Kinderen moeten veilig en gezond kunnen opgroeien, ook online. Met de strategie voor online kinderrechten presenteert het kabinet een brede aanpak, waar meerdere ministeries aan samenwerken, om kinderen online beter te beschermen. De strategie omvat onder andere strengere regels voor digitale diensten, een Europese minimumleeftijd voor sociale media en ondersteuning voor ouders en kinderen.

Staatssecretaris Aerdts: “Kinderen verdienen een veilige omgeving om op te groeien: een plek waar zij leren, zich informeren, elkaar ontmoeten en spelen. Offline, thuis of op het schoolplein, vinden we dat de normaalste zaak van de wereld. Maar online, op sociale media of in videogames, raken kinderen snel uitzicht en lopen zij onacceptabele risico’s. Denk aan verslavende algoritmes, schadelijke beelden en ongewenst contact. Met de strategie online kinderrechten werkt het kabinet aan een veilige en gezonde online wereld voor alle kinderen.”

Digitale diensten veiliger maken voor kinderen

Het kabinet wil dat kinderen gebruik kunnen maken van alle kansen die de onlinewereld biedt, zonder dat zij daarbij gevaar lopen. Daarvoor zijn duidelijke regels nodig voor digitale diensten en toezichthouders die toezien op de naleving ervan. Europese wetten, zoals de Digital Services Act (DSA), bevatten al regels die de privacy en veiligheid van kinderen beschermen. Toezichthouders spreken bedrijven steeds vaker aan en nemen maatregelen als zij de regels overtreden. Waar de huidige regels onvoldoende bescherming bieden, werkt het kabinet met andere lidstaten aan nieuwe regels. Zo heeft de Europese Commissie onlangs een voorstel voor de EU KIDS Act gepresenteerd. Hierin staan onder andere strenge veiligheidseisen voor het ontwerp van digitale diensten, zoals het verbieden van verslavende technieken en ervoor zorgen dat onbekenden niet zomaar contact op kunnen nemen met kinderen.  

Via Kinderrechten Impact Assessments (KIA) voert het kabinet onderzoeken uit naar diensten als Netflix, YouTube, Roblox, Fortnite, ChatGPT, Instagram, Snapchat en TikTok. Via deze onderzoeken wordt beoordeeld welke invloed deze diensten hebben op het welzijn van kinderen. Het is een praktisch instrument die bedrijven en toezichthouders helpen om diensten veiliger te maken voor kinderen.

Afschermen zolang diensten te onveilig zijn voor kinderen

Ondanks de huidige wetgeving zijn sommige digitale diensten nog te onveilig voor kinderen. Daarom wil het kabinet kinderen afschermen van deze diensten. Samen met Spanje heeft het kabinet onlangs voorstellen gepresenteerd voor een Europese minimumleeftijd met zo min mogelijk uitzonderingen. Daarnaast vinden beide landen dat bedrijven zelf moeten aantonen dat hun diensten veilig zijn en aan de regels voldoen. Ook moet de privacy van kinderen worden beschermd bij het controleren van hun leeftijd. Dat geeft duidelijkheid aan kinderen, ouders, toezichthouders en bedrijven. Daarom verwelkomt het kabinet het voorstel van de EU KIDS Act, waarin de Europese Commissie een Europese minimumleeftijd voorstelt. Eind oktober 2026 komt het kabinet met een uitgebreide reactie op het wetsvoorstel.

Naast het afschermen van bepaalde diensten wil het kabinet kinderen beschermen tegen ongewenste afleiding op plekken waar zij zich moeten kunnen concentreren. Op dit moment hebben veel scholen de afspraak dat mobiele telefoons niet zijn toegestaan, ook niet buiten de les. Deze afspraak wordt op veel scholen al goed nageleefd en de eerste resultaten zijn positief. Daarom wil het kabinet deze afspraak aanscherpen, zodat deze op alle scholen geldt. De staatssecretaris van Onderwijs en Emancipatie maakt hierover afspraken met de onderwijssector. Het streven is om de afspraak ‘Thuis of in de Kluis’ per 1 januari 2027 te laten ingaan.

Ouders en kinderen betrekken

Ouders en kinderen zijn onmisbaar bij het maken van beleid dat kinderen online beschermt. Daarom is het kabinet voortdurend met hen in gesprek, onder meer via de UNICEF Jongerenraad en een ouderraad die staatssecretaris Aerdts binnenkort opricht.

Het kabinet helpt ouders daarnaast met informatie en praktische tips over het gebruik van digitale diensten en apparaten. Zo helpt de campagne Blijf in Beeld ouders om met hun kinderen in gesprek te gaan over smartphonegebruik. En biedt de Richtlijn gezond schermgebruik ouders handvatten om thuis goede afspraken te maken over het schermgebruik van hun kinderen.