Meer documentenEU ontvangt 1,4 miljard euro aan inkomsten uit geïmmobiliseerde Russische activa voor steun aan Oekraïne
Op 3 augustus ontving de Europese Unie € 1,4 miljard aan uitzonderlijke winsten die werden gegenereerd door de rente op de kassaldi afkomstig van geïmmobiliseerde activa van de Centrale Bank van Rusland (CBR) die worden aangehouden door centrale effectenbewaarinstellingen (CSD's). De ontvangst van dit bedrag is de vijfde overdracht in zijn soort, na een vierde tranche die in maart 2026 is verstrekt. Het dekt de inkomsten die in de eerste helft van 2026 zijn opgebouwd. Sinds hun immobilisatie hebben de Russische activa in totaal 8 miljard euro aan uitzonderlijke winsten gegenereerd.
Ursula von der Leyen, voorzitter van de Europese Commissie: “Rusland moet betalen voor de vernietiging die het heeft veroorzaakt. En we gebruiken de opbrengsten van de geïmmobiliseerde Russische activa om ervoor te zorgen dat dit gebeurt. Daarvan stellen we nog eens 1,4 miljard euro ter beschikking aan Oekraïne. Dit zal het aanhoudende verzet van Oekraïne tegen de illegale oorlog van Rusland ondersteunen.
Deze middelen zijn afkomstig van CBR-activa die zijn geïmmobiliseerd in het kader van de EU-sancties die zijn opgelegd naar aanleiding van de Russische aanvalsoorlog tegen Oekraïne. Hoewel de activa zelf geïmmobiliseerd blijven, is de rente op de kassaldi niet van Rusland en op voorstel van de Commissie en de hoge vertegenwoordiger heeft de Raad besloten dat deze nettowinsten moeten worden gebruikt om Oekraïne te ondersteunen. Deze maatregel maakt deel uit van de voortdurende inzet van de EU om Oekraïne zo lang als nodig is bij te staan.
95% van de opbrengst zal worden gebruikt om Oekraïne te ondersteunen via het samenwerkingsmechanisme voor leningen aan Oekraïne (ULCM) en 5% via de Europese Vredesfaciliteit (EPF). De ULCM biedt niet-terugbetaalbare steun om Oekraïne te helpen bij de terugbetaling van de in 2025 uitbetaalde EU-lening voor macrofinanciële bijstand, alsook leningen die door bilaterale kredietverstrekkers van de G7 zijn verstrekt in het kader van het G7-initiatief voor leningen in het kader van de “Extraordinary Revenue Acceleration (ERA)”-leningen. De totale steun in het kader van de EOR-leningen bedraagt 45 miljard EUR. Anderzijds helpt de EPF Oekraïne om in zijn dringende militaire en defensiebehoeften te voorzien.
Achtergrond
Naar aanleiding van de brute en ongerechtvaardigde invasie van Oekraïne door Rusland hebben de Europese Unie en haar lidstaten verschillende pakketten beperkende maatregelen (sancties) tegen Rusland aangenomen.
Als onderdeel van deze sancties werden de activa van het CBR die in de EU werden aangehouden, geïmmobiliseerd. Het verbod op transacties met betrekking tot de activa en reserves van het CBR en zijn gelieerde entiteiten heeft geleid tot de accumulatie van contanten en deposito's op de balansen van CSD's van vervallende financiële instrumenten, waardoor buitengewone inkomsten zijn gegenereerd.
Naar aanleiding van voorstellen van de Commissie en de hoge vertegenwoordiger heeft de Raad in februari 2024 besloten dat centrale effectenbewaarinstellingen die als gevolg van EU-sancties meer dan 1 miljoen EUR aan activa en reserves van de Russische centrale bank aanhouden, de buitengewone kassaldi die als gevolg van die sancties zijn opgebouwd, opzij moeten zetten en niet over de daaruit voortvloeiende netto-inkomsten mogen beschikken.
Voortbouwend op verdere voorstellen die de Commissie en de hoge vertegenwoordiger in maart hebben ingediend, heeft de Raad op 21 mei 2024 een reeks rechtshandelingen aangenomen die het gebruik van deze nettowinsten ten behoeve van Oekraïne mogelijk maken.
In december 2025 heeft de Raad besloten de overdracht van geïmmobiliseerde CBR-activa naar Rusland op duurzamere wijze te verbieden, op basis van Verordening 2025/2600, die artikel 122 VWEU als rechtsgrondslag gebruikt.
Voor meer informatie
Eerste overdracht van uitzonderlijke winsten
Tweede overdracht van uitzonderlijke winsten
Derde overdracht van uitzonderlijke winsten
Vierde overdracht van uitzonderlijke winsten
