Migratie- en asielpact treedt op 12 juni in werking
Morgen, 12 juni 2026, zal het migratie- en asielpact in alle EU-lidstaten van toepassing worden. Het pact, dat in mei 2024 is aangenomen, heeft het migratie- en asielkader van de EU herzien en vormt nu het middelpunt van de nieuwe EU-aanpak van migratie. Voor het eerst beschikt de EU over een alomvattend migratie- en asielkader, met een sterke bescherming van de buitengrenzen, eerlijke en strenge asielregels en een evenwicht tussen solidariteit en verantwoordelijkheid.
Ursula von der Leyen, voorzitter van de Europese Commissie: “Migratie is een Europese uitdaging die met een Europese oplossing moet worden aangepakt. Een die effectief, eerlijk en standvastig is. Dit is wat het migratie- en asielpact oplevert: veiligere buitengrenzen, solidariteit tussen de lidstaten en efficiëntere asiel- en terugkeerprocedures. En om de onderliggende oorzaken van migratie samen aan te pakken, blijven we onze betrekkingen met mondiale partners versterken.”
De EU heeft een nieuw hoofdstuk over migratie en asiel geopend, waarvan het migratie- en asielpact een kernelement is. Het gaat gepaard met een assertieve migratiediplomatie, technologisch geavanceerde grensbescherming (met de uitrol en volledige toepassing van het inreis-uitreissysteem) en nieuwe regels om terugkeer sneller en doeltreffender te maken, zoals uiteengezet in de Europese strategie voor asiel- en migratiebeheer. De nieuwe aanpak laat al sterke resultaten zien: het aantal illegale grensoverschrijdingen is met 55 % gedaald ten opzichte van twee jaar geleden.
Kernelementen van het migratie- en asielpact zijn onder meer:
- Beveiligde buitengrenzen, met nieuwe verplichte registratie en grondige veiligheidscontroles van alle irreguliere migranten die de grenzen van de EU illegaal overschrijden, versnelde grensprocedures in grensgebieden voor personen die waarschijnlijk geen bescherming nodig hebben, vormen een veiligheidsrisico of misleiden de autoriteiten, en snelle terugkeer – zonder dat de persoon toestemming heeft om het grondgebied van de EU binnen te komen.
- Vaste en eerlijke asielprocedures, met inbegrip van kortere termijnen voor asielprocedures, strengere regels voor onrechtmatige en volgende verzoeken en regels om secundaire bewegingen beter te voorkomen.
- EU-brede normen voor opvangvoorzieningen, die waardige opvangnormen in de hele EU waarborgen, de prikkels voor secundaire bewegingen verminderen en snellere toegang tot de arbeidsmarkt vergemakkelijken (al na zes maanden).
- Een billijk evenwicht tussen solidariteit en verantwoordelijkheid, met een permanent verplicht solidariteitsmechanisme en een mogelijkheid voor de lidstaten om op flexibele wijze bij te dragen aan solidariteit, waarbij rekening wordt gehouden met de specifieke situatie van elke lidstaat. Het bevat ook duidelijkere regels over welke lidstaat verantwoordelijk is voor de behandeling van een asielverzoek en snellere procedures voor de teruggeleiding van verzoekers naar de verantwoordelijke lidstaat.
- Sterke waarborgen om de naleving van de grondrechten te waarborgen, met inbegrip van een onafhankelijk monitoringmechanisme tijdens de screening en de asielgrensprocedure.
Vanaf morgen (12 juni) zullen de nieuwe regels volledig van toepassing zijn en zullen de lidstaten de regels in de praktijk kunnen toepassen.
Ter gelegenheid van deze mijlpaal neemt Magnus Brunner, commissaris voor Binnenlandse Zaken en Migratie, morgen deel aan een informele ministeriële conferentie die wordt georganiseerd door het Cypriotische voorzitterschap van de Raad in Nicosia. Morgen om ongeveer 12.45 uur zal er een persconferentie plaatsvinden, die live zal worden gestreamd op EBS.
Volgende stappen
De belangrijkste pijlers van het nieuwe systeem zijn aanwezig. Voor de uitvoering van deze complexe reeks hervormingen zijn aanzienlijke juridische en operationele werkzaamheden nodig. De lidstaten zullen de komende maanden de nieuwe procedures blijven aanpassen en verfijnen, met voortdurende steun van de Commissie en de EU-agentschappen.
Tegelijkertijd zal de Commissie, samen met de lidstaten, haar instrumenten voor migratiediplomatie blijven versterken en blijven samenwerken met internationale partners, waaronder landen van herkomst en doorreis, en er tegelijkertijd voor zorgen dat de EU over de regels en processen beschikt om de vaardigheden aan te trekken die zij nodig heeft om het concurrentievermogen van onze economieën te stimuleren.
Voor meer informatie
Europese strategie voor asiel- en migratiebeheer
Verordening tot instelling van een nieuw gemeenschappelijk Europees systeem voor terugkeer