Strategisch EU-kader voor de Roma zorgt voor positieve vooruitgang op het gebied van de rechten van de Roma in de hele EU en verdere inspanningen zijn nodig

De Europese Commissie heeft het derde uitvoeringsverslag over het strategisch EU-kader voor de Roma gepubliceerd, dat betrekking heeft op de periode van juni 2023 tot maart 2025. In het verslag wordt aangegeven hoe het kader bijdraagt tot de bevordering van gelijkheid, inclusie en participatie van de Roma in de hele Unie, en worden ook de resterende uitdagingen geschetst.

Er is vooruitgang te zien op gebieden als werkgelegenheid, voor- en vroegschoolse educatie en opvang, alsmede versterking van de nationale coördinatie van het beleid inzake gelijkheid en inclusie van de Roma en vergroting van de politieke erkenning van zigeunerhaat.

De ernstige materiële deprivatie onder Roma is aanzienlijk afgenomen, van 62 % in 2016 tot 37 % in 2024, terwijl het percentage jonge Roma dat werk heeft en onderwijs of een opleiding volgt, is gestegen van 38 % tot 53 %. De woningnood is afgenomen, van 61 % tot 47 %. Het percentage Roma met betaald werk is gestegen van 43 % tot 54 %, waarbij de meeste werkgelegenheidsgerelateerde doelstellingen naar verwachting tegen 2030 zullen worden gehaald als de huidige vooruitgang wordt voortgezet. De deelname aan voor- en vroegschoolse educatie en opvang is ook gestegen van 42 % tot 53 %, hoewel deze aanzienlijk lager blijft dan die van de algemene bevolking.

De vooruitgang blijft echter ongelijk en er blijven belemmeringen bestaan voor echte gelijkheid voor Roma in Europa. Er is geen vooruitgang geboekt op het gebied van segregatie in het onderwijs, overbevolking, loonkloof tussen mannen en vrouwen, ervaringen met discriminatie en verslaglegging daarover. Zo voltooit slechts ongeveer een derde van de Romajongeren het hoger secundair onderwijs en gaat bijna de helft van de Romakinderen nog steeds naar gesegregeerde scholen. 31% van de Roma heeft nog steeds te maken met etnische discriminatie. Bovendien blijven armoede en sociale uitsluiting diepgeworteld: 77 % van de Romakinderen loopt het risico in armoede te vervallen en 40 % van de Romahuishoudens leeft in ernstige materiële deprivatie.

De Commissie roept de lidstaten op de inspanningen die nodig zijn om de doelstellingen voor 2030 van het strategisch EU-kader voor de Roma te verwezenlijken, voort te zetten en op te voeren.

Volgende stappen

De lidstaten moeten de uitvoering van hun nationale strategische kaders voor de Roma versterken door middel van een sterkere institutionele capaciteit, betere coördinatie en monitoring, en geïntegreerd, sectoroverschrijdend beleid. De Commissie zal de lidstaten bij deze inspanningen blijven ondersteunen, onder meer via het Europees Sociaal Fonds+, dat ongeveer 1,8 miljard EUR verstrekt voor de financiering van gerichte interventies voor gemarginaliseerde gemeenschappen, zoals de Roma, in 15 lidstaten voor de periode 2021-2027. De Commissie zal blijven toezien op de grondige uitvoering van het strategisch EU-kader voor de Roma, en het volgende uitvoeringsverslag is gepland voor 2028.

Achtergrond

Met het strategisch EU-kader voor gelijkheid, inclusie en participatie van de Roma 2020-2030 zijn voor het eerst kwantitatieve kerndoelen van de EU voor 2030 ingevoerd. Het kader wordt aangevuld met de aanbeveling van de Raad van 12 maart 2021, op grond waarvan de lidstaten zich ertoe hebben verbonden nationale strategische kaders voor de Roma vast te stellen en uit te voeren.

De uitvoeringsverslagen zijn gebaseerd op verslagen van de lidstaten, gegevens van Roma-enquêtes van het Bureau van de Europese Unie voor de grondrechten (FRA) en bijdragen van maatschappelijke organisaties die zich inzetten voor de Roma en pro-Roma, alsook andere belanghebbenden. 

De richtlijn rassengelijkheid, het kaderbesluit van de Raad betreffende de bestrijding van racisme en vreemdelingenhaat, de herziene richtlijn slachtofferrechten en de richtlijnen van het orgaan voor gelijke behandeling dragen ook bij tot de totstandbrenging van een Unie van gelijkheid voor iedereen. Recente EU-initiatieven, waaronder het Europees plan voor betaalbare huisvesting, de versterkte Europese kindergarantie en aanzienlijke ESF+-financiering voor op de Roma gerichte projecten, zijn erop gericht de integratie van de Roma op alle beleidsterreinen te integreren. 

Voor meer informatie

Verslag over de vooruitgang die is geboekt bij de uitvoering van de nationale strategische kaders voor de Roma

Uitvoeringsverslag: Werkdocument van de diensten van de Commissie

Strategisch EU-kader voor gelijkheid, inclusie en participatie van de Roma

Nationale strategische kaders voor de Roma – Beoordelings- en uitvoeringsverslagen van de Commissie

Antiracismestrategie van de Commissie 

Zie je content die volgens jou niet op deze site hoort? Check onze disclaimer.