Meer documenten
EU levert € 1,4 miljard aan inkomsten uit geïmmobiliseerde Russische activa voor steun aan Oekraïne
Gisteren ontving de Europese Unie € 1,4 miljard aan uitzonderlijke winsten die werden gegenereerd door de rente op de kassaldi afkomstig van geïmmobiliseerde activa van de Russische Centrale Bank (RSB), aangehouden door centrale effectenbewaarinstellingen (CSD's). De ontvangst van dit bedrag markeert de vierde overdracht in zijn soort, na een derde tranche die in augustus 2025 is geleverd. Het dekt de inkomsten die in de tweede helft van 2025 zijn geaccumuleerd.
Deze middelen zijn afkomstig van activa van de RSB die zijn geïmmobiliseerd in het kader van EU-sancties die zijn opgelegd naar aanleiding van de Russische aanvalsoorlog tegen Oekraïne. Hoewel de activa zelf geïmmobiliseerd blijven, is de rente op de kassaldi niet van Rusland en is op voorstel van de Commissie overeengekomen deze te gebruiken om Oekraïne te ondersteunen. Deze maatregel maakt deel uit van de voortdurende inzet van de EU om Oekraïne zo lang als nodig is bij te staan.
Ursula von der Leyen, voorzitter van de Europese Commissie: “Deze 1,4 miljard euro zal worden ingezet waar ze het hardst nodig zijn: om de Oekraïense staat in stand te houden, essentiële overheidsdiensten in stand te houden en de dappere Oekraïense strijdkrachten te ondersteunen. Onze inzet voor de overwinning en vrijheid van Oekraïne is onwrikbaar.”
95% van de opbrengst zal worden gebruikt om Oekraïne te ondersteunen via het samenwerkingsmechanisme voor leningen aan Oekraïne (ULCM) en 5% via de Europese Vredesfaciliteit (EPF). De ULCM biedt niet-terugbetaalbare steun om Oekraïne te helpen bij de terugbetaling van de lening voor macrofinanciële bijstand van de EU, alsook leningen van bilaterale kredietverstrekkers van de G7 in het kader van het mechanisme. De totale steun via leningen in het kader van het mechanisme bedraagt 45 miljard EUR. Anderzijds helpt de EPF Oekraïne om in zijn dringende militaire en defensiebehoeften te voorzien.
Achtergrond
Naar aanleiding van de brute en ongerechtvaardigde invasie van Oekraïne door Rusland hebben de Europese Unie en haar lidstaten verschillende pakketten beperkende maatregelen (sancties) tegen Rusland aangenomen.
Als onderdeel van deze sancties werden de tegoeden van de Russische centrale bank in de EU geïmmobiliseerd. Het verbod op transacties met betrekking tot de activa en reserves van de Russische Centrale Bank en haar gelieerde entiteiten leidt tot de accumulatie van contanten en deposito's op de balansen van CSD's uit vervallende financiële instrumenten en genereert buitengewone inkomsten.
Naar aanleiding van voorstellen van de Commissie en de hoge vertegenwoordiger heeft de Raad in februari 2024 besloten dat centrale effectenbewaarinstellingen die voor meer dan 1 miljoen EUR aan activa en reserves van de Russische centrale bank aanhouden die als gevolg van EU-sancties zijn geblokkeerd, buitengewone kassaldi die als gevolg van EU-sancties zijn opgebouwd, opzij moeten zetten en niet over de daaruit voortvloeiende netto-inkomsten van de EU-exploitanten mogen beschikken.
Naar aanleiding van de voorstellen van de Commissie en de hoge vertegenwoordiger in maart heeft de Raad op 21 mei 2024 een reeks rechtshandelingen vastgesteld die het gebruik van deze nettowinsten ten behoeve van Oekraïne mogelijk maken.
In december 2025 heeft de Raad besloten de overdracht van geïmmobiliseerde activa van de Russische Centrale Bank aan Rusland op duurzamere wijze te verbieden, op basis van Verordening 2025/2600, die artikel 122 VWEU als rechtsgrondslag gebruikt.
Voor meer informatie
Eerste overdracht van uitzonderlijke winsten
Tweede overdracht van uitzonderlijke winsten