Meer documenten
Vragen en antwoorden over de versterking van de strategie voor de rechten van personen met een handicap tot 2030
Waarom versterkt de Commissie nu de strategie inzake de rechten van personen met een handicap 2021-2030?
Halverwege de uitvoering van de strategie 2021-2030 is aanzienlijke vooruitgang geboekt, maar personen met een handicap worden nog steeds geconfronteerd met aanhoudende belemmeringen. De Commissie actualiseert daarom de strategie om de balans op te maken van de nieuwe behoeften en uitdagingen die zich sinds 2021 hebben voorgedaan, zoals de noodzaak om voorbereid te zijn in tijden van crisis en het toenemende gebruik van artificiële intelligentie, die zowel uitdagingen als kansen biedt. De mondiale context is sinds 2021 ook drastisch veranderd, onder meer door de Russische aanvalsoorlog tegen Oekraïne en het risico van verminderde wereldwijde steun aan de gehandicaptengemeenschap.
Deze versterkte strategie beantwoordt aan de inbreng van belanghebbenden, aanbevelingen van het VN-Comité voor de rechten van personen met een handicap en oproepen van andere EU-instellingen.
Wat is het doel van het versterken van de strategie?
De belangrijkste doelstellingen van de strategie blijven dezelfde: te zorgen voor volledige participatie in de samenleving en de economie, belemmeringen weg te nemen en zelfstandig leven te bevorderen. Om deze doelstellingen nu te verwezenlijken, moet de bestaande strategie in de huidige context worden geactualiseerd, moet deze beter worden uitgevoerd en moeten er gerichte nieuwe acties worden ondernomen.
De strategie is met name gericht op:
- om rechten in de praktijk om te zetten door middel van betere toegankelijkheid en tastbare verbeteringen in het dagelijks leven van personen met een handicap;
- personen met een handicap in staat stellen deel te nemen aan een leven lang leren, de arbeidsmarkt en de samenleving, door middel van krachtiger optreden op Europees en nationaal niveau;
- Betrokkenheid bij gemeenschappen en resultaten op het terrein, binnen de EU en door middel van extern optreden en financiering.
Welke vooruitgang is geboekt sinds de vaststelling van de strategie van 2021?
Sinds 2021 is in de strategie een alomvattend EU-kader voor gehandicaptenbeleid vastgesteld dat is afgestemd op het VN-Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap (UNCRPD), waarbij de EU en al haar lidstaten partij zijn.
De Commissie heeft de weg vrijgemaakt voor een onbelemmerd Europa door de Europese gehandicaptenkaart en de Europese parkeerkaart voor personen met een handicap af te geven, die de wederzijdse erkenning van de gehandicaptenstatus en de toegang tot bijzondere voorwaarden in de lidstaten vergemakkelijken. Daarnaast werd in 2022 het kenniscentrum AccessibleEU opgericht als eerste EU-hub op het gebied van toegankelijkheid ter ondersteuning van de toepassing van hoge toegankelijkheidsnormen in heel Europa. De Commissie heeft ook richtsnoeren voor zelfstandig wonen uitgebracht om op de gemeenschap gebaseerde, persoonsgerichte diensten te bevorderen in plaats van institutionele zorg. Dit helpt ervoor te zorgen dat personen met een handicap vrij kunnen kiezen waar en met wie zij wonen en toegang hebben tot de ondersteuning die zij nodig hebben om zelfstandig te wonen. Daarnaast ondersteunt het werkgelegenheidspakket voor personen met een handicap de inclusie op de arbeidsmarkt en bevordert het hoogwaardige en duurzame banen door richtsnoeren te verstrekken voor het werven, behouden en opbouwen van capaciteit voor werknemers met een handicap.
Naast deze initiatieven is de inclusie van personen met een handicap ook versterkt in alle financieringsprogramma's van de EU. Zo ondersteunt 2,4 miljard EUR in het kader van het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling (2021-2027) de inclusie van kwetsbare groepen, waaronder personen met een handicap, terwijl Erasmus+ sinds 2021 6 500 studenten met een handicap in staat heeft gesteld deel te nemen aan mobiliteitsprogramma's. Voorts hebben tussen 2021 en 2025 bijna 1,3 miljoen personen met een handicap deelgenomen aan activiteiten in het kader van het Europees Sociaal Fonds (ESF+), met een geraamde totale financiering van ongeveer 11 miljard EUR (met inbegrip van nationale medefinanciering).
Waarom is inclusie van personen met een handicap belangrijk voor de Europese economie en samenleving?
90 miljoen mensen in de EU leven met een handicap en iedereen kan op enig moment in zijn leven met een handicap te maken krijgen, met name in een vergrijzende samenleving. Het uitsluiten van personen met een handicap van onderwijs, werkgelegenheid en samenleving leidt tot aanzienlijke verliezen. Discriminatie op grond van handicap leidt bijvoorbeeld tot een geschat jaarlijks bbp-verlies van maximaal 1,42 miljard EUR en een verlies aan belastinginkomsten van 302-493 miljoen EUR in de EU. Het wegnemen van belemmeringen en investeren in toegankelijkheid stelt personen met een handicap daarentegen in staat om met hun vaardigheden en talenten ten volle bij te dragen aan de economie van de EU, groei te ondersteunen en tekorten aan arbeidskrachten aan te pakken. Inclusie komt ook de democratie ten goede door ervoor te zorgen dat personen met een handicap ten volle kunnen deelnemen aan het maatschappelijke en politieke leven.
Hoe zal de strategie helpen om rechten in de praktijk om te zetten?
De strategie is erop gericht de op EU-niveau gewaarborgde rechten om te zetten in tastbare verbeteringen in het dagelijks leven voor personen met een handicap. Het ondersteunt de volledige uitrol van de Europese gehandicaptenkaart en de parkeerkaart voor personen met een handicap, wat op zijn beurt de erkenning van de gehandicaptenstatus in de lidstaten zal vergemakkelijken en personen met een handicap zal helpen toegang te krijgen tot cultuur-, vrijetijds- en vervoersdiensten in de hele EU. De volledige uitvoering van de Europese toegankelijkheidswet en toegankelijkheidsnormen zal toegankelijkheidsrichtsnoeren en -verplichtingen omzetten in concrete ontwikkelingen.
Nieuwe acties in de strategie zullen betaalbare, toegankelijke en compatibele ondersteunende technologieën en AI bevorderen door middel van een dialoog op EU-niveau. Een onbelemmerde vervoersagenda zal de toegankelijkheid voor alle vervoerswijzen verbeteren en mobiliteit en autonomie ondersteunen. Bovendien zal een initiatief voor inclusieve democratie verkiezingen en politieke processen toegankelijker en inclusiever maken, zodat personen met een handicap kunnen stemmen, zich verkiesbaar kunnen stellen en ten volle kunnen deelnemen, ook aan de Europese verkiezingen van 2029.
Hoe zal de strategie de inclusie van personen met een handicap versterken en versterken?
De strategie heeft tot doel ervoor te zorgen dat personen met een handicap zelfstandig kunnen leven, ten volle aan de samenleving kunnen deelnemen en hun volledige potentieel kunnen bereiken. Zij zal een EU-alliantie voor zelfstandig wonen oprichten, waarbij beleidsmakers en belanghebbenden worden betrokken, om de overgang van institutionele naar gemeenschapsgebaseerde zorg en diensten te ondersteunen, onder meer door middel van EU-financiering.
Een beter uitgevoerd werkgelegenheidspakket voor personen met een handicap zal inclusievere arbeidsmarkten bevorderen, KI op de werkplek aanpakken en de uitdagingen aanpakken waarmee met name vrouwen met een handicap worden geconfronteerd. Nieuwe acties zullen de overgang tussen onderwijs en werk ondersteunen, de arbeidsparticipatiekloof tussen personen met een handicap aanpakken, richtsnoeren verstrekken voor het combineren van werk en uitkeringen, zorgen voor systemen die het aannemen van werk door personen met een handicap stimuleren, en inclusief onderwijs en inclusieve opleiding in verschillende levensfasen versterken.
De strategie zal ook bijdragen tot de versterking van de rechten van personen met een handicap wereldwijd. Wereldwijd leven meer dan 1 miljard mensen met een handicap. Dat is 16% van de wereldbevolking. De EU speelt een belangrijke mondiale rol op het gebied van de rechten van personen met een handicap door de inclusie van personen met een handicap verder te mainstreamen in haar externe optreden. Dit omvat investeringen in de Global Gateway om ervoor te zorgen dat infrastructuur, diensten en initiatieven voor het scheppen van banen toegankelijk en inclusief zijn. De inclusie van personen met een handicap zal ook worden versterkt in het kader van humanitaire hulp en crisisrespons, alsook in het uitbreidings- en nabuurschapsbeleid van de EU. Er zal bijzondere aandacht worden besteed aan de wederopbouw van Oekraïne, waarbij de EU de toegankelijkheid en een aanpak die rekening houdt met handicaps zal bevorderen, om ervoor te zorgen dat personen met een handicap actief worden betrokken bij de wederopbouwinspanningen.
Voor meer informatie
Mededeling Versterking van de strategie voor de rechten van personen met een handicap tot 2030