Meer aandacht voor periodieke screening, nieuwe anti-corruptietrainingen voor ambtenaren en een gedeeltelijke uitrol van de mainportsaanpak naar de transport- en logistieksector. Met deze en andere maatregelen scherpt het kabinet de landelijke aanpak van corruptie verder aan. Aanleiding zijn recente wetenschappelijke onderzoeken, nieuwe inzichten uit het Dreigingsbeeld Ondermijning Nederland en afspraken binnen de Taskforce Ondermijning.

Minister Van Weel (Justitie en Veiligheid): “Er zijn helaas genoeg voorbeelden die laten zien hoe hardnekkig corruptie is. Zo kreeg een voormalig medewerker van de rechtbank Amsterdam onlangs vier jaar gevangenisstraf voor het verkopen van persoonsgegevens aan zware criminelen. Op een deel van de adressen die werden doorgegeven, vonden later explosies en brandstichtingen plaats. Dit onderstreept dat corruptie overal kan voorkomen en een krachtige aanpak vereist.”

Minister Heerma (Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties): “Als overheid is het onze taak om corruptie aan te pakken en maatregelen daartegen te nemen. Zo helpen we departementen en hun uitvoeringsorganisaties bij het opzetten van een zogeheten Insider Risk Management programma, waarmee we risico’s op corruptie kunnen beperken.’’

De aangescherpte aanpak van corruptie richt zich op vier pijlers: 

  • Inzetten op de grootste risico’s en kwetsbaarheden;
  • Versterken van de weerbaarheid van overheidsorganisaties;
  • Vergroten van de weerbaarheid van bedrijven en vitale sectoren;
  • Effectiever opsporen en vervolgen van corruptie.

Door onderzoeken zoals het Dreigingsbeeld Ondermijning periodiek te herhalen, houdt het kabinet zicht op nieuwe ontwikkelingen en kwetsbaarheden. De uitkomsten worden gebruikt om beleid en maatregelen waar nodig verder aan te scherpen.

Weerbare overheid

Het kabinet neemt aanvullende maatregelen om de weerbaarheid van de Rijksoverheid, decentrale overheden en politieke ambtsdragers te vergroten. Overheidsorganisaties krijgen beter inzicht in hun specifieke corruptierisico’s door het opzetten van insider risk management-programma’s en het periodiek uitvoeren van risicoanalyses.

Daarnaast worden nieuwe anti-corruptietrainingen ontwikkeld voor ambtenaren, leidinggevenden en topfunctionarissen. Ook wordt het belang van periodieke screening via de Verklaring Omtrent het Gedrag (VOG) nadrukkelijker onder de aandacht gebracht en wordt het aannamebeleid binnen de Rijksoverheid verder geharmoniseerd.

Weerbare bedrijven en sectoren

Het kabinet zet ook in op het versterken van de weerbaarheid van bedrijven tegen criminele beïnvloeding. De komende periode ligt de nadruk op het verminderen van kwetsbaarheden binnen de transport- en logistieke sector, het versterken van de rol van werkgevers en brancheorganisaties bij de bescherming van personeel en de implementatie van het project Weerbare branches.

Daarnaast worden maatregelen genomen om corruptie door Nederlandse bedrijven in het buitenland te voorkomen. Waar mogelijk worden succesvolle onderdelen van de aanpak in de mainports uitgebreid naar andere schakels binnen de logistieke keten.

Aanpak van corruptiebrokers

Opsporingsdiensten signaleren een toenemende rol van zogenoemde corruptiebrokers: tussenpersonen die contacten leggen tussen criminelen en personen binnen organisaties. Het kabinet gaat hun werkwijze en netwerken verder in kaart brengen om gerichter tegen hen op te kunnen treden.

Ook werkt Nederland aan de implementatie van de Europese Anti-Corruptierichtlijn en blijft het actief samenwerken met internationale partners om grensoverschrijdende corruptie effectief te bestrijden.