EU-emissies blijven dalen naarmate schone energie terrein wint

De Europese Commissie heeft vandaag het voortgangsverslag over klimaatactie in de EU in 2026 en het verslag over de koolstofmarkt gepubliceerd, waaruit blijkt dat de broeikasgasemissies van de EU blijven dalen, dat schone technologieën toenemen en dat de EU-lidstaten steeds meer ETS-inkomsten beschikbaar hebben voor investeringen in decarbonisatie. Deze ontwikkelingen laten zien hoe de schone transitie de bredere doelstellingen van de EU om het concurrentievermogen te versterken, de energiezekerheid te vergroten, afhankelijkheden te verminderen en klimaatbestendig te worden, blijft ondersteunen.

In het voortgangsverslag over klimaatactie wordt bevestigd dat de nettobroeikasgasemissies in de EU volgens voorlopige gegevens in 2025 met 1,6 % zijn gedaald ten opzichte van 2024. De emissies die onder het EU-emissiehandelssysteem (EU-ETS) vallen, zijn in 2025 met ongeveer 2 % gedaald, terwijl de emissies in sectoren die onder de verordening inzake de verdeling van de inspanningen (ESR) vallen, grotendeels stabiel zijn gebleven, en uit voorlopige gegevens blijkt dat de koolstofputten in de EU op het land zijn verbeterd. De emissies liggen nu 39 % onder het niveau van 1990, terwijl de economie van de EU in dezelfde periode met 74 % is gegroeid, waardoor de groei van onze economie nog een jaar is losgekoppeld van de decarbonisatie, waardoor de emissies verder zijn verminderd. In het verslag over de koolstofmarkt van dit jaar wordt ook vastgesteld dat de inkomsten uit het EU-ETS in 2025 met 43,2 miljard EUR zijn gestegen, een stijging van 11 % ten opzichte van 2024.

De EU heeft dit jaar ook haar klimaatkader voor de langere termijn versterkt door een juridisch bindende doelstelling vast te stellen om de netto-broeikasgasemissies tegen 2040 met 90 % te verminderen ten opzichte van het niveau van 1990, met de inwerkingtreding van de gewijzigde Europese klimaatwet in april 2026.

De uitvoering voor 2030 in de hele EU opvoeren

Hoewel de EU zich ten volle blijft inzetten om de netto-uitstoot van broeikasgassen tegen 2030 met ten minste 55 % te verminderen, betekent het tragere tempo van de emissiereducties in 2025 dat de inspanningen in de hele economie in de tweede helft van het decennium moeten worden versneld.

Uit het verslag blijkt dat de emissies die onder de verordening inzake de verdeling van de inspanningen vallen (met inbegrip van binnenlands vervoer, gebouwen, landbouw en afval) tegen 2030 naar verwachting met ongeveer 38,5 % zullen dalen ten opzichte van 2005, iets onder het EU-brede streefcijfer van 40 %. Uit de beoordeling blijkt dat negen EU-lidstaten onvoldoende vooruitgang boeken bij het behalen van hun ESR-doelstellingen voor 2030. De Commissie zal Oostenrijk, Kroatië, Cyprus, Duitsland, Italië, Ierland, Litouwen, Malta en Zweden verzoeken elk een corrigerend actieplan in te dienen om de uitvoering en ontwikkeling van emissiereductiemaatregelen en -investeringen te versnellen.

Uit voorlopige gegevens blijkt dat de nettokoolstofverwijderingen door de landsector in 2025 met ongeveer 11 % zijn toegenomen ten opzichte van 2024. Ondanks deze verbetering wijzen de huidige prognoses voor de landsector ook op een kloof van 40-55 miljoen ton CO2-equivalent ten opzichte van de EU-doelstelling voor landgebruik voor 2030.

Schone transitie versterkt energiezekerheid en concurrentievermogen

De versnelde uitrol van schone technologieën in 2025 blijft de afhankelijkheid van Europa van ingevoerde fossiele brandstoffen helpen verminderen en de gevolgen van volatiele brandstofprijzen voor burgers en bedrijven beperken. Hoewel de productie van schone technologie in de EU aanzienlijk is uitgebreid, wordt in het verslag benadrukt dat verdere economische kansen voor de Europese industrie nog steeds kunnen worden benut, waardoor investeringen zullen worden gemobiliseerd. De registraties van batterij-elektrische auto's zijn in 2025 gestegen tot 1,9 miljoen, wat overeenkomt met ongeveer één op de zes registraties van nieuwe auto's. De capaciteit voor wind- en zonne-energie in de EU is gestegen tot 611 GW, oftewel ongeveer 49 % van de totale capaciteit voor elektriciteitsopwekking. De installatie van warmtepompen versnelde ook, met naar schatting 41 GW aan extra capaciteit geïnstalleerd in 2025, tegenover 26 GW in 2024.

Klimaatbestendigheid steeds urgenter

Klimaatgerelateerde extreme gebeurtenissen hebben sinds 1980 in de EU naar schatting 822 miljard euro aan economische verliezen veroorzaakt. Ongeveer 70 miljard euro per jaar zal moeten worden geïnvesteerd in aanpassing tot 2050. In de verslagen wordt de nadruk gelegd op de snel groeiende gevolgen van de klimaatverandering, met ernstige gevolgen in 2026.

Het nieuwe EU-kader voor klimaatveerkracht, dat in oktober 2026 werd gepresenteerd, zal het vermogen van Europa om te anticiperen op klimaatrisico's, zich erop voor te bereiden en deze te beheren, versterken met een voorgestelde wet inzake klimaatveerkracht, geschraagd door een gemeenschappelijk referentietraject voor de opwarming van de aarde.

EU ET S blijft een goed functionerende koolstofmarkt

Uit het verslag over de koolstofmarkt 2026 blijkt dat de inkomsten uit het EU-ETS in 2025 43,2 miljard EUR bedragen. Meer dan de helft van dit bedrag (23,9 miljard EUR) ging rechtstreeks naar de EU-lidstaten om decarbonisatiemaatregelen voor huishoudens en de industrie te financieren. Het verhogen van het aandeel van de ETS-inkomsten dat wordt geïnvesteerd in decarbonisatie en het behoud van de integriteit van het systeem, zal ervoor zorgen dat het EU-ETS voldoet aan zijn doelstelling voor 2030 om de emissies met 62 % te verminderen ten opzichte van 2005.

De emissies van industriële installaties zijn sinds 2024 met 3,3 % gedaald, voornamelijk als gevolg van de ijzer- en staalsector, de cementsector en de chemische sector. De emissies van het zeevervoer zijn met 4 % gedaald, terwijl de emissies van de luchtvaart met 0,2 % zijn gestegen, wat bevestigt dat deze sector dringend koolstofvrij moet worden gemaakt. Hoewel de totale ETS-emissies onder het plafond blijven, zijn de emissiereducties vertraagd ten opzichte van voorgaande jaren. In juli 2026 heeft de Commissie een hervorming van het EU-ETS voor het decennium 2030-2040 voorgesteld.

Achtergrond

Het voortgangsverslag over klimaatactie toont de jaarlijkse vooruitgang in de richting van de emissiereductiedoelstellingen van de EU en bevat informatie over verschillende klimaatbeleidsterreinen, vooruitgang op wetgevingsgebied, klimaatfinanciering en aanpassing aan de klimaatverandering. Het verslag over de koolstofmarkt is een jaarlijkse inventarisatie van de werking van het EU-ETS.

Voor meer informatie

Voortgangsverslag 2026 over klimaatactie in de EU

Voortgangsverslag 2026 over klimaatactie in de EU – beleidspagina

Voortgangsverslag 2026 over klimaatactie in de EU – werkdocument van de diensten van de Commissie

Verslag over de koolstofmarkt 2026

Verslag over de koolstofmarkt 2026 – werkdocument van de diensten van de Commissie