] Dus hopelijk kan de minister daar iets meer over zeggen.

[2:33:00] Ja, voorzitter.

[2:33:01] Er is een reden dat drugs verboden zijn.

[2:33:03] Dat is namelijk omdat ze ontzettend slecht zijn voor de volksgezondheid.

[2:33:07] En natuurlijk variërend in welke drugs we het over hebben.

[2:33:11] En tuurlijk is het een strijd die een hele lange adem vergt.

[2:33:17] Maar als ik kijk naar hoe destructief netwerken als die van Jos Leijderk zijn van onze volledige maatschappij...

[2:33:26] Hoe de enorme aantallen en bedragen die daarin omgaan doorwerken tot in de meest kwetsbare wijken hier in Nederland.

[2:33:35] Hoe het inderdaad begint, dat lijntje wat je neemt met een dealertje om de hoek die het komt brengen.

[2:33:42] En dan die hele keten doorloopt naar boven, naar in dit geval Sierra Leone.

[2:33:47] Dan kunnen we dat niet ongemoeid laten.

[2:33:50] En legaliseren kan daar nooit een oplossing voor zijn.

[2:33:53] Deze mensen moeten aangepakt worden, deze netwerken moeten aangepakt worden.

[2:33:57] En we moeten blijven inzetten op het denormaliseren van drugsgebruik.

[2:34:00] Daar zult u mij echt elke dag over horen als ik daar de gelegenheid voor krijg.

[2:34:08] Voorzitter, dank.

[2:34:09] De minister impliceert ook dat het of-of is, of de aanpak of legaliseren.

[2:34:16] Ik geloof eerder in een en-en, waarbij je ook gewoon juist alle risico's zoveel mogelijk kan afdekken in je beleid.

[2:34:27] Ik ben benieuwd hoe de minister daar zelf naar kijkt.

[2:34:30] Want hij zegt nu al per definitie aan legaliseren waar reguleren bij hoort, dat dat voor hem geen begaanbare weg is.

[2:34:38] Alleen volgens mij moeten we wel met elkaar die brede discussie voeren over wat wel werkt.

[2:34:43] We zien dat die aanpak naar die grote jongens tot nu toe gewoon niet helpt.

[2:34:51] Het laatste ben ik niet met u eens.

[2:34:53] Ik hoop op al zienbare termijn nog een nieuwe gast in de EBIT te kunnen verwelkomen.

[2:34:57] Daar zitten al een aantal van de kopstukken.

[2:35:01] Dat ontmantelen van die netwerken helpt wel degelijk.

[2:35:04] En dat is ook belangrijk, inclusief het afpakken van hun geld, om het voorbeeld wat dit soort mensen vormen,

[2:35:10] Voor mensen die denken dat dit een easy way of life is, in plaats van een eerzaam leven, om dat weg te nemen.

[2:35:18] Om aan te tonen dat dat voorbeeld een illusie is.

[2:35:21] Dat die grote auto's weer weggaan.

[2:35:24] Dat uiteindelijk de grootste jongens gewoon bang in hun huizen zitten te wachten totdat ze of opgepakt worden of afgeknald door de concurrentie.

[2:35:33] wat uiteindelijk dus een ondermijnende invloed heeft op onze samenleving, dat moet je weggaan.

[2:35:40] Van de week in een talkshow werd een voorbeeld uit Antwerpen genoemd, dat iemand 75.000 euro kreeg om een container ergens te plaatsen.

[2:35:50] Dan moet je nadenken, dan moet je een heel jaar verwerken.

[2:35:53] Nog sterker, dan moeten je twee jaar ver werken, want je hoeft hier ook geen belasting over te betalen natuurlijk.

[2:35:58] En met een beetje dwang ben je in een kwartier 75.00 euro rijker.

[2:36:02] Ja, dat is een enorme verleiding.

[2:36:03] Maar we kunnen dat model niet in stand laten.

[2:36:05] Echt niet.

[2:36:06] Wat betreft legalisering doen we nu een experiment met het Wiet-experiment.

[2:36:11] We zullen zien wat daar de resultaten van zijn.

[2:36:13] Op dit moment loopt dat.

[2:36:14] Maar verdere stappen zie ik op dit moment niet voor.

[2:36:18] De minister gaat u door met uw betoog.

[2:36:21] Dank.

[2:36:21] De heer Maglut, vroeger ook, zijn we nou voorbereid op dit soort geweld zoals in Overasselt?

[2:36:25] En hoe traint de politie erop?

[2:36:28] Nou, het moge duidelijk zijn dat de eerste...

[2:36:32] Dat agenten die daar aankwamen natuurlijk verrast werden door de enorme omvang van het geweld en de massa van mensen die daar stond.

[2:36:43] Die hebben zeer adequaat gehandeld, zijn daarbij beschoten geraakt, zijn gerond geraakt en ik ben blij dat beide agenten inmiddels thuis zijn.

[2:36:50] Dat komt ook door zeer adequate optreden van de tweede auto die aank kwam waarbij echt levensreddende handelingen zijn verricht.

[2:36:58] om dit te beperken.

[2:37:00] Dit had echt heel anders af kunnen lopen.

[2:37:03] En de snelle inzet van de DSI, die gelukkig bezig was met een actie in Nijmegen en daardoor vrij snel ter plaatse kon komen, heeft daar ook aan bijgedragen.

[2:37:11] Als je dit soort zaken verwacht, en de politie weet natuurlijk in sommige gevallen wat ze kunnen verwachten als ze op bepaalde locaties worden gevraagd,

[2:37:18] Dan kunnen ze er ook rekening mee houden met de manier waarop ze reageren op meldingen.

[2:37:23] U zag een dag later in Nijmegen dat dat dus gebeurde, omdat de politie vanwege het adres waar een melding op was, grootschalig uitrukte.

[2:37:36] Gelukkig waren het hier geen schoten, maar knalpijpgeluiden.

[2:37:41] Maar dat geeft aan dat de politiek daarin kan variëren.

[2:37:45] De heer Magluti vroeg ook, lukt het nou om de rondslaars achter al die jongeren te pakken?

[2:37:50] Ja, dat is absoluut de insteek.

[2:37:52] Uiteindelijk zit niemand in de strafrechtketen te wachten op de laagste laag.

[2:37:59] We willen juist de opdrachtgevers daarboven hebben.

[2:38:01] En als voorbeeld laat ik noemen...

[2:38:03] Niet zozeer met drugs te maken, maar de aanslagen op de synagoges die we eerder dit jaar hebben gezien.

[2:38:12] Ja, daar is nadrukkelijk het doel van het OM om erachter te komen wie zijn nou uiteindelijk de opdrachtgevers en niet wie zijn de uitvoerders die voor een appel naar ei een paar honderd euro zich hebben laten verleiden om dit te doen.

[2:38:23] Overigens aan de professionaliteit te zien van het optreden van deze groep in Overasselt kun je ook afvragen hoe gehard een aantal van dit soort mensen waren of dat ze zich gewoon hebben laten verleiden om hieraan deel te nemen voor een paar grijpstuivers.

[2:38:43] Dat voor wat betreft Overasseld en ondermijning kom ik nu naar een groot blok en dat is de inzicht in de begroting.

[2:38:56] Het inzicht in de begroting.

[2:38:58] Ook daar hebben we het natuurlijk al, in ieder geval sinds ik hier zit, maar ook daarvoor over.

[2:39:03] En mevrouw Michon is daar altijd een groot voorvechter voor geweest en ik waardeer haar daarvoor.

[2:39:08] Ook ik vind inzucht in de uitgaven van de politie belangrijk.

[2:39:13] Ik ben daar iets optimistischer over dan een aantal van u.

[2:39:16] Ik denk dat er echt wel stappen zijn gezet in de afgelopen jaren om dat inzichten te vergroten.

[2:39:20] En als ik kijk naar andere uitvoeringsorganisaties die we hebben en het inzigt wat daar in de

[2:39:25] dan loopt de politie daar echt op vooruit.

[2:39:28] Ook met inzicht in grafieken, in de werksoorten die inmiddels inzichtig worden gemaakt, waarom de gebiedsgebonden politie en de opsporing.

[2:39:40] Een aantal van u vroeg naar de uitspissing per wettelijke taak.

[2:39:44] Dat is wel lastiger, omdat heel vaak dezelfde mensen verschillende van de wettelijk taak kunnen uitvoeren.

[2:39:50] Maar dan op een ander deel van de dag.

[2:39:51] Dus als je het hebt over handhaving van de openbare orde of hulpverlening of opsporing, dat zijn heel vaak dezelfde agenten die afhankelijk van waar ze op dat moment mee bezig zijn, ofwel bezig met handhaven van de Openbare Orde ofwel met hulp- verlening, of wel met opsporingen.

[2:40:07] Dus dat is moeilijk om dat uit te splitsen.

[2:40:10] Wat we wel hebben gedaan, en dat is in reactie op de motie Michon Derksen, is om een externe onderzoek te laten uitzetten

[2:40:18] Om te kijken wat zou nou nuttig zijn, maar ook haalbaar.

[2:40:23] En voor de politie niet teveel administratieve last om nog meer inzicht te geven in die begroting.

[2:40:29] En zodra we dat onderzoek terug hebben, en dat zal ergens begin volgend jaar zijn, dan zullen we de UU-Kamer daarover informeren.

[2:40:36] Maar dan gaan we dat ook meteen verwerken in de begroting van volgend jaart.

[2:40:39] Wat ik ook op korte termijn heel graag wil aanbieden is dat we ter voorbereiding op het WGO van politie wat we hebben later dit jaar, dat we in ieder geval technische briefing aanbidden.

[2:40:48] Ook met de financiële kant van de politie om u volledig door de politiemegroting heen te praten.

[2:40:56] Dat geeft hen ook inzicht denk ik in het soort vragen wat u daarover heeft en dan kunnen zij ook kijken wat ze daar een antwoord op kunnen geven.

[2:41:12] Dan de 114 miljoen.

[2:41:14] Ik zei het eigenlijk al een beetje in mijn inleiding.

[2:41:16] Ik heb een klein beetje een teaser gegeven aan waar die ongeveer heen zou gaan.

[2:41:20] Maar pas bij Prinsjesdag zal dat helemaal bekend worden.

[2:41:24] Maar ik denk dat...

[2:41:25] Ik heb dat gedaan overigens met het LVP, het Landelijk Overleg Veiligheid en Politie.

[2:41:29] Dus met de regio-burgemeesters, politie en OM.

[2:41:33] Dus dit is uiteindelijk een gedragen verdeling van de extra investeringen die we hebben.

[2:41:38] En daarmee zeg ik ook meteen...

[2:41:40] Tegen mevrouw Bikker, hoe zit dat dan met de kleine gemeenten?

[2:41:44] Ja, we hanteren een verdeelsystematiek waarbij...

[2:41:47] Zware bevochten natuurlijk door de regio-burgemeesters is overeengekomen bij elke nieuwe impuls.

[2:41:54] Hoeveel gaat er naar welke regio?

[2:41:57] Dat is het niveau tot op waar de minister zich daarmee bemoeit.

[2:42:01] Daarna is het aan de regioburgemeesters om in overleg met de politie en de andere burgemeesters te komen tot een verdeling, ook over de gemeentes en de steden.

[2:42:12] Dus dat is echt aan hen.

[2:42:20] Mevrouw Koeradi.

[2:42:21] Mevrouw Bikker.

[2:42:22] Interruptie.

[2:42:23] Ja, voorzitter.

[2:42:24] Ik vroeg deze beschouwing aan de minister... want het is maar bekend hoe de verdeelsleutel werkt... in relatie tot de constatering dat criminaliteit op het platteland toeneemt.

[2:42:34] En ook al de zoektocht voor burgemeesters met een zeer kleine bezetting... om dat in ieder geval vol te houden met alle extra taken... die op de politie zijn afgekomen.

[2:42:43] En onderkent de minister dat dat een extra druk geeft op het platte land... en een toename van criminaliteit daar...

[2:42:49] En zo ja, wat gaan we er dan aan doen?

[2:42:52] En zo nee, dan hebben we nog een ander debatje.

[2:42:56] Zeker criminaliteit op het platteland.

[2:42:58] Kijk, ondermijning gedijt zeer goed buiten het zicht van anderen.

[2:43:03] Dus we hebben al jaren berichten over het misbruik van boerenerven voor drugslabs.

[2:43:09] Criminelen die zich terugtrekken zoals deze man.

[2:43:11] in een afgelegen veld over Asselt.

[2:43:17] Het is niet zozeer dat je daar nou meteen met meer wijkagenten een einde aan maakt.

[2:43:24] De vraag is hoe richt je je opsporing zodanig dat je ook zicht houdt op dit soort afgelegde gebieden, op deze fenomenen.

[2:43:31] Dat is iets wat de politie in ieder geval scherp heeft, waarbij er ook vanuit de landelijke eenheid heel snel expertise kan worden geleverd op het moment dat die nodig is.

[2:43:41] Dus hier geldt weer wat ik eerder zei.

[2:43:45] Heel vaak weten de buren van zo'n locatie wel dat er iets niet klopt aan het soort auto's wat daar af en aan komt rijden.

[2:43:52] Of het feit dat er alleen stadsdicht brandt.

[2:43:55] Of dat er mensen komen waarvan je denkt, die hebben volgens mij geen PhD van de Universiteit Wageningen.

[2:44:02] En staan hier in een kas midden in de nacht.

[2:44:06] Die informatie is nodig voor de politie.

[2:44:08] En heel vaak zal het dan niet de lokale politie zijn die dat moet oppakken.

[2:44:11] Maar zal er meteen moeten worden opgeschaald.

[2:44:13] Naar een hoger niveau.

[2:44:15] Ter voorbeeld als er dan wat gebeurt, kijk naar Overassel.

[2:44:18] Binnen no time stond er meer politie in Overassal dan ze daar ooit hebben gezien.

[2:44:22] En dat is de kracht denk ik van hoe deze organisatie heel snel weet op te schalen.

[2:44:29] Maar ook elkaar hulp verleent op het moment dat dat nodig is.

[2:44:33] Ja, voorzitter, toch kort.

[2:44:34] Want eigenlijk geeft de minister in zijn antwoord al aan waarom het dus wel belangrijk is dat de politie de ogen en oren in de regio op orde heeft.

[2:44:41] Omdat de buren heel goed weten, het gaat niet helemaal lekker hier.

[2:44:44] Ik zie iets te veel autootjes af- en aanrijden die niet nodig hoeven te zijn voor het werk op het boerenbedrijf.

[2:44:51] Of een boer die weet dat een collega boer al benaderd is en vreest het moment dat er bij hem op de stoep gestaan wordt.

[2:44:58] En juist dan vind ik het belangrijk dat de informatiepositie niet alleen van onze echt geweldige mensen die die drugscriminaliteit bestrijden, echt grote waardering voor ook hoe snel er zoveel agenten stonden.

[2:45:09] Maar ik zie de noodkreet wel steeds meer van burgemeesters die zeggen het loopt spaak, juist ook omdat burgers zich veilig weten en hun signalen makkelijk ook aan de politie kunnen doorgeven.

[2:45:18] Daar zit mijn zorg.

[2:45:19] Dat gaan we niet oplossen in dit debat, denk ik.

[2:45:21] Maar wel voor de langere termijn is dit mijn zorg dat we aan de ene kant wel specialiseren op het aanpakken van die drugcriminaliteit, ben ik voor.

[2:45:28] Maar dat kan niet zonder die positie van die wijkagent op orde te hebben.

[2:45:31] Dat blijft op te veel plekken achter, zeker op het platteland.

[2:45:35] Daar ben ik helemaal met u eens.

[2:45:37] Over Asselt is het plätteland, dat wil ik dan maar zeggen.

[2:45:40] Daar heb ik meegereden naar de locatie waar het gebeurd is met de wijk agent.

[2:45:44] die in elk huis weet wie er woont, met al die bewoners ook na het incident contact heeft gehad, waarbij mensen hem belden om te zeggen, goh, er zijn hier vier over mijn heg ingesprongen, of er ligt hier een kalasjikof in mijn slootje.

[2:45:58] Dat is precies hoe we het moeten hebben.

[2:46:00] Die wijkagent is niet degene die uiteindelijk dat incident moet afhandelen, of die een inval moet doen, of wat dan ook.

[2:46:05] Maar dat je die haarvaten hebt, ontzettend belangrijk.

[2:46:10] U gaat ze ook terugzien in Prinsdag.

[2:46:18] De niet-operationele functies.

[2:46:21] Mevrouw Coenradi had daar een vraag over.

[2:46:24] Ik heb de bestuurlijke afspraak gemaakt met de korpschef dat we de overbezetting op de niet-operationele functie afbouwen.

[2:46:30] Ook omdat naarmate we de organisatie nu meer vullen, het in stand houden van die overbezetting op die niet- operationele funcities druk legt op de vulling van de operationele functionies.

[2:46:41] En ik denk dat we het uiteindelijk allemaal eens zijn.

[2:46:44] We hebben het net over de agent op straat, dat we zo min mogelijk

[2:46:48] overhead willen.

[2:46:51] Overigens zeg ik daarmee niet dat alle niet-operationele functies overhead zijn, maar de overbezetting draagt daar niet aan bij om die operationele sterkte gewoon waar te kunnen maken zoals we die gepland hebben.

[2:47:02] Nou, daar monitoren we op en de korpschef kijkt ook per eenheid

[2:47:08] Hoe het staat met die afbouw.

[2:47:10] Tot zover moet ik eerlijk zeggen verloopt dat voorspoedig.

[2:47:13] En dat is fijn want dat betekent dat we onze bezettingen ook gewoon gaan waarmaken volgend jaar.

[2:47:20] Ja dank voorzitter.

[2:47:21] Even toch nog een verdiepingsvraag.

[2:47:22] Is er nou ook ruimte om dat gelijk in te vullen?

[2:47:25] Of moeten we dan door een hele procedure met functiehuizen allemaal types aan tafel?

[2:47:30] Ik zoek naar een flexibilisering.

[2:47:32] Dat als in de niet-operationele sterkte, met name op beleid, is die flexibiliteit daar?

[2:47:42] Of moeten we dan door een hele ambtelijke molijn?

[2:47:44] Ik ben op zoek naar maximale flexibiliteiten hierin.

[2:47:48] Kunt u daar een antwoord op geven?

[2:47:50] Dank.

[2:47:51] Ja, dank.

[2:47:52] Ik had uw vraag goed gehoord.

[2:47:55] Ik ben er nog niet, zeg ik u eerlijk.

[2:47:58] Dus zoals u weet heb ik een dubbel slot.

[2:48:00] En dat dubbel slot heb ik ook om verantwoording af te kunnen leggen naar u.

[2:48:05] U vraagt ook om inzicht in die politiebegroting.

[2:48:07] Met dat dubbele slot kan ik inzich geven in hoe de operationele sterkte van de politie zich ontwikkelt.

[2:48:12] En waar wij ongeveer willen dat die operationele sterkte landt.

[2:48:15] Ik begrijp dus wel de wens, en meerdere noemden dat, om bijvoorbeeld op lokaal niveau iets meer te doen in de hoek van, ik noem maar wat, iets wat verband houdt met het lokale crimebeeld.

[2:48:29] Maar ik wil eerst dit proces op orde hebben.

[2:48:33] Ik heb echt het idee dat we daar nu komen, dat we nu...

[2:48:36] De formatie krijgen zoals we die ooit hadden beoogd.

[2:48:39] En als we op dat punt zijn aanbeland, denk ik dat we ook weer kunnen gaan kijken naar maatwerk om dat lokaal anders te doen.

[2:48:46] Dus als u mij die tijd gunt, dan denk ik that we daar over een jaar, max twee, wel zijn.

[2:48:58] Mevrouw Farmer vroeg nog hoe de kost van het basisteam is opgebouwd en of dat bekend is bij de korpschef.

[2:49:05] Zeker is dat bekend.

[2:49:07] In de managementlijn, zoals die loopt vanaf de basisteams tot aan de korpschef, is al die informatie bekend en die wordt ook gebruikt om daar te vergelijken en sturing in aan te brengen.

[2:49:24] Mevrouw Faber.

[2:49:29] Ja, dank u voorzitter.

[2:49:30] Maar waarom krijgen wij die informaties dan niet?

[2:49:31] Want volgens mij was ook de Algemene Rekenkamer die aangaf dat het niet bekend was.

[2:49:36] Dus dat begrijp ik dan niet helemaal.

[2:49:39] En dan schakel ik even gelijk door naar mijn andere vraag.

[2:49:43] We hebben een politiesysteem, maar het kan geen managementinformatie aangeven.

[2:49:49] En als je niet kan berekenen wat je kostenbaten zijn, dan kan je natuurlijk ook niet sturen.

[2:49:54] En is de minister het daarmee eens?

[2:49:56] We hebben onderzoek waar 3,3 miljard naartoe gaat.

[2:50:00] Maar dat wordt alleen maar geschat.

[2:50:02] Dan kunnen ze ook niet gewoon precies opgeven van hoe dat nou allemaal zit.

[2:50:06] Maar dat kan toch niet?

[2:50:07] We moeten toch inzagen hebben in hoe dat is opgebouwd.

[2:50:10] En dat geldt natuurlijk ook voor de politietoppers, die kan je gewoon niet sturen.

[2:50:15] Dit was uw vraag naar, is het bekend hoeveel een baas team kost?

[2:50:18] De andere vragen rijken verder, daar kom ik nog op terug, want het gaat onder andere ook over

[2:50:23] Welke resultaten behoud je daar nou mee?

[2:50:25] En dan kun je die afweging maken tussen wat ik erin stop en wat ik daaruit krijg.

[2:50:29] Is dat wat ik heb beoogd?

[2:50:31] Inzicht in de kosten.

[2:50:32] Zit het in dit blok, minister?

[2:50:33] Dan kunnen we dat ook nu gewoon noemen.

[2:50:35] Ja, maar er zit niet zoveel logica in.

[2:50:38] Dan gaat u voor de logica.

[2:50:44] Ik heb geen antwoord gekregen over die kosten van de basisteams.

[2:50:47] Want aan de ene kant wordt er gezegd, dat weten ze niet hoe dat is opgebouwd.

[2:50:52] En de minister geeft aan dat het bij de politietop wel bekend is.

[2:50:55] Dus waarom krijgen wij die informatie dan niet?

[2:50:58] En is de minister bereid om deze informatie te verschaffen aan de Kamer?

[2:51:02] Minister.

[2:51:03] Ja, voorzitter.

[2:51:05] Die informatie zit geaggregeerd al in de politiebegroting zoals we die aan u weergeven.

[2:51:11] Wat de rekenkamer zegt is hoe krijg ik nou de output daarvan te zien?

[2:51:15] Dat is hun punt.

[2:51:17] En dat is complexer, omdat je dan te maken hebt met welke wettelijke taken doe je eraan, hoeveel tijd aan de opsporing, elke opsporingsonderzoek is weer anders.

[2:51:26] De een vind je ontzettend belangrijk, maar ben je wel twee jaar mee bezig.

[2:51:30] Noem een merengoproces en de andere is een eenvoudige winkeldiefstal.

[2:51:36] En ben je in een kwartier mee klaar.

[2:51:37] Dat is best lastig, maar ik kom daar zo nog op terug over hoe we denken daar verder mee om te gaan.

[2:51:45] Ik vraag om de kosten van de basisteams.

[2:51:48] Die worden niet gegeven.

[2:51:49] Die zijn niet inzichtelijk voor de Kamer.

[2:51:52] En die schijnen er dus wel te zijn.

[2:51:55] De resultaten zijn niet bekend, maar ik vroeg ook om de kost.

[2:51:58] Wat zijn nou de kosten... van de basissteams?

[2:52:01] En wilt u die verstrekken?

[2:52:03] Minister, tot slot.

[2:52:04] Ik zou kijken of we dit in een technische briefing kunnen meenemen... voor mevrouw Faber.

[2:52:08] Om dat toe te lichten.

[2:52:09] Maar ik zou ook willen voorkomen dat...

[2:52:12] Dat we vanuit Den Haag gaan sturen op de kosten van individuele basisteams.

[2:52:16] Dat gaat echt het beheer te ver.

[2:52:20] Maar nogmaals, in de technische briefing ga ik kijken naar wat we kunnen doen.

[2:52:23] Noteer even als toezegging.

[2:52:26] Gaat u door, minister.

[2:52:29] Mevrouw Coenradi vroeg of het klopt dat er op een levensverlengend handelen politie trainingen wordt bezuinigd.

[2:52:35] En wat betekent dat dan voor de beschikbaarheid van deze capaciteit?

[2:52:38] Ik zei dat er een logica zat in mijn betoog, maar deze komt er even tussendoor, vrees ik.

[2:52:44] Ik kom zo weer terug op de begroting.

[2:52:46] Laat ik hem afmaken.

[2:52:47] Het is een specialistische training die op dit moment als pilot gegeven wordt in aanvulling op de standaard EHBO-training die binnen de basis politieopleiding wordt gegevens.

[2:52:55] In eerste instantie worden de trainingen gegeef aan specifieke teams.

[2:52:58] Denk aan de mobiele eenheid, de bewakingseenheid of de hondengeleiders, omdat zij in situaties terecht kunnen komen waar ambulances soms lastig kunnen komen.

[2:53:07] Het is nog niet vast ingebed in de organisatie.

[2:53:09] De pilot loopt op dit moment nog en we gaan kijken wat de politie een nuttig vervolg daarvan vindt.

[2:53:17] En daar komen we dan terug.

[2:53:19] De VVD had nog een vraag over de Dekent B-training, dat is weer een andere.

[2:53:23] Dus daar kom ik later op terug bij bewaken en beveiligen.

[2:53:26] Het volgende half jaar...

[2:53:30] Dan de politievoertuigen.

[2:53:32] Dat de financiële druk niet altijd zorgt voor tijdig herstel van de voertuig.

[2:53:38] Er wordt niet bijgehouden, dat is echt per eenheid, hoeveel voertui er in reparatie staan of defect zijn of voor schadeherstel.

[2:53:48] Dat is ook een dagelijks wisselend beeld.

[2:53:50] Ik vind het wel goed dat er ook gekeken wordt, ook op eenheidsniveau, naar zijn hier nog kostenbesparingen te behalen.

[2:53:58] Uiteindelijk zijn we allemaal gericht op die maximale output.

[2:54:01] Zonder, zeg ik erbij, dat dat natuurlijk moet leiden tot een wagenpark wat niet meer deugt voor datgene wat de politie daar uiteindelijk mee moet doen.

[2:54:10] Dus de financiële druk bepaalt niet of een voertuig wel of niet gerepareerd wordt.

[2:54:14] Er wordt wel gekegen of een

[2:54:17] ...economisch beter niet gerepareerd kan worden en dan wordt een voertuig vervangen.

[2:54:22] Het kan dus voorkomen dat tijdens de reparatie er minder voertui zijn voor de eenheid... ...en dan wordt het tussen teams onderling gekeken of er opgevangen kan worden.

[2:54:29] Maar ook dat staat los van de financiële druk.

[2:54:35] Waagparkbeheer maakt kritische afwegingen of het zinvol is om een voeltuig bij kleine schade uit het bedrijf te nemen voor reparatie...

[2:54:40] Dus een deukje op de bumper of een kras in de lak, dan kan de afweging ook gemaakt worden.

[2:54:45] Rijd er maar mee door, want uiteindelijk doet hij nog wat hij moet doen.

[2:54:49] En is het voertuig dan nog goed inzetbaar.

[2:54:52] Bepansering kom ik nu op als dat uw vraag was.

[2:54:56] Schilt u een interruptie?

[2:54:57] Ja, nee, is goed.

[2:54:58] Het is gewoon handig als we even de vragen doen.

[2:55:01] En misschien ga ik het ook nog strenger zijn om per blok te interrumperen, niet elke keer tussendoor.

[2:55:07] Anders gaan we het gewoon niet redden.

[2:55:08] Meneer de minister.

[2:55:10] Ja, u had het over wijkauto's.

[2:55:12] Ik denk dat u handhavingsauto's bedoelde, want wijk auto's zijn geen bekend begrip.

[2:55:20] Wat u stelde over dat daar bezuinigd zou worden of dat er geen bepalsing zou zijn, dat signaal herkennen we niet.

[2:55:27] Teams hebben de keuze uit meerdere voertuigen en dat kan een voertuin zijn met ringenuitrusting zonder deurbepansering, dat is de handhavingsauto, of voertui met een ruimere uitrusting met deurbepansering en dat is een basis politievoertuig.

[2:55:41] En voor het noodhulpproces is een basispolitievoetuig ontwikkeld en dat voertuur staat het beste aan op die werkzaamheden waarbij er ook sprake kan zijn van een gevaarzetting.

[2:55:54] Tekort aan politiehonden.

[2:55:56] Nee, maar ik herken wel het signaal dat u geeft, namelijk dat dit een schaars goed is en dat er meerdere kapers op de kust zijn.

[2:56:04] Dus de politie is ook in overleg met Defensie om in ieder geval te zorgen dat we niet elkaar beconcureren en kijken of we daar gezamenlijke opties voor kunnen uitwerken.

[2:56:16] Daar staan de complexen.

[2:56:18] Ik heb daar uitgebreid schriftelijk op geantwoord.

[2:56:23] We kunnen vandaag achter de comma niet becijferen of de reistijd die je soms extra hebt opweegt tegen het openhouden van een complex.

[2:56:32] Maar in de business case zoals door de politie ontwikkeld en door de eenheid Rotterdam aangedragen...

[2:56:37] levert het sluiten van de aanstandscomplexen netto gezien dus winst op, omdat je dus meer personeel kunt inzetten op straat, wat je dus niet meer nodig hebt om die aanstandscomplexen open te houden.

[2:56:51] Ja, dat betekent soms dat je verder moet rijden, maar dat is de kostenbatenanalyse.

[2:56:59] Mevrouw Corrari.

[2:57:01] Ja, voorzitter, in dat laatste antwoord hoor ik niks anders dan wat ik zie in de beantwoording en ook van de week las in de krant.

[2:57:09] Maar als ik de werkvloer spreek, dan krijg ik toch echt heel iets anders.

[2:57:12] Dus er is een papieren werkelijkheid en de werkelijkiteit.

[2:57:14] En in die discrepantie ligt ook mijn vraag.

[2:57:17] Want ik wil dan toch weten, meer weten, het mag ook in de tweede termijn als dat nu heel erg lastig is...

[2:57:22] Hoe zit het nou met dat er meer blauw op straat?

[2:57:26] Kijk, heel simpel.

[2:57:27] Als een agent iemand heeft in de auto en er is in Rotterdam geen plek.

[2:57:32] Sterker nog, er wordt gewoon vanuit de meldkamer, op dit moment de regiekamer, wordt er gewoon gezegd.

[2:57:36] Jongens, rij maar gewoon of naar Tilburg of het liefst hou maar even niemand aan.

[2:57:42] Want we hebben er geen pleк voor.

[2:57:43] Dit zijn geen loze woorden.

[2:57:44] Dit is gewoon wat ik letterlijk hoor van de agenten.

[2:57:47] Deze mensen moeten dan dus de afweging maken, ga ik naar Tilburg, dat kost mijn reistijd heen, dat cost mijn werk daar, reist tijd terug.

[2:57:54] Al die tijd ben ik niet inzetbaar op straat.

[2:57:56] Dan rij je wel over straat, want je zit in een politieauto, maar je hebt wel iemand achterin die zich ook nog eens hopelijk gedraagt.

[2:58:02] Maar je bent niet meer inzetbaar.

[2:58:05] En die mensen die de arrestantentaken doen, dat gaf ik ook aan in mijn bijdrage, die zijn ook niet zomaar bevoegd om het politiewerk te doen.

[2:58:13] Dus ik ben gewoon nieuwsgierig, hoe ziet die rekensom eruit?

[2:58:17] Want niemand van alle dienders, en ik spreek er echt heel veel, herkent zich in deze papieren werkelijkheid.

[2:58:25] Ik wil daar gewoon wel een antwoord op.

[2:58:27] Want het lijkt wel alsof er iets mooier beoogd wordt dan het daadwerkelijk aan de hand is.

[2:58:31] Overigens niet alleen hier in Rotterdam.

[2:58:33] Ik hoor dit echt in heel veel regio's hoor ik dit terug.

[2:58:38] Ja, de werkvloer.

[2:58:40] Ik ben altijd benieuwd wat dat dan is.

[2:58:44] En of dat individuele diensten zijn.

[2:58:46] Kijk, uiteindelijk wordt deze business case gemaakt in een eenheid.

[2:58:50] Dus een eenheid kijkt naar wat levert mij nou netto meer capaciteit op.

[2:58:57] Dat kan voor individuele dienst in de nacht inderdaad betekenen dat je af en toe, nou Tilburg vind ik wel heel ver, maar ongetwijfeld heeft hij dat voorbeeld gehoord, dus dat zal dan zijn.

[2:59:07] Dat wil ook niet zeggen dat die mensen inzicht hebben in wat het sluiten van de arrestantencomplexen netto oplevert voor de eenheid.

[2:59:16] En dat zijn niet één op één dezelfde mensen.

[2:59:18] Daar heeft u wel gelijk in.

[2:59:19] Je kunt niet één om één een bewaker van een arrestantencomplex inzetten voor basispolitiewerk.

[2:59:25] Maar door het sluiten van het complex en het beheer wat je daar dan niet meer bij hebt, de bewakers die je niet meer hebt.

[2:59:30] Ja, dat levert wel net ook geld op.

[2:59:31] En daarmee kun je je capaciteit weer vergroten.

[2:59:34] En nogmaals, dit is wat wij vragen van onze eenheidsleiding.

[2:59:36] Om op die manier te kijken, hoe krijg je nou zoveel mogelijk blauw op straat?

[2:59:40] Maar voor individuen kan dat inderdaad betekenen dat je een nacht minder op je duty bent.

[2:59:49] Even een soort tussenwaarschuwing.

[2:59:52] Er zijn nog best wel veel vragen.

[2:59:53] En heel veel blokken.

[2:59:54] Ik ga het ook niet afraffelen.

[2:59:55] We gaan het goed doen.

[2:59:56] Maar ik zeg er ook bij dat er een kans is dat we op een ander moment het debat vervolgen.

[3:00:01] Ik weet nog niet wanneer.

[3:00:02] Maar wij moeten om vijf voor half twee hier weg.

[3:00:05] Om allerlei redenen, zeg ik even.

[3:00:07] Daar is geen discussie over.

[3:00:08] Dus dat moeten we gewoon afronden.

[3:00:10] En dan gaan we gewoon even kijken hoe we dit doen.

[3:00:12] Ik heb gezien de hoeveelheid vragen en antwoorden willen.

[3:00:16] Moeten we dat ook gewoon goed doen?

[3:00:17] Mevrouw Koerade.

[3:00:00] Wat vervolgen?

[3:00:01] Ik weet nog niet wanneer.

[3:00:02] Maar wij moeten om vijf voor half twee hier weg.

[3:00:05] Om allerlei redenen, zeg ik even.

[3:00:07] Daar is geen discussie over.

[3:00:08] Dus dat moeten we gewoon afronden.

[3:00:10] En dan gaan we gewoon even kijken hoe we dit doen.

[3:00:12] Maar ik ga gezien de hoeveelheid vragen en antwoorden willen, moeten we dat ook gewoon goed doen.

[3:00:19] Dat beantwoordt dan nog niet mijn vraag 1, hoe de rekensom is en wat er dan uiteindelijk wordt opgehaald, wat die som is.

[3:00:29] Maar ik vind het eerlijk gezegd ook een beetje de verkeerde manier...

[3:00:42] Ik werd net zo wel gecorrigeerd, maar goed.

[3:00:44] Maar ik vind het eerlijk gezegd ook de verkeerde manier van een bezuiniging aanpakken en eigenlijk pronken met iets.

[3:00:52] En daarin is denk ik ook heel erg, wat je hier ziet is een exemplarisch voorbeeld van hoe de top naar zaken kijkt en hoe de dienst daadwerkelijk, inderdaad de werkvloer...

[3:01:03] ...omgaan met de praktijk en elke keer dag en dag denken... ...oké, moet ik iemand wel aanhouden of niet?

[3:01:10] In het belang van de veiligheid van de samenleving zou ik het willen doen.

[3:01:12] Zou ik iemand achter slot een grendel even tijdelijk meneerzetten?

[3:01:15] Maar eigenlijk de praktische uitvoerbaarheid belemmert mij.

[3:01:18] Dat mag volgens mij nooit het antwoord zijn op de vraag... ...hoe gaan wij efficiënter om met de middelen bij de politie?

[3:01:24] Dus ik zou toch graag wat meer duidelijkheid over willen... ...en dat mag eventueel ook op een ander moment.

[3:01:32] Ik verwijs u toch door naar de uitgebreide schriftelijke beantwoording die we hebben gedaan.

[3:01:36] Wat niet bijgehouden wordt is een netto reistijd van agenten.

[3:01:41] Dus dat deel van de rekensom, ja, dat kan ik u niet geven.

[3:01:46] En de top, u doet alsof er vanuit een ivoren toren dit soort besluiten worden genomen.

[3:01:52] Dat is het ook niet.

[3:01:52] Dit is gewoon een eenheidsbesluit.

[3:01:54] Het wordt gewoon lokaal genomen en de eenheid...

[3:01:58] neemt dat besluit met het managementteam.

[3:02:01] Dat staat, zou ik zeggen, toch echt niet heel ver af van de mensen die daar werken.

[3:02:12] Ik weet dat het de laatste is, maar hier raken we natuurlijk wel ook de kern waar het over gaat.

[3:02:16] Want de eenheidsleiding en de werkvloer, dat is nou precies waar dit misschien wel helemaal over gaat, het hele verhaal, mijn hele betoog, mijn bijdrage.

[3:02:25] Is gebaseerd op het feit dat er een enorm gat is tussen de eenheidsleiding en de diender.

[3:02:33] En die diender die voelt zich niet gehoord, die loopt tegen allerlei zaken aan.

[3:02:36] En ik spreek inmiddels, heb ik honderden dienders gesproken.

[3:02:42] Allemaal persoonlijk, allemaal mensen die zich bij mij melden, die zich durven te melden met hun verhalen.

[3:02:47] En het gaat vooral om, er is geen gehoor, geen begrip, juist als het gaat om die eenheidsleiding.

[3:02:52] Dat gat moet verkleind worden.

[3:02:55] En daar is dit een voorbeeld van, maar zo zijn er nog tal van andere voorbeelden.

[3:03:01] Ja, mij is niet helemaal duidelijk of je nu de korpsleiding of de eenheedsleiding bedoelt.

[3:03:04] Daar waar de korepsleiding aan gaat, herken ik dat.

[3:03:08] Daar hebben we natuurlijk meerdere voorbelden van gezien.

[3:03:10] Daar waar de eenheidsleiding aan gaat, herken ik dat brede beeld niet.

[3:03:14] En ook ik kom heel veel op de werkvloer.

[3:03:16] En daar wil ik helemaal niet mee zeggen dat er niet grieven zijn of dat dienders niet aanlopen tegen problemen of dat problemen niet adequaat worden opgepakt in de lijn.

[3:03:28] Dat zou zeker een aandachtspunt zijn.

[3:03:31] Maar ruksigloos zeggen dat het een hele grote kloof is tussen elke eenheedsleiding en elke diender,

[3:03:37] Daarmee dienen wij de politieorganisatie ook niet.

[3:03:40] Ik vind dat beeld tekort te doen.

[3:03:49] De heer Struijs vroeg ook naar niet-operationele functies, maar ik denk dat ik al eerder heb gezegd dat we die dus afbouwen.

[3:03:54] Dus daar ben ik het met hem eens.

[3:03:56] De onderuitputting bij, of de onderbezetting bij bewaar en beveiligen, een terecht aandachtspunt van de VVD.

[3:04:02] En ook vanuit mij complimenten voor het ontzettend belangrijke werk dat deze mensen doen

[3:04:07] Om te zorgen dat gezagsdragers en anderen gewoon hun werk kunnen blijven doen.

[3:04:12] De druk daarop is hoog.

[3:04:13] Dat heeft te maken met het klimaat zoals we dat ook zien in Overasselt.

[3:04:20] En dat betekent dat er continu druk staat op het vullen van de DKDB.

[3:04:24] We hebben nu wel een nieuw concept waarbij ook de politie met politiebegeleidingscapaciteit kan bijdragen.

[3:04:33] In een net iets minder...

[3:04:34] hoog regime en dat zorgt wel voor ontlasting.

[3:04:39] We werven wat we kunnen, maar het zijn natuurlijk wel hele specialistische functies.

[3:04:43] Dus dat zal een punt van de aandacht blijven.

[3:04:46] Op dit moment kunnen we in ieder geval de workload aan.

[3:04:50] U vroeg ook naar de bijscholing, we hadden het al eerder over, tot de basic trauma care.

[3:04:56] Die krijgt iedereen bij de DKDB.

[3:04:58] Daar bovenop is een selecte groep die is opgeleid tot niveau enhanced trauma care

[3:05:02] De helft van de DKDB'ers heeft die training weer gevolgd.

[3:05:06] Daar was inderdaad een dip in.

[3:05:09] En voor het einde van het jaar is de hele groep die ETC had weer gecertificeerd.

[3:05:15] Dan de rekenkamer en de 10.000.

[3:05:19] Toch even vooropstellen, het zijn niet 10.00 aangiftes waar de reekkamer het over heeft.

[3:05:24] Het zijn 10.0 meldingen en aangiftes.

[3:05:27] En melding kunnen ook zaken zijn waar geen enkel

[3:05:33] ...lead verder is om daar ook iets mee te doen.

[3:05:36] Dan nog, niemand wil dat zijn aangifte blijft liggen.

[3:05:40] Die werkelijkheid gaan we niet creëren.

[3:05:43] Maar wat we wel moeten creëeren... ...en ik denk dat we die les van de rekenkamer overnemen... ...is hoe creëer je nou beter inzicht in de triage die plaatsvindt.

[3:05:51] Ik heb inderdaad gezegd, die Crime Harm Index vind ik te eendimensionaal.

[3:05:54] Want dat betekent dat dus een winkeldiefstal of een online fraudezaak nooit meer zou worden opgepakt.

[3:06:01] Omdat je echt alleen maar de zwaarste zaken oppakt dat ze ook geen recht staat.

[3:06:05] Elk strafbaar feit moet in principe worden opgebakt.

[3:06:08] Maar daarbinnen moet wel triage worden gedaan.

[3:06:11] Die triage is natuurlijk aan het OM om dat in overleg met de politie te doen.

[3:06:15] Want het OM is het gezag.

[3:06:16] En die triage gebeurt ook wel op lokaal niveau.

[3:06:19] Dus er zitten...

[3:06:20] Wekelijks wordt er gekeken naar welke zaken hebben we lopen, wat hebben we binnengekregen, waar moeten we nu de aandacht aan geven.

[3:06:27] En daar worden keuzes in gemaakt, alleen die keuzen zijn dan weer niet inzichtelijk op het hogere aggregatieniveau.

[3:06:34] Dat is nu de vraag, hoe we zowel met managementinformatie, maar ook met nieuwe opportuniteitskaders voor zowEL politie als OM meer lijn kunnen brengen in

[3:06:47] Welke zaken pak je nu sowieso op?

[3:06:51] Waar heb je een keuze?

[3:06:52] Wat zijn de criteria op basis waarvan opsporing uiteindelijk in gang wordt gezet?

[3:07:01] Uw laatste interruptie.

[3:07:04] Nee.

[3:07:05] Nee, want u had er zelfs drie.

[3:07:07] Maar eentje tel ik niet mee, want ik kreeg nog een antwoord.

[3:07:09] Dus dat heb ik niet meegetaald.

[3:07:10] Daarna heeft u er wel twee gedaan.

[3:07:12] Oké.

[3:07:12] Dat is wat het is.

[3:07:14] Het is wat is, precies.

[3:07:17] De minister noemt de winkeliers onder andere.

[3:07:21] Daar heb ik het ook over gehad.

[3:07:23] Er is nu een regeling dat als iemand een diefstal pleegt...

[3:07:29] In een winkel, dat de betrapte dief dan als hij 242 euro betaalt plus de schade, dan kan het af worden gedaan zonder aangifte.

[3:07:37] Dus dat is een verlichting voor de politie.

[3:07:39] En daar zijn ook de winkeliers mee eens en ook de tankstations.

[3:07:43] Echter zijn er dus politieteams die weigeren om de ondernemers te voorzien van die adresgegevens.

[3:07:49] waardoor dit systeem dan niet meer werkt.

[3:07:51] Dus dan moeten ze maar weer aangifte gaan doen.

[3:07:53] Maar dan vraag ik me ook af, waarom nemen die politieteams... waarom verzaken ze die overheidstaak?

[3:07:59] Aan de andere kant worden ze ontlast dat ze zelf hun zaken oplossen.

[3:08:02] Daar is een oplossing voor.

[3:08:04] En dan gaan ze niet de adresgegevens verstrekken.

[3:08:08] Ik bedoel, ja, dan schiet het natuurlijk nog niet op.

[3:08:10] Dan kunnen ze net zo goed weer allemaal met z'n allen aangift gaan doen...

[3:08:14] Ja, voorzitter.

[3:08:15] Dat antwoord heb ik ergens zitten in de map.

[3:08:17] Maar daar kom ik nu aan toe, want ik vis hem er zo niet uit.

[3:08:20] Dan laten we die nog even voor straks, mevrouw Faber.

[3:08:23] Dan wachten we eerst even het antwoorden af.

[3:08:25] Mevrouwe Marts Amerika.

[3:08:27] Dank voorzitter en ook dank voor de beantwoording van de minister over die 10.000 zaken, om het maar zo te noemen.

[3:08:34] Ik denk dat de beantworting van de ministre ook laat zien dat het veel ingewikkelder is dan SEC naar de politiebegroting kijken of SEC naar het OM-begroten, etc.

[3:08:41] Maar het doen van aangifte of mensen verleiden aangift te doen heeft natuurlijk ook wel een normerende werking in de samenleving.

[3:08:47] En het zou toch wel een hele belangrijke stap zijn als die meldingen uiteindelijk allemaal aangiftes worden.

[3:08:51] En we ook de juiste data hebben.

[3:08:53] Ziet de minister, en dat hoeft niet nu, maar wellicht in de toekomst.

[3:08:55] Dan toch ook ruimte om te kijken hoe we wellicht mensen wel kunnen blijven verleiden.

[3:08:59] Om die aangifts te blijven doen.

[3:09:01] Want we hebben een heel debat gehad over wat er gaande is in de samenleving.

[3:09:04] Normeren is daar volgens mij een belangrijker onderdeel van.

[3:09:07] Maar hoe ziet de minister dat?

[3:09:10] Meldingen kunnen ook niet altijd leiden tot aangiftes.

[3:09:14] Er kan ook iemand zijn die heeft gezegd, ik hoorde...

[3:09:17] een schot gelost worden voor mijn flat.

[3:09:19] Ja, als dan verder niemand wat ziet, vindt of wat dan ook, dan heb je niet eens een aanknopingspunt om er onder aangifte te komen.

[3:09:27] Dus van die 10.000 meldingen zijn er ook een hoop van dit soort zaken.

[3:09:32] Bijvoorbeeld van de zedengevallen die genoemd worden door de ARK, van de 200, is in de helft van de taken niet meer geweest aan een melding, zonder verder enig aanknooppunt.

[3:09:44] Maar daar waar sprake is van een strafbaar feit,

[3:09:47] Al is de kans voor een fietsendiefstal dat je aangifte leidt tot een opsporingsonderzoek klein, zal ik altijd oproepen om dat wel te doen.

[3:09:57] Voor je fiets moet je dat waarschijnlijk sowieso doen voor de verzekering.

[3:10:00] Maar uiteindelijk hebben we dat ook nodig, zoals u zegt, voor het normeren en voor het inzicht wat we ook hebben in wat speelt in onze maatschappij en criminaliteit.

[3:10:14] Dus ik steun die oproeping van harte.

[3:10:15] Lee Van Dijk.

[3:10:15] Mag ik daar een vervolgvraag aan stellen opvolgend aan wat mijn collega's juist zei?

[3:10:21] Is het daarbij mogelijk om specifieke doelgroepen in het oog te hebben?

[3:10:26] Ik noemde al de aangiftebereidheid van Joden loopt drastisch terug.

[3:10:30] Dat is de vaak meemaken CPO-briefje een week later.

[3:10:34] Dus als we die aangifebereidte hoog willen hebben, kunnen we daar ook inzetten op specifieker groepen die het wel bij uitstek vandaag nodig hebben.

[3:10:42] De doelgroep die u noemt is een hele belangrijke daarbij.

[3:10:46] In mijn contacten met de Joodse gemeenschap zeg ik dat ook altijd.

[3:10:50] Leg ik ook uit dat niet elke aangifte ook genoeg aanknopingspunten biedt of voldoende aanknooppunten voor het strafrechtelijk feit om ook daadwerkelijk een opsporingsonderzoek te doen tot vervolging over te gaan.

[3:11:03] Elke zaak met een discriminatieaspect heeft wel voorrang in de zaakstroom bij het OM.

[3:11:08] Dus in die zin, daar waar het kan...

[3:11:10] wordt het echt gedaan, maar de teruglopende aangiftebereidheid draagt niet bij.

[3:11:17] Ook niet aan beeld wat we willen hebben natuurlijk van de ontwikkelingen op dit vlak.

[3:11:21] En ik weet hoe zwaar deze gemeenschap het op dit moment heeft.

[3:11:27] Mevrouw Faber vroeg en mevrouW Strapman trouwens ook of de IV-systemen van de politie ook meer inzicht gaan geven in de plenbaarheid van de capaciteit.

[3:11:36] Het nieuwe capaciteitsmanagementsysteem, VCM, heet dat bij de politie, is in een verg voor het stadium en gaat in het voorjaar van 2027 live.

[3:11:45] En dat gaat ons meer inzicht geven in waar mensen worden ingezet, zodat we meer effectieve en efficiënte inzet van schaarse middelen kunnen hebben.

[3:11:55] Het VCM ondersteunen is natuurlijk vooral bedoeld voor het gezag, dus de burgemeester en het OM om hem beter inzicht te kunnen geven in waar zet ik mijn capaciteit nou in.

[3:12:07] Maar ik denk dat dat zeker gaat bijdragen aan een aantal bezwaren van de rekenkamer.

[3:12:13] Processtraatman.

[3:12:15] Dank voorzitter en dank ook aan de minister voor dit antwoord.

[3:12:19] In aanloop naar het WGO-politiedebat zou ik wel graag nog een iets concreter antwoor willen op welke informatie komt dan uit die VCM-systemen.

[3:12:28] Als het gaat over het algemeen rekenkamercomport, die zegt van 11.500 opsporingsonderzoeken hebben we eigenlijk praktisch niets.

[3:12:35] Welke gedetailleerde informatie is straks wel beschikbaar en is dat per direct beschikbare of wordt dat gefaseerd ingevoerd zou de minister willen toezeggen voor dat debat om in het separate brief daar gewoon wat uitgebreider op in te gaan.

[3:12:48] Ja, ik zal u een brief toe over versieën.

[3:12:55] Mevrouw Vaart, waar maakt het uit waar je een aangifte doet?

[3:12:58] Ja, we hebben wel een nationale politie, maar die is wel weer regionaal ingebed.

[3:13:03] Ik denk dat dat ook de kracht is van onze politie.

[3:13:06] Ik heb vele systemen nu gehoord van buitenlandse collega's.

[3:13:09] Maar uiteindelijk de combinatie die wij hebben met alle uitdagingen, zeg ik er daarbij bij, maar geeft ons wel die lokale verankering.

[3:13:16] Dus ook die lokalen verschillen, ook in welk criminaliteitsbeeld je hebt, maar dus ook waar je in bepaalde regio's prioriteit aan wil geven.

[3:13:26] Dat zeg ik dus ook in reactie op het Algemene Rekenkameronderzoek.

[3:13:30] Ja, we willen in die opsporing meer algemene...

[3:13:34] Dus aanknopingspunten bieden zowel vanuit politie als OM over welke zaken pak je wel en niet op.

[3:13:40] Maar er moet ook wel ruimte blijven om te zeggen, ja we hebben nu in Zaanstad een groot probleem met ondermijning geleerd aan de glaaswassers.

[3:13:49] Wat een aantal jaar geleden natuurlijk een groot problemen was.

[3:13:51] Er moet ook ruimte zijn om daar dan voldoende opsporingscapaciteit op te zetten om zo'n fenomeen dan lokaal uit te roeien.

[3:13:58] Ja dat betekent dat andere zaken dan misschien even blijven liggen of minder prioriteiten krijgen.

[3:14:03] Dus het zal altijd die combi worden wat mij betreft.

[3:14:14] Ik denk dat ik daarmee op de bevoegdheden en de bewaartermijnen.

[3:14:18] Ik kom met de volgende blok, bevoogdhede en bewaartermijnen, gaat uw gang.

[3:14:23] Laat ik beginnen met de cold cases.

[3:14:26] En ik ga heel concreet beginnen met mijn reactie op de motie die gisteren

[3:14:33] is ingediend door de heer Elian, omdat ik denk dat hij goed weergeeft welke ruimte ik op dit moment zie, maar ook wat ik aan u vraag om dan mede te dragen als risico.

[3:14:45] Dus ik lees deze tekst even voor.

[3:14:49] Ik begrijp de wens van uw Kamer en ik voel sterk mee met de intentie van deze motie.

[3:14:53] Tegelijkertijd gaat het in deze moties om zeer grote hoeveelheden uiteenlopende politiegegevens, veelal van burgers die niet worden verdacht van een strafbaar feit.

[3:15:03] Want het gaat hier niet om gegevens die al in verband zijn gebracht met een cold case en die dus al in het onderzoeksdossier zijn opgenomen.

[3:15:10] Daarvoor geldt een langere bewaartermijn.

[3:15:13] De persoonlijke levensfeer van burgers verdient ook bescherming en de politie kan niet onbeperkt enorme hoeveelheden gegeven van niet-verdachte burgers bewaren.

[3:15:23] Het lange bewareen daarvan vraagt om een stevige juridische onderbouwing en moet proportioneel zijn.

[3:15:29] Dat is een grote uitdaging, want dat betekent dat voor alle gegevens een relatie moet worden aangetoond met het doel van de langere bewaring.

[3:15:37] Dit terwijl ik op basis van de aangeleverde politiecijfers niet heb kunnen vaststellen in hoeverre oude politiejegevens een cruciale rol spelen bij het oplossen van cold cases.

[3:15:48] Ik heb de afgelopen anderhalf jaar intensief gezocht naar juridische mogelijkheden en uitgebreid gesproken met onder meer de Raad van State en de autoriteit persoonsgegevens.

[3:15:57] Ik heb tot nu toe in al die gesprekken en met alle kennis die daarbij is ingezet nog geen juridische aanknopingspunten gevonden.

[3:16:04] En daarom is het niet zinvol om meteen een wetgevingstraject te starten, want ik weet nog niet welke basis je daaraan te grond zou kunnen leggen.

[3:16:13] Maar ik hoor de oproep van de Kamer heel duidelijk en daarom stel ik voor als volgt opvolging te geven aan de motie.

[3:16:21] 1.

[3:16:22] Ik laat in vier omringende EU-lidstaten een vergelijkend onderzoek doen naar hoe zij omgaan met dit soort gegevens.

[3:16:29] 2.

[3:16:30] Ik ga opnieuw in gesprek met de nieuwe voorzitter van de autoriteit persoonsgegevens en 3.

[3:16:35] Ik laad de politie verder werken aan een gefaseerd sorteringsplan voor de omgang met politiegegeven.

[3:16:41] En zolang deze acties lopen zal ik de politievragen om de bedoelde gegeven te blijven bewaren.

[3:16:48] Ook wil ik de Kamer vragen.

[3:16:50] om zelf met de Raad van State, de autoriteitspersoonsgevens en relevante organisaties in gesprek te gaan, om mee te helpen zoeken naar relevante juridische aanknopingspunten voor dit probleem.

[3:17:02] En als dat nieuwe juridisch aanknooppunt oplevert, dan zult u mij meteen aan uw zijde vinden voor het opstarten van een wetgevingstraject.

[3:17:10] Ik wijze wel op dat deze aanpak niet overeenkomt met de zienswijze van de autoriteit persoonsgegevens.

[3:17:16] En het is zeer wel denkbaar dat de autoriteitspersoonsgevens handhavend zal gaan optreden, waaronder door het verbeuren van dwangsommen.

[3:17:25] De motie, de appreciatie ervan zoals ik hem oplees en de zoektocht naar aanknoppingspunten voor een wetswijziging schort dit gegeven niet op.

[3:17:33] Dat wil ik u wel meegeven en daar wil ik ook niet mee overvallen.

[3:17:38] Maar dat is een traject wat wij dan gezamenlijk ingaan.

[3:17:41] En daarmee heb ik die motie oordeelkamer gegeven.

[3:17:44] Dus ik geef mij zeer wel rekenschappen aan de wens.

[3:17:47] Ik heb ook echt mijn best gedaan.

[3:17:49] Ik zorg dat we in ieder geval nu meer tijd kopen om gezamenlijk te zoeken naar aanknoppingspunten.

[3:17:56] Maar ik zal alle hulp daarbij zeer goed kunnen gebruiken om dit voor elkaar te krijgen.

[3:18:01] Het is geen eenvoudig vraagstuk.

[3:18:14] Ja, voorzitter.

[3:18:16] Nederland zit gewoon in een juridisch moeras.

[3:18:19] En ik merk hier elke dag, op welk onderwerp dan ook...

[3:18:24] Juridisch, juridische.

[3:18:25] We moeten kijken of het juridischer kan.

[3:18:26] De rechter, de zus, de verdrager, de...

[3:18:30] Maar we hebben het met mensen te maken hier.

[3:18:32] We hebben het mit mensen temaken van wie hun kind of een ander familielid...

[3:18:39] is vermoord, soms op gruwelijke wijze.

[3:18:42] Zo gruwelijk dat mensen niet eens afscheid kunnen nemen van hun kind.

[3:18:47] En die mensen die vragen om duidelijkheid, die willen dat die dader wordt gepakt.

[3:18:53] Die wachten al jaren, dus ik zou zeggen het liefst morgen, maar die mensen wachten zo lang.

[3:19:00] En ik heb de minister ook gevraagd, hier in de zaal zit ook een moeder van een vermoorde vrouw.

[3:19:10] En ik heb de minister gevraagd, wat zegt u dan tegen deze mensen?

[3:19:14] In eerste instantie kon het allemaal niet.

[3:19:17] Er is totaal geen mogelijkheden om te doen.

[3:19:20] Ineens komt de minister wel met mogelijkhede om het te doen, dus dat had ook al eerder gekund.

[3:19:26] ...binnen het leed wat ze al hadden misschien iets minder leed kunnen hebben.

[3:19:32] Hoe kijkt de minister hier nou zelf naar?

[3:19:35] We hoeven niet alles...

[3:19:37] De letter van de wet geldt heel vaak in Nederland.

[3:19:40] Er wordt vaak gekeken naar de letter van wet.

[3:19:42] Maar ik weet ook dat er ook gehandeld kan worden in de geest van de Wet.

[3:19:47] En ik wil daarbij de minister ook oproepen in de gesprekken die hij gaat hebben... ...in onderzoek in de andere EU-lidstaten...

[3:19:55] om nadrukkelijk te kijken naar de geest van de wet.

[3:20:00] Dus ja, een paar vragen in één, maar ik zou wel heel graag een reflectie willen hebben van de minister.

[3:20:06] En dan een toevoeging op de appreciatie op de motie.

[3:20:10] Ja, nou die appreciatie staat, elke letter.

[3:20:14] En natuurlijk wil ik dat elke misdaad wordt opgelost.

[3:20:19] En natuurlijke wil ik, dat elken cold case uiteindelijk leidt

[3:20:23] tot het oppakken van een dader.

[3:20:27] En wat we ook zien is dat met moderne technieken, denk aan de hologrammen die nu soms worden ingezet, we ook echt wel successen boeken met het oplossen van cold cases.

[3:20:37] Er is ook een cold case aanpak nu binnen de politie.

[3:20:41] Dus cold cases hebben absoluut onze aandacht en wij beseffen zeker voor nabestaanden hoe belangrijk het is dat we daar ook opvolger aan blijven geven.

[3:20:52] Een paar nuanceringen bij de gegevens waar we het hier over hebben.

[3:20:56] Eén, het betreft hier niet al die informatie waarvan ooit is gezegd dit kan verband houden met dit onderzoek van een cold case.

[3:21:05] Die informatie, dat dossier, daar gebeurt helemaal niks mee.

[3:21:09] Dat blijft er totdat de misdaad is opgelost.

[3:21:12] En het kan zijn dat wij nog een keer beschouwen dat er nieuwe aanknopingspunten uit dat dossiers naar voren komen.

[3:21:18] Ook dat is gebeurd waarmee een zaak alsnog kan worden opgeloosd.

[3:21:22] Waar het hier om gaat, is alle informatie van alle burgers die ooit met de politie in aanraking zijn gekomen.

[3:21:30] Dat is alle information en de hooiberg die je daarmee dus bewaart om mogelijk die spelten uit te kunnen halen, daarvan zeggen de instanties, zegt de Raad van State, zeg de autoriteit persoonsgegevens, dat mag niet.

[3:21:47] U mag dat niet doen.

[3:21:49] U kunt van mij veel verlangen als minister van Justitie, maar niet dat ik bewust de wet overtreed.

[3:21:59] Ik wil in de geest van de wet handelen, ik wil kijken of ik de wet kan aanpassen.

[3:22:03] Ik Wil alles doen wat ik kan, maar uiteindelijk moet ik wel de wet respecteren.

[3:22:09] En dat is wat ik nu dus opschort, gehoord hebben de Kamer, waarmee ik dus bewust het risico loop op dwangsommen, die uiteindelijk ook door ons allemaal betaald zullen moeten worden, omdat ik de complexiteit van het thema snap.

[3:22:25] Het was ook echt geen onwil van mij om niet te komen met een oplossing.

[3:22:31] We gaan hier nu gezamenlijk mee aan de slag, dat zou mijn voorstel zijn.

[3:22:34] We dragen daarmee, nou ja, ik draag het risico, maar ik heb u in ieder geval bewust gemaakt van het risco op handhaving wat we hiermee lopen.

[3:22:42] Maar in iede geval koopt het ons nu tijd om te kijken of er alsnog iets mee kan worden gedaan.

[3:22:49] En in de tussentijd blijven deze gegevens bewaard.

[3:22:54] Van der Plas.

[3:22:58] Ja, voorzitter.

[3:23:02] Ik verbaas me ten eerste over het kon allemaal niet, totaal niet.

[3:23:06] Juridisch kon het allemaal niet rondkrijgen.

[3:23:09] De Raad van State en de Autoriteit Persoonsgegevens zeggen niet van het is onmogelijk.

[3:23:15] Die zeggen er moet een betere onderbouwing komen.

[3:23:18] Dat kon allemaal eerst niet en dat was niet gevonden.

[3:23:22] En vervolgens zegt de minister nu van ik ga nu een aantal acties ondernemen.

[3:23:25] Dus kennelijk is er toch niet genoeg gedaan, maar moet de Kamer via motie afdwingen dat er dan nog wat gebeurt.

[3:23:35] Dwangsommen, allemaal leuk en aardig dat we dat allemaal niet willen, maar er worden tientallen miljoenen aan dwangsomen betaald.

[3:23:44] aan procedures voor asielzoekers.

[3:23:48] En dat wordt ook allemaal grif betaald.

[3:23:49] Nogmaals, het gaat hier om mensen.

[3:23:51] En qua data... Ja, ook iemand die...

[3:23:58] Ik las dat ook laatst.

[3:24:00] Iemand die bijvoorbeeld een snelheidsovertreding heeft gemaakt en dat blijkt op de plek te zijn van het delict.

[3:24:06] Dus de dader wordt eigenlijk op de plaats delict gepind op dat moment.

[3:24:12] Ja, dat soort dingen kunnen gewoon bewaard blijven.

[3:24:16] Dat kan nou net voor een doorbraak zorgen.

[3:24:19] Maar wat ik wel graag wil van de minister, die zegt dat hij veel gesprekken heeft gevoerd met Raad van State, autoriteit, persoonsgegevens en dat hij echt heeft gezocht naar de juridische onderbouwing.

[3:24:29] Ik wil hierbij een informatieverzoek doen, want ik wil dan weten hoe de minister tot die conclusie is gekomen deze zomer.

[3:24:37] Dan wil ik ook graag de ambtelijke adviezen opvragen en de gespreksnotities.

[3:24:41] En dat informatie verzoek doe ik bij deze en ook zo snel mogelijk naar de Kamer laten komen.

[3:24:49] Ja, dat staat u vrij.

[3:24:51] Dus dat verzoek is ontvangen.

[3:24:54] Nogmaals, ik zie juridisch geen mogelijkheid om dit te doen.

[3:24:58] Ik vraag daarom ook bij deze uw hulp als u die juridische mogelijkheden ziet.

[3:25:03] En ook u heeft natuurlijk beschikking over wetgevende en juridice capaciteit.

[3:25:09] Dan sta ik daar voor op.

[3:25:11] Informatieverzoek doorgeleid richting het kabinet.

[3:25:14] Dan kom ik bij de heer Strauss.

[3:25:17] Ja, dank voorzitter.

[3:25:19] Ik en de Kamer zijn ons erg bewust dat het nou juist om die arrestinformatie die niet gerelateerd is aan een aangifte of een onderzoek, zoals mevrouw Van der Plas dat zo keurig zei.

[3:25:29] Recent nog een femicide, dader is aangehouden.

[3:25:33] En toen ze verder op de daden gingen rechercheren... bleek die 15 jaar geleden een melding te zijn geweest van een andere parter... die toen nog geen aangifte durfde te doen.

[3:25:43] Over dit soort zaken hebben we het dus ook.

[3:25:45] Dus nog even voor de verduiding.

[3:25:46] Maar begrijp ik nou ook dat als we hier niet uitkomen binnen de huidige wet...

[3:25:52] dat de minister ook bereid is te kijken naar een nieuwe wettelijke basis.

[3:25:56] En bent u dan ook bereit om ook...

[3:25:58] Ik doe een tip, dat is de eerste hulp.

[3:26:00] Kijk ook nadrukkelijk naar België, hoe die dat hebben opgelost.

[3:26:04] En kijk ook al wat voor gebaren er zijn gemaakt... feitelijk vanuit politie en justitie... over de data's in kluizen te doen, een poortwachter te doen.

[3:26:14] Afijn, er zijn een heleboel dingen.

[3:26:16] Het is niet zo dat de gemiddelde politievrouw of man...

[3:26:19] Op een maandagmorgen is eventjes Jan Schruijzen even helemaal door de man al laat.

[3:26:23] Ik zou het ook niet aanraden in deze, maar dat is misschien even een slecht voorbeeld.

[3:26:28] Maar het gaat er mij om dat we én kijken naar die desnoods nieuwe wettelijke basis.

[3:26:33] Want ik proef in deze Kamer, wij willen tot het uiterste gaan.

[3:26:36] Dus er zou misschien ook een wet.

[3:26:37] En twee, laten we al meenemen wat uit de praktijk is aangereikt.

[3:26:41] Want dat is belangrijk en ik beveel van harte bij Elge Jan.

[3:26:48] België zit natuurlijk in die vier landen, dus dat nemen we zeker mee.

[3:26:54] Die andere zaken, het opzetten in de kluis, de poortwachten erop, dat hebben we inderdaad gedaan.

[3:27:00] Want dit is geen nieuw vraagstuk.

[3:27:02] Vijf jaar geleden al kwam de autoriteitspersoonsgeest met bezwaren en zijn er maatregelen genomen om die informatie steeds...

[3:27:09] nauwer af te bakenen.

[3:27:12] Tenslotte, ik sta helemaal niet onwelwillend tegenover een nieuw wettelijke grondslag.

[3:27:17] Absoluut niet.

[3:27:19] Waar ik mee geworsteld heb in deze zoektocht met de Raad van State en de autoriteit persoonsgevens is kun je komen tot een wet die proportioneel is en die de wetgevingstoets en ook de toetsing aan hoger recht kan doorstaan.

[3:27:37] Daar ben ik niet uitgekomen.

[3:27:39] Normaal is de uitgestrekte hand hier.

[3:27:42] Laten we gezamenlijk kijken of we daar wel een mogelijkheid voor zien.

[3:27:46] Dan heeft u mij aan uw zijde voor een wet geregistreerd.

[3:27:52] U heeft er nog één.

[3:27:53] Nou ja, dit gaat ons alle zo aan het hart.

[3:27:58] Kijk, ik breng die poortwachter en die digitale kluis ter sprake, want het is de geest van de wet, zoals zo mooi werd verwoord, is ook wiens privacy beschermen we nu.

[3:28:11] Wie is privacy?

[3:28:12] Dat is een hele belangrijke vraag.

[3:28:13] En als ik als gemiddelde burger mijn privacy door deze kluizen en deze regelingen wordt beschermd... ...dat is niet Jan en alle mannen maar bij kunnen, is dat gewoon een heel belangrijk gegeven.

[3:28:23] En ik ben het eens ook met mevrouw Van der Plas, ik ben er wel heel veel mee eens met me vrouw van der Plos vandaag... ...maar dat informatieverzoek, dat steun ik van harte.

[3:28:31] Want de redenatie waar de minister met zijn staf toe is gekomen, ja...

[3:28:36] Ik krijg hele andere invalshoeken mee vanuit de partij en juristen.

[3:28:41] Dus dat informatieverzoek wordt belangrijk om met z'n allen die goede verkenning te doen.

[3:28:46] Dank u.

[3:28:49] Ja, en dat gaan we doen.

[3:28:50] En nogmaals, ik zie dit dus echt als een gezamenlijk traject.

[3:28:53] Dat is hoe ik het nu eigenlijk verbreed, de reactie op deze motie.

[3:28:57] Duidelijk.

[3:28:58] Frans Straatman, uw laatste interruptie.

[3:29:00] Ja, dank voorzitter.

[3:29:01] En ook dank aan de minister.

[3:29:02] Want ik zie wel een minister die echt het maximale doet om dit op te lossen en creatief zoekt naar wettelijke grondslagen en juridische...

[3:29:10] Nou, constructies die werken.

[3:29:13] En gewoon om het goed te begrijpen, daarom twee hele concrete vragen.

[3:29:17] Want ik begrijp goed, het moet proportioneel zijn.

[3:29:19] Maar is er al juridisch gedacht en uitgezocht in hoeverre het proportionele is om die hooiberg aan informatie op te splitsen?

[3:29:27] Omdat binnen die hoiberg je natuurlijk...

[3:29:29] noodmeldingen hebt, informatie over openbare orde, maar dat is van een hele andere orde dan als het gaat om meldingen in het kader van huiselijk geweld of georganiseerde misdaad.

[3:29:38] In hoeverre is die juridische analyse al gedaan?

[3:29:41] Of zit dat in het kade van die sorteringsplannen die de politie nu doet?

[3:29:45] En de tweede vraag is, ik lees in de brief de hele tijd die koppeling met is de informatie cruciaal voor

[3:29:51] Bijvoorbeeld een cold case onderzoek.

[3:29:53] Terwijl cruciaal is natuurlijk altijd heel erg lastig te bepalen als het gewoon een vervolgstap is naar een eindtraject.

[3:30:00] Dus zou de minister op die twee juridische punten nog kunnen ingaan in hoeverre dat nog aanknopingspunten biedt voor verder creatieve zoektochten?

[3:30:08] Ja, en het antwoord op de informatieverzoek gaat daar denk ik ook wel vragen in leveren.

[3:30:14] Met de Raad van State heb ik ook een heleboel opties verkend.

[3:30:00] Dus zou de minister op die twee juridische punten nog kunnen ingaan... in hoeverre dat nog aanknopingspunten biedt voor verder creatieve zoektochten?

[3:30:08] Ja, en het antwoord op de informatieverzoekraad... daar denk ik ook wel vragen in leveren.

[3:30:14] Met de Raad van State heb ik ook een heleboel opties verkend.

[3:30:17] Bijvoorbeeld kun je kijken naar een straal rondom een plaats delict... of kun je kijken naar... Dus die opties zijn verkend, de zoektaart is wel echt...

[3:30:28] Hoe kun je een relatie aantonen tussen gegevens en het doel waarvoor je bewaart?

[3:30:35] Dat is de moeilijkste juridische vraag hierin.

[3:30:39] Die moet je kunnen verwoorden op een manier die proportioneel is.

[3:30:43] Dat is een uitdaging geweest.

[3:30:45] Nogmaals, die worsteling zult u ook terugzien in alle adviezen zoals die naar u toe zullen komen.

[3:30:53] Dan kom ik op TOI, weer de Autoriteit Persoonsgevens.

[3:30:57] Wij spreken elkaar veel de afgelopen periode.

[3:31:02] Vooropgesteld, TOI is essentieel voor onze openbare orde.

[3:31:06] En alle burgemeesters geven dat ook aan, dat TOI hen in staat stelt om zich voor te kunnen bereiden op mogelijke openbare orderverstoringen en daar dan ook actie op te kunnen nemen zoals die is.

[3:31:17] Dus TOI wat mij betreft staat de functie daarvan niet ter discussie en daar doet ook dit AP-onderzoek en de constateringen niks aan af.

[3:31:26] Wat de autoriteit persoonsgegevens constateert is dat een aantal activiteiten van TOI niet kunnen worden geschaard onder artikel 3 van de politiewet.

[3:31:35] Dat is het algemene taakstellende artikel van de polietie waarop ze heel veel van haar werkzaamheden kan verrichten.

[3:31:41] Op het moment dat er meer aanwijzingen zijn voor mogelijke strafbare feiten of anderszins, dan heeft de politie natuurlijk wel alle bevoegdheden om te doen wat ze wil.

[3:31:50] Hier gaat het echt om het verkennende werk dat TOI doet en welke gegevens mogen ze daarbij verwerken.

[3:31:57] Daarbij heeft de AP geconstateerd dat soms de grenzen van het niet meer dan een beperkt beeld van iemands levenssfeer overscheden worden.

[3:32:08] Daarna hebben we gekeken met de landsadvocaat.

[3:32:10] advies gevraagd van welke deel van de activiteit van TOI zijn dat dan?

[3:32:15] En wat betekent dat voor hoe TOI nu opereert?

[3:32:19] De landsadvocaat heeft onze advies gedaan.

[3:32:21] We kunnen natuurlijk niet alles in de openbaarheid hier zetten, want die wil ook niet iedereen wijsmaken tot achter de comma.

[3:32:29] Maar op basis van het advies van de landsadVOCAAT

[3:32:33] heeft de politie een werkwijze ontwikkeld hoe Toy haar werkzaamheden voor het overgrote deel kan blijven doen zonder daarbij die grenzen van artikel 3 van de politiewet te overschrijden.

[3:32:50] Dat is niet 100% van wat Toy deed.

[3:32:53] En de vraag is dus datgene wat nu niet meer kan, is dat wezenlijk voor de functievervulling van Toy?

[3:33:01] Dat moeten we nu gaan zien.

[3:33:03] Die acute signalen heb ik nu niet, dat dat niet meer zo zou zijn.

[3:33:09] En dan heb ik het allerliefste dat we artikel 3 van de politiewet niet hoeven aan te passen.

[3:33:14] Omdat we daarmee ook een hele grote discussie openhalen.

[3:33:20] Maar als uit die pilot blijkt dat er echt cruciale taken van Toy wegvallen, ja dan is er geen andere weg.

[3:33:27] En nou gaan we voor het aanpassen van de wet, want zo belangrijk vind ik Toy wel.

[3:33:31] Overigens ben ik best optimistisch dat dit kan gaan werken.

[3:33:37] Ik ben ook optimistische over het dictum B, over het wetsvoorstel voor online gegevensvergaring uit openbare bronnen, waarop ik binnenkort een naderapport naar uw Kamer hoop te sturen.

[3:33:50] Dus ik zie echt wel ruimte, ook in deze

[3:33:53] gedigitaliseerde wereld waarbij je al heel snel een beeld van iemands leven krijgt, maar dat we wel in staat gaan zijn om dit vraagstuk op een goede manier te tackelen en dit belangrijke werk dus voor te kunnen zetten.

[3:34:07] Uw laatste interruptie, mevrouw Becker.

[3:34:09] Ja, voorzitter, dank.

[3:34:10] En ook fijn dat de minister vaart wil maken met die wettelijke basis.

[3:34:14] Ik zou hem willen vragen om daarbij ook het probleem te betrekken van... wat is nou de gezagshuidoefening die de burgemeester hier kan hebben?

[3:34:24] Want daar krijg ik ook telkens eigenlijk vragen over die... ik kan niet terugverwijzen naar een goede wettelijk basis... en ik zie ook dat burgemeesters hiermee bevoegdheden krijgen toegeschoven... waar ze eigenlijk niet over gaan.

[3:34:34] Dus kan de minister toezeggen dat hij dat ook zal betrekker... zodat we het dan ook...

[3:34:38] helemaal geregeld hebben, ook in het openbare orde- en veiligheidsdomein?

[3:34:42] Ja, zeker betrekken we dat erbij.

[3:34:44] En de burgemeesters zelf hebben ook al gereageerd op de kritiek van de AP.

[3:34:50] Ze hebben gezegd dat zij zich niet herkennen in de gebrekkige gezagsuitoefening.

[3:34:55] Maar je kunt je wel voorstellen natuurlijk dat in kleine gemeentes dit soort zaken natuurlijk moeilijker door het gezag uit te voeren dan in grote.

[3:35:03] Nou, dat is een van de vraagstukken waar we naar kijken.

[3:35:10] Voorzitter, ik heb deze als toezegging genoteerd.

[3:35:16] Ja.

[3:35:17] Ja?

[3:35:17] Ik ga vaart maken, voorzitter.

[3:35:20] Nou, ik zal even kijken.

[3:35:22] We zijn nog bij blok 2, bevoegdheden.

[3:35:26] Ja, maar ze zijn niet allemaal even.

[3:35:28] Ja maar u vraagt nu gewoon eerst even dit blokje af te maken en dan ga ik straks een ordervoorstel doen.

[3:35:33] Maar gewoon dit blikje even afmaken.

[3:35:38] De stroomstootwapens voor hondengeleiders.

[3:35:41] In reactie op de motie hebben we gezegd, ja die pilot loopt nu in Rotterdam.

[3:35:45] De uitkomsten van die pilot gaan we afwachten en op basis daarvan neemt de politie een besluit.

[3:35:50] En daar neem ik u dan in mee.

[3:35:56] Digitale overtredingen van contacten en locatie verboden.

[3:36:01] Daar loopt een verkenning naar en ik zal die uitkomst meenemen in het volgend half jaar bericht.

[3:36:05] En dan de winkeliers.

[3:36:07] Wij zitten samen in het Nationaal Platform Communaliteitsbeheersing bij publieke en private partijen.

[3:36:11] Daar zit ook de detailhandel aan tafel.

[3:36:15] En natuurlijk is dit een lange zoektocht van wie draagt hier nou de primaire verantwoordelijkheid.

[3:36:20] En hoe zorgen we erbij dat ook de privacy risico's et cetera worden getackled.

[3:36:28] U heeft vragen gesteld over de gegevenslevering van de politie naar de ondernemers.

[3:36:31] En ik kom dan graag in de schriftelijke beantwoording gedetailleerd op terug.

[3:36:35] Dat scheelt nu ook weer wat tijd.

[3:36:38] Kort blokje.

[3:36:42] Gaat u gewoon nog even door, zou ik zeggen.

[3:36:45] Dan de nieuwe versie van de Induidige Landelijke Afspraken.

[3:36:49] Die hopen nog deze maand naar je toe te laten komen met een kamerbrief.

[3:36:53] En daar zult u dus ook alle veranderingen in zien, zegt mevrouw Van der Plas.

[3:36:59] Gezichtsbedenking heb ik het eigenlijk al over gehad.

[3:37:02] Er is een handelingskader.

[3:37:04] Het kan dus ook.

[3:37:05] Het uitgangspunt voor de politie in Nederland blijft nee, tenzij.

[3:37:10] En die tenzijn, ja, daar is een eenduidig kader voor om dat...

[3:37:18] Ik werk wel aan een nieuwe visie en een handelingskade voor afgeschermd werken.

[3:37:23] Ook op basis van de ervaringen die we hebben opgedaan recent.

[3:37:27] En het feit dat agenten steeds meer worden blootgesteld aan doxing.

[3:37:31] Dus die komen eraan, einde van het jaar.

[3:37:40] Metale weerbaarheid en PTSS, de analogie met het veteraneninstituut.

[3:37:45] Nee, zoiets is er natuurlijk niet voor de politie, maar dat weet de heer Struijs.

[3:37:48] En ik kan me voorstellen dat zeker voor oud-medewerkers er wel een zekere behoefte is.

[3:37:57] Dus ik ga met de korpschef in gesprek over hoe zij je tegenaan kijkt en dan kom ik bij u terug.

[3:38:07] Leiderschap en de 1700, vooral vragen van mevrouw Van der Plas ook.

[3:38:14] We hebben het hier natuurlijk uitgebreid over gehad, we hebben de reconstructie aan u toegestuurd.

[3:38:18] Welke actielijnen er nu nog lopen?

[3:38:20] Er is één besluitvorming, daar gaat de korpsleiding met de korpmanagement zorgen dat de gevolgen voor de medewerker een stevige plek krijgen in de besluitvorming.

[3:38:29] Twee, dat stakeholders tussen medezegschap, vakbonden, et cetera eerder worden geïnformeerd.

[3:38:35] En daar worden afspraken over gemaakt.

[3:38:36] En de korpschef en het korpsmanagement maken betere afspragen over het eigenaarschap van de genomen besluit.

[3:38:42] Wie staat er dan uiteindelijk voor?

[3:38:44] Tweede is communicatie bij incidenten.

[3:38:47] De boodschap zou beter worden afgestemd op perspectief van de politiemedewerker.

[3:38:51] Dan dat vooraf was.

[3:38:53] En serieus omgaan met feedback op het optreden moet in balans zijn met het steunen.

[3:38:58] Dat zei ik al eerder.

[3:38:59] Daar hebben we nu echt een andere lijn in gekozen.

[3:39:01] En die ziet u hopelijk ook al terug.

[3:39:04] Wat betreft de bevraging van politiesystemen bleek dat er ook soms onduidelijkheid was over wat mag nou wel en wat mag nu niet.

[3:39:12] Die onduidelijkheid zal nooit zwart-wit worden, maar er zal meer houvast worden geboden voor de medewerkers daarin.

[3:39:18] En dat wordt samen met de medewerkers ook uitgewerkt.

[3:39:21] En vier, interne onderzoeken, de manier waarop dat wordt gedaan, wordt tegen het licht gehouden en waar nodig aangepast.

[3:39:27] En dat werd samen met het medezegschap en de vakbonden opgepakt.

[3:39:30] Dat geldt voor al deze actielijnen.

[3:39:32] En ik zal elke keer op het moment dat er nieuws te melden is, nieuwe procedures of voortgang op die actielijn, zal ik dat meenemen in het halfjaarbericht politie.

[3:39:41] Hoe weet je wanneer het vertrouwen daadwerkelijk is hersteld?

[3:39:45] Dat is ook geen zwart-wit proces natuurlijk.

[3:39:48] Ik denk dat consistentie vanaf nu langs deze actielijnen daartoe moet leiden.

[3:39:53] Ik span me daar in ieder geval hard voor in en ik weet dat de korpschef dat ook doet.

[3:40:03] Zeker mag dat, mevrouw Van der Plas.

[3:40:05] Even kijken of de minister...

[3:40:07] Ik ben bijna door het blokje.

[3:40:10] Ja?

[3:40:10] Ja, ga maar even door met het blikje afmaken en dan komt mevouw Van Der Plas wel.

[3:40:14] Kan ik garanderen dat meer leiding op de werkvloer niet leidt tot een extra managementlaag?

[3:40:18] Ja, met alle plezier.

[3:40:20] Want ook ik ben niet van de extra managementlagen.

[3:40:21] Ik kom overigens uit Defensie.

[3:40:23] Ik moet eerlijk zeggen dat het aantal managementlagen bij de politie in vergelijking daarmee me nog meevalt.

[3:40:29] Wat dat betreft is het best een platte organisatie met gemiddelde één leidinggevende op ruim 55 politiemedewerkers.

[3:40:37] Maar die operationele leiding gegeven moet dan wel ook stevig kunnen staan.

[3:40:40] En daar zitten nu trajecten op om dat te verbeteren.

[3:40:53] Ja, dan ben ik bij de overige vraag.

[3:40:56] Mevrouw Van der Plost, uw laatste interruptie.

[3:41:00] Ja, dank u wel voorzitter.

[3:41:01] Een aantal antwoorden van de minister op mijn vragen.

[3:41:06] Maar wat betreft de korpsleiding.

[3:41:09] Wat ik vroeg is wanneer worden de beloofde actielijnen uitgevoerd?

[3:41:16] En hoe wordt vastgesteld of het vertrouwen op de werkvloer daadwerkelijk is hersteld?

[3:41:22] En ik heb gevraagd of de minister ons dan periodiek wil informeren.

[3:41:26] Ik heb begrepen dat dat dan via een half jaar bericht komt.

[3:41:32] Eh...

[3:41:32] Ja, dat waren eigenlijk mijn concrete vragen.

[3:41:35] En op de ELA, de Eenduidige Landelijke Afspraken, daar miste ik nog in het antwoord wanneer die nieuwe versie van ELA wordt vastgesteld.

[3:41:48] Hoe voorkomt de minister dat deze opnieuw een papieren afspraak wordt?

[3:41:51] Daar zou ik nog graag even wat duidelijkheid over willen hebben.

[3:41:54] En het garanderen dat slachtoffers binnen een vaste termijn horen of hun zaak wordt opgepakt...

[3:42:00] wie hun aanspreekpunt is en waarom eventueel van vervolging wordt afgezien.

[3:42:04] Dat waren wel echt een paar concrete vragen die ik nog graag wel beantwoord zou willen zien.

[3:42:11] Ja, voorzitter.

[3:42:12] Die ELA, ik zei, die komt nog deze maand naar u toe met de bijbehorende Kamerbrief.

[3:42:17] In die Kamer brief neem ik graag deze aspecten ook mee.

[3:42:21] Ik denk dat dat...

[3:42:24] Genoteerd.

[3:42:27] Ja, alle begrip daarvoor, meneer Strauss.

[3:42:31] We zijn gekomen aan het blokje overig.

[3:42:33] Ik stel voor om daar nog even doorheen te gaan.

[3:42:34] Dan kunnen we straks nog even een praktisch ordevoorstel doen.

[3:42:36] Dan gaat het misschien nu gewoon doen.

[3:42:38] Misschien makkelijker.

[3:42:39] Anders gaan we strax op het laatste moment allerlei discussies krijgen.

[3:42:42] We kunnen twee dingen doen.

[3:42:43] We willen gewoon het heel rustig...

[3:42:46] afmaken als in dat de minister gewoon hun eigen tempo doorgaat.

[3:42:50] Een volwaardige tweede termijn hebben ze eigenlijk gelijk, maar dan moeten we in agendas gaan zoeken.

[3:42:54] Dan zitten we hier over een paar weken, twee, drie, vier wellicht, zeg ik ook maar ook gelijk even.

[3:42:58] Of daar waar de minister niet aan toekomt qua beantwoording wordt schriftelijk afgedaan.

[3:43:04] Er komt een twee minuten debat, maar daar ga ik niet over.

[3:43:06] Ik kijk naar de eerste spreker.

[3:43:07] En dan hebben we een twee minuten debat en dan vervolgen we het.

[3:43:11] Wetende zeg ik ook er maar even bij dat er een WGO-politie ook wel weer een keer aanstaande gaat zijn.

[3:43:16] Dus het is even aan u om daar even broed te reffen op.

[3:43:19] Gaat de minister nu even door.

[3:43:21] Mevrouw Faber?

[3:43:22] Sowieso stop ik vijf voor half twee, het staat vast.

[3:43:25] Want ik wou net zeggen, want volgens mij heeft de minister niet meer zo heel veel vragen te beantwoorden, dus dan zouden we die toch gewoon mondelend kunnen beantwaarden en dan... Ja, we gaan nu gewoon even snel door met beantworden en dan weet u gewoon in ieder geval wat de eindtijd gaat zijn.

[3:43:39] En dan heeft mevrouwe Van der Plas, doet u al een soort vooraankondiging, twee minuten debat?

[3:43:43] Ja, dat is een beetje ongebruikt, maar dan weet ik dat gewoon.

[3:43:45] Dan kan ik dat meenemen in het afconcludeerde.

[3:43:48] Ik vraag gewoon een twee minuten debat.

[3:43:50] Ik kan het niet namens u doen, dat is een beetje gek.

[3:43:53] Bij deze.

[3:43:54] Minister.

[3:43:57] Het zelforganiseren van de politie van religieuze vieringen.

[3:43:59] De motie van mevrouw Coenrade, u heeft er zelf ook veel discussie over gehad.

[3:44:03] Ik heb de politiek gevraagd om met een ooghouding van de neutraliteit die wij verwachten van de polietie te kijken naar het organiseren van externe bijeenkomsten

[3:44:14] De korpschef heeft gewerkt aan de handelingskader, daar wordt nu de laatste hand aan gelegd en ik kan later deze maand zal ik daar informatie over delen met u.

[3:44:25] En ik kan u nu alvast vertellen dat dat scherper de neutraliteit van de politie bij externe bijeenkomsten zal waarborgen en de strekking van de motie Koen Hadi dus volgt.

[3:44:40] Ja, nee, ik zal het even... Oké, check.

[3:44:43] Ja, meneer Elabassiel hierop.

[3:44:45] Voorzitter, ik hoorde de minister het hebben over neutraliteit, maar ik hoord hem het ook hebben over de strekking van de motie.

[3:44:51] En in de moties wordt alleen Iftar benoemd.

[3:44:54] En ik zou de minister willen vragen, geldt dit voor alle religieuze bijeenkomsten, dat die nooit meer georganiseerd worden door de politie?

[3:45:02] Ja.

[3:45:07] Duidelijk.

[3:45:08] Elabasiel?

[3:45:10] Voorzitter, dat vind ik jammer.

[3:45:12] Want ik heb uit de beantwoording van 2024-9771 uit mijn hoofd... ...daarin wordt aangegeven dat religieuze bijeenkomsten, maar ook ander soort bijeenomsten... ...dat die georganiseerd worden, onder andere ook door de politie.

[3:45:27] Ik kan nergens uit opmaken dat er te veel politiecapaciteit naartoe gaat.

[3:45:33] Wat ik er wel uit kan opmakken is dat het helpt voor verbinding... ...richting de christelijke gemeenschappen, joodse gemeenschapen, maar auch de moslimgemeenschap.

[3:45:40] Dus het heeft nut.

[3:45:42] En als het ons geen politiecapaciteit kost, maar we willen hier wel mee stoppen, terwijl het ook nog een verbindende rol heeft, waarom doen we dat dan?

[3:45:52] Dat zou ik de minister willen vragen.

[3:45:55] Nogmaals, later deze maand kom ik met meer informatie over dat handelingskader.

[3:45:59] Dan zullen ook de karikeringen in wat wel en wat niet meer in detail zichtbaar worden.

[3:46:07] Ik denk dat het beter is om op dat moment het verdiepende gesprek aan te gaan.

[3:46:10] Dat noteren we ook even voor de heren.

[3:46:13] Voorzitter, dan was het ook handig geweest als de minister het antwoord dat hij op Coradi gaf ook had uitgesteld.

[3:46:19] In plaats van al een voorproefje aan te geven van we zullen daar strenger op toezien.

[3:46:26] Die conclusie kun je pas trekken later, maar hij is nu getrokken.

[3:46:29] Dus ik zou toch de minister willen vragen, waarom hebben jullie hier toe besloten?

[3:46:32] Tot slot, de minister.

[3:46:34] Ik heb de strekking van het handelingskader aangegeven, maar daar valt nog veel meer over te zeggen.

[3:46:40] En dat kan op dit moment nog niet.

[3:46:43] Gaat u door, minister?

[3:46:47] Dank.

[3:46:48] Heel ander onderwerp.

[3:46:49] Voetbal.

[3:46:50] Ik heb na dit debat overleg met de regiegroep Voetballen en Veiligheid, dus met de clubs, met de KNVB, met bestuurders.

[3:46:59] En daar gaan we het nadrukkelijk hebben over de incidenten die we hebben gezien, ook rondom vuurwerk.

[3:47:04] Strenger fouilleren door stewards is wettelijk gezien

[3:47:07] Ook als we de nieuwe wet... particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus...

[3:47:14] in werking treden.

[3:47:15] Maar ik verwacht wel meer actie om te voorkomen wat we hebben gezien.

[3:47:18] Even, even.

[3:47:19] Collega's, echt niet buiten de microfoon.

[3:47:22] Er is nog van alles mogelijk deze week, maar niet nu hier deze discussie.

[3:47:26] Die gaat vast een keer komen.

[3:47:29] Sorry minister, ik viel u in de reden, maar ik heb ook een interruptie van de heer Matluti.

[3:47:33] Die doen we gelijk nu even.

[3:47:34] Uw laatste interruptie.

[3:47:35] Ja, ik weet niet of het echt een interrupties is.

[3:47:36] Het is meer de vraag naar...

[3:47:40] De vragen die niet allemaal zijn beantwoord.

[3:47:43] Strafrechtelijke vervolging, onder meer.

[3:47:46] En het initiatief tot een landelijke regisseur.

[3:47:50] Of in ieder geval een probleemeigenaar...

[3:47:52] Alle problemen bij elkaar komen in.

[3:47:55] Die regiegroep beschouw ik als de landelijke regie.

[3:47:59] Alles wat samenhangt met voetbal en veiligheid moet daar op tafel komen.

[3:48:04] Daar zetten we ook actiepunten uit, daar zit een secretariat onder.

[3:48:08] En daarmee proberen we alle problemen die samenhangen te tackelen.

[3:48:12] Wat betreft politie en OM, zeker strafrechtelijke vervolging.

[3:48:16] En ook de wedstrijd Cambuur-Vijnoord, daar is het OM nog niet klaar mee.

[3:48:24] Ja, het was de laatste, maar dat was een verduidelijkte vraag.

[3:48:27] Ja, oké.

[3:48:28] Nu de vraag dan.

[3:48:29] Die regiergroep, dat is dus niet één landelijk regisseur.

[3:48:32] Daar zitten gewoon meerdere partijen aan tafel.

[3:48:34] Niet één iemand heeft daar de regie.

[3:48:36] Daarvan wordt ook nadrukkelijk vanuit de voetbalbranche gezegd... ja, dat ist niet genoeg.

[3:48:41] Dus kom tot één verantwoordelijk iemand, in welke vorm dan ook... maar kom tot een vorm die de regier bij één persoon zou kunnen houden... die ook daadwerkelijk alles bij elkaar kan houden.

[3:48:53] Oké.

[3:48:54] Ik weet niet of daar de crux van het probleem in zit, maar ik ga zo meteen het gesprek aan met de voetbalbranche en zal ze dan ook hierover in gespreks gaan en als deze wens naar voren komt, dan wil ik ook graag horen welke gedachten zitten achter en wat verwachten ze daarvan en dan neem ik dat in overweging.

[3:49:12] U beïnterteert als een toezegging, u gaat in gesprek met de voetbalbranche, maar dat was u al van plan wellicht?

[3:49:19] Ja.

[3:49:20] Een uitkomst, communiceren met de Kamer?

[3:49:22] Ja, dat doen we volgens mij.

[3:49:24] Op gezette tijd.

[3:49:25] En u heeft nog een twee minuten debat, dat zeg ik ook gelijk even.

[3:49:28] Minister, uw laatste paar minuten en dan gaan we zo even proberen te kijken hoe we dit verder afronden allemaal.

[3:49:34] Transports onder mijn voetbalkriminaliteit is ook iets wat ik meeneem in het gespreks dat ik zometeen heb, zeg ik tegen mijn vrouw Straatman.

[3:49:42] De heer Van Dijk, dat afkomst, etniciteit of culturele achtergrond nooit bepaald zijn bij de uiteindelijke selectie.

[3:49:48] Ja, dat beaam ik.

[3:49:49] Dat is het ook niet.

[3:49:50] Het gaat om geschiktheid.

[3:49:53] Voorop.

[3:49:54] Aanpak antisemitisme.

[3:49:55] Ik denk dat we het erover gehad hebben, zeg ik tegen de heer van Dijk gaande debat.

[3:50:02] De grensoverschrijdende samenwerking met België en Duitsland.

[3:50:05] Ik ben daar inderdaad geweest in de regio.

[3:50:08] Ik ben ook in Duitsland geweest.

[3:50:09] Ik heb daar aangekondigd dat we het verdrag van Enschede gaan herzien, dat we een apart verdrag over de DSI-samenwerking gaan hebben en dat we ook informatieuitwissingen en bevoegdheden, maar ook het kunnen raadplegen van elkaars databases, daarin willen meenemen.

[3:50:24] Zeker in de grensregio is dat van belang.

[3:50:27] De melkkamersamenwerking, het is al mogelijk nu om met grenzen over scheidende C2000-gespreksgroepen realtime via spraakcontact te houden.

[3:50:34] En andere vormen van samenwerking onderzoeken we.

[3:50:37] En voor de toekomst werkt de EU ook aan een pan-Europese infrastructuur voor missiecritische communicatie, die dat natuurlijk nog makkelijker zou moeten maken.

[3:50:52] De demonstratierechten, die wil ik eigenlijk verwijzen naar het debat wat wij morgen hebben daarover.

[3:51:05] De CETER van de heer Elabassi.

[3:51:08] We hebben het onderzoek gehad van de ombudsman in 2024.

[3:51:12] Er stonden een hoop aanbevelingen in.

[3:51:14] En in de beleidsreactie en de halfjaarberichten zijn we elke keer daarop terug ingegaan.

[3:51:19] In deze casuïstiek is een handreiking opgesteld waarin uiteengezet is hoe burgers inzage kunnen krijgen in hun gegevens en op welke wijze zij verzoek tot ratificatie of verwijdering kunnen doen.

[3:51:31] En het is van belang dat we burgers daar zo goed mogelijk bij helpen.

[3:51:36] Tegelijkertijd is er ook een noodzaak natuurlijk om internationaal gegeven uit te kunnen wisselen en samen te werken, juist op de thema's die een grote dreiging vormen voor de veiligheid van Nederland.

[3:51:47] internationaal gedeelde gegevens vallen daarna niet meer in de invloedsfeer van Nederland.

[3:51:53] De cijfers, het is niet gebruikelijk om ze openbaar te delen, maar het is wel gedaan in 2023 en daarom deel ik ze nu opnieuw.

[3:52:01] In 2021 waren er 3678 registraties

[3:52:06] In 2022 waren dit 2.921 registraties en in 2023 waren dit er 1.966.

[3:52:15] Dat zijn de gegevens die ik u daarover kan vertellen in de openbaarheid.

[3:52:25] De defensgroepen, de heer Mohandes had het erover.

[3:52:28] Natuurlijk houden we ontwikkeling in de gaten.

[3:52:30] Dus de informatie die destijds gegeven was, zoals de informaties van diensten en de NCTV dat destijd rondom de AZC-protesten inschatten.

[3:52:38] Als zich dat ontwikkelt, dan op basis van de staande taken wordt het natuurlijk meegenomen.

[3:52:44] Ook in de kader van de openbare orde.

[3:52:47] De politie, vrijwilligers, tweede half jaar bericht geef ik een update over de stand van zaken rondom de uitwerking van het bedrijfsplan naar aanleiding van de visie op de politie-vrijwilligers.

[3:53:01] Ik dank de minister.

[3:53:02] Ik kan me voorstellen dat er ook vragen zijn, maar ik roep ook de leden op om daar gebruik van te maken in het aangevraagde twee minuten debat door mevrouw Van der Plas.

[3:53:10] Dat geleiden we ook bij deze door en met uw goedvinden

[3:53:17] Laten we het nu ook even zo.

[3:53:18] Ik dank u allemaal voor dit debat.

[3:53:23] De minister, de Kamerlid, maar vooral alle aanwezigen, iedereen die het op afstand heeft gehad, ook fijn dat je hier naartoe bent gekomen.

[3:53:29] Het twee minuten debat, voor degenen die dat niet weten, er komt nog een afronding in de plenaire zaal.

[3:53:34] Dat gaan we dan binnenkort inplannen en daar kunnen ook moties worden ingediend door de leden of de punten waar nog veel discussie over is, die kunnen daar nog worden afgeconcludeerd door de Kamenleden.

[3:53:44] De toezeggingen die ik heb genoteerd, die ga ik niet voorlezen, maar die krijgt u ZSM.

[3:53:49] Gaan we die schriftelijk rondsturen?

[3:53:50] Ik zie nog een orde punt en dan wilde ik het zo laten.

[3:53:52] Maar mevrouw Faber zag ik als eerst.

[3:53:55] Ja, u zegt al nee, we hebben nog een twee minuten debat en kunnen we eventuele vragen stellen.

[3:53:58] Maar kunnen we daar dan niet een drie minuten debate van maken?

[3:54:01] Want ik bedoel...

[3:54:03] Of iets extra, want dan kunnen we in ieder geval nog...

[3:54:06] Als ik bij macht was, had ik dat gedaan.

[3:54:07] Maar u overschat mijn macht.

[3:54:10] Daar gaat de plenaire, daar gaat echt de Kamervoorzitter over.

[3:54:14] Dus twee minuten.

[3:54:15] We zouden ook eventueel een schriftelijke ronde ertussen nog kunnen doen.

[3:54:18] Maar de twee minuten debat kan al heel snel komen.

[3:54:20] Straks een procedurevergadering, dan zou je nog iets van een soort schriftelijke ronde kunnen doen.

[3:54:24] Dat zou kunnen.

[3:54:25] Dan geef ik het met een suggestie.

[3:54:26] Maar de Twee Minuten Debat geleid ik door.

[3:54:28] Dan heb je in ieder geval dat Twee Minuten Debat en het WGO Politie.

[3:54:30] Daar gaat u in de PV ook over beslissen.

[3:54:33] Dus weet dat.

[3:54:34] Daar heeft u ook invloed op.

[3:54:36] Allemaal dank.

[3:54:37] En over vijf minuten is er een herdenking in de plenaire zaal.

[3:54:41] Ik sluit de vergadering.

[3:54:42] Dank u wel.