Commissie presenteert geactualiseerde benchmarks voor EU-emissiehandelssysteem ter raadpleging*

De Europese Commissie heeft vandaag de geactualiseerde benchmarkwaarden van het emissiehandelssysteem van de Europese Unie (EU-ETS) voor 2026-2030 voorgesteld, die nu openstaan voor openbare raadpleging en raadpleging van de lidstaten voordat ze worden vastgesteld.

De actualisering van de benchmark is een belangrijke stap bij het bepalen van het niveau van kosteloze toewijzing van emissierechten aan de Europese industrie. Met de voorgestelde benchmarks zal de industrie gemiddeld nog steeds kosteloze toewijzingen ontvangen voor ongeveer 75 % van haar emissies. De Commissie pakt de zorgen van de sector aan door ten volle gebruik te maken van de beschikbare juridische flexibiliteit. Om industriële elektrificatie te stimuleren, wordt in de geactualiseerde aanpak de dekking van indirecte emissies door elektriciteitsgebruik gehandhaafd voor 14 productbenchmarks. Dit leidt tot hogere benchmarkwaarden met een financiële impact van ongeveer 4 miljard EUR voor de periode 2026-2030.

De actualisering van de benchmarkwaarden voor de periode 2026-2030 is vereist op grond van de ETS-richtlijn. Het vormt een aanvulling op de op 1 april voorgestelde wijziging van de ETS-marktstabiliteitsreserve, die de reserve zal aanpassen en beter zal toerusten om te reageren op toekomstige marktontwikkelingen, waaronder mogelijke krapte in het aanbod in de komende decennia. Samen zullen deze maatregelen het concurrentievermogen en de decarbonisatie van de EU-industrie helpen ondersteunen en tegelijkertijd de stabiliteit en voorspelbaarheid van de koolstofmarkt van de EU verder versterken.

Deze maatregelen moeten ook worden gezien in de bredere context van de herziening van het EU-ETS die in juli 2026 moet plaatsvinden en die tot doel heeft ervoor te zorgen dat het ETS geschikt blijft voor de toekomst en de Europese industrie blijft ondersteunen bij haar decarbonisatietransitie.

In het kader van het bestaande EU-ETS wordt de kosteloze toewijzing van emissierechten per sector vastgesteld op basis van de prestaties van de schoonste 10 % van de producenten. Alle bedrijven ontvangen een niveau van gratis emissierechten, maar degenen die meer uitstoten dan de benchmark die door de schoonste producenten is vastgesteld, moeten extra emissierechten kopen om deze emissies te dekken. Daarbij belonen ETS-benchmarks de meest efficiënte installaties en zorgen zij ervoor dat kosteloze toewijzing een sterke stimulans vormt voor industrieën die de transitie leiden.

Volgende stappen

De EU-ETS-benchmarkwaarden voor de periode 2026-2030 zullen bij uitvoeringshandeling worden vastgesteld. Na de openbare raadpleging van vier weken die vandaag van start is gegaan en de toetsing door de EU-lidstaten in het Comité klimaatverandering, zal de Commissie de benchmarks uiterlijk eind juni vaststellen. Deze wet is vereist om gratis emissierechten toe te wijzen aan de industrie. Deze toewijzing wordt kort na de vaststelling van de handeling verwacht.

Uiterlijk in juli 2026 zal de Commissie het EU-ETS herzien met het oog op de modernisering van het systeem. De Commissie heeft aandachtig geluisterd naar de bezorgdheid van de industrie en de zwaarst getroffen sectoren. Als reactie hierop zal zij voorstellen sectorspecifieke fallbackbenchmarks in te voeren als onderdeel van de komende herziening van het EU-ETS. Dit zou worden verwezenlijkt door middel van een specifieke machtiging die de Commissie in staat stelt dergelijke sectorspecifieke fallbackbenchmarks vast te stellen en een methode vast te stellen voor het bepalen van de respectieve benchmarkwaarden. Om de betrokken sectoren tijdig en doeltreffend te ondersteunen, moet de herziene methode zo spoedig mogelijk van toepassing worden. 

In maart 2026 kondigde Commissievoorzitter Ursula von der Leyen een ETS-investeringsstimulans aan, met een budget van 30 miljard EUR dat werd gefinancierd met 400 miljoen ETS-emissierechten. Het doel van de stimuleringsmaatregel is de financiering van projecten voor het koolstofvrij maken van de economie. Bij het ontwerpen ervan zal de Commissie voortbouwen op de ervaring die is opgedaan met de veiling voor industriële warmtedecarbonisatie door de toegang voor kleine en middelgrote ondernemingen te vergemakkelijken en door zich te richten op bepaalde industriële processen, zoals warmte op verschillende temperatuurniveaus, waar op maat gesneden decarbonisatietrajecten nodig zijn.

Achtergrond

De EU-ETS-benchmarks worden berekend op basis van de prestaties van de meest efficiënte installaties en worden regelmatig bijgewerkt om rekening te houden met de technologische vooruitgang.
De herziene waarden zijn afgeleid van gegevens die de lidstaten in 2024 in het kader van het proces van nationale uitvoeringsmaatregelen hebben ingediend en door de Commissie zijn beoordeeld. In overeenstemming met de ETS-richtlijn worden benchmarkreducties bepaald binnen een gedefinieerd bereik op basis van waargenomen prestatieverbeteringen in verschillende sectoren.

Het EU-ETS is een belangrijke motor voor het koolstofvrij maken van de economie. Het verbruik van fossiele brandstoffen is enorm gedaald, waardoor de Unie minder afhankelijk is geworden van invoer en haar veerkracht is versterkt. Daarnaast heeft het geleid tot grote investeringen in de transitie naar schone energie in hernieuwbare en koolstofarme energiebronnen. Deze zijn van eigen bodem en versterken onze energieonafhankelijkheid.  

Voor meer informatie

Vragen en antwoorden

Feedback over de EU-ETS-benchmarkwaarden voor 2026-2030 (link naar uitvoeringshandeling)

EU-emissiehandelssysteem

ETS-benchmarks

* bijgewerkt op maandag 11 mei 2026 om 11.15 uur