Nieuw scorebord toont succes van Europees startupbeleid

Het Europese startup- en scale-up-ecosysteem is gestaag gegroeid, volgens het allereerste European Startup and Scaleup Scoreboard (ESSS) dat vandaag door de Europese Commissie is gepubliceerd. 

Het scorebord laat een duidelijke trend zien: pro-startupbeleid leidt tot echte resultaten. Sinds 2020, het referentiejaar voor het scorebord, hebben 20 van de 27 EU-lidstaten hun prestaties verbeterd, waaruit blijkt dat gerichte steun voor oprichters innovatie, het scheppen van banen en economische groei stimuleert.

Waar beleid leidt, volgen oprichters

Het scorebord wijst op een rechtstreeks verband tussen innovatievriendelijke regelgeving, toegang tot talent en durfkapitaal – en het succes van start-ups en scale-ups. Voorloperlanden – Estland, Zweden, Finland, Nederland en Denemarken – presteren ruim boven het EU-gemiddelde (van 40 tot 60 procentpunten) in 36 meetindicatoren, waaruit blijkt hoe gedurfd beleid zich vertaalt in bloeiende ecosystemen:

  • Estland loopt voorop op het gebied van digitale infrastructuur en financiering in een vroeg stadium, met 615 door durfkapitaal gesteunde ondernemingen per miljoen inwoners – de hoogste in de EU.
  • Zweden blinkt uit in talent en financiering in een later stadium en produceert 409 eenhoorns per miljoen inwoners – meer dan enig ander EU-land.
  • Finland combineert sterke R&D-investeringen met een hoge octrooiactiviteit, wat bewijst dat innovatie en commercialisering hand in hand gaan.

Beleidslacunes belemmeren innovatie

Hoewel in de ESSS 2026 vooruitgang wordt gevierd, wordt ook het onbenutte potentieel in stijgende landen (Griekenland, Letland, Bulgarije, Slowakije en Roemenië) aan het licht gebracht, die in dezelfde 36 meetindicatoren 30 procentpunten onder het EU-gemiddelde scoren. Er zijn drie belangrijke uitdagingen:

  • Zwakke toegang tot durfkapitaal: Latere financiering is schaars, waardoor snelgroeiende bedrijven naar het buitenland moeten zoeken naar kapitaal.
  • Knelpunten opschalen: Versnipperde regelgeving en trage administratieve processen vertragen uitbreiding, kosten tijd en momentum
  • Braindrain: Talent vertrekt naar meer dynamische ecosystemen, waardoor lokale innovatie wordt afgetapt.

Van resultaat naar actie

De resultaten en analyse van het scorebord zullen helpen vorm te geven aan een reeks strategische acties die gericht zijn op het verder versterken van de ecosystemen voor startende en opschalende bedrijven in Europa - met name de komende Europese innovatieverordening.

De Commissie heeft een aantal initiatieven voorgesteld om talent aan te trekken en te behouden en in te spelen op de behoeften van innovatieve bedrijven. Dit omvat EU Inc., een voorstel voor een nieuwe reeks bedrijfsregels voor bedrijven om in de hele EU actief te zijn; de Europese zakelijke portemonnee om grensoverschrijdende bedrijfsactiviteiten te vereenvoudigen; en de EU-visumstrategie, met maatregelen om het mondiale concurrentievermogen van de EU te ondersteunen, talent aan te trekken en te behouden en legaal reizen gemakkelijker, sneller en voorspelbaarder te maken voor toeristen en zakenreizigers.

Achtergrond

Het Europees scorebord voor start-ups en scale-ups is een belangrijk resultaat van de EU-strategie voor start-ups en scale-ups, “Choose Europe to Start and Scale”, die precies een jaar geleden werd gepubliceerd om van Europa de beste plaats te maken om wereldwijde technologiegedreven bedrijven op te richten en te laten groeien.

De strategie bevat 26 concrete maatregelen om de overgang van innovatie naar commercieel succes te versnellen en ondernemers in de hele EU mondiger te maken. Om deze vooruitgang te volgen, evalueert het nieuwe scorebord de nationale ecosystemen op basis van zes belangrijke pijlers:

  • Innovatievriendelijke regelgeving
  • Betere financiering voor startups en scale-ups
  • Snelle marktintroductie en -uitbreiding
  • Ondersteuning voor het beste talent in Europa
  • Toegang tot infrastructuur, netwerk en diensten
  • Gevolgen

Om een rigoureuze beoordeling te waarborgen, volgde het scorebord 36 verschillende prestatie-indicatoren van 2020 tot en met 2025. De analyse combineert officiële openbare gegevens van Eurostat en het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek met technologische inzichten uit de particuliere markt van Dealroom en de European Startup Nations Alliance. Om de meest actuele definities en gegevens weer te geven, werden de onderliggende gegevensreeksen begin 2026 afgerond.

Op basis van hun definitieve indexscores worden de EU-landen gerangschikt in vier verschillende prestatieniveaus:

  • Voorlopers: meer dan 125 % van het EU-gemiddelde presteren
  • Goed presterende: 100 % tot 125 % van het EU-gemiddelde
  • Inhaalslag: 70 % tot 100 % van het EU-gemiddelde
  • Stijging: Minder dan 70 % van het EU-gemiddelde

Voor meer informatie

Europees scorebord voor start-ups en schalen

EU-strategie voor startende ondernemingen en opschaling - Onderzoek en innovatie

Methodologie

Factsheetscorebord

EU-strategie voor startende ondernemingen en opschaling - Onderzoek en innovatie

Factsheet ESSS-verjaardag

Factsheet ESSS-tijdlijn