Een wetswijziging om de Russische schaduwvloot harder aan te kunnen pakken is vandaag naar de Tweede Kamer gestuurd. De schaduwvloot is een netwerk van oude tankers waarmee Rusland internationale sancties ontwijkt, en die vaak zonder vlag of met een valse vlag varen. Met de opbrengsten financiert Rusland zijn agressieoorlog in Oekraïne

De wetswijziging wordt ingediend door minister van Infrastructuur en Waterstaat Vincent Karremans, minister van Defensie Dilan Yesilgöz-Zegerius en minister van Justitie en Veiligheid David van Weel.

Door de Wet buitenlandse schepen aan te passen ontstaan er meer mogelijkheden om deze schepen die zonder vlag of met valse vlag varen, op zee aan te pakken. Als het wetsvoorstel wordt aangenomen, kunnen schaduwvlootschepen varend met een valse vlag in de Nederlandse Exclusieve Economische Zone (EEZ) worden aangehouden, en verplicht laten uitwijken naar een ankerplaats of haven voor verdere inspectie. Daar kan een schip aan de ketting worden gelegd en de kapitein worden aangehouden. Verder wordt de strafmaat voor het varen met een valse (Koninkrijks)vlag verhoogd, naar maximaal 4 jaar gevangenisstraf.

Er is met spoed gewerkt aan de nieuwe wetgeving. De Raad van State bracht in de zomer spoedadvies uit over het wetsvoorstel. Naar aanleiding van dit advies is onder meer nader toegelicht hoe het wetsvoorstel verenigbaar is met het VN Zeerechtverdrag, en hoe dit leidt tot een effectievere aanpak van de schaduwvloot.

Schaduwvlootschepen worden niet alleen gebruikt voor het vervoeren van olie, maar kunnen ook worden ingezet voor spionage of sabotage. Op de Noordzee bevindt zich veel infrastructuur die kritiek is voor Nederland, zoals windmolenparken, boorplatformen en data- en elektriciteitskabels. Deze infrastructuur kan met deze schepen in kaart worden gebracht en verstoord.

Omdat de schepen vaak oud en onverzekerd zijn, vormen ze een risico voor de maritieme veiligheid en het milieu op de Noordzee. Een ongeval met een van deze schepen kan enorme gevolgen voor het milieu hebben en zonder geldige verzekeringen zal het lastig zijn om de kosten hiervoor te verhalen.