Met een internationale AI-strategie wil het kabinet de Nederlandse belangen en waarden beschermen nu kunstmatige intelligentie aan belang wint en de verhoudingen in de wereld fundamenteel veranderen. Ook wil het kabinet de kansen ervan benutten. Minister Berendsen van Buitenlandse Zaken, minister Sjoerdsma van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking en staatssecretaris Aerdts van Digitale Economie en Soevereiniteit stuurden de strategie vandaag naar de Tweede Kamer.

Minister Berendsen: “Landen die nu investeren in AI schrijven de spelregels voor de economie, veiligheid en informatiestromen van morgen. Als middelgrote open economie met een grote internationale voetafdruk kan Nederland de AI-spelregels op een verantwoorde manier helpen vormgeven. Met deze strategie brengen we onze economische ambities, veiligheidsbelangen en inzet op internationaal recht samen tot één beleid. Zo houden we de regie over onze toekomst en benutten we onze kracht.”

Kansen en risico’s

Het kabinet ziet dat AI kansen biedt om onze veiligheid te versterken, bijvoorbeeld als het gaat om cyberweerbaarheid of defensie-innovatie. Ook wil het kabinet de Europese AI-capaciteit en infrastructuur versterken, zich inzetten voor betere internationale markttoegang voor Nederlandse AI-aanbieders en meer internationale samenwerking op het gebied van onderzoek, innovatie en talent.

Tegelijk zijn er risico’s. De Europese AI-infrastructuur is sterk afhankelijk van niet-Europese aanbieders, wat in deze tijd van geopolitieke spanning economische en veiligheidsrisico’s met zich meebrengt. Het kabinet wil daarom strategische afhankelijkheden in de wereldwijde AI-waardeketen terugdringen en de Europese slagkracht vergroten. Ook maakt AI het voor kwaadwillenden, zoals criminelen en buitenlandse overheden, makkelijker om onze digitale infrastructuren aan te vallen, nepnieuws op grote schaal te verspreiden en zo het vertrouwen in democratische instituties te ondermijnen.

Concrete acties

Door samen op te trekken met gelijkgezinde partners binnen en buiten Europa wil Nederland bepalen hoe AI wordt ingezet: veilig, eerlijk en met respect voor mensen. Want wat in internationale onderhandelingen over AI wordt besloten, raakt uiteindelijk de zorg, de arbeidsmarkt en de weerbaarheid van onze samenleving. Het kabinet zet daarom in op:

  • Gerichte diplomatieke inzet: in Brussel, voor effectieve en uitvoerbare Europese wet- en regelgeving voor AI. En wereldwijd, door te investeren in de kennis en vaardigheden van diplomaten op het gebied van AI.
  • Nieuwe coalities en partnerschappen: om onze gedeelde waarden te beschermen, misbruik te voorkomen en de eigen industrie te versterken, moet Nederland nieuwe samenwerkingen aangaan – zowel binnen Europa als met gelijkgezinde landen wereldwijd.
  • Versterking van Europese AI-capaciteit en infrastructuur: zodat we onze informatiepositie versterken over de kansen en risico’s van AI, waarmee Nederland en Europese partners op basis van eigen kennis de AI-agenda kunnen vormgeven en de Europese industrie kunnen versterken.

Minister Sjoerdsma: “Handel, veiligheid en waardegedreven AI gaan hand-in-hand. Met deze strategie verbinden we AI met de Nederlandse handels- en investeringsagenda en laten we zien hoe AI bijdraagt aan ons verdienvermogen, onze economische veiligheid en de positie van Nederlandse bedrijven in strategische waardeketens.”

Staatssecretaris Aerdts: “Nederland heeft alles in huis om een leidende rol te spelen in de ontwikkeling en toepassing van grensverleggende en verantwoorde AI: slimme ondernemers, innovatieve kennisinstellingen en een sterke chipindustrie. Door samen met Europese partners te investeren in AI versterken we onze economie én onze digitale soevereiniteit.”