Disclaimer: deze transcriptie is geautomatiseerd omgezet vanuit audio en dus geen officieel verslag. Om de transcripties verder te verbeteren wordt constant gewerkt aan optimalisatie van de techniek en het intrainen van namen, afkortingen en termen. Suggesties hiervoor kunnen worden gemaild naar info@1848.nl.
Technische briefing wetsvoorstel Gerichte bekostiging
[0:00:00] Twee delen van kwart over tien tot elf uur vindt de technische briefing plaats.
[0:00:04] Dat is dus nu over het wetsvoorstel gegeven door ambtenaren van het ministerie van onderwijs, wetenschap en onderwijskultuur en wetenschap.
[0:00:11] En direct daarna van elf tot één uur vindt een ronde tafelgesprek plaats over het wetsvoorstel met genodigden uit het onderwijsveld.
[0:00:19] Bij deze commissieactiviteit zijn de volgende Kamerleden aanwezig.
[0:00:23] Mevrouw Rodekerk van D66, mevrouw Moorman van Pro en de heer Van Houwelingen van Forum voor Democratie.
[0:00:30] Ik heet ook graag de genodigden voor de technische briefing van harte welkom.
[0:00:34] Zij zullen eerst een presentatie geven en daarna hebben de leden de mogelijkheid om vragen te stellen.
[0:00:39] Ik geef nu het woord aan de eerste spreker en dat is de heer Verheulen.
[0:00:45] Ja, goedemorgen allemaal.
[0:00:47] Wij zitten hier met z'n vieren.
[0:00:48] Ik ben inderdaad Timon Vleulen, directeur onderwijsprestatie en voortgezet onderwijs, plaatsvangend DG funderend onderwijs.
[0:00:56] Maarten zit naast mij, die gaat zo de presentatie geven.
[0:00:58] Maar ik dacht ik doe even een korte voorstelronde en dan gaat Maarten me aftrappen.
[0:01:04] Goedemorgen, ik ben Maarten van Woerden.
[0:01:05] Ik ben plaatsvangend hoofd van de financiële afdeling van de directie van Timon.
[0:01:11] Karin Wijsman, ik ben het afdelingshoofd van de afdeling Financiën en Verantwoording voor het Finderend Onderwijs.
[0:01:18] En ik ben Theo Vroeg, betrokken wetgevingsjurist bij het wetvoorstel Gerichte Bekostiging van de directie Juridische Zaken.
[0:01:29] Dank u wel dat wij in de gelegenheid zijn om het wetvoorstel technisch toe te lichten.
[0:01:35] Dit is in het kort de inhoud die we zullen behandelen in deze presentatie.
[0:01:40] Het zijn kleine lettertjes inderdaad.
[0:01:47] Ik begin kort met een kleine toelichting op hoe de huidige systematiek van de bekostiging in elkaar zit.
[0:01:55] Vervolgens ga ik vanuit verschillende aspecten de gerichte bekostiging zelf behandelen.
[0:01:59] En ik sluit af met een toelichting op hoe de eerste concrete toepassing van gerichte bekostiging eruit ziet.
[0:02:06] Namelijk voor de verbetering basisvaardigheden.
[0:02:10] De huidige bekostiging is hier schematisch weergegeven.
[0:02:14] Die bestaat uit drie hoofdcomponenten.
[0:02:17] De allereerste is de basisbekostiging.
[0:02:21] De basisbekostiging is bedoeld voor brede doelen in het funderend onderwijs.
[0:02:25] En die moet ook voldoende zijn om te voorzien in de redelijke behoeften van een in normale omstandigheden verkeerde school.
[0:02:32] Het is een vrij simpele systematiek, namelijk een bedrag per school en een bedrag per leerling wat de school krijgt.
[0:02:40] En hoewel het een simpele systematiek is, is dit wel het grootste gedeelte van de totale koek die we op deze manier verdelen over scholen.
[0:02:48] Namelijk 75% ongeveer van het totaal.
[0:02:53] Naast de basisbekostiging hebben we ook nog extra of aanvullende bekostiging.
[0:03:00] Dat is vooral bedoeld om tegemoet te komen in extra kosten die scholen moeten maken vanwege hun specifieke omstandigheden.
[0:03:08] Dus je kan denken aan bijvoorbeeld een school die in een dunbevolkt gebied zit of geïsoleerd ligt.
[0:03:15] Die krijgt dan vanuit onze aanvullende bekostiging om extra kosten die ze moeten maken daarmee te compenseren.
[0:03:23] Het kan ook een reden zijn vanwege de leerlingpopulatie op een school dat ze extra bekostiging krijgen.
[0:03:29] Bijvoorbeeld nieuwkomers of leerlingen met een risico op onderwijsachterstanden.
[0:03:34] Die krijgen ook via de extra of aanvullende bekostiging extra geld vanuit ons.
[0:03:40] In sommige gevallen is er ook aanvullende bekostiging voor extra doelen ten opzichte van de basis.
[0:03:46] Denk bijvoorbeeld aan de arbeidsmarkttoelagen, dat scholen extra geld kunnen geven aan leraren...
[0:03:51] Op scholen met hoge risico op onderwijsachterstanden.
[0:03:56] Dat zijn dus extra uitgaven waar ook extra kosten tegenover staan.
[0:03:59] En via zo'n aanvullende regeling krijgen ze daar dan geld voor.
[0:04:03] Tot slot is er ook nog ondersteuningsbekostiging.
[0:04:06] Dat is voor leerlingen met extra ondersteuningsbehoeften vanwege zorg bijvoorbeeld.
[0:04:11] Daarvoor krijgen scholen ook geld en dat verloopt via samenwerkingsverbanden passend onderwijs.
[0:04:17] Dit totaal van basisbekostigingen en aanvullende en ondersteuningsbekostigingen
[0:04:21] Dat is de reguliere bekostiging en dat is eigenlijk bestedingsvrij wat scholen kunnen uitgeven binnen de kaders van de wet- en regelgeving die er zijn.
[0:04:30] Dus aan die vormen van bekostiging kunnen wij geen verplichtingen of eisen stellen.
[0:04:36] Daarnaast hebben we dan nog subsidies.
[0:04:39] Dat is ook bedoeld voor extra doelen die we stellen.
[0:04:43] Ten opzichte van bekostiging zijn er twee verschillen die we hebben.
[0:04:47] Allereerst dat we dus wel verplichtingen kunnen stellen aan deze vorm van geld.
[0:04:54] Dus verplichtingen en eisen die we kunnen stellen.
[0:04:55] En het tweede verschil is dat subsidies altijd tijdelijk zijn.
[0:04:59] Zo'n regeling kan maximaal maar vijf jaar gelden.
[0:05:02] En daarna stopt die in principe.
[0:05:06] Dus het is tijdelijk en we kunnen de verplichting aanstellen.
[0:05:08] Dat is even grofweg de bekostigingssystematiek die wij hier hebben.
[0:05:15] Om toch nog even in te zoomen op die specifieke bekostiging voor sommige scholen.
[0:05:21] Sommige scholen krijgen bijvoorbeeld vanwege hun leerlingpopulatie meer geld dan andere scholen.
[0:05:28] Een groot deel daarvan doen we op basis van de CBS-indicator die we hiervoor hebben.
[0:05:33] CBS heeft een indicator ontwikkeld om per school inzichtelijk te maken wat het risico van leerlingen is op het oplopen van onderwijsachterstanden.
[0:05:41] Daarbij wordt gekeken naar verschillende sociaal-economische factoren waar die leerling zich in bevindt.
[0:05:49] Per school wordt er dan zo scoren berekend.
[0:05:51] Scholen met een lage score krijgen weinig of geen budget.
[0:05:54] Scholen met een hoog score krijgen dan meer budget ten opzichte van andere scholen.
[0:06:02] In de tabel die je daar ziet zijn, voor zover ze te lezen zijn vanaf hier, zijn de verschillende regelingen opgezond die op basis waarvan geld naar scholen toe gaat.
[0:06:14] Op basis van die CBS-indicator bedoel ik.
[0:06:16] We weten vanuit onderzoek dat het sowieso nuttig is om op deze manier ongelijk te investeren.
[0:06:23] De mate waarin en wat de optimale omvang is, dat is wat lastiger te zeggen.
[0:06:28] Dus op dit moment is er dus 4-5% van de totale begroting wat via deze systematiek wordt verdeeld.
[0:06:34] Maar of dat dan de optimale verdeling is, dat is lastig te zeggen.
[0:06:38] En dat is uiteindelijk dus ook een politieke keuze.
[0:06:42] Daaronder hebben we dus nog laten zien wat dat per school nou kan betekenen als je een hoge score of een lage score hebt.
[0:06:50] Dus voor bijvoorbeeld een basisschool kan je tot 60% meer bekostiging krijgen als je een hoge score hebt ten opzichte van scholen die een lage score hebben.
[0:07:06] Dan nemen we het stapje naar de gerichte bekostiging en beginnen we vooral even bij de aanleiding hiervan.
[0:07:12] En het is goed om daar te beginnen bij het interdepartementaal beleidsonderzoek koersen op kwaliteit en kansengelijkheid.
[0:07:18] Dat is eind 2022 opgeleverd.
[0:07:21] En na alleen van dat IBO is er ook een bredere traject gestart om de sturing te herijken.
[0:07:27] En onderdeel daarvan was ook een brede probleemanalyse samen met het veld om te kijken van waar moeten we nou meters op maken.
[0:07:37] Dat gehele traject...
[0:07:38] Dat is ook uiteengezet in een kamerbrief herijking sturing funderend onderwijs.
[0:07:44] Mocht u daar wat meer over weten, zou ik vooral daarheen verwijzen.
[0:07:48] Los van de sturingsvisie die wordt gehanteerd, kwam er ook naar voren dat er eigenlijk vijf uitgangspunten zijn die ongeacht de sturingsvisie sowieso waardevol zijn in het sturingsverhaal.
[0:08:01] Die vijf zijn daar opgezond, dus de overheid neemt meer regie.
[0:08:04] Er is een langetermijnerpak voor baasvaardigheden, kansgelijkheid en leraar- en schoolleidstekort.
[0:08:08] Voor alle actoren verdere professionalisering, samenwerking wordt de norm en structurele bekostiging voor structurele taken.
[0:08:16] Dus die laatste ga ik zo meteen ook wat meer bij stilstaan.
[0:08:19] Maar dit is ook om even te laten zien van sturing is niet alleen via bekostiging, maar dat kent een veelheid aan manieren om dat te doen.
[0:08:28] Dus daar moet ook zeker naar die andere vier manieren worden gekeken.
[0:08:32] Misschien ook om even het bruggetje te maken naar de rondetafelgesprek zo meteen.
[0:08:36] Daar zie je ook veel punten in terugkomen die misschien niet zozeer de gerichte bekostiging of de bekostiging raken, maar ook vooral die andere uitgangspunten bevatten.
[0:08:45] Dus daar doen we ook al
[0:08:46] Zetten we ook al stappen in.
[0:08:52] Punt 5 was de 6, structurele bekostiging voor structurele taken.
[0:08:55] Dat was dus ook vooral vanuit de observatie dat er gewoon heel veel tijdelijke middelen en subsidies richting het onderwijsveld zijn gegaan.
[0:09:05] En het nadeel daarvan is dus dat die tijdelijk zijn.
[0:09:08] Wat ook complex maakt voor scholen om daar dan langer termijn beleid mee te voeren.
[0:09:13] En zonder het langetermijnbeleid zorgt dat er ook voor dat de effectiviteit van de maatregelen uiteindelijk minder wordt.
[0:09:21] Dus dat de inspanningen om die kwaliteit van het onderwijs te verbeteren ook deels teniet worden gedaan.
[0:09:27] Wat dus uit die uitgangspunten ook kwam is dus, en dat quote ik dan ook even... er wordt nu te vaak gekozen voor een subsidie die altijd tijdelijk van aard is... omdat een passend bekostigingsinstrument ontbreekt.
[0:09:38] Het is daarom belangrijk om deze lacune in het bekostigingsinstrumentarium in te vullen.
[0:09:43] En die lacune vullen, dat doen we dus via gerichte bekostiging.
[0:09:49] Als we dan ook nog even een stapje in de praktijk in de afgelopen jaren kijken... toen hadden we dit instrument nog niet...
[0:09:55] Dan had je dus eigenlijk alleen de keuze tussen bekostiging zonder voorwaarden en subsidies met voorwaarden, maar tijdelijk.
[0:10:02] En in de afgelopen jaren zijn er steeds een aantal keuzes ingemaakt waarbij we als het gerichte bekostigingsinstrument wel hadden, een andere keuze in hadden gemaakt.
[0:10:10] Dus te denken valt bijvoorbeeld aan het Nationaal Programma Onderwijs.
[0:10:13] waar bijna 6 miljard euro naar het funderend onderwijs is gegaan om de corona-achterstanden op te vangen.
[0:10:20] Daar is toen omwille van de snelheid ook gekozen voor bekostiging bijvoorbeeld.
[0:10:24] Maar er is wel richting het veld meegegeven van maak gebruik van een menukaart bijvoorbeeld om effectieve methodes in te zetten.
[0:10:33] En er is toen ook meegegeven van probeer dit geld binnen bestedingstermijn ook uit te geven.
[0:10:39] Dat dat geld niet te lang blijft liggen, want de problematiek was acuut.
[0:10:44] Het is dan via bekostiging verstrekt, maar we konden dus geen verplichtingen aan gekoppeld worden.
[0:10:50] Hetzelfde met de CO2-melders bijvoorbeeld, de CO2-meters.
[0:10:55] Daar was in 2022 17 miljoen euro voor beschikbaar gekomen om die CO2-meters aan te schaffen en in klaslokalen te doen.
[0:11:02] Daar is het toen ook omwille van de snelheid gekozen om dat via bekostiging te verstrekken.
[0:11:06] Maar dan konden we dus ook geen verplichting aan koppelen dat het geld ook daadwerkelijk daaraan werd uitgegeven.
[0:11:16] En bij Rutte 4 zien we eigenlijk de andere kant op.
[0:11:19] Daar kwam ook veel extra geld beschikbaar, maar daar is juist voor gekozen om toch tijdelijke verplichtingen daaraan mee te geven.
[0:11:26] Dus te kiezen voor het subsidie-instrument.
[0:11:29] zodat die middelen dus met verplichtingen naar het veld konden gaan.
[0:11:33] Dat zijn een aantal grote subsidieregelingen geweest, zoals baasvaardigheden, school en omgeving, brugfunctionaris bijvoorbeeld.
[0:11:41] Het is misschien wel aardig om te zeggen dat als we op dat moment het instrument gerichte bekostiging hadden gehad, waarbij we dan verplichtingen voor vijf jaar bijvoorbeeld hadden gezet, dan zou volgend jaar het jaar geweest zijn dat die verplichtingen bijvoorbeeld waren weggevallen.
[0:11:55] Maar goed, toen hadden we dat niet en toen is het dus gekozen voor subsidies.
[0:11:59] En daar merk je dus ook wel...
[0:12:05] De nadelen die het instrument subsidies met zich meebrengt.
[0:12:08] De tijdelijkheid die dat teweeg brengt.
[0:12:11] En elke subsidie had eigenlijk ook weer zijn eigen aanvraag, verplichtingen en verantwoordingsregime.
[0:12:17] Waardoor het ook best wel een soort van, soms werd het nog wel eens genoemd, een subsidie confetti en governance spaghetti.
[0:12:25] Dat het best complex was om te kijken van waar haal ik nou mijn geld van en wat kan ik daarmee en wat mag ik daarmee en wat moet ik daarmee.
[0:12:35] Dus dat vooral.
[0:12:38] Kortom, we hadden alleen de subsidies of de bekostiging en daar merkte je dus ook steeds weer die lacune in dat bekostigingsinstrumentarium.
[0:12:49] Waarmee we dus wel die structurele zekerheid konden bieden aan scholen met bekostiging, maar ook nog wel even die tijdelijke verplichtingen konden meegeven.
[0:13:01] Vanuit die probleemanalyse van het IBO die ik net noemde, kwamen er ook een aantal knelpunten die we echt in de bekostiging hebben geïdentificeerd.
[0:13:08] Dat waren er drie.
[0:13:10] Dus aan de ene kant teveel incidentele middelen die we verstrekte, teveel subsidies.
[0:13:14] De huidige lump sum was onvoldoende transparant en er was behoefte aan meer grip.
[0:13:19] Dus er waren geen mogelijkheden om verplichtingen te stellen.
[0:13:23] Er zijn een aantal maatregelen ook op aangekondigd, dus dat we die grote subsidies gaan omvormen naar structurele bekostiging.
[0:13:29] Structurele taken, structurele bekostiging.
[0:13:32] Voor meer transparantie zijn we daar een traject ingegaan om dat te verbeteren.
[0:13:37] En als derde is het inderdaad voor dat meer grip werken we nu dus aan dat nieuwe bekostigingsinstrument gerichte bekostiging.
[0:13:44] Om dit dan even af te ronden, begin juli hebben we ook een brief naar de Kamer gestuurd met een update op deze maatregelen.
[0:13:50] Voor gerichte bekostiging ga ik zo meteen wat verder in.
[0:13:53] Voor die grote subsidies zijn we dus al flinke stappen aan het zetten om dat af te bouwen.
[0:13:57] Dus op dit moment is er ongeveer 1,9 miljard aan subsidies wat we verstrekken.
[0:14:02] Bijvoorbeeld met de basisvaardigheden die we omvormen naar structurele bekostiging en school en omgeving, brugfunctionaris.
[0:14:09] En schoolmaaltijden die we in één regeling voor bekostiging willen verstrekken.
[0:14:14] Gaat er al 1,2 miljard euro van subsidies naar bekostiging.
[0:14:18] Ook voor andere subsidies zijn we nog aan het onderzoeken hoe we dat naar structurele bekostiging kunnen verstrekken.
[0:14:24] Bijvoorbeeld sterk techniek onderwijs, waar ongeveer 100 miljoen bij beschikbaar is.
[0:14:30] Zodoende proberen we dat aandeel subsidies te verminderen.
[0:14:34] Neem niet weg dat subsidies altijd nog wel nuttig kunnen zijn.
[0:14:38] Denk bijvoorbeeld aan de regeling zij-instroom.
[0:14:42] Niet alle scholen maken daar gebruik van.
[0:14:44] Op het moment dat je er wel gebruik van maakt, heb je gewoon heel specifieke kosten waar je ook voor gecompenseerd wil worden.
[0:14:48] Dus in zulke soort gevallen kan het nodig en nuttig zijn om alsnog een subsidieregeling te behouden.
[0:14:57] Wat is gerichte bekostiging?
[0:15:00] Daar is veel over te zeggen.
[0:15:03] Het is ten eerste een vorm van bekostiging... waarbij we tijdelijke verplichtingen aan kunnen koppelen... en ook financiële consequenties aan kunnen verbinden... op het moment dat die verplichtingen niet worden nagekomen.
[0:15:16] Heel juridisch gezien is het een vorm van aanvullende bekostiging... zoals we die al kennen, alleen met een extra erbij... dus dat we daar ook verplichtingen aan kunnen koppelen.
[0:15:25] Het hoofddoel van gerichte bekostiging...
[0:15:29] is dus het bevorderen van noodzakelijke en duurzame verbeteringen van de kwaliteit, toegankelijkheid of doelmatigheid van het onderwijs.
[0:15:36] Zo hebben we dat ook in de wet opgeschreven.
[0:15:38] En om dat ook iets meer te focussen en concreter te maken, hebben we daar drie specifieke onderwerpen aan gekoppeld.
[0:15:45] Namelijk verbetering baasvaardigheden, bevorderen kansengelijkheid en het stimuleren van de bekwaamheid en beschikbaarheid van personeel.
[0:15:53] Naast deze drie specifieke onderwerpen kunnen we ook in het geval van spoed, bijvoorbeeld bij een corona pandemie, ook nog gerichte bekostiging inzetten.
[0:16:08] Het is dus echt een tussenvorm tussen wat we hebben met bekostiging, dat structurele, en subsidies.
[0:16:14] Namelijk de verplichtingen en dat wordt eigenlijk gecombineerd dus in deze vorm van bekostiging.
[0:16:22] Het is in eerste instantie niet bedoeld om hiermee bestaande vormen van bekostiging zoals de basisbekostiging om te zetten naar gerichte bekostiging.
[0:16:30] Het is echt bedoeld om de subsidies die we nu hebben te kunnen omvormen naar structurele bekostiging.
[0:16:37] En ook in geval van nieuwe middelen waar anders gekozen zou zijn voor subsidies, dat we daarvoor gerichte bekostiging zouden kunnen inzetten.
[0:16:46] Het is ook bedoeld om toch best wel terughoudend ermee om te gaan, dus selectief in te zetten.
[0:16:51] Juist op het moment dat je het vaker gaat inzetten, zorgt dat ook weer voor een nieuwe sturingsoverloot en veel administratieve lasten die we juist weer proberen te voorkomen door de subsidies af te bouwen.
[0:17:02] En als laatste ook nog dat we ook toch wel voor het eerst gerichte bekostiging willen inzetten voor de verbetering van basisvaardigheden.
[0:17:13] En dat dat toch ook wel iets is wat we de komende tijd vooral willen beproeven hoe gaat dat nou in de praktijk.
[0:17:19] Dus ook dat we in de eerste instantie gewoon alleen het houden bij basisvaardigheden.
[0:17:26] Zoals ik zei kunnen we met deze vorm van bekostiging dus ook verplichtingen stellen.
[0:17:30] Wat zijn die verplichtingen dan?
[0:17:32] Dat zit aan de ene kant op de bestedingsdoelen.
[0:17:36] Dus ik noemde net die CO2 meters.
[0:17:37] Daar zou dit bijvoorbeeld een nuttige keuze in geweest zijn.
[0:17:41] Dat we echt vragen van bijvoorbeeld een bondetje dat het geld is uitgegeven aan zo'n CO2 meter.
[0:17:46] Een andere verplichting is dat we activiteiten vragen om uit te voeren.
[0:17:51] Deze willen we bijvoorbeeld gebruiken voor de baasvaardigheden voor 28.
[0:17:55] Daar kom ik zo meteen ook nog op terug.
[0:17:57] Maar dat we bijvoorbeeld vragen om een activiteitenplan te maken.
[0:18:02] Of dat dat plan moet worden voorgelegd aan de MR voor advies bijvoorbeeld.
[0:18:06] En de laatste verplichting is dat scholen informatie moeten aanleveren.
[0:18:11] Het is niet per se nodig dat deze drie gezamenlijk gebruikt moeten worden.
[0:18:17] Het kan ook gekozen worden voor één of een combinatie ervan.
[0:18:21] De verplichtingen die we stellen, die gelden in principe voor vijf jaar.
[0:18:24] Daar kom ik zo meteen ook nog even op terug.
[0:18:26] En we kunnen geen verplichtingen dus stellen aan de leermethode, de leermiddelen en de leerresultaten.
[0:18:33] Daar zijn in principe de deugelijkheidseisen die we in de wet hebben opgenomen voor bedoeld.
[0:18:37] Of de kerndoelen en de referentieniveaus.
[0:18:39] En het is ook aan de inspectie om te beoordelen hoe dat dan gaat.
[0:18:43] Daar kunnen dus geen verplichtingen aan gekoppeld worden met gerichte bekostiging.
[0:18:52] Die verplichtingen moeten dus ook nageleefd worden.
[0:18:56] Als dat niet wordt gedaan door individuele scholen, kan dus een deel van de bekostiging worden verrekend.
[0:19:03] Dus worden teruggehaald en worden verrekend met lopende geldstromen.
[0:19:07] Daar kom ik zometeen ook later even wat concreter op terug, misschien bij de gerichte bekostiging.
[0:19:15] En meer op collectief niveau zijn daar ook nog manieren in om daarin te grijpen als de doelen bijvoorbeeld van gerichte bekostiging niet worden gehaald.
[0:19:26] Dus ik noemde net al dat de verplichtingen in principe voor vijf jaar gelden.
[0:19:31] Op het moment dat we zien dat de doelen niet worden gehaald, kan besloten worden om die tijdelijke verplichtingen nog eens met vijf jaar te verlengen.
[0:19:39] Dat zal dan gebeuren ook in bespreking met de Kamer door middel van de voorgangprocedure.
[0:19:45] Ook kan gekozen worden om bijvoorbeeld een deel van de reguliere bekostiging voor andere doelen in te zetten of de regeling in het geheel te stoppen op het moment dat de doelen niet worden gehaald.
[0:19:57] Dus op die manier is er ook grip op die middelen.
[0:20:05] Om dit nog even af te ronden, ook het perspectief van DUO die de gerichte bekostiging gaat uitvoeren.
[0:20:14] Een aantal dingen zijn daar al in meegegeven net in de presentatie.
[0:20:18] Ze geven ook aan van als je bekijkt vanuit de bekostiging kan het instrument gerichte bekostiging ook leiden tot extra administratieve lasten bijvoorbeeld.
[0:20:30] Ten opzichte van subsidies zal dat in principe minder zijn, maar ten opzichte van bekostiging ga je verplichtingen stellen, dus zal dat meer administratieve inspanningen vergen.
[0:20:41] Er is ook gewoon interesse, ze zijn ook benieuwd van ja, als we dadelijk ook geld echt terug gaan halen met die verrekening, op het moment dat scholen de verplichtingen niet laden even, hoe bezwaargevoelig is die keuze dan en wat betekent dat dan voor de bezwaar- en beroepsprocedures die scholen dan kunnen instellen in principe?
[0:21:00] Tot slot ook nog dat het onzekerheid met zich meebrengt natuurlijk voor scholen ten opzichte van bekostiging, omdat daar toch mogelijkheden zijn om in te grijpen in die geldstromen.
[0:21:12] En daar dus ook nog tenslotte de oproep vanuit DUO van past dit in eerste instantie alleen voor verbetering baasvaardigheden toe en kijk dan hoe dit uitpakt in de praktijk voor de uitvoering bij DUO zelf, maar ook bij scholen.
[0:21:24] Wat voor impact heeft het daar?
[0:21:26] En op basis van de evaluatie daarvan dat dan wordt gekeken hoe kunnen we dit dan verder toepassen eventueel.
[0:21:35] Nou wat ik net zei eigenlijk is gerichte bekostiging dus een tussenvorm.
[0:21:38] Het combineert elementen van bekostiging en subsidie.
[0:21:42] Dus ook wel goed om stil te staan bij wat zijn nou de verschillen met subsidies.
[0:21:45] Omdat we vooral gerichte bekostiging willen inzetten om subsidies om te vormen in structurele bekostiging.
[0:21:54] Een belangrijk verschil is dus dat gerichte bekostiging in principe minder administratieve lasten heeft dan subsidies.
[0:22:01] Heel feitelijk als je puur een subsidie omvormt naar gerichte bekostiging en dezelfde verantwoording en verplichtingen behoudt, dan zal het sowieso minder administratieve lasten in zich hebben omdat er al geen aanvraagprocedure meer nodig is.
[0:22:13] We kunnen dit ambtshalve verstrekken.
[0:22:16] Dat betekent ook dat we meer zekerheid al kunnen bieden aan scholen.
[0:22:23] In principe zijn de middelen die we hebben vaak structureel van aard.
[0:22:27] Dus op het moment dat we het als gerichte bekostiging verstrekken, geven we daarmee ook structurele zekerheid over die middelen.
[0:22:35] En zit daar al eigenlijk in dat op het moment dat die verplichtingen vervallen na vijf jaar, dat het dus ook gewoon onderdeel is van de reguliere bekostiging.
[0:22:45] Er is ook effect op de proportionaliteit en sturing.
[0:22:49] Maar daar is het ook wel goed om te beseffen, ten opzichte van subsidies doen we in die zin niet iets nieuws.
[0:22:54] We kunnen nog steeds die verplichtingen stellen die we nu al bij subsidies doen.
[0:22:57] Alleen die combinatie met meer zekerheid bieden aan scholen betekent dus dat we eigenlijk de proportionaliteit en sturing, die vragen blijven bestaan.
[0:23:05] Maar die hadden we ook al gehad in de huidige situatie waar we anders subsidies zouden inzetten.
[0:23:13] Vrijheid van onderwijs.
[0:23:16] Het wetsvoorstel raakt dat natuurlijk ook wel, omdat het natuurlijk ook wel gaat over hoe zetten scholen hun middelen in.
[0:23:24] Maar als je toch ook wat meer inzoekt, zie je dus ook wel dat het in beperkte mate eigenlijk alleen die vrijheid raakt.
[0:23:30] Het belangrijkste daarin is ook wel dat we de basisbekostiging, die voldoende moet zijn voor zo'n school in normale omstandigheden, dat we daar eigenlijk niks mee doen.
[0:23:41] Daar halen we ook geen geld uit.
[0:23:43] Het is daar echt de bedoeling dat die bestedingsvrijheid daar intact blijft.
[0:23:47] Dus gerichte bekostiging heeft alleen impact op subsidies die we gaan omvormen of nieuwe middelen.
[0:23:57] Het heeft dus ook geen invloed op de hoogte van de basisbekostiging.
[0:24:03] Ik denk die andere onderdelen, die hebben we net al een beetje langsgelopen.
[0:24:06] Dus die ga ik omwille van de tijd ook niet helemaal opnieuw lopen.
[0:24:09] Maar ik denk dat dit een beetje de kern is van...
[0:24:11] hoe het de vrijheid van onderwijs raakt.
[0:24:18] De Raad van State heeft op het oorspronkelijke wetsvoorstel dictum C gegeven als advies.
[0:24:25] Dus daar hebben we vervolgens ook de nodige aanpassingen gedaan, daar hebben we serieus naar gekeken.
[0:24:33] En het wetsvoorstel dat nu in de Kamer ligt bevat dus ook die aanpassingen daarna.
[0:24:38] De drie belangrijkste punten van de Raad van State... dat er meer rekenschap gegeven moest worden... van de bredere discussie die speelt rond sturing en de inrichting van het stelsel.
[0:24:57] Het tweede punt is dat het wetsvoorstel ook onzekerheid met zich meebrengt.
[0:25:03] Aan de ene kant, je stelt verplichtingen vast...
[0:25:08] Hoe kunnen scholen dan uitgaan van dat ze dat geld ook mogen houden?
[0:25:11] Maar ook wel, waar wordt gerichte bekostiging nou voor ingezet?
[0:25:14] Voor welke doelen is het niet te breed geformuleerd op dit moment?
[0:25:18] En als laatste hadden we oorspronkelijk geregeld... dat op het moment dat wij gerichte bekostiging concreet zouden toepassen... dat we dat in een ministeriële regeling zouden doen.
[0:25:29] En daarvan heeft de Raad van State gezegd dat dat een te lage delegatiegrondslag is.
[0:25:34] Dus dat dat aangepast zou moeten worden.
[0:25:35] Op die drie punten zijn we dus ook nader ingegaan.
[0:25:40] We hebben vooral rond dat eerste punt nadere teksten gewijd in de memorie van toelichting.
[0:25:47] Waar we dus echt in zijn gegaan op die discussie rond het IBO en de herijkingsturing.
[0:25:51] Eigenlijk wat ik net ook in de sheets heb verteld.
[0:25:54] Dus dat we het ook wat meer hebben ingekaderd in het totaalbeeld van de discussie die daarover loopt.
[0:25:59] Waarbij we dus ook hebben meegegeven dat gerichte bekostiging een onderdeeltje is van de totale sturingsfaal.
[0:26:06] En dat dat zeker niet het enige instrument is.
[0:26:10] De onzekerheid hebben we weggenomen door, en dan wordt die een beetje technisch, maar dat we oorspronkelijk hadden bedacht, we maken een regeling en na vijf jaar houdt die op, op het moment dat de verplichtingen stoppen.
[0:26:23] Maar nu zorgen we ervoor dat die regeling eigenlijk gewoon structureel blijft bestaan, maar dat de tijdelijke verplichtingen dan op een gegeven moment gewoon wegvallen, waardoor het dus automatisch overgaat in de reguliere bekostiging.
[0:26:33] Dus op die manier geven we ook die zekerheid aan die scholen.
[0:26:36] Maar ook hebben we de doelen waarvoor gerichte bekostiging ingezet kan worden nader geconcretiseerd.
[0:26:42] Dat zit dus aan de ene kant in dat hoofddoel wat ik net noemde, maar ook in die drie subdoelen die we daaronder hebben gevormd.
[0:26:52] Waardoor het ook duidelijk is waar we gerichte bekostiging wel en niet voor kunnen inzetten.
[0:26:56] En tenslotte hebben we dus ook gewijzigd dat we richterbekostigingen alleen via een ANVB kunnen toepassen.
[0:27:05] En niet meer via een ministeriële regeling.
[0:27:06] De uitzondering is dan nog wel bij spoedgevallen.
[0:27:09] Daarbij is het dan wel gewoon nodig dat daar ook snel opgehandeld kan worden.
[0:27:12] Dus daar is dan de regeling voor nodig.
[0:27:17] Het laatste punt is dus van hoe gaan we nou de verbeteringbaasvaardigheden concreet toepassen...
[0:27:22] Dat zal de gerichte bekostiging concreet toepassen.
[0:27:25] Dat zal dus gebeuren via de middelen voor verbetering baasvaardigheden.
[0:27:31] Op dit moment is dat nu nog een subsidie.
[0:27:34] Voor kalenderjaar 27 zal dat via aanvullende bekostiging gaan en vanaf kalenderjaar 28 dus als gerichte bekostiging.
[0:27:42] Het gaat om een bedrag van 206 euro per leerling wat we gaan verstrekken.
[0:27:47] Ik heb even in dat plaatje laten zien, ook om even te laten zien dat de gerichtbekostiging maar over een klein deel van de middelen gaat die naar scholen gaat.
[0:27:54] Heb ik het even afgezet tegen de totale basisbekostiging die scholen krijgen.
[0:28:00] En dan gaat het om ongeveer 2% daarvan.
[0:28:05] De verplichtingen die wij willen koppelen hieraan, dat zijn er twee.
[0:28:11] Dus aan de ene kant willen wij vragen om een plan van aanpak te schrijven aan scholen.
[0:28:16] Een verbeterplan waarbij we dus aan de ene kant vragen van kijk nou eens vooruit naar het komende jaar.
[0:28:21] Welke maatregelen die evidence informed zijn gaan jullie toepassen om de baasvaardigheden te verbeteren?
[0:28:30] Dus wat gaan jullie met die middelen doen?
[0:28:32] Maar aan de andere kant gaan we ook vragen, aan de achterkant, wat hebben jullie nou met die middelen ook gedaan?
[0:28:38] Als jullie terugkijken naar jullie plannen, welke activiteiten hebben jullie daadwerkelijk toegepast?
[0:28:46] En wat zijn daar nou de effecten van geweest?
[0:28:48] Zodat dat ook weer meegenomen kan worden in het daaropvolgende plan.
[0:28:52] Zodat dat eigenlijk een lerend document is.
[0:28:55] Tweede verplichting die we dan stellen is dat dat plan ook wordt voorgelegd aan de MR en dat die daar dan ook advies op geven.
[0:29:08] Nou, en tot slot, ja, dus het doel van deze vorm van bekostiging is dus ook dat die prestaties van de leerlingen op het gebied van de baasvaardigheden duurzaam worden verbeterd.
[0:29:21] En dat er ook echt op schoolniveau gewoon goede plan- en besluitvorming over deze middelen tot stand komt.
[0:29:28] Dit was mijn verhaal.
[0:29:30] Hartelijk dank.
[0:29:31] Dan hebben we nog een kwartier om de leden de kans te geven om wat vragen te stellen.
[0:29:37] En dan begin ik bij mevrouw Rodekerk van D66.
[0:29:41] Allereerst veel dank voor uw aanwezigheid en de toelichting bij de gerichte bekostiging.
[0:29:48] Het is heel fijn dat we elkaar hierover kunnen spreken.
[0:29:51] Ook omdat we natuurlijk onlangs al een ronde tafel hebben gehad met wetenschappers.
[0:29:56] Die heeft u alle vast ook bekeken.
[0:29:58] En die waren eigenlijk best wel eenduidig in hun advies dat het...
[0:30:04] wat hem betreft niet wenselijk was, bekeken vanuit de huidige structuur van de bekostiging van het onderwijs.
[0:30:10] Maar wat ik daar ook veel hoorde is dat er al op heel veel manieren gestuurd wordt, wat al best complex gebeurt.
[0:30:19] En ik ben benieuwd naar de reactie daarop.
[0:30:21] Hoe kijkt u daar vanuit het ministerie naar?
[0:30:25] Wie kan ik daarvoor het woord geven?
[0:30:27] De heer Verheulen.
[0:30:27] Ja, we hebben inderdaad ook met belangstelling daarnaar gekeken.
[0:30:32] Ik denk dat veel punten die daar werden ingebracht, dat we die wel herkennen.
[0:30:36] Maar ik denk wat ons meest opvalt in gesprekken hierover, is dat de discussie over gerichte verkostiging heel erg de brede sturingsdiscussie dus raakt.
[0:30:45] En wij vooral zeggen van, stel niet de hoge verwachtingen aan het instrument van gerichte verkostiging.
[0:30:51] Dit wordt niet ons primaire sturingsinstrument, helemaal niet.
[0:30:54] Je zou het ook nog vrij technisch kunnen zien.
[0:30:55] Wij vinden dit gewoon een verrijking van ons bekostigingsinstrumentarium, wat nu heel bot is.
[0:31:00] Zoals Maarten mooi zei met de lump sum waar alle bestedingsvrijheid geldt versus subsidie.
[0:31:06] Waar scholen niet bepaald heel vrolijk van worden en die heel tijdelijk zijn.
[0:31:10] Dit is een mooie verrijking van je instrumentarium die je voor heel veel gerichte praktische gevallen ook kan toepassen.
[0:31:15] Maar onze hoofdboodschap is eigenlijk, als je het echt over de sturingsdiscussie hebt... ...kijk dus vooral naar andere instrumenten.
[0:31:23] Dus bijvoorbeeld maak heel helder wat de doelen zijn voor het onderwijs.
[0:31:26] Bijvoorbeeld met zo'n versterkte agenda talen en baasvaardigheden.
[0:31:29] Dat vinden wij een...
[0:31:30] Groter sturingsinstrument, namelijk dat is een langjarig plan met de sector samen.
[0:31:35] Met heldere doelen waar je gezamenlijk op stuurt.
[0:31:37] En een gezamenlijke aanpak die heel breed gaat over het curriculum, over professionalisering, over evidence-informed onderwijs.
[0:31:45] Wat ons betreft denk ik veel belangrijker, grotere, inhoudelijkere vragen waar je samen met het onderwijs vorm aan moet geven.
[0:31:53] En dan is, de kosting is eigenlijk randvoorwaardelijk.
[0:31:56] En dan denken wij met dit instrumentarium een mooi alternatief te hebben daar waar subsidies niet zo geschikt lijken, maar je dan toch tijdelijk een ander instrument hebt dat je kan inzetten.
[0:32:06] Maar wat opzet is dit niet dus het antwoord op de grote stuuringsdiscussie of de regiediscussie.
[0:32:12] Korte vervolgvraag van mevrouw Rodekerk.
[0:32:15] Ja, helder.
[0:32:15] Dus eigenlijk wordt gezegd, zie dit niet als een oplossing voor dat hele vraagstuk, maar meer een betere manier van structurele bekostiging dan een subsidie.
[0:32:27] Maar niet zijn er lump sum, maar dan op die basisvaardigheden, want daar wordt nu specifiek natuurlijk als eerste voor ingezet, is het idee.
[0:32:34] In hoeverre is het nou nodig om daar een gerichte bekostigingsinstrument op toe te passen?
[0:32:40] Waarbij je ook zou kunnen zeggen, het versterken van de basisvaardigheden is zo'n beetje de basis van het doel van het onderwijs.
[0:32:48] En zit bijvoorbeeld ook in de deugdelijkheidseisen, wordt al door de inspectie getoetst.
[0:32:52] Waarom is het dan nog nodig om daar gerichte bekostiging en dus een plan van aanpak, achteraf ook verklaring van gemaakte kosten, om daarop toe te passen?
[0:33:03] De heer Verheulen.
[0:33:04] Ja, vul mij vooral aan als je daar beelden bij hebt.
[0:33:08] Waarom we hier nu voor kiezen is, ik denk dat het onverstandig is om dit structureel via een aparte verplichting of een aparte bekostiging vorm te geven.
[0:33:15] Want helemaal eens, basisvaardigheden zijn ongeveer de kern van wat scholen moeten doen en ook zijn vastgelegd in de degelijkheidseisen.
[0:33:21] Dus dat moet gewoon in de reguliere bekostiging zitten.
[0:33:24] Waar het hier over gaat, is een extra impuls voor basisvaardigheden, omdat...
[0:33:28] Nou ja, maatschappelijk, politiek is geconcludeerd.
[0:33:30] Dat voldoet gewoon niet aan de wensen zoals we het nu voor ons zien.
[0:33:34] Die prestaties zijn gewoon echt niet goed genoeg.
[0:33:36] Dus daar is een extra impuls op nodig.
[0:33:38] Dus de basis van wat scholen aan bekostiging krijgen voor basisvaardigheden... is gewoon afdoende in de reguliere bekostiging.
[0:33:45] Maar de extra impuls die er de afgelopen jaren is, financiële impuls die er is gekomen... denken we dat dat dan verstandig is om dat met wel wat tijdelijke voorwaarden aan te kunnen stellen...
[0:33:56] Wat ook past denk ik bij dat je zegt, we hebben in het begin al veel vertrouwen in wat scholen doen.
[0:34:01] Maar dit is echt door de ondergrens gezakt.
[0:34:03] Dus een aantal jaar vragen wij echt extra activiteiten, extra inzet.
[0:34:09] En dan hebben wij ook wat meer regie op.
[0:34:11] Maar uiteindelijk moet dit gewoon weer landen in de reguliere bekostiging.
[0:34:15] Dus ik hoop vooral ook dat we dan na vijf jaar concluderen, als het in de gerichte bekostiging heeft gegeven, dat de doelen in zicht zijn of behaald zijn en dat het dan gewoon landt in de reguliere bekostiging.
[0:34:29] Een kleine aanvulling.
[0:34:32] Volgens mij vanmiddag om vier uur gaat de ANVB in internetconsultatie.
[0:34:36] Dus dan kunt u het ook uitgebreid teruglezen.
[0:34:39] Maar er wordt geen uitgebreide financiële verantwoording gevraagd.
[0:34:41] Dat vind ik wel even belangrijk om te benadrukken.
[0:34:43] Dus de focus ligt echt op dat plan en de planvorming.
[0:34:47] Dan kijk ik mevrouw Moorman van Pro aan voor haar vraag.
[0:34:51] Dank u wel voorzitter en dank voor de toelichting.
[0:34:54] We hadden inderdaad een zeer kritische rondetafeldebat met wetenschappers die eigenlijk heel duidelijk waren in doe dit nou gewoon niet, want dit leidt eigenlijk niet, dat was inderdaad ook wat de heer Verheulen zegt, dit leidt niet tot een betere sturing.
[0:35:11] En dan kunnen we nu zeggen oké, maar dan is het voor een ander doel.
[0:35:14] Ik kan me best wel voorstellen dat
[0:35:17] ...het subsidie-instrument niet altijd heel fijn is voor scholen.
[0:35:21] Ik herken dat ook wel, dat je dat elk jaar weer opnieuw moet aanvragen... ...dat dat onzekerheid biedt, ook voor een langere termijn.
[0:35:29] En dat je anders weer de lump sum hebt, dus dat het daarmee best wel bot is.
[0:35:34] Maar toch vraag ik me af, is dit nou een weer iets nieuws eraan toevoegen?
[0:35:38] Is dit nou de manier om toch het doel zoals dat steeds wordt verwoord... ...ook in de presentatie, het doel is om...
[0:35:45] Deze middelen de prestaties van de leerlingen op de basisvaardigheden van alle scholen duurzaam te verbeteren door te sturen op goede plannen en besluiten voor het schoolniveau.
[0:35:53] Het is nogal wat.
[0:35:55] Dus blijkbaar wordt hier toch een instrument gekoppeld aan zo'n hoog doel.
[0:36:01] En dat is toch ook waar wij als Kamer naar moeten kijken.
[0:36:04] Maar is dit dan doelmatig?
[0:36:06] Is dit dan doeltreffend?
[0:36:07] Is dit subsidiair?
[0:36:09] Is het proportioneel?
[0:36:10] Daar is ook de commissie Bushof zeer kritisch op.
[0:36:14] Dus ik zou ook graag naast...
[0:36:17] Er is inderdaad een reflectie op de Raad van State met een C-dictum.
[0:36:20] Maar ik zou ook graag een reflectie willen op de commissie Bushof.
[0:36:24] En ik zou eigenlijk ook willen vragen welke andere... En dan hou ik het gewoon puur technisch natuurlijk.
[0:36:29] U hoeft geen politiek antwoord te geven.
[0:36:31] Maar ik ben toch benieuwd welke andere instrumenten zij nou overwogen.
[0:36:35] Is dit nou inderdaad het instrument om tot dat doel te komen?
[0:36:40] Een brede vraag.
[0:36:41] Ik weet niet wie hem wil beantwoorden.
[0:36:44] De heer Verheulen.
[0:36:45] Ja, en misschien nog een specifieke commissie dat iemand mij nog kan aanvullen, Theo.
[0:36:51] Ik denk het is best een grote vraag.
[0:36:53] Ik zou in ieder geval algemeen willen zeggen niks is de heilige graal in het onderwijsbeleid.
[0:36:57] Dus dit ook niet.
[0:36:58] Maar het geldt ook voor heel veel andere maatregelen.
[0:37:00] Dus wij zien dit als een breder bouwwerk waar dit een bouwsteentje van is.
[0:37:03] Dat wij passend vinden om toe te voegen.
[0:37:07] Waarbij we vooral dus steeds de vergelijking maken met het is een...
[0:37:10] aantrekkelijk alternatief voor subsidies.
[0:37:13] Omdat het wel de mogelijkheid stelt om verplichtingen te stellen, maar gewoon met minder alternatieve lasten en met meer zekerheid, structurele zekerheid voor scholen dat de middelen beschikbaar blijven.
[0:37:23] Dus met deze middelen kun je ook investeren in personeel.
[0:37:26] Dat was natuurlijk een groot kritiekpunt bij de subsidie baasvaardigheden.
[0:37:29] Die is maar tijdelijk, was eerst één jaar, daarna werd die twee jaar.
[0:37:32] En dan werd gezegd, ja we kunnen wel dingen misschien inkopen of dingen tijdelijk doen.
[0:37:36] Maar we kunnen er geen personeel voor aannemen, want het is geen sluklevenzekerheid.
[0:37:39] Nou dat kan met deze middelen wel.
[0:37:40] En we kunnen er dan toch ook nog een paar verplichtingen aan zetten.
[0:37:43] Dat vinden wij waardevol.
[0:37:45] Maar ik ga hier niet zeggen dat het enerzijds dus niks betekent, want ik vind het waardevol.
[0:37:49] Maar anderzijds ook niet dat dit de grote oplossing wordt.
[0:37:53] Ik weet niet, in de reactie op de commissie wilde ik daar nog iets over zeggen.
[0:37:58] Die commissie is mij niet bekend, maar wat ik nog wel kan aanvullen is dat het voor basisvaardigheden op dit moment zo is dat er vanuit twee verschillende financieringsinstrumenten wordt gefinancierd.
[0:38:09] Namelijk subsidie en bekostiging.
[0:38:13] Het is natuurlijk wenselijker dat je voor hetzelfde doel één financieringsinstrument inzet, namelijk bekostiging.
[0:38:21] Dus dan kan de verantwoording allemaal ook meer in samenhang plaatsvinden, in plaats van dat je dat over twee verschillende instrumenten verspreidt.
[0:38:30] Misschien nog een beetje zijdelings, maar het misschien toch even gezegd te hebben.
[0:38:33] Het zat ook in de presentatie.
[0:38:35] Ook hierbij even uitzoomen op het totale bekostigingsinstrumentarium.
[0:38:38] Ik denk met de drie sporen die we doen dat het echt beter wordt.
[0:38:41] Dus dat het ook bij elkaar past.
[0:38:43] Dus dat je enerzijds echt een antwoord hebt op we moeten gewoon het aandeel tijdelijke middelen echt verminderen.
[0:38:48] Dus we zijn die subsidieregelingen aan het afbouwen.
[0:38:51] Grote roep en wens van de sector en ik denk volledig terecht.
[0:38:55] Dus dat doen we.
[0:38:56] Twee, de lump sum is veel te intransparant, zowel voor de schoolomgeving, voor docenten, voor schoolleiders, als maatschappelijk en politiek.
[0:39:05] Dus daar komen we met concrete voorstellen om die transparantie te verbeteren.
[0:39:10] En als derde is dit dan ook een bouwsteen om de totale bekostiging te verbeteren.
[0:39:14] Dus ik zie het wel als een essentieel element om de bekostiging in den brede voor het onderwijs te verbeteren.
[0:39:20] Dan de heer Van Houwelingen.
[0:39:22] Ja, veel dank voor de presentatie.
[0:39:23] Het is een excuus dat ik heel even weg moest.
[0:39:24] Het heeft niet te maken met gebrek aan belangstelling, in het tegendeel.
[0:39:27] Ja, we hebben natuurlijk die kritische rondetafel gehad.
[0:39:30] En wat ik mij...
[0:39:31] Ik ben bijvoorbeeld bekend met het rapport van de WNO, onderwijs miljarden van Beter Onderwijs Nederland.
[0:39:35] En die richten zich vooral op de schoolbestuur, volgens mij.
[0:39:38] Waar ze heel kritisch over zijn.
[0:39:39] Als ik dit voorstel zo lees, misschien heb ik het niet goed begrepen, is dan...
[0:39:42] Vooral dat er weer naar de scholen wordt gekeken en die moeten natuurlijk waarschijnlijk ook die administratieve lasten komen.
[0:39:46] Daar moet ik terecht.
[0:39:47] Mijn vraag is eigenlijk, is daar überhaupt over nagedacht?
[0:39:51] Want we zijn niet tevreden hoe het geld besteed wordt.
[0:39:53] Ik denk dat dat algemeen wel geduld wordt.
[0:39:56] Maar dan zou ik zeggen, is het dan niet veel beter in plaats van gerichte bekostiging, directe bekostiging?
[0:40:01] Dat je dus de scholen rechtstreeks het geld voor een groot deel geeft.
[0:40:04] En niet meer via die schoolbesturen laat lopen.
[0:40:06] Die het blijkbaar niet goed uitgeven.
[0:40:08] Het is daar ooit over nagedacht.
[0:40:10] Dat is eigenlijk mijn vraag.
[0:40:11] In plaats van gerichte bekostiging.
[0:40:13] En dat is eigenlijk weer terug naar zoals het was natuurlijk.
[0:40:15] Directe bekostiging.
[0:40:18] Wie wil daarop reageren?
[0:40:19] Ja, daar kan ik misschien wel wat over zeggen.
[0:40:21] Ik weet niet of ik het beeld helemaal herken dat breed gedeeld is dat we vinden dat het geld niet goed wordt uitgegeven.
[0:40:27] Dus dat wil ik misschien wel even gezegd hebben.
[0:40:30] Volgens mij is in de rondetafel ook gezegd door hoogleraren dat bestedingsvrijheid op zichzelf een heel mooi instrument is.
[0:40:38] Wij vinden het alleen nodig om daar wat op aan te vullen met gerichte bekostiging als een impuls om die planvormingen rondom die basisvaardigheden...
[0:40:47] Eigenlijk wat structureler neer te zetten.
[0:40:51] Daarnaast herken ik wel, want we zeiden dat is één onderdeel van de maatregelenpakket.
[0:40:55] Dus we hebben de gerichte bekostiging.
[0:40:56] Daarnaast herkennen we wel dat er meer behoefte is aan transparantie over de bekostiging en waar de middelen naartoe gaan.
[0:41:02] En dat kwam net ook even aan bod.
[0:41:04] Daar zijn we ook met veel partijen in gesprek om te kijken wat we daaraan kunnen doen.
[0:41:09] Waarbij we ook in oogschouw willen nemen natuurlijk de administratieve lasten.
[0:41:13] Maar daar komen we het tweede kwartaal 2027 op terug.
[0:41:16] Dus met de voorstel om in ieder geval dat inzicht maatschappelijk en op schoolniveau gewoon wat dieper te kunnen krijgen.
[0:41:25] En dan misschien nog even tot slot de vraag, zijn er nog, is toch directe bekostiging overwogen?
[0:41:31] We hebben zeker in het begin van het traject ook nog even teruggehaald, hoe ging dat in een ver verleden?
[0:41:39] Ik denk dat we vooral eigenlijk nu hebben gekeken vanuit het perspectief van wat vinden we belangrijk om op te sturen?
[0:41:44] Dus wat weten we, wat is het doel wat we hier beogen te bereiken?
[0:41:47] Dat zijn die betere basisvaardigheden.
[0:41:49] En voor dat doel weten wij dat als scholen bepaalde evidence-based technieken toepassen, dat dat vooral belangrijk is.
[0:41:58] En daarom hebben we gezegd, ja, dat is dus vooral eigenlijk gaat het om de interventie die je pleegt en niet heel erg sturen op de euro die je uitgeeft.
[0:42:06] Misschien een klein voorbeeld.
[0:42:07] Ik kan, als ik de euro volg, weet ik dat er een onderwijsassistent is ingehuurd.
[0:42:11] En als ik weet welke activiteit wordt uitgevoerd, dan weet ik of ze kleinere klassen hebben gemaakt of dat ze
[0:42:17] andere vormen hebben ingezet.
[0:42:19] En het is interessanter, hebben wij geconcludeerd, om vooral te sturen op de juiste interventie en niet op hoe die euro precies wordt uitgegeven.
[0:42:28] Ja, een kleine aanvulling.
[0:42:29] Directe bekostiging betekent de facto in mijn ogen het afschaffen van bestuurder.
[0:42:34] Want bestuurders zijn bevoegd gezagd, dus de bekostiging en het toezicht ligt gewoon op bestuurder.
[0:42:39] Ik denk wel dat er zijn allerlei beelden, ook bij ons denk ik, van wat bestuurder, zeker individuele bestuurder, beter zouden kunnen doen.
[0:42:46] Tegelijkertijd denk ik, als we nu een landschap zouden hebben met alleen maar eenpitters...
[0:42:50] Zouden wij nu voorstellen om bestuurder op te liggen?
[0:42:54] Bestuurder is eigenlijk niets meer dan een samenwerkingsverband van scholen.
[0:42:58] De grote opgave waar het onderwijs nu voor staat, is samenwerken wat ons betreft de kern en niet concurrentie.
[0:43:05] Maar tegelijkertijd moet je dan wel een goed gesprek hebben over wat doen besturen.
[0:43:09] Dus dat die vooral dienend zijn aan wat er in de klas en op een school gebeurt.
[0:43:12] En dat ze vooral de school ontlasten en helpen door samenwerking.
[0:43:16] En er niet andere dingen mee doen.
[0:43:18] Maar dat is ook een reden waarom wij zeggen binnen dit stelsel zouden we het zo doen.
[0:43:24] Dank u wel.
[0:43:25] Dank ook voor deze aanvulling.
[0:43:26] Ik dank ook jullie allemaal voor jullie inbreng en toelichting op dit wetsvoorstel.
[0:43:31] Ik sluit hiermee de technische briefing af.
[0:43:33] En aansluitend vindt dus nog het ronde tafelgesprek over dit wetsvoorstel plaats.
[0:43:38] Dus ik nodig de genodigden voor het eerste blok uit om aan tafel te komen.
[0:43:41] En dan schors ik voor enkele minuten voor de wisseling.
Zie je content die volgens jou niet op deze site hoort? Check onze disclaimer.