Verklaring van commissaris Lahbib in de aanloop naar de internationale dag om het onderwijs te beschermen tegen aanvallen

Stel je een klaslokaal voor. Wat zie je?

Een schoolbord. Een geruststellende glimlach van een leraar. De eerste krachtige emoties van het leven: De vreugde van het leren, het gevoel van prestatie. Onze eerste vriendschappen en onze eerste dromen voor de toekomst.

Als je, net als ik, dit ziet als je je een klaslokaal voorstelt, dan behoren we tot de gelukkigen. Want voor miljoenen kinderen over de hele wereld betekent een klaslokaal niet langer veiligheid. Het betekent angst. Het betekent onzekerheid. Soms is een klaslokaal er gewoon niet meer.

In 2024-2025 werden meer dan 8 500 aanvallen op onderwijsinstellingen, personeel en studenten gemeld in 28 door conflicten getroffen landen, volgens de Global Coalition to Protect Education from Attack. Scholen werden beschoten, in beslag genomen en omgebouwd tot barakken. Minstens 10.600 leerlingen en leerkrachten zijn gewond geraakt. De aanvallen stegen met meer dan 40% in vergelijking met de voorgaande twee jaar.

Aanvallen op onderwijs zijn slechts een deel van het geweld waarmee kinderen in conflict worden geconfronteerd. Alleen al vorig jaar werden ongeveer 38.000 ernstige schendingen geverifieerd tegen meer dan 24.000 kinderen. Deze kinderen hadden aan een bureau moeten zitten, niet geteld in een rapport.

Wanneer een school wordt verwoest, verliezen we meer dan muren en klaslokalen. We vernietigen een plek waar dromen worden geboren, waar toekomsten worden gebouwd, waar kinderen zich een andere wereld kunnen voorstellen. Onderwijs mag nooit het slachtoffer worden van oorlog. Geen enkel kind zou de prijs moeten betalen van een conflict dat ze niet zijn begonnen.

Te vaak wordt een gebombardeerde school afgeschreven als bijkomende schade. Scholen en burgers worden beschermd door het internationaal recht. En internationaal recht wordt steeds meer behandeld als een menu van vrijwillige opties. Dit moet stoppen.

Alle partijen bij gewapende conflicten moeten stoppen met het aanvallen van scholen, stoppen met het gebruik ervan voor militaire doeleinden en beschermingswerkers veilig kinderen laten bereiken. Elke overtreding moet worden gedocumenteerd, onderzocht en beantwoord, onder meer via mechanismen onder leiding van de Verenigde Naties. Zonder verantwoording leren we de wereld een vreselijke les: dat de opvoeding van een kind zonder kosten kan worden vernietigd.

Het beschermen van het onderwijs is geen humanitaire bijzaak. In een humanitaire crisis is onderwijs zelf een basisbehoefte. Het geeft kinderen een plek waar ze vrienden kunnen zien, een maaltijd kunnen eten, met een volwassene kunnen praten die ze vertrouwen en, voor een paar uur, gewoon een kind kunnen zijn. Daarom steunt de Europese Unie onderwijs als onderdeel van haar humanitaire noodhulp, naast voedsel, onderdak, gezondheid en bescherming. Wij ondersteunen degenen die werken om klaslokalen open te houden. We eisen dat scholen worden beschermd en we dringen aan op gerechtigheid wanneer ze worden aangevallen.

We kunnen niet wachten tot de geweren zwijgen. Elke school die open blijft, houdt de toekomst van een kind in leven.